장음표시 사용
701쪽
mcnit me earnes exeant. Vides, ut dormienti sinulis modo annuit , m
' Alriouandus interim pertinacissime sua in opinione persistit, Peticanem Aria vir in Arabs esse nobis dictum Omerotalum ; & quam pro Plateas & Pelemno a uenia Urnit uologus depiny, quae etiam Cochlearia, Aser Cothlearius , ab Italis C. p - ' chiarella, a Germanis Laestestans, appellatur; quod rostrum huius auis Cochlear apprime imitetur, hanc Inquam selsouandus WArdeam potius 4Albam, sivi Abardeolum,&-. Hortas firmissime credit , ut quae cum Arisistebs ει- ne commercij, prorsus nihil habeato . . . Argumenta sitae huius opinionis duo promit plane Herculea , quorum, Duo Alta, Primum, sed minoris ut ait,ponderis hoc est: Pelecanem Arimulis αἰ, is quis' - - , est, Hujs agentem, hoc ea, palmipedem esse. Leucorodius meνο, siue Pia- a illa,m Ornisbolui paratus Peleeanus, non tantum fluuios re aquas versatur,
ergo Aristotelis Paream minime esse poterit ., Alia rario eH, ais, tisque lonσe ma- ηιs momenti: capacissima ilia ingluuies, quam mi diximus, Plinius ιnbuit Omerotati, Ararioteles siuae Mesecan3 eam attribuis, nim1rum νιν - δε ιλι- ου. - . Quod nenape Arist. dixerit Pelemnem suum ingerere conchas in ingluiuem &c. x- veruntamen haeo, ut quod res est, dicam, non talia sunt, qu e si ornitho- Mista enlogo Iauere velim, in partes Atarouanssi me trahere valeant Noque etiam Ora P ζψm mo
nithologi rationes eiusmodi sunt, quae, ut ipsis allantiu , t me cogere possint. inuenit huic plane, quod nonnullis Iuris & aequi peritis accidere solet, qui bouiam dum caulam α actionem; non bonis satis, firmisq. regibus tueri moliun-
- ., Quod ratem Aldmaaudra minoris emcasiae argumentum, & primo loco, phimum .. quod maximn m tamen; in , se asserre dixit, hoc fuit. Plateam, siue ornitho. g ' .las Pele canum esse index speciem, Ardea autem no sunt palmipedes, est autem mam:
' et hi PVle iv palmipes ; consequitur igitur facilὰ victoria Alios dum. - int habet is ornithologum hic sibi obsequentissimum, qui lib. 3. de auibus
- Cap. de Pel/ιano, hiis vcrbis Pelecautim ex Ardearum familia Iacit. Vrdetursane mi ει Peleeanus noger, ardearum generi adnumerandus . in quo Non tam alio insignι, quam t distri latitudetne d=ert, quamquam Ararioteles etiam Ardea actae ro Dum latum in por-Hemm attributi. Verba haec totam euertunt ornithologi machinam, Be Alis rinando iam antuni. Si enim hic Adrouandus evicerit Plateam, siue PeletanismAuruthologi, siue anserem hunc Cochlearium ex Ardearum esse genere, iam, naerito de sita causa triumphabit.
α'MDuo igitur hic pro indubitatis sunt praesupponenda, priusquam priori huic in quaestio
Qbihctioni respondeatur . Primum nempe, Peticanem Lotant lis auem esse aqua- : S. IVt S palmipcdem , quod superius quoque probatum est Palmipedes au-Rnt Vinh- mdem NMAmri oreb, HI aquis maximam partem vivunt, unde etiam Naia IP'' ' viri a pedum: digitos ipsarum membrana coniunxit latiore, ut his tanquam rensi ad natandum uti valerent. Fidi pedes vero illae appellantur, quarum pedum nix bis Iliti sunt diuismarum aliquae nonnunquam etiam aquas ingredi solent,& ex ti 'murum gener sium Ardeae'.Arimielis textus lib. 8. cap. 3. his .anim. clarissime hoc de mi.
docet. Ommum sire aut m aliae victum ὶ terra petunι, alia a fluvio, alia a laeti , alia rivi' 'la . Lli 3 a mari
702쪽
ι, ι ALIA ANIMALIA NOVAE HISP. NARD. ANT. RECCHL
iam rostri, quod longius multo est in Onocrotalo, quam colli, quod vice versa in Cuno longitudine praecellit. Haec mihi utramq. gnauiter intuenti avem comperta sunt, non solum cum politissimum ex Cagnos quem sel. mem. Virginius Cisserinus Lynceus mihi donauerat 9 sceleton consci curarem, quod domi adhuc meae asseruo; sed cum aliquoties Onocrotalum vivum quoq. Romae Anno Iubileo 16 2 3. visum accederemia. istis, Verum enim uero,antequam de proprio hic ego quicquam dicturus sum, prom mei ratione instituti disquiredum erit, sub quo nam auium genere Onocrotalum snocrota. collocandum censeamus. Et an communi praeceptori nothro Acistoteli is inno- tuerit De hoc enim plurimum inter se Midrauandus, & Germanus ornithologus a quo Aldrauandus pleraq. in suos desumpta commentarios transtulit in alter cantur. Et est haec non omnino de nihilo disputatio. Adrauandus igitur in vestibulo statim tuae de Onocrotalo tractationis, priusquam ait, huiusce alitis hictoriam exordiar, beneuolum uotorem et si admonitum,eum Hrὸ potissimumqui Ormibatui hoc
Aigibilia. autem nomine GL sinerum IntelligIt) de auibus lucuratione, tigit , ne una cum iobo, di AI onocrotalum diuersum . Pelecone Aristotelis existimet ornit σι enim Phleean siue ut Poli ης vocant recentiores,Pebeanus Ardea genus est. Vult igitur Aldrouandus, cum apud Araciotaut Abielem, nusqua Onocrotali vox reperiatur, quotiescula a Pelecan apud ipsum legitur, intelligi a nobis Onocrotalum debere. Quam etiamopinionem tuam firmi LUMmur limis probari posse argumetis, sibi perstradet. Interpretes Ariuolebs Gata & Sca-
liter, de ante hos Plimus, pro Peucane Plateam repon ut Cum enim Arat .lib. 9 Hi l L
. i, Ei , animal. cap. t O.dixisset Putea Gr cum verbum elisino infliaviatilis conchas m iustulat Luesq. deuorat, quas ibi sua ingluvie coxerat, euomit, νt hiantibus tam legat, retas exuens,atque edat. Et haec ex Gazae versione . Haec ipsit Iima pene verba Pli-Hi mitu, mus lib. I O. cap. o. repet, t. area t,cum deuoratisse implevit conenis,calore ventras..taestare Dieaomιt,aιque ita ex jaesulinta legit,terias excernens. Phmias igitur, quod -η , viri latiles Pelecani tribuit,ad Plateam,& non onocrotatam, traduxit. Quin diuerso etiam capite de Onocrotalo locutus est,quem locum supra attulimus, cum Cygno Onocrotalum simillimum fecit. Volui porro ad vasta Scaligeri Patris commentaria, ceu aliquod veritatis tri--i i ibunal appellare,Vt ipse aequum se iudicem inter litigantes hosce interponeret, de rixas has tandem coponeret. Verum nihil extorsi, hic enim modo assirmat,m hologice do negat,&nos sub cultro relinquit.Cum enim eam p. lib. 8 cap. 1 At ipse teX' 'R' ' tum scaliger diuidit,dixit Iet. Et Platea locum mutant, Muntq. a Si mone fluuio ad Danubium,atque ibi pariunx.Scaliger haec in commentario. rti in Plateae ex Planij Decimo, quem miror, quod nomen Graecum non apposuit. Eus Plateam stest Onoreo luis putant esse easdem aues, Plini, authoritate suam si melint, tueri possunt optu onem : ms detur tamen eas diuersas sacere . Onocrotalum quidem Galba septentrionalis saeι eineolam : at Plateam MrιHoteles Strrmonis, in Danubij . Hic idem scauer tamen ad iam Aristotelis laudatum locum 9. Histor. Fluteas quam fluuiis derunt , d uorant magnas conchas, e que laues siste. Haec in commentario adiurigit. Plinius in Decimo Plateam πιλικανα mecat. Puto esse onocroto, in , queram etiam nonnulls Itidorum Tarabusum dicunt. Huic prolobus, siue inluvies ianitGAma. Conchas quia non poten frangere, intetras deustiat . Ex catire coaeta hiant,
703쪽
IO . FABRI LYNCEI EXPOSITI ONE. ε γ
νω mcnit mi cames exeant. Vides, ut dormienti similis modo annuli , m
' Ainouandus interim Wrtinacissime sua in opinione persistit, Peleeanem Anc Al- uoi esse nobis dustum Onocratarum; & quam pro Platea ι& Peleeano aue . x Iz
Urmiluologus depingu, quae etiam Cochlearia, Anser Cothlearias , ab Italis C. 'P Qhiarella, a Germanis Laestestans, appellatur quod rostrum huius auis Cochlear apprime imitetur, hanc inquam e drauandus a deam potius sissam, siue -bardeolam,& - .viis Arstroteus firmissime credit , ut quae cum Arissotilis ει-- commercij prorsus nihil habeat Argumenta suae huius opinionis duo promit planὸ Herculea , quorum movimprimum, sed minoris ut ait, Pnderis hoc est: Pelecanem Ari sis stli is ... -V .is est,r fluui' agentem, hoc est, palmipedem esse. Leucorodius mero, siue Aa
-δια alla, Orn/ιhologa putatus Pelicanus, Wope tantum fluuios sor aquas versatur, ergo Aristotelis Peleean minime e ne poterat . ealia ratio efI, ait , ea in longe ma- ηιs momenti : eapacis a illa ingluuies, quam mi diximus, Plinius tribuit Onocrotalo, nam di Ararioteles μὰ mecans eam aura i , mmμώ- νὸν τμω. Quod
nempe Arist. dixerit Pelecanem suum ingerere conchas in ingluuiem dcc. veruntamen Mo, ut quod res eii, dicam, non talia sunt, quae si ornitho- uissogdiauere.velim, in partes Aldrouandi me trahere valeant Noque etiam Ornithologi rationes eiusmodi sunt, quae, ut ipsis at sentiar, me cogere possint. Euenit huic plane, quod nonnullis Iuris & aequi periris acculere solet, qui bo--m dum causam de actionem, non bonis satis,firmisq. legibus tueri moliun- rur, fine suo Mudquaquam potiuntur. : Hr πῖ .-ῆ - noris emcasiae argumentum, & primo loco, primis, aei Od malim iam tame/Uria, se afferre dixit, hoc fuit. Plateam, siue ornitho. logi Pelecanum esse indoae speciem, Ardea autem no sunt palmipedes, est autem di m et 'Im n .. thi r i. . . . ε . . natur tamen parum mouenta
- Cap. de Petitano,his verbis Pelera m ex Ardearum familia Lcit.Vιdeturbam mιλ μι cantis nosser, ardearum genera adnumerandus . in quo non tam alio in hos, quam. Vbi Ωιstudine ἀμνι,quamquam Aristotelea Gιam Ardea actae rostrum latum in pom-9m atmbuu. Verba haec totam euertunt ornithologi machinam, & Aliso-- -- Δfisa antun . Si enim hic Adrouandus evicerit Plateam, siue Pelecanum . nathologi siue anserem hunc Cochlearium ex Ardearum .esse genere, iam. merito de sua causa triumphabit.
Aia Duo igitur hic Ho indubitatis sunt praesupponenda, priusquam priori huic ut mimo
S pes pedem , quod superius quoque probatum est Palmipedes au-hmi eodem teste annottae,in aquis maximam partem vivunt, unde etiam Naia da ''' ' et ira pedum digitos ipsarum membrana coniunxit latiore, ut his tanquam re, mi ad natandum uti.valerent. Fidi pedes vero illae appellantur, quarum pedum his ibi,
digiti sunt diuismarum aliquae nonnunquam etiam aquas ingredi solent,& ex xi inae' 'il genere mi Ardeaeetriumuia textus lib. 8 .cap. 3.his .anim. clarisIime hoc de, docet. Omnium fiere auium abae rictum ὀ terra petunt, aliae a fluuio, alia a lacu, alta P ' . . Lli 3 amari
704쪽
ιja ALIA ANIMALIA NOVAE HIS P. NARD. ANT. RECCHL
a mari. Sed palmipedes in 'sa aqua partem maximam merbantur, cir alique in . . gitantes fle, quaerunt quod comedant. Fidipedes circa aquam, rumque nonnulla terra contentis altitibus mescuntur,quascilicet carnem non tangunt. Petri lacus e fluuιos amdrela sire inibardeola , qua magnιtudine minor est, rostro lato storrectoque .s,eundum Secundum Vero,quod Lanquam concessum pono, & iam ex Aristotele prob
I APp tum existimo , hoc est. Ardeas non esse palmipedes,nec in aquis squod tamen Peluan facit ut plurimum agentes. Cum enim ait Aristoteles: petit lacus εν fluuios Arriola ον Agarriola, iam praesupponit eas non esse ex fluviatilibus, ce quibus paulo ante locutus fuerat. Et eo magis, quia de his mentionem facit, cum iam de fidi pedibus deseruisset, quod his potius Ardeas associaret. Ornithologus quoque de aArdeis in genere agens, haec habet verba. 'Digiti
pedum terni, longi, membranis modice iuncti, in quarius retro pro calce similiter An phibe, , gus . lae ipsi ilima Verba Hidrosandus,ardeas in genere explicans,repetit. Nota, abi isti igiεur Ardea fuerint palm pedea . . Accedit huc, quὀd uterque picturae de iconi-geoere. bus ostendant, quantum Ardearum pedes liberi, explicati, nulla fere membrana connexi,dis erant a Curi, Onocrotal , Anseris, Anatis & similium palmipedumis volucrium pedibus, qui non aliter ac vespertilionum alae tenaci & coriaceamembrana compinguntur. Et ego, qui Arileae sceleton adhuc inter alia habeo,& olim etiam Plateam, siue Cochleariam secui, quod dii crimen in harum p dibus repererim, adhuc bene memini. 2 , Non igitur, quia apud Aractotelem Peleean scribitur fluviatilis auis, qualis . . i. 1 Onos otia 4 est, ideo onocrotalus est Pelican Aristotelis, ut iam cis auri, hoc Arist. non probare tentanti, cum rationibus firmis refiagati sumus . Neque ornith . . it. ' logo me addico asserenti, Plateam sibi dicharri. siue Gebbariam, esse ex Mia ine. Κi Et rum genere: certis limum enim est, longe differetatem Arriis magis facie uiam est Adi esse,quam huiusmodi Plateis, quod ex supra dictis itidem deduximus. Ego itaq. existimo Plateam, siue Cochleariam . ad Anserorum ferorum speciem potius redu- e. hi i Cendam, non modo quia Anser cochlearius, Germanis i quod idem est P em Laes,. - - si mi Π minatur, sed 'uia rostri, colli, alarum & pedum constructio ad anse-
aceedere. rem multo VIcInius,quam ardeam accedit.
Uidendum modo, an sicuodum εσω andi argumentum tantae sit emcaciae, tuli eudo ut in ipsius nos manibus pedibus . Lom ire sententiam . Est autem hoc, quod ait eisini Peleeam suae Aristoteles velit inesse ingluuiem, in quam conchas nonnihil coq-α- φ das, indeq. revomendas coni jciat: hanc autem ingluuiem non esse in alia aue,
Sed hic Midrauandus pro vero supponit, quod probandum prius fuerat, per
ingluuiem Pelicanis, sacculum illum Onocrotali externum intelligendum esse. Gata orifurabs textum ita Vertit: duas conchas, ibi sua ivlome rexerit, euomit, Varia im mi hiantibus ιam legat, retas exuens , atque edat. Paulo aliter Maliger: Euas eumri raee'rint eam in locum, cui ventriculus subest, euomunti it hiantibus illis , exemptὼ ς βο*ς - vocantur earne. Scio quidem Scasigerum hic prouiam, siue peram Illam externam designare velle. Plinius loco citato, hunc locum suis ita verbis retulit: Eadem Platea,cum deuoratisse impleuit conchis, calore mentris coctas euomιt, Metu ita ex iis sculentum legit, tentas excernens.
705쪽
IO. FABRI LYNCEI EXPOSITIONE. s ,
Haec omnia adducta simul loca, nescio quomodo nos cogant, ut potius externam , quam internam,vel ingluuiem proprie in auibus dictam, vel ventruculum , vel aliud huic annexum, concharum receptaculum intelligamus. Plinius manifestis inquit verbis, eatore mentrιs i qui intus est, & non extra propendet venter, quem non ventrem in Onocrotalo, sed alterum veluti uterum appellauerat, in conchas prius macerari,& postea euomi. Mugustinus Niptas quoque dictum . imulis locum ita explicat, ut de interno aliquo, non externo sinu loquatur. AEliano, inquit Niphus, eluvies, in ingluuies, or receptaculum gula adi
positum idem est, quam Alsertus perperam pappam appellat, quoniam pana secundum
Latinum sensum ect puerorum cibus, tamen Mibertus conoeuit aeripere pro receptaculo auis, in Porimum cibus reponitur , scilicet antequam deducatur in mentriculum, ubi
rancoquitur. Viden' ut huic non de illa determinata onocrotali pera,quam aliae non habent volucres, sed auium plerarumq. aliquo ante ventriculum posito receptaculo,sermo est Et est quidquam AEliani verbis clarius t qui lib. I s. cap. 4 6. Pelecanes, ait, qua alio nomme Platea, siue Plate alea appellantur, fluviatilibus βconebis complent, easque, .m mmachι calore concoxerint, euomunt, atque tentis ramiam calore dud-tis, eligunt ex his, qua simi suilenta. Sed quid amplius nos aut horitatibus pugnamusὶ ipsummet Adrouandum confitentem reum habemus , reperiri prope Platea, siue Cochlearia nostrae quoq. ventriculum, intus scilicet, ingluuiei loco, magnum alIquem sinum,in quo, quin Platea haec conchas possit reponere sid quod Aura autis soli propriur onocrotati putabat in revomere, carnes secernere ,& ad vcrum postea ventriculum demittere, atque digerere, quis amplius dubitabit ὶ Cum is enim auenti hanc, quam minime cum Ornithologo Aram telis Felicatum, sed huius Ardeam albam esse contendit, sectam examinasset, ait se praeter alia, quae ibi describit, sequentia reperisse. ventriciatis, inquit, nullss sinibus aut Uentatibus ma- qualis ,sed lauis o simplex intus, Lucis pisicis stasia quatuor sem1cocta continebat. In-glmiti lora, quam nullam habebat cum sint plurimae aues , quae hanc obtinent proxima mentriculo pars , Oramio superiori 1mminens , amgam satis habet capacit tem , se num . Vorax enim avis est, , integra omnia sulenta deglutit, in in mem
Ex his iam in utramque pArrem agitatis, duo haec elucere manirestissime arbitror: μιmum,Mur ana argumenta, hoc ultimum praecipue, non id quod praeseserebant, probare: Secundum, apertum simul sierit, quam arduum sit, quod initio quoque dixi , ex antiquorum scriptis aliquid certi eruere. Incertum igitur est, an Arinotetra Onocrotalum nouerit:Incertum pariter, ad quodnam auium genus eundem referre aequum sit. Hoc interim ex dictis certum est, 'luanem Aristotelis, non esse onocrotalum, ut Alisouandus sensit. Obscurum autem, an Peleean sit Platea illa, siue cochlearia ornithologi,& Recentiorum. Neque enim haec sola, Peleean nempe, cibum de utit & revomit, facithoe idem ri no teste, Ciconus & Ardea: nec Peleran tamen ideo Ciconia, aut Ardea est. Nunc itaque ad Onocrotalum properare libet.
Principium hic ab epistola sumam Franci ci Stelluli LDeei nostri, viti no tam ob Mathematica & Poetica studia spectabilis, quam ob moderatioris animi
Aldro una dus ipse nostram tuς tut semen. tiam . . Qualix Nutriciaut se in Platea a
706쪽
- ego ALIA ANIMALIA NOVAE HISP. NARD. ANT RECCHI. .
mi virtutem amabilis, de quo alias quoque memini. Hic itaque ex patria sua Fabrianorante sesquiannum sequentia de aue hac ad me perscripserat. . Amicissime , doctissime Domine Faber. iEpistola in Non dubito, quin iam aliae tibi meae redditae sint literae, quibus felicem V . meum,DEO fauente, reditum in patriam significaui. Cum autem - iam noua E .iu es seribendi se offerat occasio, quam tibi non iniucundam fore spero, propter an
colari' notationes,quas in libri Meracam Animalia meditaris, hanc praetermittere neC
μ' Scias itaque, cum ab amicis hic inaudijssem,auem peregrinae forman & staturae' non solitae, huc perlatam esse,.ego abique mora . qui eiusmodi rerum naturalium curiosis limus fiam spectator , eome loci contuli, ubi ostendebariir. Eo ex primo statim picturae, quae prae foribus prostabas, intuita, onocrotalum esse cognoui, cum plures ante annos, in celeberrimo Ferdinandi I 8rati, t i olim amicissimi, Musaeo Neapoli, eiusmodi attem sed mortuam,sua tamen forma i vegra conseruatam, vidissem. Volupe mihi est, hac in re opellam tibi meam usui esse, de libro simul Mericano symbolam meam conferri, cum non igΠo rem, in idi animalibus, quae docta tua uidigent explicatione, Onocrotaiam quo-
sis uri o. Est autem auis haec, longe maximo Ansere maior, cygno vel par, vel magni- ' μ' tudine etiam superiodicoloris albicantis,uerum no candidi omnino, set qui tu colo, . scedine bc rubedine aliqua obscuratur. Nec uniformis hie etia totius est color, Pedis . cum alatum pennae reliquis totius corporis plumis sint 'magis latae . Tribus di-kostilis. gitis membrana quadam connexis,& retro calce,pedes constituunmv.Rostrum brachialis sere est logitudinis,sed minime dentatum: superior rostri pars ad extremitatem instar unguis alicuius auis, recurua deorsem flectitate. No potui linguam videre. Conspexi tamen, ubi alioquin linguae radix fixa haeret, corpulcula quaedam perforata. In Capitis vertice eleuatae quaedam pennae emica
bant, crisiam aemulantes. ' ' ' . .
Ingluuiς Bursa,quae sub rostro pendet, & quae ab alijs mororatam alitibus differentem admodum efficit, membranacea est, quam ita nonnunquamauis haec rostrum versus retrahit, ut amplius ferme non sit conspicua,eandem postmodum m .iT ita sibi dilatari permittit,ut plurimaru etiam aquae librabit capax reddatur. Imoi' is ipse, qui avem hanc circumducebat, totum plandi huic caput proprium inserebat, &m aliquam etiam Uesophagi partem penetrabat. Hanc etiam sal-titare, de in spectatorum gratiam ludos alios exercere iubebat. Sed quoniam, mihi certo persuadeo, eandem sequente anno, qui Iubileias erit, Romam dese-Yendam fore, ideo reliqua breuitatis gratia, quae ibi obseruare poteris, da ahic opera .relinquo. Hoc solum adhuc mihi diceridum testacidum, ubi loco- Loeu, n, ru Onocrotalus hic captus fuisset,inquirere, hoc me retulisse resposi, in Germania μμμ ' captu prope Danubium,dum adhuc iuuenculus esset quavis pollea intellexeram, via. . quod ab Indisa allatus ellat, ductorem eius aliquibus persuasisse. Pistibus nutriebatur redentibus,quando ad manus erant; sin minus, sale saltem conditis . Quae ratione in fluminibus piscamur,& ingluuiem suam inferiuet ei monstiaturum
707쪽
Io. FABRI LYNCEI EXPOSITIONE. 6 si
promisit, quod praetermissum tamen fuit. Atque haec quae obiter obseruare potui, boni fac consulas: felicissimum interea tuorum tibi studiorum progres
sum apprecor. Furiam I O. Decemb. I 62 1.
Euenit prorsus ita, ut Medulus praedixerat,anno enim proxime elapso, qui suit id tono poli chranum natum millesimus, sexcetesimus & vigesimus quintus, isque Iubi. d. istas, Roma eundem Onocrotalum aliquoties cum voluptate vidi, & eadem singula, :T . : .
quae ad me SHlutus perscripserat, annotaui . Miratus autem in primis fiam, cum iv amplissime diducto rostro, in vastam illam prolui, siue ingluuiei voraginem , a p istissu viro magnae staturae caput integrum abscondi viderem , in quam pollea trigin ς put virita ferme librarum aquam fundebat, & effundebat, adeo facci illius mena strab . brana distenta, ut transparens etiam plurimis intercurrentibus fibris venu- H, 4u.
Duo recentes pisces Merius dicti, qui quatuor facile libras pendebant, funiculo colligati,aut praebebantur,quos ulla absque mora non in iacculum suum rapoi a. recondebat, sed per Oesophagum repente in ventriculum deglutiebat. Paulo lsos deducto denuo animalis rostro, vir is cubitum cum manu integrum in guam demittebat, & apprehenso funiculo pisces minime fractos extrahebat. Te Draeisii. nuiter ipsum Dominus suus.& vilioribus piscibus nutriebat, quod si mediocris preti j pisces offerre voluisset, aureus vix unus in singulos dies nummus suffecisset. Vorax enim, quod alij omnes quoque annotarunt Scriptores admodum haec volucris est. Addebat idem auis ille ductor, naturalis quodammodo loco
miraculi,hanc solam reperiri belliam, quae narium foramina non in capite, ted An mare.
intra rostrum ad gulam sita haberet, ibi enim foramina duo mani se ita mos tra- i: ita C. bat. Sed fallebatur vir bonus: erant enim illa non Narium, sed Aspera arthraa foramina , membranula quadam intermedia disclusa, quae principium laryngis I constituebant. Nam in capite quoque duo mani sella, quamuis exigua valde L. minaram inula, ad cerebrum penetrantia deprehendi, quae olfactui seruiebant. De Lingua quae in altero ex nostris Mericanis clarillime perspicitur hoc verum est, hic eam me sedulo perquisiuisse, reperire minime potu ille. Ornith logus in anatome huius auis, quam in suo opere describit, mecum sentit, Gn. vita, tuam nullam esse. Solius igitur Laryngis organo, absque linguae opera, ablonam illam rudenti Asino similem vocem edit, a qua ipsi nomen, cum se . a inum lignet, impositu ni arbitrantur. Ego hanc non audiui, verum magister huius auis, ad iram cum ipsam prouocaret, & rostrum percuteret, haecque mordenti similis facta, manum ipsrus aliquando apprehenderet, stridorem & lon unu Ciconia de cuius voce aut hor philomelae, Gloterat immenso de turre Ciconia ro. Bro aut anseris instar emittebat, eumque satis exilem, & raucum. Besi nius vult, illam dum volat ; sonum alarum ictu ciere instar C Ini Et quamuis videri polIit,hanc grauem, tardam, melancholicam,& ad volatum ineptam ;ha, prorsus esse; sunt tamen qui mihi referunt, Florentia in Serenissimi magm vini sit. Ducis Thoriotropheio visam esse, quae valde in aerem se libraret,& in eundem se placide postea locum demitteret. Haec autem, quam ego diligenter contemplabar, mensulae cuidam quieta semper insistebat, quam cum ipsius curator in terram deponeret, iuberetque,ut ad eundem locum, qui vir sex erat palmo u n
708쪽
altitudinis, evolaret, hoc ab illa aegre impetrabat. Atqui hoc ego illi cauis, quod cicurata fuerit, & domi perpetuo detenta torporem quendam & corporis & animi contraxerit, tribuendum putauero . Scribit enim Sellonius, alioquin illam alacrem, animosam, & capite recto ac sublimi esse. vsh dii. De Patria huius certi nihil asseuerare valeo. Is ipse enim, qui Stelluto meo a ' hanc auem Germanitam , alijs postea Indicam , mihi Lusitanicam esse assirmauit, nisi ab Indias in Lusitaniam allatam fortasse voluerit. Plinius Gallicam, Martia-
Turpe Rauennatis guttur onocrotali: Italicam, & Rauennatem, Matthiolus Hetrusiam fecit, dum ait. In Hetruria maritimis mulgaris ea,omnibus praesertim his, quι circa Argentarium promontorium habitant, nam tirca Herculis portum, sty Vrbicesti flagnum frequens reperitis: Inco agrotto nominant. Haec quantum fidei mereantur haud scio: hoc scio, plures Matthioli populares, vix pictos aliquando onocrotalos vidisse, qui si ibi adeo frequentes essent, Roma & alijs Italia locis non tam peregrini aestimarentur. Aliis dicuntur Padum, alijs Mantuanum lacum amare; quibusdam Danubia accolae perhibentur . Quod si ita est, non subito tamen Arinolebs Peleean fuerit Onocrotalus ; quod hoc authore Peleco a Strymone ad IIDωm seu Danubium migret , cum & in Danubio frequenter Platea siue Cochlearia, nonnullis Peticam credita, capiatur. Retulit mihi Nobilis Dominus Ioannes Carolus Sebaad, quem supra quoquo In Dini. dum de Lynce agerem,laudaui tres olim in Danubi' qui Bavariam interfluit,OM- .i4.esu crotalos globulis bombardicis petitos fuisse,& duobus interfectis, tertium adhuc vivum, ad Serenissimi Savariae Uueis Aulam perlatum, ibidem annos quadraginta integros vixisse, hominum conuersatione apprime, & musica tam vocali
Iu o. an- quam instrumentali mire delectatum fuisse . Canentibus enim, ac tubis clan- viui ita i gentibus, libentissime assistebat,& erecto capite, atque inclinata ad musicania mustani, aure , qui tamen ipse asia inum dicitur ruditum edere,dulcissimam illam sono monia δ' rum harmoniam hauriebat.Confirmant hςc illa,quq apud Alsouandum legun-P ' ' aetate onocrotali, qui Mechlima quinquaginta annis altus suit, α octuagς-
Cum autem scistitarer ego, an Savaria incolae essent eiusmodi aves, a Geomchbeelu, gis Grembsis populari meo, & Serenis simi Electoris Bauaria doctissimo Archia- , ri, ' tro & Consiliario , his ille verbis respondit. De Onocrotalo hoc stias melim, hane, τ . auem non esse Fauor indigenam. Cum enim Serenissimi noLm Electoris aueves indicias . terrogarem, an in Bauarra nιd caret,iac ad inum omnes negarunt, sed a maritimis iis Α, ut i, DLude locis huc aduolare , tam 1u Danubis,quam alijs Maariae lac ιιbus eas, erebanns pς V, Prater ριφces nihil orare alιud. Memini me Bamberga,dum puer adhuc egem, iux AEn, .u.- 'ninsulam Getermerd iuuam,eiusmodi avem, cum oblongo collo, in enormi tuitiare, praeelue meo in aliorum plurium eum stupore et idisse. Plurimae etiam circa Danubiur in Ungaria conspiciuntur, minus plures in croatia, & pauciores in 'lonia . In In noua is Helvetia rarissime captu ntur . In AEgypto saepe Onocrotalorum greges Ie missise FeMitii tuiἱiun miis memorat. Orientales etiam, Author de Natura rerum, facit. In Finlandia vero , & Septentrionalibus regionibus, Olaus magnus DFquentes enumerat . N minis
709쪽
minis ratio huic nostrς Aut hic praefixi Nerua Hil=ania incolam esse similiter
conuincit, O udus clumuem Summaria sua Indiarum Occident. Historia, & Ouiedus illius praecipue tractus, qui Terea firma Hispanis appellatur, animalia enarrans iri'' , 'it Auis recordatur asta ut ibi dictae, similis plane onocrotalo elusinodi, quale apse Emollis prandente Carolo U. ad iocum productum viderat, magna
ex pelui piscibiis & aqua plena , rostro suo pascanu ni , & plices inlegro1.
Guoramςm ι Auen . ait clie aquaticam & marinam, anserinos pedes lia. hentem. Horum inmericanaram autem serotalorum scribit maximum sit
numero gregem conspici volantem, circa Panamam praecipue, ubi mirum , dc iucundum ad fluxum & refluxum maris habitatoribus spectaculum praebeatur. iCum enim Oceano intumescente,& ad Panamam appellente,ingens piscium QMm L. Sardorum aceruus & alluvies simul congregetur, infinita sme talorum eorun- uid 2
dem multitudo aerem ibi obnubilat, qui in mare se modo praecipites dam, ut pisciculos lutarentur, modo in aera se subleuant, ut illis tuto vescantur, idque eoties repetunt, donec dirae suae fami latis parentaverint. Sed quod adhuc magis ad spectatorum voluptatem facit, hoc est: quod aliae ibidem grandes admo ,
dum,&rapacissimae volucres dimorentur, Caudas ureatae dictae, quae mirum , est, quam O crotalos hosce pei sequantur, ut coacti etiam sint piscium praedam euomere, quam aues rapacissimae illae priusquam in mare decidat, inter volandum in acre piscantur. Subiungit demum tantum ibi onocrotas rum numerum
reperiri, ut C mani ad scopulos, Sc intulas ea me vicinas lubinde mittant, pullos volatui adhuc ineptos depraedatum, quibus nauiculas & Canoas suas impleant, domumq. reportent. Verum cum propter nimium hi adipem haudquaquam esui sint icionei, eundem si qu.int & lucernarum usui adhibent. NO-uo itaque & veteri Orbi haud desunt huiusmodi volucres. ita ut onocrotalus iure merito dici possit Cosmopsitanus, hoc eit uniuersi orbis terrarum ciuis & incola.
Insignes adeo duae in O crotatis Mexicanis notae elucet cunt, ut per has a nO- .niuersiors ratibus prima statim facie, a quouis etiam internoscantur. Intuere si placet, V 'U'Secundum: quid huic cum Oloribus similitudinis quaeso est a quihus Plinius ta. Duae notae mea Dc On. crotalos distare aiebat, nisi illo e faucibus altero veluti uteri gene- tibi inore propendente. Habet enim Cygnus collum longum: secundus hic Gnae rata noster breuissimum, nec rostrum adeo erectum, quod supra quoque insinuaul. Primus autem a secundo, & nostri similiter Orbis Onocrotalis, roltro suo dea.riculato, manifesto satis discrimine separatur. Aureuanias in sui anatome onocrotati,conspectam sibi fuisse ait superioris rostri mandibulam Plantaginis angulii foliae, quinque neruiae distae, intus cxa bentiu-cte figuram expressam gerentem, excurrentibus per eam quinque lineis, quR dam loco cum asperae fuerint, ac veluti oblonga tubercula, se credidisse eadem huic aui γ' - ' ideo data, ut comprimendo pisces ad inseriorem mandibulam, totidem veluti dentibus illos interimeret. Ast nostri huius moeretali longe diuersior eis i u - ra rostri, quod euidentibus sane dentibus est conspicuum, tam supra enim quam infra, rostra margines dentiformibus apicibus insigniuntur. Aliae. de Similes dentatas aves apud eundem reperio Aldrauandum, Mergam nimirum carabatum, in quo denter esse scribit duros, firmos, terratos & retrorsum flexos.
710쪽
Hoc ipsum in aue Fιιro ritum' reperitur. Anseres quoque serratis esse dentibus scimus, quos elegantissimis apud Petronitam Arbitram verbis, finis',ss ille fabularum dux, nobis descripsit. κια ad ease, inquit, hollisum με seram, um ecce tres Anseres saera, qui Ut Auto, medio die solebat ab anu diaria exigare, impetum in me saeiane,
faede'. ae meluti rabioso Hridore erreumsimul trepidantem, atque alius tiameam meam laeerat, alius vincula calciamentorum resiluit, ac trahit: mnus etiam dux ac magicte saeuitia non dubitat erus meum serrato texare morbis . Cardanus tamen lib. I o .sabis
litatum, inter Omnia animantia minimo esse capite aues ob volatum voluit :Ad huius paruitatem duo ait sequi: primum, ut stolidae essioni, alterum ut den
Ηone Stai- Hunc Masger Exercit. 141 . more suo false ridet. Et ne de paruitate capitis hic. quicquam aduersus ipsum ex eodem Scaligero afferam , dentes ait esse & auibus Diomedeis,& Anserino generi, & alteri illi Cornuis magnitudine Oceani incolae, quae Balaenae os hiantis ingrediatur, verriculum erodat,cor petat, & tam vastamibelluam interficiat, quae a fluctibus eiecta postmodum M lecta, aues elusinodivivas intra se nutritasplures habeat pinguissimas, & in cibis gratiissimas.c, ὸ,his, Non destituitur suo interim patrocinio Caνάanus. Plinius enim grauissimus tabis author lib. I I. cap. 3 7. Voluerium nulla, inquit,dentes prater Uestertitionem. Ueros aure,& alveolis sisis infixos Uesperariam dentes esse, meum inter murena &auernambigentis huius animalis Sceleton ostendit, quod maiore ideo est industria filo argenteo connexum , quia subtilissimis a Natura fuit osticulis compactum Sed quid GJertilioni cu auibus commune est,si sistum excipias volatum Huic seeleton enim nec penae, nec verae sunt alς, nec pedes habet auium.Adsunt praeterea ubera,& est vivi para bestiola,& caudam insignem trahit, quae quoniam non nisi iudi EI Sceleto videtur, aliquibus deesse fuit credita. Estque ut uno dicam verbo,Murmune, volans . Poterat igitur absoluto potius sermone Plinias nialam auem dentatam es M., - pronuntiare. Nam eiusmodi veros dentes in nulla adhuc volucri inueni, qua Titarum plures tamen & vidi, & aperui. Quid igitur monstrane Naturae fuerint, si φ quas aves dentibus minaces exhibemus o,4 ,4 At non libet hic omnem dentium notionem excutere, set id alio magis tari commodo loco. Hac sista puto, controuersiam hanc distinctione interea DANIMO.- pitum iri: si dicamus nempe, analogico quosdam dentes dici, quod aliquam cum veris similitudinem; tam si ipsam figuram intuearis, quam si actionem, respicias, gerant. Dentes igitur quoque nominabuntur, licet haudquaquam alveolis infixi per gomphosin, ex illis vel arte eximi posIint, vel morbo vetustateue excidere soleant, quemadmodum in perfectis plerisque quadrupedibus usuuenit: sed ex ipsa vel maxilla, vel rostro exorti non contigui, sed continui illis, Serrae ali cuius denticulatae figuram exhibeant, non serma ut in nostris fit dentibus, di-
Nun is stincti, nec ad determinata ac varia masticationis ossicia distributi. Conce- quam me. denda enim nonnunGuam videtur Naturae etiam, non Oratoribus solummo-- - do & Poetis metaphorae usias, si loco haec verorum dentium praesertim, pinnis quibusdam denti tormibus abutatur. Quinetiam absque his sola labrorum acutae ad frangeudum, de scindendum in nonnullis tantum pallet, ut dentibus