장음표시 사용
241쪽
238 R E SP VBL I C A ergo omnino integra manet superioritas. as. Nec quicquam interest inter principum & civitatum imperialium superioritatem , qui-bv. nomine potius, derFur chεhohen obrigheis, quidam commoti quam ratione potestatis seu supremaejurisdict ionis, superioritatem abjudicarunt. 26. Civitatum vero provincialium longe dissimilis est ratio,nam quicquid legum condIderint, statuti tantum privati rationem habet , ac pro arbritrio
principis refigitur , nisi privilegiis , vel a Caesare vel ipsis principibus concessis innitatur, suum enim cuiqtiam atque adeo privilegia sine causa eripere nulli maiestati vel ab lutissimae licere potest. Sed privilegiorum ratio & natura aliunde : Bodin. Tholos &c. aiscenda est.. 27. Delmea inius pro re na
242쪽
: . Nec quicqllaci nisissilit ery incipum thaliam superioritateri, Rhes nomine potuis, itissit Maeoti quam ratione fotc ista septemzjuris i EoajVult
thaeae labet , ac fro athi principis restissit, t
Soet i fel absolimsimae lice ο & natura aliunde .liolo &c. lis tali lai 7. Pedita illi tartarer ROMANOta, quam fieri po ex separatis objei solius Caesaris nrisdictionem ; dCces Ire communi universi Imperii, cuiusque Territonarchiam hic Ari deprehendere. E quam necessario et
statuum jurisdictrint , qui non generibus de Istrunt. verbis magi Caesaream maiesrem, id est, poto est, videas omnitiam recidere, qufuit iis accidere, reipublicae rati perviderunt.1 8. Dividi m cnegant: quod vijecto adaequato erepublica, non si
243쪽
tiae communi , de quibus supra di seruimus. Atque haec est constituenἀi iuris in Imperii potestas,iam sequitur reddendi. ' CAP. XV.
DeIurisdictione deciatim sic seu reddendijuris potestate. r. x T T autem hane seu p6testatem seu jurisdiectionem tot impeditam diLsensionibus, certo constituamus, age naturam eius aliquanto penitius scrutemur. 2. Cum igitur accidentium
esse sit ineve subiectoo , & res quaeque per id, per quod est, cognoscatur, ut enim in fieri, ita se habet in cognosci : patet subiectum , quod iurisdictioni det esse, esse inquirendum. 3. sed ut accidentium esse ducitur a subiecto ad quato & proprio non communi, in quod perparticipationem influit, ac pro-
244쪽
ROMA No-GE R M. et Iinde nequit accidentibus cognoscendi principia suggerere, ita ad ad quatum subiectum accidentia reduci oportet , modo certi aliquid scire qua fluetuare malimus, congruit illud Philo sophi : commune quod est pex accidens , potest reduci ad. aliquod, quod est per se. - Hinc neces tatio frustra
fuerunt, qui iurisdictionis natu a 'ram ex praetoris , proconsulis, vel denique cuiusvis magistratus , quibus non formaliter ac primo , sed per participationem competit,osticio seu iurisdictione, hactentis dimensi sunt. fuerunt respublicae l. 1. 3. de origo jur. & adhuc consistere possent, ubi maiestas pro paucitate es vlum , magistratuum non indigeret. Ecquis mihi hic jurisdictionem ex potestate magistratuum definiet λ Et si illi disputatores ad Romuli & sequentium
245쪽
2 2 : R E s P V B L I cδ regum tempora, ubi ignoti praetores,ignoti proconsules, ignoti civilium & criminalium rerum magistratus, respicerent: credo, nullam ibi fuisse iurisdietionem assererent, aut certe ex magistr tuum potestate non esse defi-piendam jurisdietionem tandem agnoIcerent.
republica, quae proprio imperiod egit , esse oportet, qui jus in universo statutum , partibus applicet , seu ius. reddat singulis. Atque hanc consti tuti juris singulis reddendi potestatern,jurisdictionem appellamus , quae nihil est aliud: , 'si in in hac quidem parte potestas 'administrandae justitiae , quae que cum iii omni
republica sit inecessaria, experiemur quodnam sit eius primum S adaequatum subieci um,id est , in quo haec potestas essentialiter ac primo consistat: ut igitur haec . pote- ι
246쪽
R o M A N o-G E R M. 24 3 potestas est in Oinni republica perpetua,&,ut diximus, necessaria, perpetuum quoque desidς-rat subiectum & essentiale ue tale vero subiectuin non possunt essenaagistratus, quia possunt abesse a republica , ac quatenus sunt rates, habent potestatem precario a maiestatis arbitrio dependentem. imo ne quidem subie-ectum actus existentiae maiestatis, huius potestatis seu juris dici ionis est subiectum essentiar. Licet enim formaliter quo ad essentiam, hanc poteitatem obtineant , actus tamen existentiae est reipublicae accidentalis , puta non necessario in republica atque adaequate, uni haec potestas cohaeret, non adaequatς paucis, non multis. fieri potest , ut uni insit,& no paucis: fieri ut paucis, non uni , dcc. ubique tamen steadem essentia reipublicae. Ergo patet subiectiun Essentiae;& for- αα male
247쪽
α R a v B L IC Amale huius potestatis consistere. in republica libera, cui perpetuo necessario inhaereat,
6. In hoc igitur subieeto hanc reddendi j uris po testatem,quam ligariter jurisdictionem dici
mus, contemplati, manifesto in telligimus , in omni negotio, quod iustitiae administrationi obiicitur, sive civile id sit, sive criminale , hanc reddendi iuris potestatem versari, sive eam iurisdictionem, sive merum, sive mixtum Imperium appellemus, rei definiendae & intelligendae nihil interest , sed & in omni facto tum civili, tum criminali,hqc potestas ex partibus obiecti vel est facti, de quo disceptatur, cognoscelidi: de faeto cognito iuris statuendi : vel deniquς statuti
Factum principio cognoscere oportet, cuius si t omnino generis , ut ius in genere stat
248쪽
tum, facto huic individuo recte attribui possit , quae potestas cognoscendi apud Romanos , atque adeo in Digestis nos' is Notio dicitur Lys. F. de Oignis . de rejud. seu specialius iam cognitio, seu qu stio facti ad SC. Turpig I. Is . in princ. ad Munic. secti quaestio propterea , quod quale sit factum individuum cognitor: tantum possit dicere , legislator non possit. s. Post ubi de facto constat, statuitur de iure facti, hoc est. definiturius seu qualitas iustitiae vel iniustitiae laeti. quae potestas statuendi, quam propriissime in Di . iurisdictio dicitur l. de jurisae'. sed non perficitur xedd eam di iurii potestas, ut ut recte cognoris, & iustest tueris, nisi etiam ipsi actu quod salutu suis,
249쪽
potestas exequendi , id . quod dixeris pro iure , Imperium appellatur l. 3. ἡ Γ dejuri i f. Lig.
ne termini seu finis iurisdictio nis, extremit in iurisdictione l.D. dicenti non obtemp. Io. Atque hae sunt partes potestatis reddendi iuris essentiales, quae in subiecto adaequato &primo copulatae,in subiecta sub- ordinata , etiam separatim a maiestate diffundi poterunt, ac tripartito magistratuum potestatem constituere,utpote, fieri potest, ut in uno eodemque genere facti , alius cognoscendi , alius' statuendi. alius exequendi pote si arem , iure magistratus obti
. it. Porro , si res , in quibus versatur haec reddendi ruris potestas, spectemus: vel Davus in telligeret res esse omnes,ita quin bus ius constitutum est et Eae vero
250쪽
partito magistratusim f. constititere;llyothim test, ut in sino eo ς' g ἔ ii asti, alius
R O MA N o-GE R M. a. 7sunt criminales pariter o civiles. unde Ciciro Coec. omnia iudicia aut distrahendarum ii controversarum , aut puniendorum maleficiorum causa reperta sunt.
nam ubique leges universis rebus ponuntur,singulis applicantur Arist. polit. . 12. Atque res quidem cum civiles tum criminales, in absoluta maiestate dispescere non a tinet, promiscuo enim in omni negotio ius & co iasti tuit & reddit. Sed quoniam maiestas ob rerumh& hominum multitudinem , omnibus propria opera sussicere non potest, magistratus sub ordinat , qui in iure dicundo sibi opitulentur ac inserviant, iisque, prout visitan est, aliatii &aliam rerum speciem attribuit, qua iure dicundo administrent. Atque hinc. pro diversis rerima