장음표시 사용
11쪽
tundem deliraturum fuisse ejusdem pathologiam, quam in numina tu ἱ Meiaca Instaurata Cap. de Melancholia aptatam sibi reperiet non omisisse, sed duntaxat distraxisse. De Apoplexia, qudd in tradendis Capitis phaenomenis ordinem non servaveris cum Caduco ipsam praemiserint, te perperam carpit, Nam si Hippocratem, Massariam quem ut sibi genialem , Alexandrum magnum appellat, Mercurialem, Riverium , aliosque celebres Galenistas,qui tuo ordine incedunt,prius consuluisset, tam inepte non processisset. In ejusdem porrb causis recensendis mald te Novatoris nomine expungit, nam cum ab Antiquorum sententia haud te recessisse contendat, ipsum pessime egisse remonstrat. Quod vero impugnare assumis est uti reor , quod cum Galenistarum Vulgus pro inconcusso habeat, Apoplex iam, ex crassa, glutinosaque pituita Cer bri Thalamos farciente i sic ut spiritibus Animalibus , ad sensuum organa aditus denegetur, progigni, qtiam inde sartagine ardente frigere, cucurbitulis,frictionibus, imo phlebotomiis ad necem us que reiteratis, educere tentant, hoc modo non fieri , ratione,& experientia demonstras, nam si sic esset, cum hujusmodi praesidia, etiam ex Martini sententia, quod est in parte, educere ne queant , & tamen, ab eo duntaxat, imminens Vitae jactura procedat, dicta tormenta per consequens, vel superflua, vel nullius usus adesse possunt, non ita, in causa a Dominatione tua supposita, in qua ex Hippocratis estato, a sola sanguinis sufflaminatione, quae inde dictis praesidiis facile concedit, sentiendum , unde postea si in cau-Ωrum diversitate, eadem probas, & improbas culpari non debes. Ad litem de spiritibus vitalibus, & animalibus quid proferam non habeo; nam,cum hujusmodi satellites per me nugae sint, &chim erat cum Anima ex se ipsa absque horum adminiculo, ut cum Doctiss Scaligero loquar sua munia exercere sit potis,ideo ceu superfluos rejici posse censerem. Caput de Paralysi, quia suo palato arridet, ideo in Gla objectionum solutione severus Cato se prestat, sed quid responderet ad Doctissimum Fonsecam ' qui non c crassa sed tenui lympha, nedum nervos laxante sed aciditate tanquam hemodia plectente. ad Cl ' Cousilli. pag. ias rissimum
12쪽
rissimum Firmi.Iram quae a Lymphae copia motrices musculoruin fibras plus justo irrigante & ad Solertissimum Louverum ' qui ex sola cruoris ad partem affectam i erceptione experimento in Cane
praemi Ib .Paralysim fieri deducit, & de facto si Apoplexia, quae universalis Paralysiis est cx Venarum per Hippocrat. interceptione or rum duxit, cur non item Paratu sis, quae Particularis Apoplexia censetur
Ad magnum illud Therapiae portentum quod in septuagenario fecisse proclamat, Credat mihi Martium, quod .si ab initio aprici solis, beneficio, ubi praesertim sulphurcis asorhaeis, in vestris in
Regionibus ferax est aer, congrua injuncta Vivondi .norma, vel diaphoreticis Neotericorum praetidiis ipsum com isisset, quod citra tot purgantium, quibus ianitas tantopere distracta est, torturas, citius , tutius, & jucundius de rebelli suo hoste triumphasset, unde sanatio, non ipsi , sed aeris salu Aatc de betur. Tractatum de Epilepsia totum nugis conspergit, nam tuarum objectionum solutiones, quas tanti ponderis esse suppotiit, ran. tum abest, quod aliquam inter Apoplexiam, oc Epilepsiam disterentiam constituant, quinimmb cadem magis, magisque semper Consuaduiar, nam satis percipi nequit, quomodo idem manens idem, sit semper aptum lacere idem, S postea sequatur; quod idem mei succus pituitosus, crassiis, viscidus in iisdem organis siste alia conditione faciat diverta, etenim si pituita crasta initia nervo-irum ocludens per se iacit Apoplex iam , cademinet eosdem parieter obstruens meatus, . si idem semper iacit idem, Apoplex iam non autem Epitcpsam faciet, nam cum in Apoplexia adsit sensus &motus abolitio, in Epilepsia veris depravario , adeo adem humor pituitoses crassus, M viscidus non potest tacere diversa, tanto magis cum ut subdit agens positum in s sera suae activitatis non possit juxta suas vires non agere, quia si succus lentus, ct viscidus positus inti origine nervorum tanquam in . propria ssera, impediendo spirituum 4nfluxum inducit sensus,& motus privationem in eadem permanensssera iisdem. conditionibus praeditus semper idem impedimentum adducet, & sic ut doctissime insors Apoplexiam debilem, vel fortatem non autem Epilepsiam progignet, ad quὴm iaciendam sina plex
13쪽
plex motricum fibrarum so dicatio conducit, & licet per os spuma per nares naucus quandoque expellantur haec ex compressione & aeris allisione stante spasmodica laryagis & Dryngis imb Corporis uni vel si, qua etiam feces, Urina, semen &c. haud semel et iam exprimuntur, constr ctione, non ex pituita a Cerebro decidua contingunt. Consulatur super hoc doctiss. Schneideras, ubi de osse Cribri,S: Cunei formi agit, Sc remonstrabit a Cerebro per dictas vias nullum penitus excrementum excerni, secus sero sitates, quibus saepissime cerebri Thalami scatent, facilissimo negotio elutriarentur. Remedia porro quae improbas non qua lenientia vel diaphoretaea sunt damnari supponerem, sed vulgariter ut Martinus habet Concinnata, cum nullius roburis, ut passim experimur inveniantur, occum ipse selectiora magisque proficua exhibeas, ideo sua, & no a tua reprobare arbitrarer, idem pariter de cauteriis sentiendum, etenim cum a parte affecta ni torsus educant, ii aliquod emolumentum attulisse quandoq; sunt visa, non emunctoriis istis, quae praeter destinatum sibi chimum nil aliud plorare norunt, sed vel dolori, vel inversae ldear, vel mutatae succorum Texturae, sponte, haud semel sequutae , imputandum venit, praesertim cum decantata revulsio quidquid cum Martino alii pariter obganianx, nec a cauteriis, nec ab aliis evacuationibus, legitime obtineri queat. Capite de Vertigine quid parisier obtructat non affert, imb te ip- su in fucitis en comi is extollens, ceu Galem sui, fautorem commendat. Ego tamen in hoc haud parum a Communi hypothesi abludens, cum hanc spirituum prolem usquam admiserim, ideo nec ab eorundem rotatione nec a fluidorum in angustis nimis eccephalon meandris ceu impossibili vortice, sed ab intercepto duntaxat nedum ad Caput sed reliquas ad alias extremitates, quare nutant
pedes,tremunt manus, titubant artus, tinniunt Aures, Caligant oculi , mensque ipsa vacillat, Cruoris influxu, Vertiginem deduco, nam cum haec haud insimus Apoplexiae gradus sir, si haec, cum Magno Coo, 6c Doctissimo Baiis, qui haud spartam perfectissime ornavit a sola sanguinis sumaminatione, sic ut ad sensuum organa expandi nequeat, procedat, Vertigo pariter ceu ejusdem prodroma, ab hac eadem pendebit, quod inde Verescosus motus accedat est, quod
cum sanguis non pleno agmina ed lente tanguifera Vasa trajiciat
14쪽
non solidum, sed trepidantem motum producit, quemadmodum cum quis ex alto prospiciens ob metum quo una cum sanguine ad interiora Anima revocatur, absque eo quod aliquid intus, spiritus in Vort em agat, vertiginosus tamen eisicitur , quod inde luculentet cxliicit fanatio, quae a volatilis antibus, cruorique debitam expamsionem conciliantibus praesidiis obtinetur.
. Inhος tamen Cum Dominatione tua convenio, quod sanguinis
missionem nedum ut inutilem , sed & cxitialem prorsus rejiciam, non quod immediato necem adducat, sed quia cum ex Celsi sententia in Apoplexia, aut sanet,aut jugulet in Vertigine, quae per me in- quo ala A poplexia est, M plerumque in debilibus, Valetudinariis, Msenibus contingat, plus per consequens obesse, quam prodesse arbitrarer, & licet Galenus suis cum Asseclis mirabiles curationes ex sanguinis missione quarum fides apud Auctores ostentet mirabiliores tamen praestasse, si citra hujuscae nectaris etfisionem, nobilissimis praesidiis e Neotericorum pyrotechniis petitis usus fuisset & quammis Pavonis stercus celebre in hoc morbo praesidium, eo quod ullam sensibilem operationem moliatur, contemnat, cx analisiis ejusdem imperitia procedit, nam cum stercus hoc , imo omnia alia quod Galeno minime latuit cum Caninum, imo humanum etiam in Angina tantopere commendet uale volatili turgidissima sint ad pituitae crasitiem, M lentorem, vaporesque ut cum Martino loquar disicutiendos, nil magis conducet, quia cum non pituitae copia, sed . lentor, non pletora per nos, sed cruoris segnities in Verrigine se offerat non purgantibus, & phlebotomiis, sed volatilis antibus o xurrendum esse deduco. In affectibus soporosis, ferre non valet, quod somniim a cau-
sa calida potius quam frigida deducas , & tamen autopsia stultorum magistra remonstrat quod estivo tempore etiam latrante sirio facilius meridianis, quam nocturnis horis requiescimus, imbhyemali tempestate, quamdiu algemus, somno indulgere non poς sumus,porrd post valida exercitia a ortunos labores, cum Corpus agitatum calefactumque mirabiliter est, ad somnum facilissime disi ponitur. Obiter Vina generosa, eoetundem spiritus aliique liquores aromatibus conditi facilius ad somnum, quam oligosora, tenuia, Vapida aliaeque potiones refrigerantes disponunt, queadmodum
15쪽
alimenta euchima, eupepta, condimenta, embammata, omniaquα
pinguia, & sic Bacchanalibus feriis cum opimis Carnibus, probisque serculis indulgemus, longe melius, quam quadragesimali tempore, cum leguminibus, oleribus, fructibus, consimilibusque aliIs eduliis farcimur, stertimus, quidni melius ut obdormiamus Caput ipsum Cucufis, birretis, aliisque, tegumentis, ad ambientis frigiditatem arceadam non solum Noctu , sed diu, non hyeme tantum , sede state, imo horis calidioribus, ut sunt meridianae , munire solemus. Verbo ut ipse profers , granum unum, aut alterum laudant optati, aut sulphuris hypnotici, quae omnium sipagyricorum calculo calida sunt somnum citius, quam Amphora Aquae, aut Nivis libra quae algidissima sunt invitant, imo in lethargo ubi ex Galenistarum sente trita Cerebrum inflammatione mulctatur , inexpugnabilis do iniendi necellitas pro pathognomonico accedit. Fit ergo somnus per nos ex sanguinis motu, ob advenientis chyliparticulas plus justo incrassantes, retardato, quae inde sive calidae sive frigida sint parum conducit, ast quia calidae citius frigidae verbsegnius distribuuntur, hinc ex illis facillus cruoris massa saturata micationes insensuum organa sunde somnus in retardat. In delassatis porru languidis & extenuatis, & elasticarum particularum defectum, cruore inerti, ic deside effecto, somnus contingit. Ursi, Taxi, de Marmotae, quia ob nimiam pinguedinem, rigidae, atmosferae pressionem, & diapneust Iae carentiam, compressis nimis & arctatis sanguiferis vasis liber cruoris cursus intercipitur, donec somni, Aerisque accedente tepore, pinguedine ex parte eliquata absum-iipta, Vasorumque ablata pressione, naturalis fluidorum motus in te
gretur,evigilare salvo semper meliori scrutinio non possunt, M Neniae sunt quod pinguedo, quia frigida, & humida soporem inducat, nam cum pingula ob sulphur oleum quibus maxime turgent flammam facile admittant Λ foveant, hinc ad Catarrhos dictos, Scirrhos tumores frigidos, Nervorum impotentias mire conducant, non frigore sed calore, ut cum Galenicis loquar hoc praestare a bitrarer, de licet Hippocrates, Galenus, Aetim, cum reliquo, ut ait, Anci quorum Cctu contrarium si apponant, cum in aliis quam plurimissberraverint in hoc paritςr si veritatis culmen minime tetigeritat
16쪽
mirum non est, nam cum Homines fuerint, & fallere, & fallI peroptime poterant, cum solius Dei sit nec fallere nec falli. Demum quod Anatomem manu propria haud exercueris Religiosus Status in quo vivis obstare videtur, quod ipsam vero minimε calleas, Automatis Humani theoria, qua Chirurgica tua trutina instruitur, contrarium clare remonstrat. Quod inde Cerebrum pituita onustum, nec Auctoris nomen citaveris, fieri potuit quod cum haec apud Vesalium, Tu tum, Kerreriritum, Schenchrum, Sonetum, oc undique praestent, de hiis, ceu nimis tritis, imb Lippis, &Tonsoribus
novissimis porro disserere taediosum duxeris, miror tamen, Sole tissimum Marti m qui Catonem profitetur, haec minime ad vertisse. Theoria de Catarrhis, tam cariosa, & mucida est, ut non nisi derisui, in tanta Anatomes peritia deservire quear, & si Martinus a profundis suis lucubrationibus tantum otii impetrare posset, ut Hesmomiti de Catarrhis deliramenta, vel Schneideri, de osse Cribri & neiformi tra latum,aut Gla chi, Therapiam consulere posset, quam male de excrementorum Cerebro per Nares, S os, semniata Catarrhope, & de vaporum a partibus inserioribus, & maxime per x gias Galenistarum vias anarrope sentiat, peroptime edisceret. Prae, terea veniae illae, quas de Cerebri refrigeratione cum denudatum Caput, Aeris injuriis exponitur, adducit, cum etiam pede nudato contingat, sponte conciderent. Sicuti deficiente igne, vaporum illorum immaterialium, qui inaudita metamorphosi, materialem. postea in laticem s miror tamen quomodo sine mulcta, hoc laticis nomen quo passim abutitur, cum inter Galeni stases, haud reperiatur, Salernitano Collegio impetrare potuerit, facessunt supra captum est, secus in Causo ubi calor immensum intenditur miserabile Eccephalon universae machinae vapores, ceu cucurbita ut aitὶ destillatoria excipere coactum eosdem contra autopsiam copiosissimos in imbres destillare deberet, eoque magis cum nedum haec
febris sed peliquae aliae illis putridae nuncupatae 3 fere omnes Galari' vota, ex poxorum constipatione orium ducant,
Ex quibus inde fontibus Catarrhus derivetur, Clarissimorum Stenonu, & Nuia tractatus de Ambiri sal sibin, Hr de Arimbis, non ab Eccephalon per immaginarias suas vias, sed a toto per arterias in
in proprios ductus elutriari digito ostendent, quibus Doctissimis Na- C turae
17쪽
turae mistis Martinuis rem Itiens, quam crassa, M insulsa sua sit The ria, jam tandem ediscet, hinc quam perperam tuas Theses expungat, non sine pudore deprehendet. In Anginae Pathologia licer Consorem pariter agat, tamen ne dum centura, sed scutica dignus incedit, Nam cum a differentiis statim ordiatur, a vera methodo, quae quid nominis primo, mox quid sci, tandem differentias importat prorsus abludit, unde cum Tyronibus plenum hujuscae Assectus tractatum polliceatur, eos potius cum Praeceptore errare, quam benξ sentire docet, & maxime cum Anginam aliasque omnes inflammationes ex liberali sanguinis asi fluxu fieri reponat; Nam cum sanguis nisi impellatur, plus justo Bu re nequeat, a qua nam parte dum circularem ejusdem motum per cordis impulsum negat in urgeatur, exponere debet, non a Cerebro, quia cum Caput per ipsum Metropolis pituitae sit, tantum per Co sequens cruoris admittere nequit, ut ipsinn ceu molestum excutere necesse habeat, porro cum Cerebrum communi Medicorum suilla-gio insensile sit, a sanguinis molestiis, quas minime sentit extricari opus non habet, praeterea si sanguis, aut infensus alius latex, io Ccrobro urgeret, facilius per supposita Natium, Palatique emunctoria exiret, vel si forte corundem portalos trannare nequiret, ibidem restagnans, Coryzam, aut Branchum induceret, quod si inde ab Hepa te tanquam hematoseos officina impelli regerat, cum Hepar ceu
Parenchymas ut per ipsos audit; fibris destitum sit, Transversis per
consequens, quibus superfluum cruorem repellat, minime gaudet. Si demum naturali motu pro partium nutritione ferri contendat, quem nos per circularem agnoscimus, vel a parte astecta, NI do-lcnte trahi reponat, jam varaam in subterfiigium, nam progrcsivo motu admisso sussicit ut aliqua remora vel in extremitate vel in via sive per compressionem, sive per coagulationem ocurrens motum impediat, sic ut ab alio a tergo etiam moderate veniente impulsus, nedum vasa distendet, sed &eisdem quandoque apertis ut in Ple ropneumonia et propriis Alveolis exire consuescat. Hoc modo inflammationes fieri evincunt spina infixa, articuli Imatio, ligatura fortis, contusio,compresso, dec. quae citra majorem sanguinis affluxum, sensim & sine sensu vasa comprimendo,obturando, contrahon ob instammationca sta tactiva cruoris stagnationes
18쪽
procncunt, sic pariter a principio intrinseco salibus scilicet acidis,
5 austeris quorum munus est coagulare quum ob eorundem luxu riem sanguis plus justo incrassatur, ut per exiles vasorum meandros libere circuire non possit, ibidem sufflaminatus phlegmonis occasio efficitur, unde in inflammatione non quatenus nimis fluit, sed quatenus ibi dcxinetur, sanguis concurrit.
Plethoram inde tam ad vasa quam ad vires si datur quod non credo) in inflammationibus fere semper accedere falsissimum est, nam cum in Tabidis senibus valetudinariis, languidis, de convaleLcentibus haud raro contingant ex plethora ortum ducere asserere non valet, nisi per ple horam ad Vires, summum languorem, & prostrinionem quae pleihorae fanguinis boni redundantiam semper importanti , ex diametro opponitur, sentire Velit. Pari modo de ma ligna angina audiendum, nam cum utraque inflammatio sit, totumque vitium in stagnatione consistat, quae in benigna aeque ac maligna
a salibus acido- austeris, plus minus cogentibus contingit, hoc dicit rimine tantum, quod in benign ob mitiorem salium indolem focilior, in maligna dissicilior sit dissolutio, ideo quo ad causam, tam in illa, quam in ista, praeter magis, & minus, nil abditi intervenire, manifeste deducitur, de cum Aluminosorum salium sit coagulare, Ammoniacorum dissolvere, Arsenicalium, & Vitriolatorum mortificate, de'adurare, sic si simplex fuerit inflammatio, Alumniosos, si largae haemorrhagiae, Alui fluxus, Ephidroses, Amoniacos, si Estio
menes, Anthraces, Ulcera &c. Arsenicales stigias, absque eo quod ad ignorantiae axilum cum Martino deveniatur in causa adesse demonstrative M a priori deducitur. Ita pariter cur Tarantula ad saltus, S: choreas disponat, est quod cum intasma exoticum, & i regulare, per Tarantulae morsum Vel in cruoris vel succi si maui,)nervet sinum circulationis orgo resorptum, per armonicas aeris vibrationes expergefactum post quandam OVationem, & trIpudium in iisdem fluidis intactum, ubi coxarum re Crurum motrices praesertim musculorum fibras, quibus cum symbolestatem sorte non
servat, irregularibus angulis in transiua jectigaverit spasmodicas con tractiones in Esdem producens. pro inplesti excussione ad saltu; α choreas Patientes indὰ compellit. Hoc modo pariter peculia ira fieri caducos senticndum, nam cum ςxoticum, & irregulare hoc
19쪽
asma machinae nostrae diversimode iuxta pororum configurationem investire queat, sic pro partis assectae indole Varia emergere phaenomena haud raro non sine stupore videmus, sic alios ridere,
alios flere, canere, sedere, currere, tremere, etiam citra mentis peris
turbationem contingit, & credat mihi Doctissimus Mammu quod Tarantulae venenum sic peculiare non est, quod unica saltatione curati
poseat, nam quemadmodum Epilepsia ad quam Tarantismus reducitur, probis diaphoreticis plerumque concedit, ita, M Tarantismus, si demorsus, ob pedum, crurumque Vitium saltare nequiret, diaphoresi pariter, licet non sic facile forte, ac choreis decederet. Sicut, x epilepticus si saltibus, & choreis ad sudoris eruptionem urgeretur sanari, probabiliter posset. Hisce pro modiolo expressis jam liquet pro curatione, venaes ctionem parum aut nihil tribuere, etenim cum sanguis in Angina, quemadmodum in reliquis inflammationibus, non nisi prout scissi minatus concurrat, jam ad id cujus causa contigit suffaminatio, curantis consilium dirigendum, atqui cum sales acida austeri vel in 's inguine, vel in aliis fluidis luxuriantes hoc essecerint, idebit, eorundem cicuratIonem, curationis nervus intendendus est, & quia . Athalicis tam fixis quam volatilibus rite tamen paratis facile hoc obtinetur, in quem finem Galentu in Anginae curatione stercus Caaninum album scilicetgraecum, summopere assert, ided hisce potiusquam irritis phlebotomiis procedendum, eoque magis, cum maligna in Angina ubi longE majus periculam adest, etiam ex Manini kntentia, curatio peroptimc citra phlebotomiam explosi queat, umde si majus periculum sive sanguinis minimc averti potest cur minus pariter declinari nequeat, non video. Revulsio inde, & derivatio, a sanguinis motu, & vasorum Iti ctura, quidquid Martinus obganiat, satis superque reselluntur, qu ad eventationem inde quam liquorum conservationi conserre profert, falsissimum cst quandid enim vasa plena sunt, fermentationis molestiam minime sentiunt, ast ex parte inanita, sic, ut materiae subtili additus concedatur ex vino Vapam, ex eiusdem spiritu aliis. sue liquotibus fermentescibilibus segmam fieri, in nostris region hos stultorum Magistra fere remonstrat.
Quod inde venaesectio refrigereti qui fit ut post largas haemor- . ihagias
20쪽
ilia glas, Cachexias,Hydropes, quarum pedisicqua semper est, febris accedat ' Si subtilis ignis adsuisset extingui, non accendi debuisset.
Nullientium Ct sterium opinio aptissime a Dominatione tua convellitur, S maxime data Martιοι sypothesi, ubi ex chylo sanguinem, ex sanguine inde duntaxat, corpori nutrimentum accedere, pro rato tener, si ergo ex chylo sanguis, chylas inde, non nisi per ipsum a ventriculi calore laboratur, quomodo cluster in intestinis, & maxime crassis, ultra quae coli valvula scandere vetat, in chylum, mox Epatis beneficio in sanguinem, pro corporis nutrimento mutabitur ZSi cum Doctissi imo Entio, Dominatione tua, aliisque Clarissimis Poliatris non ex sanguine, sed ex puriori, magisque volatili alimentorum portione, Corpus nutriri permitteret, plausibilis adhuc nutrientium Clystectum foret opinio, ast in mucida sua hypothesi, locum
Disputatio de Teuritide, & Peripneumonia de nomine, seu de
Lana Caprina tantummodo est, nam clim tam pleuritis, & peripia eumonia, quam reliquae aliae insammationes, a parte astecta deno- minationem sumant, Pleura ut inflammari queat probare, non autem supponere debet, tanto magis cum sanguis, qui per ipsum Ple ritidis pathognomomcon audit per quam viam excreavit tam facile remonstrari noή valear. Quod vero in ejusdem curatione solis diaphoreticis contentus venaesectionem repudies summa cum ratione procedere videris, nam Cum ut supra innuimus, ad Pleuropaeumoniam, aliasque omnes imflammationes cruori non ut magis fluit, sed ut in suo motu praepeditur, concurrat, jam non ad sanguinis copiam, sed ad obicem dumtaxat curationem dirigendam esse sat liquet, qui inde quia, vel si-hras contrahendo, vel sanguinem incrassando procedit ideo probis Athalicis, & maxime volatilibus sui sint Llixir proprietatis, Sphitus vini Camphoratus, Cornu Cervi, fuliginis, Salis ammoniaci, qui congruis liquoribus propinati utramque paginam absolvuntὶ curatio expicri potest. Quod aliquis inde hac metkodo pertractatus Intereat, haud mi- Πi, nam cum pretiosissima illa heiba, Puseu, Indis dicta, quae homines immortales reddere solet, ad nos hactenus non navi aruerit,vmnes per consequens semeti non possunt, ast quod non obstante C Mari