Historia naturalis & experimentalis de ventis, &c. By Fr. Bacon de Verulamio

121쪽

Nubes a lateribus Solis, aliae petentes Austrum, aliae Septentrionen ; licet sit coeli na

udiam cle notat in pulti una diem ; quod ii plane pluet occidente Sol, ventos potius. Si a Nubes videantur quali trahi versus Solem ventos, S tempsalem. i . Si Nubes exorien te Sole videatit Urnon nabire Solem , sed incumbere ei desuper tanquan Eclipiam facturae, portendunt ventos, ex ea parte orituros, qua illae . nubes inclinaverint. Qtio dii hoc faciane

ille ridie, vensi nivi imbres.ls. Si Nubes Solem circumcluserint, quanto minus luminis relinquetur,et ira gis pusillus apparebit Orbis Solis, tanto turbidior erit tempsas: Si vero duplex , aut triplex Orbis erit, ut appareant tanquam duo, aut tres Soles, tanto erit tempestas atrocior per plures dies.16. Novi Gni et dispolitionum eri significativa sunt; sed magis adhuc Ortus quatrus, tanquam Novilunium con malum. Plenilunia autem ipsa praesagiunt agis , quam dies aliqui ab piis. ir Piuturna obser Matione , Quinta

122쪽

Lu et suspecta est Nautis, ob tempesta

tes.

18. Si Luna a Novilunio, ante diem quartum non apparuerit, turbidum aerem per totum Mensem praedicit. 19. Si Luna nascens, aut intra primos dies, cornu habuerit inferius, magis obscurum, aut suscum, aut quovis modo non purun dies turbidos in tempestates dabit Mate plenilunium sit circa medium fuerit decolori, circa ipsum plenilus eo uentur tempestates si cornu superius hoc patiatur , circa Lunam decres

ceu tem .

eto. Si ortu in quarto, pura ibi Lu-.na per coelum , nec cornibus obtulis, neque prorsus jacens, neque prorsus recta, sed mediocris Serenitatem prona triti majore ex parte, usque ad Novilunium. 21. Si in ortu illo rubicunda fuerit, ventos porteiadit si rubiginosa, aut ob- atra Pluvias sed nil horum lignificat ultra plenilunium. 22. Recta Luna semper sere minax est, 3 infesta , potissimum autem de nunciat ventos in si appareat cornibus obtulis, di curtatis Imbres potius.13. Si alteium Cornu Lunae magis acu minatum fuerit, rigidum, altero magis

123쪽

obtuso, ventos potius igni licat; li utrun-que , pluviam. 2 . Si circulus, aut L . circa Icinam appareat, pluviam potius si ni ricat, qua nave os; nil siet recta Luna intra cum Circuluian, tum vero utrum Que .rs Circuli circa Lunam, ventos sena per denotant. ex parte qua ruperint; etiam

splendor illustris circuli in aliqua parte,

ventos ex ea parte , qua splendet. 16. Circuli circa I nam, si fuerint duplices, aut triplices, prael non litant horridas, asperas te in pestate ; at inulto magis si illi Circuli non fuerint in te ri, sed maculo li, interstincti. 27. Plenilunia quoad colores in Halones, eadem sorte denotant, quae ortus quartus sed magis praesentia, nec tam procrastinata. 18. Pleni ia solent esse magis serena, quam caeterae aetates Lunae sed eadem,

hyeme , quandoque intensiora dant frigora.

etsi Luna sub occasum solis ampliata, d tamen luminosa, nec subsusta Jerenitatem portat in plures dies. 3O Eclipsis Lu/rae , quasi semper comitantur venti e Solis, Serenitates pluviae raro alterutrum. 3I A

124쪽

3t A Conj ctionibus atqui Planerarum, praeter Solem , expectabis ventos; Mante in post , a Conjunctionibus cum Sole serenital m. 32. in exortu Pleiadum 8 Hyadum sequuntur Imbros, Z Pluviae, sed tranquil-lta in exortu Orionis, clari Tena pestates. s. Stesiae ut loquimur discurrentes, tagittantes, protinus ventos indicant, ex ea parte inde vibrantur. Quod si ex

variis, aut etiam contrariis partibus volitent, magnas tempestates, d Centorum, d Imbrium. 3 . Cum non conspiciantur Stella ivit nuscular, quales sunt, quas vocant sellas,

idque fit ubique per totum coelum , magnas praemonstrat Tempestates, 3 Imbres intra aliquot dies: quod si alicubi fel minuta obscurentur, alicubi sint clarae,

ventos tantum, sed citius.

s. Coelum aequaliter splendens , in

Novi-luniis , aut Ortu quarto , Ser nata-tirna dabit per plures dies aequaliter obscurum, Imbres inaequaliter, ventos ab ea parte , qua cernitur Obscuratio. Quod si subito fiat obscuratio, in nube, aut

caligine , quae uigorem Stellarum perstringat, graves asperae instant Tempestates . 36. Si

125쪽

runt aliquam , incluserit Circulus inter imbres praedicit si rastus . tentos ad partes, ubi cilculus deficit. 37. Cum tonat veli ementiu , quam, ventos dabit magnosci in cre- bro inter tonandum fulserat. Ipi bres con-

38. Toni tria a Matutina ventos lignicant Meridiana Imbres. 30 Tonitrii mugientia , ct veluti transeuntia ventos a nificant; at ouae in quales habent fragores , lac ut O , pro- et has tam ventorasm , quam Imbriam.

o. Cum coelo sereno fulguraverit, non longe absunt venti, cini res ea parte, qua fulgurat, quod si ex diversis partibus coeli fulguraverit, sequentur atroces, de horrida Tempestates.

i. Si fulguraverit a plagis coeli geli-

ioribus Septentrio predes, Allonesequentur grandines; l . tepidioribus, Austro

Zeph ro, I bres , cum coelo aestuoso. 2. Magni fervores , post solstitium A stivale , desinunt plerunque in tonitru , 5 fulgura , quae ii non sequantur, desinunt in ventos a pluvias per plures dies. 3. Globus lammae , quem Castoremo cabant Antiqui, qui cernitur navigantibus

126쪽

nitet quod si fueruat Gemini praesente scilicet PolJuce Fratre vivo idque zmp state adulta , filutare signum bacietur: in

fuerint tres superveniente scilicet e na, peste rerum magis dira cum b. t Tem as videtur sene unicus, crudam sonificare materiam tempestatis duplax quali coctam, maturam tri et , es multiplex , copiam aegre dissipabilem. 4. Si conspiciantur Nubes ferri citatius, coelo sereno, expectentur tanti, ab ea part i quaseruntur Nuoes. Quod si globabuntur . 3 glomerabunt imul, cum Sol appropinquaverit ad eam partem in qua olobantur, incipient licia i , quod si uiscutientur magis versus Toream, ignificat ventum, ii versus Si occidente Sole, Nubes Orientur atrae , aut susci, Imbrem sit gnificant : Si adversus Solem, in Oriente scilicet, eadem noctes, i juxta Solem ab Occidente,

in posterum diem, cum et e SA .

. Liquidatio, sive ille renatio coeli nubili, incipiens in contrarium Teuti, qui

127쪽

stat, Serenitatem ignificat; sed a parte venti, nihil indicat, sed incerta res et 47. Conspiciuntur quandoque plures, veluti Camerae , aut contignationes Nubium , altera super alteras tu aliquando quinque simul se vidisse, notasse affirmet Gilbertus . semper atriores sunt in fimae licet quandoque secus appareat, quia candidiores visum magis lacesiunt. Duplex contignatio, si ii spimior, luvias denotat instantes praesertim si nubes in serior cernatur quasi gravida : plures contignatio-iae perendin.lari pluvias. I. abes, ii ut vellera lanae spars entur, hinc Dade, tempe sate denotant; Quod si instar quammarum , aut testarum, altera alteri incumbat, siccitatem, sereni

tatem.

9. Nubes plumatae,is similes ramis palmae, aut loribus Iridis, Imbres proti nus, non ita multo post de nuticiant. o. viri Montes, Coires conspiciuntur veluti pileati, incumbentibus in illiis Nubibus , eosque circumplectentibus, Tempestates praemonstrat imminentes.

i. Nubes electrinae, Laureae, ante Oc-

deauratis postquam Sol magis condi coeperit, serenitates praemonstrant.

128쪽

s3. Nubecula aliqua , non ante visa, subito se monstrans, coelo circum sereno, praesertim ab Occidente , aut circa Meridiem , Tempestatem indicat ingruentem.s . Ne a, caligines ascendentes, sursum se recipientes pluvias . si subito hoc fiat, ut tanquam sorbeantur, ventos praedicunt a cadentes, in vallibus residentes, Serenitatem. Nube gravida candicantes quam vocant Anta qui Tempe tem albam , sequitur aestate , Grando minuta , instar consiturae hyeme, Ni X 6. Autumnus serenus ventosam Hyemem praemonstratra ventosus Hyems, Ver pluviosum LVer pluviosum, Estatem serenam serena Estas , Iutumnum ventosum ita ut Annus ut proverbio dicitur tibi debitor raro sit neque eadem series tempestatum redeat, per duos An lnos limul. 7. Ignes in socis, pallidiores solito, i atque intra se murmurantes , Tempestates nunciant. Quod si flamma flexuosi vo 4 litet .sinuet, ventum praecipue at a

Fungi, sive Tuberes in lucernis pluvias a

129쪽

tum ignificant etiam cuna favillas ex se citius discutiunt, deponunt. 39 Mare cum conspicitur in portu tranquillum in superficie . nili: lominus

intra se murmuraverit, licet non intumuerit, ventrim praedici 6 C. Littom in tral quiri resonantra,

Marisoue ipsius sonitus cum plangore, aut quadam clio, clarius, longius solito

auditus, ventos praenunciant.

6 i. Si in tranquillo plana superficie Mara , conspiciantur Spumae tunc inde, aut coronae albae , aut Aquarum bullae.'entos praedicunt Et Pliaec signa suerint insigniora, asperas tempestates. 61. In Mari fluctibus agitato, si appareant spuma coruscantes , quas Pulmonea Marino vocant praenuncia duraturana Tempestatem, in plures dies. Si a re illentio intumescat, intra portum altius solito insurgat, aut aestus ad littora celerius solito accedat,

ventos praenunciat. 64. Sonitus a Montibus, nemorumque murmur increbrescens, atque fragor et

iam nonnullus in campestra bus , ventos portendit Coeli quoque murmur prodigiosum, absque tonitru , adventos maxime spectat. E 2 6 .Fo'

130쪽

oo 6s. Foli ad paleae ludentes, sine aura, quae sentiatur, 'anugines plantarum volitantes , plumaeque in Aquis innatantes, colludentes, ventos adesse nunciant. 66. Azes aquaticae concursantes, gregatim volantes, Mergique praecipue, Fulicae, a Mari, aut stagnis fugientes ad littora, aut ripas properantes, praesertim cum clangore in ludentes in sicco, ventos praenunciant, maxime si hoc faciant

mane.

67. At terrestres volucres contra, a Quam petentes, eamque alis percutientes, de clangores dantes, Te perfundentes ac praecipue Cornix, tempestates portendunt. 68. Mergi, natesque , ante ventum pennas rostro purgant; at Anseres, clangore suo importuno pluviam invocant. 69. Ardea petens excelsa , adeo ut nubem quandoque humilem , supervolare conspiciatur, ventum significat. Atilia vi contra , in subluni volantes, serevita

tem.

o. Comi singultu quodam latrantes,

si continuabunt, ventos denotant, si vero carptini vocem resorbebunt, aut per intervalla longiora crocitabunt, Imbres.

II. Noctua garrula putabatur ab antiquis, mutationem Tempestatis praemonstare;