Explanatio rhetoricae, accomodata candidatis Rhetoricae cui adjicitur Analysis rhetorica omnium orationum M. T. Ciceronis, qua ars ejusdem, & methodus dicendi eruitur, & cuivis etiam docto oratori ad imitandum proponitur. à R.P. Martino Du Cygne, Soc

발행: 1670년

분량: 655페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

521쪽

te sed paulo. post asperius adolescentem urget congelia

verbis, ac sententiis idem signIscantibus. Num. 8.vide quasorabere. Verum non tantum iuberonis, &senioris ejus patris imprudentiam Cicero redarguit, sed inhumanitatem etiam & crudelitatem ; qui cum ipsi Caesaris clementia con .servati, & cives sint Romani, tamen aut levium Graecorum more , aut immanium barbarorum c qui solent odio aliquo suscepto ad sanguinem petendum incitari P ad crudelitatem Caesarem acuunt , id est ad Ligarium civem Romanum,nondam patria qua caret, sed vita privandum. Num. Io. Ru

sem impunitas.

Auget erudelitatem Tuberonis exemplo contrario ex majori nemo enim impulit crudelissimum Syllam, ut initamicos suos necaret: Tubero id a mitissimo Caesare postulat. Num. Ia. At suή ne. Atque anserta quadam prolepsa Cicero admittit humanitatem τυ beronum, sed horum maxime prudentiam desiderat: dum enim illo modo accidant Ligarium, quid petunt, nisi ut praeter exilium, quod morte gravius est, miser ille necetur Ibid. Ego vero. Huc addit, vibi atqite asper Orator triplex argumentum a majorIr pri mum , si Tubero domi supplicantibus obstaret, ne Caesar

Ligario ignosce et, dure faceret; quanto 'm dursus, ita

soro stipplicantium preces prohibere a elementia Caesaris seu misericordiae perfugio , Num. I Hos vero multo. Se cundum, si victus Tubero Caesarem crudelem esse vult ;quam multi id vellent de victoribus , nisi Cesar sua Indoles esset clemens Z Num. I s. Dieam planὸ. Tertium, si patronus Cicero mentiretur & diceret Ligarium in Africa non fuisse, crudele osset Tuberoni pro salute Ligarii nolle Cesarem errare ; quanto crudelius est nolle Casarem misereri, cum I plo Tubero in eadem causa Se fortuna fuerit. Num. 16.

Tertia Dars antecedentis, deligario, amplificatur I. per

thesim ex communi Pompeianorum causa,quam nemo praeater Tuberonem scelus appellat i Cicorona divina necessitas visa est, 'ra illi, qui armali occiderint, miseri qui superia sunt , a victore Caesiare miseria liberati sint Num. I r. Acpνι minatim. Confrmatur ipso Caesaris restimonio, qui necessitate arma sumpsit, non ut cum sceleratis civibus pac. conveniret , sed ut bonos conservaret, fato quodam N e

rore inter se dissidentes. Num. IS. 'o λς quisquam.

522쪽

Amplificatur 2. per hypothesim eic causa LigarII; cui dinscitius suit exorto bello ex Africa exire . quam Tuberoni in Africam non venire: nam si Tubero paruit Senatui , & paruit Ligarius ue cur ergo Tubero Senatui se paruisse glori tur, Ligarium, quia paruerit, reprehendati Num. Lo. Sed Me

ν. Deinde si crimen est Ligario prohiberet Africa T uber

nem voluisse non minus magnum est Tuberones Africam contra' Caesarem iobtinere Voluisse, quam ali quem se imperatorem essὸ maluisse : istamen Ligarius non fuit, id est. non Ligarius exclusit Africa Tuberones. sed Varus , penes quem iam erat imperium. Num 22. Itaque m

Heam, Sed sive Varus, sive Ligarius excluserat, aut imperium tenuerat,quid interest Quando Tuberones pro vinciam non tradituri fuerint Caesari, sed inde bellum gesturi contra Caesarem t quod Cicero licentia indicat. Nam 23.Sed quoquo modo. Id probat a consequentibus, quia Tuberones Africa exclusi non ad Caesarem, sed ad Pompeium injuriae suae querelam detulerunt. Num. 24. Veniebam rotis . Non ergo Tuberones Cassaris causa venerunt in Africam; Et iam apud Caesarem male queri audent de Ligario, qui linsos contra Cesarem bellum gerere prohibuit, cum iri Afri- eam non recepit. Num. 2s. Lua est orgo. Postremum amplifieat Cieero,&laudat Tuberonis constantiam intuendis Pompeii partibus, quo callidius Tuberonem in eodem adducat , probetque male injurias persequi apud Caesarem, cum ipse tam constanter adhaeserit Pompelo, a quo tamen exeeptus non fuerit. Num. 26. Sed vide quaso.

ANNOTATIO.

Tota eontentionis vis eospectat, ut Casar pro sua stamuri evmantiasicut ignovit inimicis , hostibuι, ita Ligaνio iis genti ignoscat: aut enim crimen nullum est, in Africa fuisse. -ro modi, ut exibi poena satisfit : quod autem prater exi. IAm Tubero quaris, ct Iuleio ct sententia Casaris eo via muti , M privati odii. summa in satia, summaque crudalitatis artamentum esse videtur ε nam elementis in Casiaν multis, qui es, in Pharsalia , es in Africa in paνι - ωου Po ιθ fuerunt, vitam tamen 6 patriam reddidit, aut eis prater exilium poenam imposuit: imb ipse vehemens a Vatin' iam innarsalio acto dimicavis com sarem . quod

523쪽

locus est o exemplo, ct vim udieati obtinet) Casareti a lo eramis , ciar aecusator exitio Ligarii contenim non est Cἀν crudelem Ligario innoeenti esse eum vult.quem in proprio crimine habuit elemenιem ' Atque illud est argumentum . quos pavetuo Orator invidiosὸ torquet in accusatorem, qui eum iis pari es majori fuerit culpa, quam Ligari- . tamen adductinodio expetit a Casare, ut ille nocetur. Mitigat tamen ora, Tuberonis ρ'opinqui sui invidiam , quando illum imprurinita magi peccasse ait, quam inhumanitate. Interim inde eaptat op Fortunua orator clementiam Casaris,es, animum ara viὸ rem . movet,ut titillos, quoι manu tonabat, veceris, s me victuras

staretur . .

saciendum putavit ad misericordiam Caesaris 3 nee illius quidem judicis, sed parentist,quem aste m etiam au Set prosopop ia.. Num. 2s Iraque num rabi, Deinde Orator mirifice se insinuans a sua persona fingir se pro Ligario deprecari Caesarem non audere, quia Pompeianus fuerit; verdm quia videt aplid Caesarem causas mingantium valere plusquam preces, ipse in justissima causa ro-aandi pro Ligario spem ponit, non in deprecatione suae ora solais. Num. 3 I. Ansserandi. Adjungit S parent deprecandi causam plurium, praesettim Sabinorum , Brochorum. Ligarsorum fratrum, quἱ omnes suis erga Caesarem meritis ac pietate supplicant, & lugent pro uno Ligario , tempesta te kelli abrepto in Africam. Num. 3 4. κῶμst igitur. Denioque concestione contendit Orator ignoscendum Litario. quia, cum esset quaestor, studuit maxi*ὸ Caesari. Num 36. Sediaris ad bellum.

Tum pari eausa Mareelli , & divina miserieordia Caesaris . quam populus Romanus mirifice amat, hortatur Cae

sarem, ut talutem conserat Ligario, quam longe pluria εὐ contulit,& fimul conserat Num.37 'ς igitur.

524쪽

PRO REGE DEIOTARO ANNOTATIO.

Ruia uihil ita excitat commiserationis affectum . ut euham ιβιο , ,supplax deprecatio ; Cicero, quι totam hanc conis ιν Oversiam Ligarιi ab initio ad misericordiam Casaνis ιranstulit assus es sepius ingε-ὸ suam,ct Ligarii eulpam, ut leniret Casarom : jam ut ipse sub gussa insinuet, deprecari pro Lia rario non audet , quia ipse pariter offendit ; sed deprecatores ad. Aibet cum luctu,θ aquilare cause, quibuι rebu4 maxime . Casaramsitabati

PRO REGE DEIOTARO.

Argumentum, Quaestio, Stylus.

DDotaru3 Rex Gazaetraeia,bella civili Pompeis partes secutus fuerat: seduicto Pompeio eum discessisset ab

armis ,3uvit pecunia is equitatu Casarem, b Eum g reniam Alexandria, ct Pontico etiam besto, contra Pharnacam Mithridatis filium , et in exercitu ipse adfuit. Suamobrem confecto bello Far,cum ei regni partem ademosset. quin Pompeium secutuεfuerat , ιamen Regem eum appessavi*eo cum in partes istas venisset, usim est hoJutio ejus , ct doniseriam hostitatibin ab eodem, regio mora donaim est, interumnuos erat Deserato Ox filia, Castor nomine, qui siv fraudeata, qua adduc - ,sive motu. vero crimine, avum detulit infidi rum apud Cafarem, quod is eum , cum domi ejus versaret uti occiriere voluisset. Adribat etiam, quo emper abeno anim fmsi a Casare, quod tempud oppugnandi'ejus captasset, ex- . ercarn in id contra eum comparato. Luibin criminisin delatu νιν servum Deistari M dicum Phidippum,qui cum legatis Romam m ssu fuerat eum siti Casar vehementer of ud esset; δε- ω sensio ad Ciceronem : qui prasentibud DIAtis regiis.cum se ipsa Castor adesset, hanc orationem privatim apud Casarem habuit.

Suasio est ingenare judiciali, an Rex Deiotarus Casarem

voluarit interscere.

527쪽

DILetB Manutim 1 exorditur Cicero a timore suo, non temerς , sed eo consilio ut laboranti vel justitia Caesaris. vel clementia subveniat. Timoris autem causas quinque ponit , unam naturae, cum,initio dicendi in omnibus graviori, bus causis commovcri soleat. Num. I. Cum an omn3bm. Auleram a judicii novitate ortam, eum pro Rege dieat, quod antea nunquam conliserit. Ibid. Primum dico. Tertiam ab accusatorum crudelitate, Se indignitate; quorum alter nepos avum in judicium adduxerat, alter servus in dominum testimonium dIcat. Num. 2. Aeeeiat ut Quartam ab ipso Caesare, qui de suo periculo judex audiat. Num. 4. Pertnrbat me. Quiritam a loci ipseisinsolentia,quod causam omnium gravissimam intra domesticos parietes dicat, non ubi anica solebat in foro, quo loco magnam dicendi alacritatem populi Romani concursus afferret. Num, s.

ANNOTATIO.

Clearo mirisi e eo igit gratiam CasMissuo isto timore. : quem I. veris ingenue, ne Mentim vat longo Uu,vel atate videmtur graviorem Dejotari causam aggredi. a. Augeι ὰ persona Regis, quem .etsi micum Re p.tamen inusitato judicio. O cum perιculo Casaris, cogitur defnripe. 3. Ampli eat rum assedis doloris in reum, tum indignatione in adversarios. 4. Ita iuramdum fui perieuli judicem Casarem timet, ut taman 'siue aquilata ae θριentia penitus motum minuat. s. De uim foro Orator quod rasidium adjuncta amplificat in timorem omnem easi de in fiduciam vertit, dum deniqua ad Caiarem disit. Ex his faeila est animadvariere in hoe inordia prima esse με- a non Iolum argumentorum, sed etiam insidia in μι- ρ accusaeores, si comm orationis in innoeentem Duna-

528쪽

PRO REGE DEIOTARO

PRImum Cicero accusatorum fidem oppugnat , qui suppicione&spe inimicitiarum inter Caesarem & Dejotarum adducti , fictum crimen detulerunt. Num. 7.Sed an

tequam.

Quare Caesarem obsecrat, ne ullam simultatis & iracundiae partem adversus otarum residere in se quis suspicari avisperare possit. 8. Ruamobrem hoc. Quamquam ad verte correctionem & artifieium oratoris j non fuit unquam Caesar inimicus Dejotaro, sed de ipso solum questus est. quod amici officio parum functus esset. m. s. ωuamquam cui. Deinde excusat culpam Driotari, quia non odio Ca saris, sed errore communi. & falsis rumoribus in Pompeium fuit propensior. Num. I . enim. Iterum errati veniam petit, objecta laude Pompeii cui Rex Dejotarus cessit. Num. I adgnosce quaso. Aliis etiam adjunctis ante prae Iium Pharsalicum, praesertim auctoritate senatus 3 de post praelium . ossicio Dejotari erga Caesarem,Caesaris itidem animo erga Dejotarum Regem, culpam elevat. Num. I I. Aἐeum igitur.

ANNOTATIO.

me narratio non est causa narratio ,seu expositio rei , de qua statin I nam quod recte advertit Fregi- , ubi rem factum negat, nusta fere narratio est. Est igitur hac narratio uti ρνε a dens pro Ligario) rarum, qua ad causampertinent 3 At quaoν-ονίου, propositu argumentis se affectib- , tum ut aecusato rum exsimario debilitastuν,innocenιiaque Deiotari pramuniatur , tum ut Casar adignoscendum sensim adduci metim possit.

CONTENTIONIS . Propositio & Distributio.

Ontentionis propositio est, Rex Dejotarus non volest

Caesarem interficere.

529쪽

ORATIO XLII.

CONTENTIONI s

Argumentatio, Amplificatio, Affectus.

PRopositionis primum argumentum, Rex Deistarus neu fuit in atm Casara, hoc Enthymemate complexus est: non probabiliter assingitur Regi Dejotaro tantum eri men insidiarum e ergo Rex Ibejotarus non fuit insidiatusCMari Antecedens I. amplificatur repetitione, subjectione, &instributione, a pertina Regis Dejotari & prudentis, &Probi. Num. Is . Is lirur. a. Amplificatur a persona accμsatoris Phidippi Medici, per quem non veneno quod esset probabile occulte Dejotarus Caesarem interficere voluit; sed armis palam, quod ne suspieiosum est ciuidem Num. in εο quam non modo. 3. Amplificatur ab ipso loco insidiarum, in quo diutius insidiatores retinere, aut hos alio transferre Rex Dejotarus poterat, dum Cesar interficeretur, nec enim evassici. Num is . AtqMamfestive. I . Amplificatura signis r fuit enim Deiotarus toto illo eie cum domesti his moderato vultu & quieto Quare Cicem accusatori nequam ' fatuo imprecatur. Num. ao obsecro Casar. s. Amplificatur dialogismo a consequentibus, quia RexDejotarus non ita demens suisset,ut Phidippum a seR Ietiam dimitteret, quem tanti sceleris conscium habuisset,atisque ejus fratres in carcerem conjecisset. m. 2I. Habereriis

PropositIonis secundum argumentum, Rex Dσθωνκε non fuit alieno animo a Casare, hoc pariter thymema com- , plexum cst e neque exercitum Dejotarus contra Caesarem

comparavit, neque ullo bello ipsi defuIt, neque finistris doli, rumoribus gestiit; ergo Rex Dejotarus non fuit alieno

animo a Caesare .e

Antecedens patet ex facultata ac fine Deintari, qui suis toplis inserre bellum populo Rom. non potuit , sed fines suos tueri voluit.: deinde cur ad Coelium, PompeiI amicum,seas copias misisset, quem non nostet, vel si nosset, ducem sontemneret Num a Reliγια pays.

530쪽

Jam Regem Dejotarum nullo bello defuisse Caesari osse ditur parva inductione: nam bello Alexandrino , & Ponticis & Africano, equitatum & pecuniam subministravit &ubique Caesari ad periculum praesto fuit. Num. 24. Alieno autem Non gestiissa vero e sinistras de Caesare rumoribus, versum protulisse, seu ebrium fallavisse, probatur tuma repugnantibus in illo versit, tum a frugalitate quam girtutem Orator in Rege prae caeteras laudat & modestis moribus , εὶ gravi in te Pejotata. Ibid. Aι eo , Π uis, tempore.

Digreditur Cicero gravissime insectans adolescentem Caliorem , i. quia fugitivi ore eontumeliosus est avo suo optimo & clarissimo viro, cujus mores imitari debeat.

m. 28. Imitari potis . 2 Quia cum insolenter equitans contra Caesarem vix arma pertinax aeposuerit auctoritate Ciceronis ue nunc apud Caesarem acculare Dejotarum audeat , ImpunItate ac fortuna sua non contentus. Num. 29. Itaque De orarum. 3. Quia cum patre est impius in cum,

qui suam familiam nobilitavit. &ingratus in Propinquuν, sum quo non solum inimicitias gerit, sed quem nec vero crimine nec verosimili. per coraliptum servum, capitis accersit. Num 3O Hosves . Atque istam servi corruptelam omplificat Orator primum a communi periculo. ni. . Nam ista corruθιela. Deinde dissimili exemplo Domitii per antitheses. Num 3 i. Domitias ille. Reliquam Castoris friminationem acute Cicero evertit ironia, tum perspecta omnibus civibus Caesaris clementia square accusatorem vocat In Invidiam, qua si videatur Caesarem tyrannidis insimulare tum ejus statua claro loco,inter Reges, non ad populi invidiam, posita. Num 33. A3 qu e xj.

ANNOTATIO.

Omnis indusia eontentionis eantexta est adjunctis. ρυβπ- impersonarum, ut accusatio Regis Deiotari mc vera , nec verisimilis post videri. Nam crudelis se imprau Moloscera Castor, Pώidinum Dejorari meducum, qu3 cum Rogis legatu ccesserat . mercede caνmpit , se subornavis ad aecretandum

D orarism: atque ambo accusatores detularant erimen insidias

SEARCH

MENU NAVIGATION