Libellus de venenis a Ferdinando Ponzetto tituli sancti Pancratii presbitero cardinali editus

21쪽

st g u Iibile nen possunt omnes eius partes simul transnutatialiter carciet resistentia & reactione. Napellus lis ut& s cogat aliquando ebullire humores potest tamen preveniti expulsone. Nec est uerum lex partibus infectis inficiatur primo eor & Pistud totum animal & sequatur mors. iste sane circuitus noeii necessarius quoniam mors possit sucredere statim distemperaoto corde absep tactu alterius membri posset etiam homo prisus moritvel saltem in eius corpore eue inducta totalis causa mortis antest cor sit infectum. Nain anima que est eausa inore non permanet in eos sine certa temperie no solum cordisIsed etiam Ultimum de ratoris naturalis & organorum. Quando etiam impeditur numtio potest mori sine alio nocumento esssentiali cordis excepto' generali per colligantiam cum toto corpore quod regitur ab eo. Posset etiam cor prelaeniri nece quando spiritus refugerent in eo repente I quia tune posset sui orari. Similiter quando pre nimio gaudio mouerentur ad claeunferentiam I de in reditu armatium cordis esset clausum. Mucio declarantes modum uenenandi dant exemplum de opis

quod si detur patienti magnum dolorem stomacis tune oe si forte refrigeret partem dolorosam emporando tamen stupeticit totum corpus adcol uidentur dormite quia stupe is est disposito/qua homo non sentit nisi obtuse uel debiliter dot mitr igitur solum per accidens pro quanto frigiditas opponitur sensationi priuamae 5e aliquomo positive.Sed quoniam modi inficiens sunt longe plures. Nam aliqua infimant resoluendo alia llaganda uires anime. Q uedam immobilitando istas. Quedam sumtando. Alia serpendo uel corrodendo. Quedam urendo. Ilio non susscit ostendere unum modum respectu

omnium ut patebit - -

Cap. si .an inficiant ab extriniso.

ANi MALIA CUM Suo anhelitu trahunt eontis

nue aere propter rest etiam cordis et metiarum α

22쪽

CAP. D

i motus suborsnatur illi Sistoli, & diastolis. Et quando

contio Ierct lcum tali aere esset permixtus aliquis uapor ueneo N quando insectio ei multa posset animal motir non 3 cor tra

tis. ας - M maptionem sed aea in fertiti illo qui mortuus estust emus in cauernis serpe

si Si t ad eos quiua qualitates quibus sunt

habilcstrali /aon enim aecedunt ea seips Da & malia agentia indueunt interdum in passum dispos nespiis posset aliquaaain tem quata pere petur ut distonuenaentes. Et talissolo nu ia

do manus infitimata ex tactu nnus approximaretur toni ac per

N ignoratur causa de res tit tur. Sed sane dato e permutatio intentionalis possit exiceare humitates naturales oc relatuere spiritus nostri Iormiis/ut iuuest speciis rerum ροssunt permutare ut reS non latrun uenenati δquia suerunt in se ordinate ad te sentandum c etat quotuiuat smilitusnes de m hae sunt effraces quoniam quelit et Dardiimilitudo res ostendit totam essentiam Ptet d albedite qetctur integra per paruum soramen. Est bene uerum inua

posset ponere I,

ωlara incidemel ptarina causente smu. Si liliaud diserimen esset Eminosum pota diu 2 umenugnatur in corporibus Mis

23쪽

cui littur de illo uorato hippomenes r quod ii, e quando agitatur latore amorisIquod distilat ad eius inguine. . p. s. quom eonis resistit irenenis.

OViuisistitia uulgatust homo nutritur similibus Eteo

rupitur contrariis sit una ex intentionibus euratiuis notamen semper contrarietas unius esteausa euradi fallad licet enim qualitates no subordinatet ut exo natura latam cum excissiuuel desectu possent eorrumpere temperamentum uiae. Quando tame uenenatus sumeret aliud uenenosum loco medicine: ptimu non curaretur ab isto nec aliqua eius qualitate excedente potius si non fuisset actuatum a natura possit celerius intersseere nisi fortet tunc uires anime magis irritate quando instaret due cause mortis t sortius msurgerent ad expellendum ultu fallter oporteret ostensere a qua causa fuit expulsum secundit. Notienim ea eredendum e remanserit/quia esset aptum inscrte moetem. Cum igirur nihil magis aduersetur de resistat euiusuis dissetiste de malicis ueneni q bona dc temperata cisterior quesbia restituit eorpus in sanitatE i ideo est patius prebenda fides expeo tittitis q periuasonibus salbentium. R. atio etiam suadet malae eontemeras sit inter uenenum de eot 4 inter uenenum deuehenu:non enim est dubitandu st uirtus de robur eoidis una cuspistisi iis de naturali calore aduersantur mags non solum uenetio I sed ei est in nabili distemperat,nto. Si enim Salistia hominis iniciscit serpentes de Scorpiones f quia sorte taea est impressa uirtus membrorum totius corporis quanto Brotius eomplexio tetriperata. Diris 2 sicut extremum magis adsistis extremo si medio puta calidu fiuido si tepido pariter uenenu urireno q eomplexioni non est sic quonia teperies qualis/tu qn est adunata sim reducta ad terrametu truda de subordinata unibus ale opponi magis non solum excessui uotis di eat iis sedeo libet malicishuotis pestiferi de ueneni letalis. Nemo. Gbsat stes qualism roboratas no ea aera paucioli

24쪽

CAP . III . ET . IIII

non reductis. Est beneumamst si ut tepeties coplexionis una cum spiritibus Inatis 5e influentibus existentibus in eorum rost repossunt expellere quel uenena & aliquado liberate habentes membra cottactalpariter quando est deditis succubere.Complexio aute primo subordinatur forme de postea resertur ad operationem quia ista causatur ab illa de in eius uirtute operatur cos Positum. Et quando una complexio comparatur ad diuellas speritas illa est melior que locatur sub pellcctiotiiquate illa heminis

Hestat aliis quia seruantur in ea longe plura be meliora respectu aliarum. Nec obstat de acutie odoratus canis Iaut uisus Aquile quia comparatio proprie repetitur in specie ultima I homo etiam no odorat:aut ut, deterius illis/sed melius ratiae Iudicii. uado uero comparatur intra latitudine eiusde specieit quia ola indio uidua conuentutin forma illa est melior in qua qualitatis omnes fuerunt comensurate tempore mi tionis I ex qua ipsa resultat dcisti cognoscuntur operatione. Cap. mi. de ulteriori declaratione.

Non inscior unum uenenum aliquando posse curare aliud

de liberale c si lumeret ab aliquo insecto hoc inq/qa si esset sanu posset mori ex illo gmoiquando in dicunt i medicina uenenosa potest occidere sami oc liberare uenenatu intelligitur quanodo in una de eatim repeliretur uirtutes diuerse: puta uenenosa qua interimit de iuuatiua qua liberat. Nam de interdum una pscibi nutrit de alia soluit. Medicine uero uenenosei de si respectu natulet uel ex dispositione sumentis uel loci corporis ipsius in

quo tecipiuntur: vidcantur aliquando conscire non tamcn sunt

dande nisi quando non speratur 2 alie non habeat uim expetolendi illud/de tune debet contactari quantitas i quia magna noposset actuati a calore naturali secus/quando estit talis ut in ea posset induci a natura sumentis quedam dispositio qua 'agat de

conserat. Nam quando misceterut cum rebus non uencnosis coplexio cordis de calor naturalis qui semper tendut in melius si esset inuice uniti cu illis sic actuatis ueluti cii re aqua est liberanda inimicatur οὐ eottariantur priori ueneno. Et nurea no quelibet

CC iii

25쪽

auctoritas de exibendis intainis uenenosis est exterulenda nisisserit comprobata experientia uel alia ratione manifesta. Nam cum dicunt radix Mandragore emplastrata super ulcus uenes nosum curat: non est securum nec credendum:quia pessa sua intensa frigiditate repellere uirus pestis eum interius.Si etiam ut scit tur attractio fit aralido auacuot aut a Brana specifisa non est

risimile st dum trahat uel educat: quia istud est de rationera

lidi s paret quonia ueteres super mortam Canis rabidi penebant emplastrumlex prasso seu marubio calido &sicco de sale uel ex sulfure trito r quia educit ex ulcere humorem in quo est uenenuae etiam saniem ex pectore uiuit enim calida et quadam similitus dine & dissoluit frigida ut contraria . Quando etiam dubitatur an secundum uenenosum sumptum pro medicina esset eiusdem speciei cum primo uidetur ratione similitudinis/primu potius reo rati : quia ut aiunt simile fuit fatere. Sed non est uetum quia in exhibito posset superinduci a natura: aliqua dispositio quactus dissimilis esset potens expellere primum dc ista dissimilitudo inducit in eo quandam indiuiduale contrarietate qua unu potes agere in aliud & quando secundum de primum manerent ta diu in eorpore lacquirent similem dispostione ropelleret stiue uitul expellatur a uitibus animeti eius naturali istote unito cutemperie complexionis in quibus est habenda spes quia ident accidit de medicinis et q. non educunt humores inientes urit dinem nisi actualet predicto. Et cum dicunt squeda medicine sunt medie inter naturam corporis*uenenum et licet sit dubium. Posset sone vitificari proquanto contineant aliquis ueneni de aliquid quod aduersetur isti ut istut de Triara continε te carnem thiriuen sim cuius similitudine trahit uenenum: dc palla coponetia quibus conuenit cum complexione humana

uis destruit de eipellit illud.

. Cap. v. an uenenoti habeant tempus temimarunti

Q V vis quedam operentur estius quedam in sine, 'tamen serest simum ames m punctualemu

26쪽

C A P. V. ET . V Ir

quentini Maida no agut ut olidaInee mollia ut di nee rara resistunt ut densa. Sumpta etiam possunt effectus eorum multis ex eausis retardarer de interdum accelitari. Nam retenta in Boraminibus oemitis MLtutat in loco uero propinquo cordi accelerantur similiter sumpta cu pauco uino qa illud dirigit ad cor soliam et situr potest scirit aliqua oeccidui cito uel tarde et forte postest eoiecturari s non pertransibit talem diem. Et eum dicunt lscciora ut Falianus uocatus Gallus siluestrist sumens uenenu cim moriatur si dominis i quia cuillelit humidiot ideo in eo

inisecit uenenum de obtunditur. Sed siue sit humidior siue nor uenena tame facilius possunt penetrare mollia a dura de rati notis resistentie citius ledere de de uenenis calidis non est dus bH. Et eum aiunt i tardius ledunt mulietes quiros. Si istud esset uerum posset accidere quando natura eatum frigida re ars daret transitum ueneni ad eortuel quando expelleretur cum sm guine menarui qui interdum est uenenum multis: sed non insis Et eorema ipsarumiquis assueta ipse etia minus cosiderant peris truci alique sunt tollerantiores malorum multis masculis.. vi. an reducta ad minima insciant.

Critum est 2 nonsquanda sunt adco parua ut in nulla illatum reseruetur forma sue species sicut tunc non possunt me se existere: patiter nec operari nec in eis remanet qualitates quia presuponunt subiectum. Vnde dubitatur de medicitiis tedcct sin pulverein quarum particule sicut non possunt seorsum seceto

ni ita nee agere. Nam si uisibile inquantum tale posset diuidi in infinitumAunc etiam uiso possct crescere proportionabiliter. Sed serie licet predicta possint coadi de ptibus minimis diuisuri sumotis aeripiendo tamen illas simul tenendu est i non solum agat sed st sicilius deserantur ad loca angusta 6e commodius heresant. Nee est uerum quod tune non saluentur in specie quonia mite retinent simul colorem odorem de similia accidentia que nis in labiecto quato sissi propria forma repetiti non possunt. Ide

27쪽

Et tui accidit tepore pestistro : de tamen utrem istop est subiistior puluere. Non igitur ualet illatio non agut in minima qualitate : ergo non sunt talia r quia similiter posset inserti l parua Z qualitas ignis non esset calida nec aquae frigida: sub quata in V portione seu quantitate solitariae sumptae possunt trant mutare corpus: licet credaci sub illa qui saluant Dimam: in hoe in sicut in multis est praestanda taes expetientiae.

Tractaei. de distinctione venenosorum.

p. i. de illis quae reputantur talia de non sunt.

MVlta non uenenosa laedunt solum suis qualitatibus: bem cura illos su scit ut e cessas reducatur ad teperiem conaturalem, quod non sufficerct ia vcnenosis. Licet enim in istis oporteat intccdum ab initia remulcte eos audaciar no in proprie eatantur; nisi cum fuerit resoluta uel expulla a corpcte

Intensio etiam qualitatis potest saluari in quolibet subiecto nouenenosor patet de cicuta frigida in quarto: in cuius cura suffcit sola icdtactio. viperae enim calidissimae non sugi ut illa ratione ueneni scd rigiditatis. Et cius semen emplastratu super testiculos prohibct pollutioneir: gomoi eam ct in puciis augme ulrgam acctione ipsettim illa, quae nasci in insula Cretae seu Chios: M omne discumen sequens ad cos medentem illam curatur sol lino calido quod solia alterat Ms non educit. Si dicas istud accidit quia habet substantia lata di resolubilem: non cbstat qm sunt alia in quarto gradu caliditatis.quae Eatant illa densam,dc curantur faciliter puta Titismallus qui posset forsan reputari uenenosus et quia dicis 2 unata speciebus eius uocata a Glaecis Carities iter i pisces qelcetes in lacunis: quod si essct uerum, accideret potius propter calidio, talem quarti gradas aduersam naturis piscium frigidis. Ipsa' permixta cum aceto mi lauat oDsuum dentiu.

Coeornidi uia et quod est idon 2 mezerebis rapulatu calidus de sicculti in Le icitii gradus di si inducat accidentia similia

28쪽

CAP. I. ET . II.

nenosis non tamen ess/quis in diuosis egritudinibus humoralibus dantur de eo ablature t grana decem eum uino εἰ permixo tum rebus educentibus melancolia expellit ipsam/5ζ eurat quartanam ita tamen non est necissemee debEt egritudines non uenenole eurari uenenis. Coloquintida etiam quam uocant Cuo minitam descitiiset tentide nece plantatum: istud est quia constitiet partes igneas de terreas ualῖeatastast patet quia est nigrati aspera de u soleat suspirari uenenou i quando tamen eius acuties remittitur artificio educit humores tex ptofunditate inebrorum &curat antiquum eam dolorem que sim non possentilare intenis ealore a quo sit aura . Et quis non credatur excedere et tertium puto tamen non possit reponi in certo gradurcuius ratione*quando sumeretur absolute subuerteret de ulcerasret uilcera be aperitet meatus de uenas preserim que nascitur inat te uel repetitur latitaria saeus sorsan de illa in locis arenosis de apertis. Succurritur tamen istis nocumentis aqua passulatur uel mellis mixta oleo Amudalatum: que nullo modo suffectet uenenosis. Dissi aliqua intentiora in gradu inlotis non inserunt ista nocumenta r puta pim de pharum non est mirum r una natura loci de eius cultus de aspectus siderum prebent quaam Iiluesticitatemficu asperitatem quibus qualitates prime Mσcelerantur uel retudantur stia intendi luel remittuntur uel ind. onunt ad peius uel ad melius operandum. Sepe etiam salubA be nutrientia cum non deterantur creduntur fieri ueneno sat ut aiunt φῖCitrullus trahes mota in stomachor generat hutnores smiles uenenolis. Excedentia gitur is gradu caloris uel fit oris possunt lato nomine vorari uenenosa &non proprier de

m corrupte.

Cap. . . an nature speegiee illatum cognostantur per esse Marilitatis non percipiuntur a nobis termisti ad emuni

29쪽

LIBER . I . T RAC. Im

solum in specie subalterna et similiter nee proportiones mixtorianis ex accitintibus. Et dato st uires naturales sint continue in actur secundo qui si interciperetur peruet animal t Indispositio tamen agentis uel passi intendit de remittit actus illarum ista testulimus quia inuinum quod procedit ab una causa creditur procedere ab alia de uenenti ' est unius speciei si alterius uel no tali. Et propterea quando dicitur 2 aliquod est calidus uel figidu , in tauto uel tanto gradu intelligunt . potest ealeiacete uel insinidate corpus temperatum in uno uel in alior de se uidentur 'siluater quare ex indispositione aliquod minus mtensim magis calefaciat uel infrigida. Sed quia nee iste modus ducit ad notitiam precisam i ideo interes ous abant experimenta comprobata in pluribus induit uis. Oportet tamen no ignorate tres naturastes noti soluiri e nos urin per esseetiis qualitatum prismatum et sed etiam sectauum qui aliquando preveniunt illas in operando i puta leuitas ignis:concesso et am 2 nec istas nee gravitas sint formet sed accidentia citcus bentia istas. Cdstat tam

ignis prius mouetur sursim et calicis similiter terra res vira graintatis. p. E. quemodo mixta diuellanditi

exeant in actum.

OVbitatur quomodo ignis urat eo stibile proximum finon faciunt aliaealida in eodem gradu puta Napellus Pronoestia conliderandum cum quanta diaei state qualitates prime sunt de operane in mixtis cia quata ue disicultate uel sacilitate exeant in actu. Sunt enim in eis impotentia aliqn prFnqua i aliis quando remota ad agendum intensemel remisse. Et de igne patet quia non excutitur alapidibus nisi iam non sic stupG qa est apta cito uti et similiter lamus satis accenditura pania tan tilla si imme et idem quando excussa a lapide recipitur in solitii et uel inestam siccam. Posito igitur 2 Napellus haberet caliditatem in eodem uel parum insta gradum non tame habet illam in lubiecto eodem modo g quotut ignis respectu illotum d tu luet

30쪽

CAP. I. ET . II H.

in una sit lappinqua dispositioe ad utendsi in alia remota. Esto eua i in ceteris subsectit aptii pati debeat esse approximatuino in Omnis approximatio est equalis scut nec quodlibet est aptu pati a quolibet. Coceta igitur st actio N pelli sit ad finem allio landi . Et quando prevalet re incipit ag te durat donec des

struat complexionem Ramentis/siue fuerit calide nature ut masior ignis resoluit materia minoris siue frigide ratioe cotrarietatis non lamen eras inlaest similis eum illa ignis/ quia non habet caliditate ita manifeste in optu sid coclusa inua subiectu Ideo dissetur in avendo: ide suadetur ex nacotrarioμ de salamadra sire Uxiretur qae non utitur in une prFer maiorem resistentiam: muri clausaram pororummel intensissima fiuidit at liae nature. Quod uero Napellus no interficiat Columi es atrida quia expetistur secessu uti vomis delam cedit eis Deo medicine. Cap. ita. st uenenositas non tr2 si lubstantia.

I Llud uocatur albius ia quo reperitur purior albedo seu qgmagis p itticipat de perfectione proprie ibimetuet est propin

Pius tomino a quo ipsa denominat Idc ecouetis minus. Et M substantia dicitur in non intenditur/nee remittitur et aliter euatiatetur eius sorma specillo que tamen reputatur consistere inesse in liuisbili. Contrarietas erum propiis sumpta que est sandamentum mutationum reperitur solum in formis accidentalibusti in elementi, quia tenent locum molium inter ilias do lubssantiales quare nee intensio dc remissio sumuntur penes quantitatem molis quia si sic nulla res parua posset esse albici masgna Me ratione labiectorum'ae licet possint fieri malatatues minora/non tame intenditam remitti. Nee qualitates indiuidualis suscipiunt has passiones in abstra Ineci ultima intensione gladus. Nam quando remittuntur in isto perdunt nomen dedissimirum . Ad proposinam igitur uenenosum in eo retonzn solum potest intea de remitti tu uno indiuiduo sed in eis

bus eiisdem spem Et interdum Plus in cli e re pectu