장음표시 사용
201쪽
na devenit Olorata evacuationes suppressae redeunt; et pustulae, post decursum plerumque septem dierum, arescunt et desquaman tu Cum molesto pruritu. . A tenuiorum humorum nimia copia et acrimonia facillime deducenda sunt haec symptomata. 8. Distinguitur a morbillis Crebro et Celeri pustularum retrocessione pruritu moles to, Odore foetido, et ortu ab humoribus in-
tu Corruptis, et non a contagione, vel epi-demica aeris constitutione.
9. urpura rubra mitior est alba. Respiratio facilis , pustulae leni diaphores sese
ostendentes, remittente tunc febre, vel pulsu molliori et ampliori, et multo sero plena, signa bona sed corpus impurum, respiratio laboriosa, magna spirituum dejectio, sanguis dissolutus, stillae sanguinis e naribus, eruptio pustularum tertio vel quarto die et sine levamine, mala. Si pustulae omnino retroce dunt uis exacerbattine symptomatum, an-Xietate, dolore , convulsionibus, poplexia,
vel signis inflammationis internae, actum est de aegro In puerperia diarrhoea timenda est, quia lochiorum fluxum impedit. IO. Morbus ejusque curatio dividuntur in statum febrilem et statum eruptionis. Ini
tu febrili indicatio est , febrem in debito
moderamine retinere. Hui intentioni conducunt vesicantia unum post alterum appli a cata
202쪽
cata per totum morbi decursum, potus ex aqua pulli, animus tranquillus, Calor lecti, et situs horizontalis. Venaesectio raro, nisi urgente aliquo symptomate vel pulsu duriusculo, prodest: saepe nocet. In statu eruptionis , ConduCunt ad mat riam morbificam gradatim expellendam, fotus ad artus adhibiti, et lenissima diaphoretica, evitatis sudorificis et calefacientibus ,
frigoreque Xterno. Si in longum trahatur morbuS, si pus tenue et saniosum, si pulsus debilis, si morbus
remissiones et exacerbatione habet, Cori. Peruvianus administrandus est.
In morbi declinatione, si pustulae exiguae,
neque materiam morbificam Continere valeant , tun per intestina laxantibus leniter educenda est materia superflua. 11. Ad retrocessum pustularum, CuCurbi tutae Cum scarificatione, et hirudines venis temporalibus , si pulsus durus fotus vesiCatoria potus Calidiusculi et subacita calor lecti mens hilaris, et redeunte madore, mitia diaphoretica. II. In morbo complicato Cum puerperio vel aliis febribus, curationis ratio pendet ex prudenti utriusque Consideratione eo itur quo symptomata magi Urgent. 13. Prophylaxis nititur aere puro, sicco,
et Calidiori cute bene perspirabilici alvo apertori victu subacido i attenuantibus, et ςXer ρ m SECT
203쪽
scarlatina dicta ubi maculae amplae rubrae supra Cutem non elevatae , hinc inde apparent, Um Calore, ariditate , sensibilitate pruritu Cutis, et febre Cuta. Elapsis tri bus vel quatuor vel quinque diebus , maculae disparent et uti desquamatur. CuratUr venaesectione, laXantibus, et potionibus di luentibus.
i. CP Rysipelas, vel ignis sacer, vel rosa, vel ignis ancti Antonii est inflammati, in summa cute et pinguedine . lateiarpens, Cum dolore, Calore, et rubore. a. Dii inguitur , I. In erysipelas cum pustulis et in pustulis a In ulceratum vel non ulceratum. 3. In idio pathicum et sympto maticum. q. Secundum partes affectas.
3. Ad hunc morbum dispositi sunt plethorici sanguinei juvenas foeminae gravidae scorbutici Cacochymici a parentibus huic obnoxiis progeniti; et hoc malum
204쪽
semel passi. Ab anno trigessimo ad quadragesimum praecipue infestat. q. Causae remotae sunt animi affectus violenti, ira imprimis et terror subitum refrigerium Corporis a Calore solis antea CalefaC-ti liquores fermentati potiones , et balnea nimis Calida; evacuationes naturales vel artificiales suppressae vel omissae aer humidus et pluviosusci perspiratio quocunque modo impedita.
s. An Causae proximae sunt acres et Causticae particulae, non a Corrupta bile, uti vulgo putatur, sed ab humoribus, qui secerni debent , retenti et Corrumpentibus, prOVeniente, Hanc opinionem Confirmant Causae prae- disponentes et remotae symptomataqUe.
6. Sede hujus morbi primaria est Cutis et subiacens pinguedo, uti docet Cadaverum inspectio. I. Invadit erysipelas horrore insequente febrili .lore siti inquietudine pulsu frequenti sanguine plerumque crusta Cooperto; virium prostratione dorsi capitisque dolore; vomitu delirio anxietate Corporis acta
tione Comate ; vigiliis. Secundo , tertio , vel quarto die, Cutis intumescit Cum dolore et rubore, et tumor superintegitur denso pus tutarum agmine, quae in vesiculas, tenuem humorem Continentes, elevantur, febre in terim recedente Serpit tumor Infesta saepe extremitates, abdomen, mammas et glan
205쪽
Sect. . FEBRILIBUS. 183dulas Xillares; sed saepissime faciem, ubi
oculi Clauduntur, nares et fauces siccescunt, et sopor conjungitur. Si morbus terminatur resolutione, tumor sensim subsidit, ardor et dolor evanescunt, Olor roseus in flavum mutatur , et Cuticula in squamas fatiscens secedit Si in suppurationem abeat, ulcera mali moris , vix sanabilia, producuntur.
8. Haec symptomata facillime deduci possunt a tenui et Cerrimo humore.
9. Tumor erysipelatis depressus, late sese distundens, et albicans post Compressionena, satis distinguitur a phlegmone, ubi inflammatio profundior et color post tactum non recedit. A peste discrepat , quamvis in multis persimili erysipelas, quia neque Conta gio oritUr, neque Contagiosum est , neque tanto stipatur peri Culo.
Io In levioribus hujus morbi speciebus
non magnum adest periculum sed, si gravior inflammatio Corpus CaCOChymiCum Ormripiat Cum perpetuo Comate vel delirio , in angusto spes est. Erysipelas retrocedens Vel retropulsum , deliri , inflammationes internas, asthma, spasmos et gingi etenam inducit. Si tumor livescat , gangraena prope adest. Quo crassius et albidius pus, eo minus quo tenuius et pallidius, eo majus periCulum. II. Indicatio Curativa postulat febris mitigationem , ut promoveatur separatio humorum morbosorum a sanis eXclusionem tota-
206쪽
lem materiae Orbificae et quo minus serpat, ejus CXpulsionem e Corpore. Febris mitigatur venaesectione pulsu aestimanda. Exclusio perficitur potionibus diluentibus , demulcentibus, et medicamentis dia-phoreticis Expulsio materiae, quando Caput occupat, vel longius in vicinas partes serpit, optime perficitur lenissimis laxantibus, et emplastris epis pasticis in vicinio applicatis.
Convenit diei infirmissimae materiae; evitatis, ni pulsus deficiat, medicamentis internis CalefaCientibus.1 a Farina faenugraeci vel tritici supra partem inspersa, et calor lecti tepidus est optima applicatio externari nocent enim Omnia repellentia, aquosa, et oleos a Si adsint gangraenae igna, fomentationes spirituosae,
Cataplasmata ex medicamentis Calorem excitantibus, et Corte Peruvianus Conducunt.
Vinum in hoc morbi statu non alienum est. 13. Est erysipelatis certa species quae quia Corpus Circiter umbilicum instar inguli cingit Zona, vel Zoster appellatur. Stipatur diversis tumoribus, obsitis pustulis urentibus, valde dolentibus, hinc inde sese mons trantibus. curatur uti prior morbus.1 . Est et alia species a Sydentiam des, Cripta, quam ipse, durante Constitutione a Itolosa quoque vidi. Superveniebat febri, tertio vel quarto die , eruptio pustularum erysipelacearum, quae humorem flavescentem
207쪽
continebant, febrem mitigabant; et postquatuor dies disparebant. Facillime venaesectioni et purgantibus cessit.
1 riolae in AEgypto et interioribus Arabiae locis se primo manifest hant, initio septimi saeculi. Abhin , Cum
armis Saracenorum pari passu progredientes, per Hispaniam , dein per totam Europam, vagatae sunt. Eximias in hoc morbo laudes meruit SydentiamUS. a. Verno tempore ingrediuntur, aestivo praecipue grassantur, autumnali cedunt, brumali vix apparent. Tenella aetas maXime huic morbo obnoxia. Rarissime secunda vice variolas patitur quisquam. 3. Semina Variolarum non a parentibus ad prolem derivantur, aliter haud in nostro orbe tamdiu latuissent; sed a plagis orientalibbus advecta, uti aeterorum epidemicorum , in atmosphera volitant. q. Aliasmata variolosa videntur esse ad modum subtilia. inflammantiae, stimulantia. s. Oritur morbus, . mmediate ab aere CXtern materia variolosa repleto a Contagione ab infecto. . Insitione. 6. Introitum morbo praebent vasa cutis et pulmonum absorbentia membrana Oris nasique interna, iaeque alimenti. T. γ
208쪽
186 DE Woa Mira ars IV. . Variolae distiguuntur primo in discre
munes , crystallinas , siliquos asci verrucosas, sanguineaS.
8.morbus admodum regularis, et se dividit in quatuor stadia , febris primariae, eruptionis , suppurationis , febris secundariae. 9. Advenit horripilatione ς tremoribus ;animi deliquiis doloribus totius Corporis, sed praecipue occipitis , faucium , dorsique; siti calor inquietudine pulsu Celeri dur nausea , vomituri oculorum scintillatione somnolentia. Acute dolet orificium superius ventriculi , ut et aliquando latus. Primis diebus sudoribus adulti , insultibus epi-1epticis infantes obnoxii Sanguis, paucis elapsis horis , pleuriticus Duos , tres , Vel quatuor dies durat stadium febrile. In Confluentibus , secundo vel tertiori indiscretis, tertio , quarto vel quinto plorUmque die, oriuntur punita parVaci rubra , Orsus pulicum aemulantia Conspiciuntur primo in facie, paucis horis postea in pectore et brachiis , postero , vel tertio die, in extremitatibus inferioribus. Inflammantur, eleVantur, dolent , Calent. Si discretae sunt, eruptione procedente, cedit plerumque febris si confluentes, mitigatur. Sexto circiter die , finita irruptione , in. Confluentibus , Ohaerenti bus, ct saepe in discretis, eis scatet tenui f1liva quae gradatim ad veram salivationem
209쪽
Sect FEBRILIBUS I 87 augetur. Diarrhoea infantibus salivationis vicem praestat FauCes inflammantur , tument,
dolent. Septimo plerumque die palpebrae
turgescunt, materia serosa, et sequente, Cinios obvolvunt. Eodem tempore tumescere
incipit facies , pustularumque interstitia rubescereo dolescere. Octavo die , ad suppurationem tendunt pustulae tunc stadium irruptionis finitur. Ρustulae suam magnitudinem adeptae, Dperae evadunt , albesCUnt , et pure replentur, primo in facie , dein eodem ordine in Cae teris corporis partibus, quo Ortae fuerunt ἱsputum spissius evadit , et Copia augetur magis dolent faucesci urina saepe sanguinolen taci Un pure turgent pustula: Cutis quasi igne Comburitur , et vi prae molestia cubitus somnusve Decimum circiter diem terminae r stadium tertium suppurationis. Hi tumores purulenti in facie primo res Cereri et flavescere incipiunt. Febris CCen ditur major in Confluentibus quam discretis Cum pulsu pleno, duroci siti; anxietate ; sanguine pleuritico Gradatim detumescit facies, sputusque viscidus diminuitur. Eodem tempore manus brachiaque inflantur, vel inflari debent , usque ad diem decimum tertium quando tumor faciei et salivatio omnino es sant. In extremitatibus pustulae suos sacculos rumpunt. Ingravescente febre in On-
210쪽
1ymptomata , uti delirium , coma , inflamma-xio pulmonum aeteroriamque Vis erum. Defluxio viscida, tumor faucium , nasusque in- farctus , minitant strangulationem. Mutationes multas fallaces patitur aeger Tandemo undecimo ad decimum septimum, vel pcrit , vi morbi oppressus, vel a febre , visu Tecuperato, ConvalesCit. Cutis nunc crustis ridis infestatur , postea decedentibus , vestigiaque alte impressa relinquentibus.1Ο. Crisis febris secundariae perficitur, vel sede, vel urina multa Crassa. 11. Post morbum finitum, sequuntur oculorum inflammationes, ulcera foeda absces.sus , uncturarurn tumores , phthisis, tabescialiaque similia. 12. A miasmate varioloso, cum sanguinorni loci oritur stadium febrile Ab eadem ma teria, in utem eiecta, febris cessio in pu stulis interne irrumpentibus, Olent fauces. Salivatio est nisus naturae ad Cliquias materiei variolosae expellendas eodem tendit faciei et palpebrarum tumor. Interstitiorurn dolor , a tensione. A retenta perspiratione, pure multo, et particulis variolosis, iterum in sanguine in resorptis , febris secundaria, ejusque varia symptomata. In extremitati
bus pus remora Credinem Oncipit, cutemque XCdit.
13. Diagnosis probabilis redditur in primolio si epidemicae regnant variolae , si in-