Disputationum anatomicarum selectarum : ad chylificationem

733쪽

CONSPECTUS

SECRETIONUM IN GENERE

Culus veritatem tuebitur

pontisvallensis apud Sebusianos A. L. Lag. xjam dudum medicinae studiosiis, PRA E SI DE

735쪽

. MONITUM

Quam quana apud renim medicarunt Scriptores in usu familiari

positiun videatur, ut Authorum qui cum ipsis unum idemque sentiunt vel ex gilibus quidpiam notatu dignum excerpsere nolisinas iis inserant operibus huic attamen consuetudini licet laudati ae in hac praesenti differtatione morem gerere necessarium minime duximus, seu propter strictos luijus opellae limites, tum vero quod clarissimos Patres Acadeliticos, modiores ordinarios, quoruin sapienti limatoque Judicio totas hic qualiscumque labor examinandus offertur, Hubeatissime iubmittitur, in uisiorum quorumlibet saltem notae cujusdam lectione sic versatos esse novimus, ut lo- eorum indigitatione parum indigeant, tum denique ne nobis vitio verti queat , si tum quorundam nobis consentientium uo legere contigit, observata vel opiniones in medium adducimus, eorundemque nomina sine laude abire non patimur, alia quaedam meditationi propriae debita, vel fortassis inter colloquetiduin audita dc nihilominus ab aliis prius inventa vel excogitata, Nemini Minen eorum oblectionis desect accepta referimus. de

interim haec eadem a nobis consulto seu dolose Praetermissa aes enturi

736쪽

PHYSIOLOGICO MECHANICUS

lis parci sectione absolvetur opusculum in priori refellentur quaedam super hac re Systemata, in posterioriouod rationi magis consenum videtur, conabimur adstruere.

Definitis rhna. lae in parte aliqua corporis nostri, e massa sanguinea vel deri vatis inde humoribus fit sepsratio, turioris diversi ab eo unde depromptus est, secretio dicitur. De sinitio Secunda. Vasa in ivibus haec separatio peragitur, secretoria nuncupantur. D finitio Tertia. secretorii vasis extremum, dicitur vas excretorium

Omne fluidum intra vias circulationis naturaliter contentum perenni motu antrorsum progreditur.

Tordis enim Marteriarum alternis ictibus semper exponitur, qui dum vigent, nequit quiescere , quin stagnet retro appellens

humor, quo cumulato, vel disrumpentur vasa, vel praeter modumilitumescerent, quod in falsis non Observatur.

737쪽

LEMMA SECUNDUM.

Sanguis vel Humor, quivis inde secretus, in aliquo Corporis loco detentus, diversam prorsus ab ea qua pollebat naturam, cito adipiscitur

Tam corriimpitur quod fluidis quibusvis heterogeneis, vel extra λ corpus nostrum, in loco tepido clausisque positis accidit. Sic urina, saliva, mucus narium, retentus diu sudor, gravissimum saepe odorem emittunt. Ipsi oculorum purissimi humores, corruptionis immunes non sunt in totum corpus emortuum in putrilaginem faetentem Coum utatur.

LEMMA TERTIUM.

Vasa omnia Corporis nostri vel culindrica sunt vel Conica, ideoque ciectio axi perpendicularis

Circulus est.

Omne fluidum per canalem, vi gravitatis nisum superante proin pullum dupliCi fertur impetu, alior orifrorsum, alter per

pendiculariter in singula laterum puncta. st autem hic aequalis ad aequalem ab axi distantiam, vasorum corporis nostri parietes elastici flexibilesque facile cedunt debent igitur ad aequalia undique a dat axis puncto spatia extrudi, ideoquein lineam describe.re, cujus singula puncta ab axi aequaliter distent.

COROLLARIA.

Si alterius cujusdam figurae v. g. triangularis supponerentur Mn figuram necessario immutarent in circularem, cum latera centro scilicet proximiora magis, anguli a centro remotiores minus premantur, nisi suppositae figurae rigiditas concedatur socia. II. Orificia vasorum amplitudine tantum, vel quod idem es, rati i1 majoris aut minoris diametri disserunt.

738쪽

pluidi in canalem moti, partes circinaurotantur; nam eum X- tremum 'hyrticulae aXim respici nς β ori extremum vero respiciens pariete in ni ino i ceperitatb ferastari ει corollar prae edent.)ue queunt sibi liae parallela in oveis, sed praecedet semper interius, si mutabitur singulis instantibas positura partis, extremo exteriori adaxim semper accedente, quod circumgirari est attendenti liquet. Aecedit repulsus particularii in t parietibus, mutuus eaLum cincursus, quibus ad haΠc rotationen determinantur.

men opinionem nostrae thaud quaqtiam adversam monemus, licet motus intestinus J circunfroldii particularuni deni videantur so nare motus tinniaque 'intestinus negatus, is est, hem fermentetitiaonis assecla satagii isti essentiat m, a partibus quibus ipse componatur, Xcitratum, 'a causi extet nis omnino independentem tribuunt talem vero non flabilimui.

LEMMA QUARTUMSi ingulae lalanaorum nostr rum guttullae Sphaericae

In; o. . luidorum particulis vi aliqua iness observatur , qua sibi in inVicem cong regantur i, dc in sphaerulas conglobanthu', ut patet e phivia, grandine, erumpente e aquae congelatae interstitiis aere, rac metallis ignis vel solis fervore solutis. Nonne, inulae aquae dei re terius caiusdam fluidi plano insidentes in glo- hos cinformantur 3 nonne mutuo sese arripiunt , ilii dicta pe-

739쪽

rea figura Hoc probant olei, sed praesemina Mercurii particul ac,

si proximius ad rivicem acee dant. Hoc igitur coinmune habebunt humores nostri cum aliis fluidis. etdo Fluidi heterogenei naturalis sidoles est iit particulae unius generis aliis, ut vehiculo innatantes: in guttulas sponte sphac ricas colligantur: sanguis vero ex diversi natura particiali componitur, ut probant alimentorum quae ingeruntur diversa natura, recrementa quae illi permiscentur, secretiones quae inde fiunt, ce erimenta hemica Ergo illius guttulae sphaericae sunt.

3tib. In corporibus quae circumrotantur . eae partes ΟVentur

velocius, quae emoti ines sunt ab axi spatium quippe majus intra idem tempus percuri unt, ergo ma)or feruntur impetu in corpora Occurientia unde tiraequalis futura es particina superficiei abrasio vel complanatio, cum actioni rea filo respondeat donec sua gulae aequaliter a centro distent; ni moribus vero nostris motus inest intestinus, vel quod idem est, eorum particulae circa proprium arim rota itur per Corollar. s. emat. 3 dc illius Seliol.)sphaericam proinde figuram necessario induunt. to Humorum nostrorum guttulae applicatiatur a rima superficiebus ita tamen, ut singula guttularum siperficiei puncta cavistiis e uperficiebus successive aps licentur conveXa igitur debet feri guttularum superficies per singula illius puncta. Si a Si sanguis e calente arteria X tradus micro scopi admini-cul statim Observetur, globulos exhibet rubros pellucido humori innatantes, quorum singuli ex se aliis globulis scors in albicantibus conflantur, de hi ex his sex. Tenuiorum quidem particularum figuram non detegit micros opituri, eandem Vero ac majoribus inesse, ratio suadet, cum iisdem subjiciantur legibus S per cylindros vel conos concavos liaud dissuaalli modo transmittantur.

COROLLARIUM.

Non separantur humores per particulas primarias, sed per gut tulas. Ad hoc enim deberent guttulae destrui, de earum compo nentes partieulae ab invicem divelli, quod fieri nequit, neque enim in corpore nostro susticiens adest vis aliter enim in majoribus ar-t rijsin prope ipsum cor, ubi maximus adest motus, volatililliuna colligerentur salia neque sanguis ruberet in hisce partibus. X xx V PRO-

740쪽

PROPOSITIO PRIMA.Secretionum opus non debetur fermentis.

Chymici, quibus sanguinem in varios inde secedentes humo 9

res transmutari, neque hoc alio, quam suis in ossicinis modo fieri visum est, Fermenta ubique corporis hipposuerunt, diversa quidem , ut diversas quas observarunt mutationes facilius explicarent. Haec in cavis glandularum, arterias inter venas vasa secretoria intermediantium, a primordio creationis credidere alii insita, alii a sanguine arterioso secerni, renoVari, sanguinem, sanguinisve partem arreptam , in alteribus indolis fluidum

immutatura. Sic in liepate sanguis appellens insita

fermetiti biliferi vi in meram bilem convertebatur: sic in intestinis, partes nonnullae ingestorum, occurrente Fermento stercoreo foecum deposita priori natura, formam induebant. Haec opinio mera expositione sat ridicula, validis aliunde argumentis refellitur, etenim imo Falsum est glandulas mediare venas inter arterias ado. Fitque in multis locis Secretio, sine corporis glandulosi interventu, g tio. Neque naturae simplicitati congrua est tanta Fermentorum multiplicitas, to Cum glandulae Venas inter arterias collocentur, atque iis mediantibus ab his, in illas circulatio, Fermenta intra vias circulationis continentur, deberent antrorsum progredi per Lemm . r. sanguinique in vasis Oubique mixta, eandem inducere mutationem, quam inducunt in glandulis sto. Vel si in glandulis detineantur, deberent ipsa mautari diversamque prorsiis naturam acquirere per Lemm. a. citoque diversos producere effectus, hoc est alios ac consileverunt e sanguine humores secernere, to Si a primordio creationis glandulis implantata sint, cur tanta actionis diuturnitate non obtunduntur hoc enim Ferinentis arte factis accidit mo. Si a sanguinescaturiunt, aliorum pus erit Fermentorum, dabiturque processus in infinitum, vel Secretio absque praeviis Fermentis admittenda est, vo, Crebriora inter fluidi praesertim tenuioris pocula, saepius mingitur copiosius, quam ut Fermentationi quae instantanea non est, perficiendae tempus concedatur, no Tandem humores in