Lucæ Antonii Portii medici Neapolitani ... Opera omnia, medica, philosophica, et mathematica, in unum collecta, atque ad meliorem, commodioremque formam redacta. Cura ac studio Francisci Portii ... Tomus 1. 2.

발행: 1736년

분량: 411페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

71쪽

ΥΣ Portius De Venae Senione.

utuntur , k ludicris, vanisque garriunt ratiouibus, nihil recte , nihil evide

ter concludentibus.

ILL. Uerum enim verb in peripneumonia, squi lim a ) baud totus illici sanguis lent.rem, quem dixi, aequirat, portiones prima depravat Circa obli ructionis locum, axi m aggregantur, h circum circa in vasis minoribus harent. Quare sanguis perpblebotomiam primo exiens sapi culpa υπ-cabit . Dein vasa deplesa alterum morbi rim pritis stagnantem excipient, ercirculationi reddent. Cumque portiones 40ις juxta consitis iuueti velut agmine ferantur, ad venis orificium delata simul effluunt ι postquam Nasanguinis vities et steries tuta esuxit. reliquus flatim purior successit: Et tunc vena occludenda ei .

HELM. Erit ne unquam insulsitatum modos aliquisl unde nosti, Wil- is, quia minus prius elitura inculpati sanguinis , quam vitiosi post inodum sequatur p An unquam paronychia valis libi proximi sectione sanata est

Portiones sanguinis vitioli juxta conlitae, iuncto velut agmine, feruntur ad venae sectat orificium, horulae brevi minuto adapertum l Cur non potius ad semper patulum in summo cole seramen P Qui dux tam insipiens, illius agminis particularum inutilium , qui cum vias complures habeat semper patulas , non sinat mo eri agmen ue niti cum rem Ita vena pertunditur PERAS. Caeterum viri clarissimi, Helinon ti, atque Galene, minime oblivsscamur, multa nos oculat illimo illis in anatomicis debere accepta et forte mysterium aliquod in his habet, nobis hactenus non revelatum. NO- strum igitur omnium nomine rogatum te velim , Willis , aperias si quid hahes ex corporum disiectionibus ; quare haec sic contingere debeant: quainVe. enam , edoce, sive in peripneumonia, sive in pleuritide secandam putes p ILL. Rem plane expediam ue ac reseram etiam antiquiorum hac deIe sententias : neque omittam Galenum ipsum , qui ab eodem latere , in quopleuritis erat, venam secahat. GAL. Ego autem, latebor enim , post cognitum sanguinis motum,non sum demens aded , ac plerique sectatores mei, qui ea nunc quoque semiunt,

quae olim me fuse de his scripta sunt. I.L. Postea Arabes saphenam , aut hasilicam lateris oppositi aperuerunt 3 3e ejusdem lateris sinionem sub piaculo damnarunt. Λc inter Sectato. res sive Graecorum , sivἡ Arabum magna semper fuit de his altercatio: A in

infaustis eventibus, quos frequenter contingere necessum est, sive seces, live Non seces venam quamcunque , alii alios homicidii reos iudicabant . Neque tanta unquam inter Judaeos , R Samaritanos circa sacros cultus concertatio fuit; quam circa secandae venae electionem. HELM. Omnes scilicet sive Graeci, sive Arabes decipiebantur , neque utrique quicquam comperti habebant, quare mitterent; vel non mitterent sanguinem , Se ex una potius, quam ex alia vena mitterent.

72쪽

ILL. Nebulas tamen istas omnes discus tu sanguinis motus,u citis latio : qua cognita manifetiam fuit perinde esie, sive in pleuritide , sive in. Peripneusnonia ex utro latere vena secetur . Vos tamen invaluit in pleuritide basilicam potius asstiSi lateris, quam aliam venam adaperiri , sorte quia dum sanguis etflait o bullica , brachii arteriae maiori copia sangui neum excipiunt, quIm pro ratione reliquarum arteriarum , ac dum celeriori mota sanguis decurrit ad brachii arterias, minus sorsan sanguinis a arterι is vertebralibus pro in rhi frunite infunditur: leve sane la brevissi ni temporis levamen , de quo etiam maximopere dubitari possit: ac sorsaci dixi , ne aliquis vestrum hoc sibi suscipiat onus oliendendi contrarium ut ) vias autem doceam , quibus venae sanguiferae membranae se Cingenias, live pulmonum communicent cum aliis valis. sanguiferis ; quae iasuperficie corporis sunt, hoc primum habeto, viri ornatilli ni, satis esse si vias reflui , pleura sanguinis describam. Nam his cognitis , innotelicet e illae, quibus sanguis lentus , 2 crassus in aliquo pulmonis lobulo consistens,& peripneumoniam creans, facto veluti agmine partium , duci palsit ad is

ramen laetae Vena .

Uena sinu pari id omne suscipit, quod per arterias vertebrales ad plemram suerat delatum ; ramique iuujus venae id ieassumere passu ut , qa Id pleuritiden producit. At vena illa in cavam venam exonerZtur.

GAL. Nulla igitur recta via a vena vertebrali ad brachii venas, 2 sanguis Venat agygos, sive liae pari permi icetur universo sanguini, qui per ca vam trajicitur Θ ILL. Nulla profectb ; 2 sanguis venae vertebralis permiscetur san- uini totius corporis, qui per cavam traiicitur, Cava autem sanguinem inisundit in dextrum cordis ventriculum. Et a dextro cordis ventriculo per arteriam pulmonicam sanguis in palmones diducitur. GAL. Quama in est haec arteria pulinonica habat ne sorte ramum ali, quem , quo sanguis feratur ad brachium Θ ILL. Neque item habet: quamve tu dicebas Venam arteriosam , nos appellamus arteriam pulmonicam . Atque haec: arteria in pulmonibus dividitur , Ω,subdivi litur in minutissimos surculo, . Sunt autem in Pul monibus iisdem radices venae pulmonaris 3 quae primum inconspicuae iunt,

aut vix alicubi Conspicuae : verum mox concurrentes ad invicem majores venas constituunt , 2 hae concurrentes maiores alias venas effor mant , donec ex omnium concursu vena Pulmonaris constituatur. Quae id

omne suscipite pulmonibus , quod ad iplos per pulmonarem arteriam de Iatum fuerat , unde patet etiam , qubd realsumere possit id , quod Peripneumoniam constituit. -

GAL. Optime quidem rem habemus . Sed est ne ramus aliquis huius venae pulmonaris inui recta feratur ad brachium 3 Se quamam est haec vena pulmonaris λ ILL. a J V illine pleur.

r J Nnil magni lateres quanam veNa secetur in pleuritida, vel pers-

neumonia.

a Mussus viis pleura, vel pulmones cum venis Araebii communicare

73쪽

ra Portius De Venae Sectione.

II L. Vena pulmonaris est vas illud amplum , quod λ te dicebatur

arteria venosa , cujus nosti , Galene , nullum ramum dimitti ad brachium Sanguis autein venae pulmonaris , per quam similiter transit s anguis universi corporis , in sinistrum cordis ventriculum diducitur: indeque in aortam Propellitur 3 quae in plures dividitur ramos ψ hique in alios minores, atque minores: donec extremi surculi arteriarum sint plane inconspicui: sanguinem tamen transfundunt in minimas venulas , quae maiorum venarum radiace potius appellandae lunt, quam rami. Cum autem brachii arteriae sint rami arteriae magnae, sive aortat; necessum est partem aliquam eius, quod in magna arteria continetur ι se retrogravidiendo, necessum cst , partem aliquam eius , quod in linistro cordis sinu , Ω in imonari vena est , & portionem aliquam esus, quod 1 parte pulmonum aD secta susceptum est, zd brachii arterias propellatur : e quarum minoribus sui culis demum in brachii item venas, quidquid illud est percolatur. ERAS. D' admirabilis animantum corporis structura i quae tot sontes.

tot rivos, tot minores, atque minores rivulos hahet 3 tot habet flumina tam facile inter se communicantial E maioribus fluminibus in minora ἔ ah his in rivos, rivulosque minores , atque minores: indeque ad alios alterius serme speciei minores rivulos 3 e quibus in maiores ἔ atque majores rivos: polimG-

dum ad majora flumina l Ouibus motibus alia segregantur 3 alia minutissinae permiscentur ι & multa lane perficiuntur , quae neque hominis , in qu met illa fiunt, mentis acie latis assequi possunt lGAL. Caeterum . Willis hac tua disertissima motus sanguinis descriptione causa cecidimus.

Λ pleura ) ad venam AetVos ue a vena ista sene pati in cavam ; e cava

in dextrnm cordis ventriculum , e dextro ventriculo in pulmones , I pulm nibus una cum eo , quod forte e parte affecta pulmonum suscipitur , ad artetiam venosam iterum ad cor, sinistrumque ejus sinum; a eorde in aortam, abaorta ad universum corporis habitum , Ω consequenter etiam ad brachial

Causa plane cecidimus, villis. Quota enim est , haec portio esus , quod a parte assina pulmonum , vel pleurae ad brachii venas defertur; si ulla eius , quod restagnatiat, Se tanquam spina infixa quiescebat,defertur probandum enim hoc etiam esset. Quota etiam est eiusdem portio , quae ad unam basilicam brevi illo tem pore diducitur sunt enim plures in brachio venae. Vide , millis, an plus inculpati, qua in lentescentis sanguinis edueas Si quid enim ex parte afficta movetur , permiscetur prius sanguini universi corporis: postmodum sanguinis vitiosi , quive restagnabat, particulae velut iacto agmine , non mimis ad brachia , quam ad caput, ad pedes, ad renes, laad colem ipsum, caeterasque partes seruntur. Ac etiam si hoc tibi concedat Erasistratus , tunς cum vena in brachio adaperitur , statim aliquid auferri eius, quod in parte affecta morbum facis bat , attamen priusquam huius portio aliqua quantulacunque ad foramen acis

cedat,

i Si sanguinis istractio non fuerit magna nihil ex secta in brachio vena

evacuatur mus , 'uod in pulmone , vel pleura resamae, ac cum magna fue

74쪽

In Era Nirato Diagogus Secundus. . Is

cedat , tum necessum est , evacuetur prius is sanguis, qui in illa vena, Maesecatur, continebatur, tum necessum est , prius ei duxerit proportionalis eortio eius sanguinis, qui continebatur in arteria brachii, A eius, qui contin batur in acria, & in sinistro cordis ventre ὲ ia proportionalis etiam portio eius , qui continebatur in artetia venosa : usque ad partem affectam : le de muna postquam is sanguis eiduxerit portio fortassis aliqua eius, quod a paris te affecta lumptuiri est. deveniet ad foramen. Atque ideli non parum sanguinis oportet eduxisse prius , quam particulat aliquat, veluti facto agmine , a parte affecta pulmonum ad toramen accedant.

Illud s ) superesset opponendum his, q ae ab Erasistrato , vel ab uelis

montio dicta sunt , dum venae largiori inlisione evacuantur,exinani taxat a s cilius reasiumere , quod extra in partem a metam illapsum est , restagna ive 3 neque hoc omne , quod aufertur, postea iterum in partem affectam recolli*i Z Verum monuit Eralistratu sanguinem , cui parum adiicitur, repetitis cir cultionibus tum dissipari, tum perfici , ut postea facilius solvatur, Se in ei . culum rapiatur ut, quod alicubi inflammationem , sive tamotem facit. Secasinisso s.guine id, quod eius reliquum est , vel remanet ut prius I vel ut nos dicimus ob virium jacturam fit elicetum k iners ia ignavum , ut major viti . sariam partium in affectum locum depositio , u corruptio Vasorum expeeta

da sit, non ditisuptio tantum . Addidit insuper nequaquam propter desectuincapacitatis , Se amplitudinis vasorum non reassumi id, quod alicubi haerens, Icitagnansve morbos facit 3 sed propter alias caulas. Vt LL. Quid si cucurbitulae cum scarificatione extrinsecus appli tentiar dolenti loco in pectore , I sutilinguJles venae pertundantur in angina extrahaturque sanguis parti aSctae proximus pΕRAS. Forte levius peccinis , observatum enim aliuuando est per

Proximum in urethra ulcus expurgari bubones inguinum : licet non rarbetiam observatum lucrit occasione proximi uiceris intumuisse bubones. S me

fortassis occultat viae, quae docunt ab A ad B diversiae ab illis, quae dueunt a B ad A ; δε non est earum idem usus 3 neque in quovis ulcere omnes istae visa

similiter assiciuntur.

GAL. C, stulta Medentum argumenta tecum exclamabo , mimonty, ego existimabarn Iectione venarum linistrae manus lienem curari posse: secti aiae venae in dextra manu , quae inter minimum, M annularem digitum in tercu rrit,hepar sanarii Haec tamen 2 similia Lepe docuit Hippocrate veΗexaclidi sive Draconis filius o vanissimae clarissimorum viroru copitationes. Dextra ab nare , aiebam aquis erum us ad dextrum β' chondrium pra cinbitula , elari, celeriterque sistitum, cuti ad uistrum ἡ istra erumpens. Sic res videbatur , Ω sic eventus aliquando ostendebat. Sed incauti est facile pronunciare ue ubi aliquia semel tantum , aera bis fuerit observatum, Arei natura adhuc sit abscondita. Fieri namque potest, ut casu, fortuna, animi

75쪽

ris Portius De Venae Sectione.

ariSu , aliave causa , dum languis mittitur, aliquid contingat; quod nullam

habeat cum mistione conneaeionem.

ILL. Non inficiabor omnia, quotquot fuerunt Medicorum placita incerta nimis esse. Ego observavi, qu bd miraberis Galene, in aeo rotante quodam sanguinem per intervalla expuenti, ex sanguinis per sectam ab venam evacuatione fuit autem pluries illi Vena incita 2 semper constanterque sanguinis sputum fuisse exacerbatum i Si defustet sanguis ore emitti; phlebo tomia denub sanguis ab ore prodibat lΗEL. Hujus aegrotantis archeus indignabatur sanguinis missionem ε& indignationem ostendebat majori sanguinis in partem ast Etam influxu. Alletius verb archeus sorte demissior fuisset, & pacatior ex sanguinis mistio ne : non enim ex eadem occasione eaedem imagines imprimuntur in archeo; neque eaedem in omnibus excitantur affectiones . Quantb melius fecisses, illis , si omissa sanguinis missione , decus proxima tibi Germaniae Herumontium imitatus propria, & specifica morborum remedia investigasms pGΛL. Musae meri id sum adstipulatus, qui stercore Canino albo in angliana utebatur: hoc enim pharmaco fortius nullum novi nequ/ in vina, v quὸ in magna tonsillarum infammatione λ aut iis , quibus ex glandulis sulfο-cationis periculum imminet. Hoc etiam habeo humani stercoris expeti me nistum .sbJ Alis ρ quidam phispmonis ad guttur existentibus Uexabatur .adeo et heia menter, uis focationis subiret periculum : Osana ob boc perieuliam sangui nem mittere cogi videbatur . In hunc, cum fortὸ quis incidiset , pollicitias osse praebiturum medicamenti experimentum , cr se vocari si quando rursus aliqua in parte gutturis emicuisset phlemone , ante sanguinis mdsionem praecepit . Itaque vocatus, medicamento illito, satim hominem curavit. Quhd etiam in aliis quamplurimis similiter affectis pluries, atque pluries felici cum suciscessu observatuin est . Erat autein remedium illud pueri flercus hiduo lupinis sc J more qua edi solent cum pane bene cocto in clIbano modicum salem. Otermentum babente, pasti: vinum vetus superhibendo . Non qnia, si aliis ci- his vesceretur puer, remedium emi minus emcax ι sed quoniam stercus pus ri,sic lupinis victitantis,erit minus stetidum. Multos etiam tonsillis, & glandulis aIiis tumefactis sere suffocatos, absque sanguinis mistione curavi succo

i corticum nucum.

Sanguinem ver b M predi, k caprae, & hirci ad haemoptoicos plerosque

valde utilem expertos sum. Verum iis, quae rationibus meis minus conventiarent , parcius sum usus, forte non sine agrotantium incommodo.

Fnim verb in oculorum inflammationibus non audebam ali 3uandb vinum propinare ; etiam si cognovi Mm vinum ab Hippocrate

76쪽

1 sanguine ; 2 calidum potestate cum sit, Sc ad humorum plenitudinem majorem faciendam nimis aptum , Ossicere potius, quam conducere posia se ophthalmia laborantibus videbatur . Caeterv in rem tandem ausus .iu enem sanavi, cui oculi ca uallidi quidem erant , fed isnar habebant valis tumidas , O sanguino plenas inussi , ut cum se laviiset, potu ut retur meraciore, M ita se sopori traderet Quod factum est; somnus enim pro fundus ipsum invasit ι 2 mane sine dolore surrexit: mihique fiduciam praeabuit , ut in quibus sanguinis copia crassioris , sive lentescentis, ut ais Willis. in oculorum veruilis contineretur, line Plethorica totius corporis dispositione quae non fuerat, vel desierat in hoc aegrotante , quoniam plures dies praeiaterlapsi erant uterer sis υixi potiona:, ut quae dissundere sanguinem , atque amovere pusit , suique motus vehementia obseructiones aperire. Minime autein dubito, illud idem . quod in oculis consistens ophthalismiam ; in pleura lateris dolorem emcere posse: ut experimentis edoctum exbstimem Hippocratem illum , qui libros de morbis conscriptit, 2 in pleur tide vinum commendavit. Vinum euim Obltructiones eas aperire poteth, quae inflammationem faciunt. Neque his tecum disiatio, Willis, qui Vini, ae liquorum ardentium immodicos potus,caulas sispe esse pleuritidis, saltem remotas, affirmas. Quid enim mali non facit cuiusque rei intemperantia , st mala rerum omnium conabiliatio p Sed ea medicamenta rite administrata, quae assinios io navos, inertes,la pigros,& crassos emendant humoreSi Obstructiones etiam, & inflammationes curare possunt,

EI M. Id quod autem summae admirationi est , Galene , scito; eos qui erysipelate infestantur , c Videtur autem tibi erysipelas inflammationis species omnium maxime calida & largiori sanguinis missione maximum subeunt vita: periculum, ardenti vini spiritu sanari posse. sa Comm. 6.aphoris .aphoris. Τ I. b Comm.6.aphorism .ad hor. 7I.

77쪽

TERTIUS.

CAL. dissimulabo, Uiri Clarissimi, experimenta

vestra subvertere doctrinae meae fundamenta , quae videbantur firmiora. Et satis , superque video, si vivens forte ego his recte uti velim , quae in corporum anatome sive igne, sive cultro parata , comih gi OV uti , multa prius mihi essent dediscenda. E Catterum , viri aeterno digni nomine , quoniam res eo perducta est, ut haud multa desiderem ad veterem sententiam deserendam, scrupulum diluite, quod superest. Sunt quaedam sanpuinis evacuationes a natura institutae , quibus 1 plerisque morbis homo liberatur , R iisdem retentis, in morbos incidit , ut est

Buxus haemorrhoidalis; Ω quae menstruatim fit in sceminis, sanguinis ex utero evacuatio : Et morbos saepe vidimus graviores , sanguinis e naribus, vel alia ex parte fluxu curatos. Cumque apud omnes in confect sit, medicum debere esse naturae imitatorem ψ videamus, Se hoc etiam : Αn liquando natura in his deficiat , Scanenses mulieri , vel haemorrhoidales venae homini minime fluant , aut alia fit suppressa consueta sanguinis evacuatio , vel natura deficiat in crisi, quam sanguinis fluxu saepe instituit, meaicus naturam imitatus, debeat venas seca xe , de sanguinem mittendo , arte supplere debeat id , in quo natura deficita ut hac saltem ratione conveniat plerumque , atque prosit sanguinem mittere.

Verum enim verb, etiam , atque etiam exoro vos, ne me interrogetis,

quidnam pro natura ipse intelligam: veluti factam est cum de inflammatio. Ribus agetiamus ι interrogallis enim , quid pro inflammatione ipse acciperem . In praesenti autem exterritus iis, quae hactenus dicta sunt, non ausim

dufinire , quid pro natura intelligendum sit. Vos igitur hoc etiam decernite. Memini tamen me alicubi scripsisse, ex lolius cutis hominis dilimentiori inspectione , perspicuum fieri mentem sa j quaredam esse, qua vim

e abeat a trabilem. Quaeque rerras omnes pervadens in omnes ejus parres exten

datur . Neque ea tantum , quae in homine observantur, hoc denotant di, sed a quodcunque aliud animaὶ discare velimus, parem in eo artem opificis , ac sapientiam reperiemus; σ quanto imum minus fuerit, tanto majorem nobis admirationem excisabis . Mentem ista in nonnulli naturam appellant: mihi autem videor , cum dicerem , naturam esse in homine morborum omnium medicatricem , A medicum naturae ecte ministrum ,& imitatorem , nequaquam hanc intellexisse naturam Rc,sa,io Gal. de usu partium lib. I .Cap.u.

78쪽

Ac, nisi me memoria fallit, librum composui,in quo quassivi, an animal sit id , quod in utero est ;& an mundus lit animal, M alia multa , in quo mihi videor distinctionem fecisse inter animae naturam , 2 Corpoream hominis naturam . Illam dixi intelligentem, volentemque, & rationis, consiliique

plenam . Alteram naturam mortalem appellavi, alue terre ei, sa σintelligentiae experrem , qua nequὸ rationem habeat i in mortalem solum circuitum coguoscat , operamque interitni obu'xiam accipiat. Stoici autem spiritum dicebant animam, itemque naturam.

Alicubi dixi naturam idem significare, ac sermam tb substantialem,

quae non est captu facilior , quum fit spiritus, Vel anima , vel mens. Cum autem exponerem aphorismum in morbis c minus periclitantur, quorum vatura , aut arati , aut ,abitui , aut re stri magis congruit morisbus 3 dixi Hippocratem tum in eo loco , tum alibi, Sc in toto libro de natura hominis accipere naturam pro ea , qu e ex primis elementis fit, tempera in tura : neque minus dubium est, quaenam stat prima elementa; A quae ex ipsis

fiant temperaturae.

In libris autem de temperamentis naturam d cum dixi, universum. sub antimn , ac temperiem , quae ex primis elementis consatur, significaω, ca-MO . frigido , humido , G fcco. Quae omnia, ut video ., Vobis minime arinrident. Sed in libro , cuius titulus est , quoὰ animi vires corporis temperaturarsquuntur, naturae e J nomen idem lonare dixi, qaod Sc iubstantiae nomen. Caeterum in libris methodi medendi, fortunam, artem, A artificem, materiarum interventu agere , naturam ver b per se ipsam: eamque ex histribus partibus Compleri affirmavi, ex si) spiritus ,&partium, quae vere dicuntur solidae , substantia s quas alibi ex semine genitali conditas esse amrmavi tertia ab his Carnota , quae cuique particulae etit sua . Singulas autem iam dictarum trium propriam pio natura sua, tum qualitatem satiere, tum quantitatem: ac qualitatem quidem earum consistere dixi in congrua tempe

rie humidi , sicci, calidi , frigidi. Et multa alia his similia eodem loco addidi ; qua maximis difficultatibus jam video urgeri posse . Hippocrates insuper mihi visus est libro de viStus ratione in morbis acu

tis,pro natura accepisse non solum temperaturam 3 verum etiam habitum, fg

si uemque corporis , E compsitionem.

Sed in libris de crisibus morbum ego oneri comparavi; 2 aegri naturam onuς hoc sustinere, Sc baiulare volui ; ac pro natura idem intelligendum esse putavi, ac vires sti) agrotantis. HEI.M. Hui, Galene, quis unquam ex his reStam naturae definitionem explicabiturὸ Η a GAL.s a ) Gal. an animal sit, quod in utero est cap. q. s b) Comm. a.aphorism. aphoris.ΤΑ. e 1 Aphor.aaphoris. δη. d) Galen. de temperam. lib. r. cap. 4. . ) Cal. lib. qudd animi mores &c. Cap. 2. f) Cal. meth. med. lib. D. Lap. I. uJ De victus rat. in morbis acutis coIn a. tex. .

79쪽

co Portius De Heme Sectione.

GAL. Iam sum hoc pro testiuus , dissicillimum mihi videri ex iis, quae

docui, naturam desinire. Sed illud minime dubitandum est, naturam ianguinis evacuatione multos morbos curare consuevisse. HELM. Hoc mihi semper objiciebant Medici plerique , venae sectiorem remedium esse a natura inventu mi Λliique etiam humanioribus literis ornati viri, ut ut a Medicis acceperant, haec eadem objeotabant. Ex his tamen non Pauci omnind ignorare videbantur , quid natura esset & quid pro natura ipsi met intelligerent. Qui autem erant minus imperiti , Socratis veluti Daemonem aliquem , qui de hominibus bene meretur, intelligere videbantur: qua ve salutaria contingerent in morbis, a natura ,sive ab eu daemone aliquo facta existimabant: quae verti minime salutaria esia 'έent, praeter naturam fieri dicebant , ac veluti si cacodaemone aliquo, qui morbo faveret, secta essent, damnabant. Rem istam nimis, atque nimis ampliabant: ac aiebant naturam dies, mensesque noscere , in quibus salutariter movere aliquid consueta lit . Contra vero etiam rerum praeter naturam autorem, dies , mensesque suos habere, Timabant , in quibus in alicuius damnum, & vitae perniciem aliquid mo- Iiatur . Hinc multa de septimestri, & octimestri par tu: multa de iis dicebantur , quae sexta , vel septima , Vel OBava , vel alia die observarentur in mor- his , Astrologi accedebant, qui retinentes ea , quae asserebantur de septime-Bri, ac octinaestri partu ; u au diebus decretoriis ue omnium tamen , quae acciderent in hominum vita, pinecipuas causas quaerebant in astris ab astris etiam sciscitabantur , expediret ne , an non sanguinem mittere , Ω mittendi opportunitatem temporis ab astris petendam esse assirmabant. GAL. Quaeso , Hel monti, antequam unam expediamus fabulam, non eranseamus ad fabulas alias. Haec , quae memoras de Astrologorum sententia, di de diebus decretoriis, non pertinent ad prauentem quaestionem. HELM. Opera pretium tamen fuit; hanc non praetermisisse rationem , non convenire sanguinem mittere propter aeternam homini Astro-ἐogiae Divinatoriae ignorantiam. Vis autem,Calene,definiam tibi naturam P accipe definitionem Christismo bomino a diluam : Natura es Dei jusum , quo res es id , quod os, agit id, quod agere iussa es.

ERAS Galeno obsequamur, Hel monti ue omnia enim complexus est, quae dici possunt. Ac prinid do terminemus, an sit quicquam non naturale , sive praeter naturam , aut extra naturam . Qua de re omnes stri et o more , 2 trigorose loqui debent , Non improprie, Vel metaphorice , ne sacile duci plan

tur a metaphora.

III L. Quid est autem extra, aut praeter naturam universam , qua Cmnia comprehenduntur pHELM. Omnia jussum Dei sequuntur , k omnia faciunt id , quod facere jussa sunt; neque ipsam excipio mentem humanam , 3c intelligentias alias , quae arbitrio uti iussae sunt. Licet arbitrium sit saepe causa b peccatisca Ηes m. in plurib. locis. sh D. Aug. in lib. conf i st utram pro vatura intellianni Deluti Damonem aliquem. a J Aλ; A rologica diviNandi ignoretur, O undὸ sibitur. x . .

80쪽

D Era Pirato Dialogus Tertius. 6 1

il, ut ait Augustinus . Sed peccatum nihil ponit in natura 3 estque potius defectus aliquis naturae , sive , quod idem est, alicuius boni privatio. Quidquid enim est in natura , bonum est , M a bono est , hoc est , a Deo est . ERAS. Deus ) autem est prima supremaque nainra simplex, atque

una , in qua omnia vivunt ,2 comprehenduntur omnia . Estque in Deo natura ipsemet Deus. In homine similiter natura est ipsemet homo. Verum natura humana non est simplex veluti Divina . Diversa , Ω multiplicia sunt corporea in homine organa , quorum multiplex , atque varius est usus. Tum etiam praeter corporis naturam alia in homine reperitur uatura , ancorporea ; omnino spiritualis. Quae omnia naturae, corporeae, M incorporeae simul juncta, hominem constituunt. Magnum s 34 tamen commercium est inter utriusque substantiae, corinporeae , 2 spiritualis animae, in homine naturas 3 2 magnum habet spiritus In corpus imperium. Iltrumque manifestum est, tum ex hoc , quod multa moventur in corpore ad mentis libitum, tum ex eo , quod dum homo vivit, nulla forte fit spiritus , sive mentis actio, ad quam corpus motu aliquo non concurrat. Hinc est , qudd defatigetur tandem corpus, 2 languescat, non solum dum sensibiliter movetur sive ambulando, live natando, aut aliter sese exercendo , verum etiam videndo, k audiendo . Dum memorando, praeterita repetit animus ;& dum imaginatur, & dum mens sedulo , spatioque

temporis longiori de re aliqua cogitat , sit ne, an non sit, V ut sit Θ lassatur

quoque tandem corpuS.

Nelcio ') autem , an in homine post varios partium corporis labores, purissimum intelligere, sit solius mentis opus: in quo corpus minime amplius defatigetur; quam fuerat defatigatum in indagatione eorum, quae necessaria erant, ut res intelligeretur.

Rem sic explico : cum sorte fuerit. R aequalis B ; M C, minor qu:im Α , vel B , sed aequalis D; ut mens intelligat, an Λ minus C aequalis sit B minus D ue necessario homo prius concipere debet A , M B ; 2 cognoscere debet, an

Λ aequetur B : quae nequaquam fiunt sine aliquo corporeorum organorum la-hore . Postea concipere de Set C, A D minores singulas quam Λ , vel B ; &cognoscere debet an C tequetur D : quae item sinu aliquo corporeorum Organorum conamine minime fiunt. Verum postquam homo haec conceperit, atque co noverit 3 2 postquam instrumenta corporea fuerint in his aliquo pacto defatigata, sorte mens nullo alio indiget corporis labore , nullo alio indiget instrumentoruin corporis motu , ut intelligat iam conceptam fi minus jam concepta C,aequari iam conceptae B miniis jam concepta D.Quoniam mens hominis intelligendi vim habens forte ex sui natura , M sine corporis auxilio , 2 sine ulla acquisita scientia per se intelligit , atque novit remanere aqualia , ubi ab aequalibus aequalia ablata fuerint. Sic postquam homo

i in Natura res est Vfamet res.s 2 Ia homine natura non es uua , atque simplex. r M. na est inter animis , O corporis naturam commuvicatio. 4

4 3 Dubitatur an purum intelligere in homine sit opus Ditur spiritus,

SEARCH

MENU NAVIGATION