Caroli de Aquino Societatis Jesu Carminum tomus 1. 3.

331쪽

A FRICAE

AD INNOCENTIUM XII. VOTA.

DITHYRAMBUSO DE III

I Aboriosis vecta Draconibus, Ustaque perpetuo nigros Hyperione vultus, Exibilantes crinibus aspides, Et manu sontes quatiens, severa Sceptra, colubros, Inde Quirinales supplex petit Africa sedes, Exaestuantem qua serens Titan diem , Fuscos propinqua pingit a Sthiopas face. Quid meis multum Phaetonta campis, Largius almae AEraria lucisi ' Divisisse juvat; male fausto Numine damnor AEternos inter si vivere caeca nitores ζNon querimur Libycas busto Carthaginis altae Insultare Tigres, Punica dum seros, o facinust catulos Leonum Curia nutrit. Corruerint Tyriae turres, cinerique superbo Illudat petulans aura Favonii.

Nam quae Colossis vel Babylonicis Turrita late Regna decidere abnegent Iubente fato p Gelo , & ipsis Longa dies dominatur astris.

332쪽

Ubique nostris, strage Regnorum gravi, occurrunt solatia luctibus. Vix lapsa sumo Troja superstite Testatur ignem: Numinum muri labor Ingens duorum, littori recumbunt Pondus Dardanio grave. Celso nubibus arduis Elata fastu, septaque fortium Errore murorum, fatiscunt Claustra Semiramii laboris; Et superjecta pavidus ruina Euphrates remoratus iter, dum pervia saxa Urget, ad aequoreas aditum non invenit undas. Te quoque duri Vertigo fati, deteruntque soles, Roma, caduci. Qua renidentes tepuere Thermae, Inducta metar ventilat horrea ;Pannosusque greges institor Appulos Distrahit, & lassis metatur castra capellis Virgea, Idumaeos ubi semita clara triumphos Monstrat, & inciso pugnas discriminat arcu. Longi pulsibus 2Evi, Ariete Iustrorum S duro ruitura labascunt Quae de futuris cunque laboribus Mortalis posuit manus. Sed me nec letho datus Annibal, obruta nec Latiis tangit Carthago favillis. Non arenosis Aquilona campis

Pulvereis equitare nimbis, Siticulosis aut gravem terris Canem, Non queror diros aluisse caecau Ru

333쪽

Rupe colubros . Africa fert colubros : auro tamen inde nocentes Petuntur angues; ipsaque barbarus Venena conducit redemptor, Et Libycas, pretiosa, pestes, Funera vendit. Quin & supernis aemulatrix orbibus Africa regnat. Nexu catenato agglomerantibus Ut se se monstris speciosior Horrescit axisi spumeus mentum leo, Teumesiorum terror ilicetorum,

Astra flagellat

Irrequietae Verbere caudae.

Proles sicca Lycaonis Rhiphaei patitur nives BQotae,AEolidumque Classica Fratrum, &Depraeliantum turbines procellarum. Picti reseram sibila colubri ΘΑn quae Gnossiacus cornua Taurus habet, Ueris janitor aureus pCanemque, lymphantesque Chelas, Armatumque venenatis Chirona sagittis Fucata sacro scilicet auro Monstra placent; gratus pertentat pectora terror Coelestis Libyae: levis Et tantos redimit metus Bractea lucis. Sed non hic miseram dolor; Fibras altior exedit Cura:

334쪽

332 LYRICORUM

Cura. quot cernit nemorosus Atlas

Ludere frondes; Ad Maura fluctus quot glomerat Notus Littora; quot Libycae Cauro tolluntur arenae; Tot, grege nigro , Dat sentes Erebo male sertilis Africa praedas . Ferre laboranti Libyae , te Principe, segnis Cur cessat medicam Roma salutis opem λNon equidem merui: quamvis meruisse videri ,

Si numeret Tibris munera nostra, queam. Impia nam ritus coleret cum Roma profanos ,

Clamosusque truci gauderet sanguine Circus ,

Bellua, Getuli nobilis ira jugi, Massylique Leones Saepe Theatralis pascebant gaudia pugnae , di

Delicias populi cruenta . 'Non ego nostris Marmora dicam Eruta venis;

Λusaque nubes Findere saxa Deficientis Cuspide coni. Templa Parethoniis radiant Romana columnis; Multaque Memphis Spirat in arce Tarpeja; simulacra, marmoratos Arcus, Pyramidesque , Porticusque,

Atque novam Romae dedimus de marmore Romam. Sed non acervo marmorum dices rudi Constare Romam: Curiae augustum decus ,

Populumque Regno solis aequantem vias,

335쪽

Duces trophaeis ςstima , ct palmis graves, Hic Urbis almae specimen, hic Romam vides. Nostra sed hoc etiam nomine Roma fuit. Romae turgebat certo nam sidere Nilus, Divite limo. Largaque Cerere Martiam superbus

Pascere gentem.

His mihi pro meritis, si te mea munera tangunt Si miserae casus, Roma, repende vices. Rore beato

Ablue, Tibris,

Frontes 2Ethiopum nigras. Nec vela desunt, quae salutares serant Impigra merces:

Saepe terit portus puppis Ibera meos: Nostros saepe sinus Lusia cIassis habet . Illa sed occidui classis petit abdita mundi; Eoum petit ista diem, di Gangetica Regna ;Africa spectatrix sola est: transmittere terris Scilicet illa potest aliis Coelestia dona, Sed non ipsa frui, sola relicta, potest. At si nivali Relligio manu Christiadum pia vela ducit, Certumque pura dirigit clavum Fides,

Remota velis Regna petentibus, Non ego proximior destituenda sui. Forte minus neglecta sorem , si Nilus arenas Auriferas undis ageret, si littore Mauro Prodiga flammiuomos dispergeret unda pyropos. Sed tu inaccessis inimice gazae Abditae saxis, & in omne, Princeps , Nobilis aevum

336쪽

334 LYRICORUM

Te duce, terris Si nova fulite Vena Salutis, Vexilla nostris sacra recessibus Pande adoratae Crucis, S remotis Fac venias Cynosura Regnis. Tune Vaticano stelliferum caput Submittet Atlas cernuus, ct jugo Laetus Optato, tua volvet ingens Nomina Nilus.

337쪽

AD INNOCENTIUM XII. VOTA

BArbara sum, fateor, sed mites ducere vultus

Barbaries vultu cogitur ipsa tuo. .

Hospes emto veniens reposti Margine Mundi, Visa tibi primum, victa simulque sui. Ut mea carinae Regna victrices doment, Vela pererrato toties quid languida ponto Ignotis juvat explicare ventis Θ c d aera prodest prodiga sunerum , Dispositasque neces insternere puppibus altis pFormidoloso quid juvat alitis Turbine flammae Velivolas saturare pinus λSponte capi , breviusque vinci Te solo poteram, Pater, Principe viso Marte licet celeri stibactam Non indecoro servitio premant Reges Hesperii, superant tamen invia remis Regna Magellanicis, ligones Sensit ubi violata nullos Terra : nec juga celsa Mericanis

In ist

338쪽

336 LYRICORUM

Invident glebis , nitidςque certant oppida Limae. Amnes largi flui, quos male turgidis AEquet fluctibus Adria,

Vetitum remotis occulunt terris caput. Gurgite sero, se Audax vix tibi, Cantaber, Litoreae patuere metae: Nostra putes totidem latentes, Flumina, Nilos. Sed nunc, avaras quae Iatuit rates Altera Naturae. facies, tibi panditur uni; que, Pater, Columen veretur Urbis, & Orbis. Ecce tuis supplex detecta fronte procumbit, Sacris oscula consecratque plantis. Inculto licet aspera vultu, Infusi spiracula Numinis, Sensusque dicor non ego degener Simplicis aurae Hausisse, sati nescium caduci Et consanguineo genus Ducere Caelo. Rivo me quoque proluit Fusii Sanguinis ubere, Mersas crimine terras

Qui trabe quadrifida piavit, Caelicolum Rector , melioris eonditor aevi Sed quando eampis illa refulserit

Exoptata meis dies, Cum nutu mea Regna tuo migrare nocentes

Viderint pestes Erebi, di resu

339쪽

Lux, ct plenior aura Vaticano Caecas Taenarea solvat caligine terras λPrima diem nostiis, dominatrix inclyta, Regni Hispana tellus attulit; & simul Nota Tago, Caeloque sui : sed vasta supersun

Littora, Tartareis obnoxia littora monstris. Ius omne scelusi est; odia pietatem vocant; Lex una ferrum; barbarum virtus sonat. Tellare luctus tu melius meos, 'Non humili transgresse aquilas, Columbe, volatu,

Clarior Tiphys f nimium doloso

Credule ponto. Quo tendis nimius tui Innumeros fragili ligno complexe timores λ Magna tuo, Neptune parens, Europa profundo

Bella movet: tumido neque enim temeraria coepi

Phlaegra magis, cum Terrigenas induceret astris ;Surgeret Ddrysiam q iamris Gradivus in hastam, Et crines Libyci Tritonia stringeret anguis . 'Frustra dissociabili Me Natura freto apscidit orbi, Si Ligur oris εLibera nostri Suppara tendit; Undarum liquidos metus Spernere sortis, Ausus & indocili verendum Miscere pelago nomen; edomiti procul Quod rauca 'reddant jurgia Nerei, Et fictis reserant littora Gadibus. Si licet Herculpi fines, Iateque retortis Vorticibus metueudus Atlas, Y Et

340쪽

Et navigandus maris inoffensi timor, Avara vela non morantur, avias per siderum vertigines, Praeceps quae rapit ambitus. Extrue immanes adamante turres;

Caucaso Atlantem, Rhodopen Olympo Iunge 'anhelanti; pelago trecentas Adde charybdes , ' Irrita sacro Nectis claustra Cupidini. Ille per syrtes volat aestuosas, Per laborantes Aquilone sylvas; Nee belluosis saltibus asperi Famem ' Leonis obviam , Nec procellosis scopulosa Cetei Fluctibus horret. Caliginosis provida cautibus .Abdidit ignivonios frustra Natura pyropos, Damnaque sulvae

Splendida mata ;Audax scelesta caeca si fotar manu Regna perrumpit, 'prope Dite viso, Et mistus Erebo, Umbrisque Furiarum nigris, Innocuae' rupis gremio per vulnera mille. Venale condit sarculum ;Ιnauspicati sequitur & luti jubar,

Sole relicto.

Sed quo sinistra navigat alite Explenda nullis vestra Peruviis sitis P

Lucra profanatas demum nocitura per undas,

Europa nisu quid petis tanto δ meis Quid damna, raptores superbi,