장음표시 사용
331쪽
st: Eamque ob causam praedictae Maria & Elisabethamanifesto iure ad talem haereditatem adeundam , iahuius Regni Coronam. Imperium, Honores, Dominia&c. accipienda inhabiles sint & incapaces &c. Maria interea de omnibus quae contra ipsam Londini acta erant , ac dudum agebantur , facta certior , ope&consilio Comitum Derbiensis, Hastingiae, ac Sussextae, tubarum sonitu se Angliae Reginam promulgavit; Quo facto tanta Nobilium populique multitudo ad ipsam
momento confluxit, ut minus quam decem dierum
spatio, triginta armatorum millibus se stipatam vid rit. Quod ut Dudlaeo perlatum, quam celerrime collecto milite obviam ivit, sed a suis desertus Cantabrigiam iuga compulsus, animo fractus, Mariam Veram ac legitimam Reginam conclamat, depositisque armis Magistratui se dedit. Quinto post die Londinum captivus veluti in triumphum a Maria ducitur, ubi tanquam proditor & Iaesae Maiestatis Reus condemnatus , capitis supplicio undecimo cal. Septembris fuit affectus . Hic. ubi in Pegma ascendit, ad spectatores conversus haec dixit: Vos iteriam atque iterum rogo, ut tenes
mihi esse velitis me in Catholica Religione extremum diem clausisse , nec ob aliam causam damnabilem Calvini Sectam me sequium . quam , qMod
eius ope supremam in Regno authoritatem me facile acquisiturum sperarem . Eadem causa eodem supplicio plexi suere Andreas Dudiaei frater, Ioannes Gallus Praetorianorum sub Eduardo Praefectus, & Τh mas Palmerius Eques auratus. Dudiri vero filijs eidem Poenae obnoxijs Mariae clementia parcitum , excepi Gilfordo, quem paulo post nova molientem uni cum Ioanna Uxore, ac MDicio Socero securi percuti iussit. Maria igitur parta sine prilis victoria Rerumque Pinita , in Arcem Londinensem more Maiorum triumphans i greditur
332쪽
greditur, statimque superbum ac profanum Ecclesiastici Primatus titulum abdicatum, ubicunque a Prae decessoribus aut scriptum, aut scalptum, eradi ac tot Ii mandat. Edmundum Londinensesn aliosque Episco pos propri, Sedibus, expulsis Haereticis, restituit, alios que omnes Catholicos carcere detentos pristina liberta
te donavit; in autem Religionem Catholicam firmius ac omnino stabiliret, Philippo II. Hispaniarum Regi Caroli V. Imperatoris Filio nupsi, cuius potentissimi Principis auxiliis, simulque opera doctissimi Cardinalis Reginaldi Poli, quem ipsius rogatu Iulius tertius sun mus Pontiis de Iatere Legatum in Angliam miserat, totum Regnum ad avitam Religionem, Romanaeque
- . Ecclesiae obedientiam reduxit. Thomam Cranmerum
Cantuariensem Archiepiscopum insignem Apostatam , qui contra Catharinam Matrem divortij sententiam in i quinime serendo, Anglicani Schismatis prima atque pro Cipua causa fuerat, de relapsu ac in haeres hertinacia publico Ecclesiae iudlato convictum flammis ultricibus tradendum voluit . Novus hic in Refigi o Moteus Londini Mariae iussu in carcerem coniectus extremo supplicio damnatus suit, quem tamen post damnationis iententiam Oxonium deportandum imperaverat, ut it . borum Doctorum rationibus ac petiuasione ad Catholi cam Ecclasiam iam moriturus rediret, qui porro e vutandae mortis spe facilem se praebens, publica conses 1ione ore prius, moxque typis demandata, haereses quasna enim docuerat atque desenderat revocavit sub his
o Thomas Cranmerus tam Lutheri, quam ruin ij,
meoque omnem, quae purae& sanctae contraria sit, do sarinam reiRio S damno. Confiteor etiam unam San-2m Catholicam Ecclesiam, extra quam salus nullam , cuius supremum Caput Romanum agnoscεν Ponti ficem
333쪽
scem tanquam Summum Sacerdotem, & Iesu Chri sti in terris Vicarium. Credo etiam sub panis & vini speciebus in Eucharistis Sacramento verum Christi Cor pus contineri, & Divina virtute panem in Corpus, αvinum in Sanguinem Christi mutari ac transubstantiari. Ad sex reliqua quod attinet, idem de illis credo& sentio, quod Romana credit & docet Ecclesia; Pu
gatorium credo locum esse, in quo Defunctorum Anums ad tempus expurgantur atque expiantur, coque recte Ecclesiam pro us orare & Sanctorum quoque imtercessionem implorare. In summa, profiteor me credere omnia, quae Catholica Romana credit & docet Ecclesia I Et quod unquam aliter crediderim ac se serim ex animo doleo, simulque Deum precor, ut ea quq contra ipsum & Ecclesiam seci & docui. cIementer mihi condonet; Eos etiam qui meo exemplo aut doctrina seducti sunt, rogo atque oro per Sangri nem Iesu Christi. ut ad unitatem Ecclesiae quamprumum revertantur, atque ita omne Schisma tollatur .
Denique quemadmodum Ecclesiae Iesu Christi eiusque supremo Capiti, sic etiam Philippo, & Mariae Angliae Regibus , eorumque legibus, & statutis obedientiam spondeo, Deumque testem appello, hanc consessionem nec placendi hominibus spe , nec displicendi metu , sed proprio motu, ac tam meae ipsius, quam aliorum
saIutis respecta a me factam. Ιn. qua quidem consessione, omnibus, qui ipsum in eadem constanter persistere exhortabantur, se usque ad extremum vitae permaniarum sancte obtestabatur . At
cum ipsi, sibi moriendum, denunciatum fuisset, in desperationem actus exclamare caepit, se deceptum , ac vi coactum veram sanctamque Lutheri ac Luinglii
doctrinam eierasser Palinodiam illam suam contra conscientiam solo vita amore fecisse, atque adeo
334쪽
cum a Doctoribus qui pro eius salute ipsi allistebant, nulla ratione dimoveri potuisset, Satanae traditus ad supplici; locum perducitur, Rogoque impositus, dexteram quantum potuit protendens, hac inquit, nefarie ' cavit, qua recantationi mea, sproposita ab aaver-orijs doctrina suiscripsit; prima ergo omn/um Pu nas luet . Quibus dictis excitatus ignis blasphemum
os fumo obruens totum corpus celeri flamma consumpsit. Eadem poena, eodemque loco Hugo Lati merus IVigorniensis, & Nicolaus Ridlaeus sub Eduardo Londinensis Episcopus, alijque minoris notς Sectari j plexi fuere. Post haec Edicis sancivit, ut Haeretici omnes ad certum diem gravissima indicta poena, Angliae finibus excederent, quo promulgato ad triginta millia Regno digressos Scriptores tradunt; Ex quo nulli dubium erat, Haereticorum exiiijs, ac praecipuorum Sectariorum suinplici, , Haeresim ipsam undiqueversum depressam, Omnique praesidio destitutam, patrium Solum iterum coactam vertere debuisse, nisi effugium, ac Hmentum in Elisabethae sinu reperisset, quae Willelmi Caecilij Edua di Regis quondam a lecretis, & Nicolai Baconi Iuris. consulti consili, depravata novam Religionem occulte lavebat, licet palam summo studio se Catholicam praeberet, ne propter haeresim a siccessione Regni, desuncta Maria, excluderetur.
Interea Maria continuis curis ac variis Reipublicae negoti, pressa, quinquennio quatuorque mensibus pro restituenda Catholica Religione laboriosissime consumptis , in lethalem morbum incidit, quo invalescente, quin todecimo cal. Decembris nulla relicta prole, sanctita- me obsit. Princeps pisssimis moribus, ac ob restitutam Catholicam Relivionem perpetuis laudibus commemdanda. Eodem die aliquas post horas a vita quoque S s inigravit
335쪽
nigravit Reginaldus Caldinalis Polus Archiepi scopus - cantuariensis integritate viis ste Doctrina, magis quam Regio sanguine illustris ; Eoque de Re
Catholica summe meritus , quod nec Princi pis gratia, amplissimisque exhibitis muneribus unquam ab Henrico adduci m. luit, ud divortium cum Catharina Austriaca, eiusque in Ecclesia A, glicana Primatum sententia comprobaret, nec quod plane mirandum, sevitia vel cim
delitate, ipsemet scilicet Patriae proditore, laesaeisque Maietatis Reo, declarato, Matre, Fratre , Avum
336쪽
Elisabetha Anglia Regina acclamatur. Stratam Haeresim Regia manu sublevat. Cauesicam Religionem evertit. Primam in Risus Mele meis ac Spiritualibus potest tem sibi arrogat, in eandem , proposita iurisiurandi I - .mula , iurare Caia licos imperat s
generibus multat . Maria Stuarta Scotorum M.
gina in fide Cath sica gloriosus
Elancta Maria vixque sepulero inclusa, Elzabetha sceptro potita puteum Apocalypticum aperuit effasisque locustis, revocatis nempe Se ctarijs, totum Regnum momento implevit .s s a Primis
337쪽
Primis Regni avspiciis, sacram unci nem in Regum inauguratione Ritu Catholico fieri Miram, ad circumstantes Foeminas Regi, vestibus ipsam induentes con-- - , his verbis irrisit Abite, ne saetor huius olei vos ostendat. Episcopo Misiae Saerificium coram p racturo praecepit, ne sacram Hostam ad adorationem elevaret , Epistolam, Evangelium , caeteraque omnia populari lingva recitaret. Porro Protestanticam superstititionem Partamentaria authoritate restituere perquam cupida, Anno novo ineunte Isss. Ordinum Comitia
habuit, in quibus declaratum fuit, Elinabetham inre Divino, Civili Anglorum,'Regni Staturis, esse legitimam. indubitatam, certissimam Ansia Reginam , s iuste , legitimeque e Regio sanguine '
gnatam. laque cautum , ne amplius de spurijs eius Natalibus obloqui auderetur. Deinde confirmatis contra Sedem Apostolieam Henriei legibus , illas Eduardi Sexti pro Protestantibus a Maria abrogatis prissim rinbori una conspirantes restituerunt. Praeterea, ut omnes iureiurando obstringerentur ad affirmandam in Elizabetha primam in Spiritualibus Potestatem , Su remi Ecclesiae capitis titulum in Euprema Gubernatricis
denominationem ex industria commatarunt , ut tali modo faciliores minusque cauti ad 4usiurandum ad Orentur , simulque ne Calvinianis , quorum lactio praecaeteus pollebat, offensioni efix, quibus, Foeminae adscribere, quod Calvinus in Hen ico Patre improbaverat, turpe atque absurdum videbaeur. Dimista Pallamento Elixabetha eiusdem Acta exequi mandat hac proposita iuramenti forma. . Ego N. N. provis testificoriae Milaro in conscientia mea, Reginam esse solam supremam, Gubernatricem - & istius Regni Angliae δε aliorum omnium suae min estatis Dominiorum, di Regionam, nos minus in orri
338쪽
nὶbus spiritualibus atque EccIesiasticis rebus vel caufis, quam Temporalibus e Et quod nemo externus Princeps, Persona . Praelatus , status, vel Potentatus , aut secto aut iure habet aliquam iurisdictionem , potestatem , superioritatem , praeeminentiam vel authoritatem Ec- cIesalticam , aut spiritualem in hoc Regno . Ideoque plane renuncio, & repudio omnes Exterorum iurisdictiones, potestates , superioritates atque authoritates
Ex qua iurisiurandi formula manifestum fit, idem omnino esse supremum Caput Ecclesiae, ac si . dicas supremam Gubernatricem, cum utroque vocabulo summa ac prima Potestas in Spiritualibus designetur. Interim omnes Ecclesiastici, qui tali iuramento se obstri gere detrectarunt, Proventibus, Beneficijs ac Dignitati bus exuuntur, inter quos Nicolaus Hethus Archiepi copus Eboracensist ad Angliae Cancellariu . Ed mundas aerus B piscopus Londinensis , Cuthbertus Tonstallus Danelmensis, Thomas Thuriebeius Eliensis, Gilbertus urnus Bathoniensis, Ioannes Christophersonus cieeLerensis, Ioannes ιmitus Wintoniensis, Thomas varisnus Lincolai sis, Radulphus Bainus Lichseldiensis. in tholpus Carliolensis, Iacobus Turbervilius Exon asis , David Polus Petroburgensis, Cuthbenus Motus Costrensis, Richardus Pateus Migorniensis, & Thomas Gold vellus Assaphensis, vitam pro Catholica Ecclesia carcere - . exilio gloriosissime finierunt; in quorum Sedes suffecti fuerunt Protetantes illi praecipue, quos sub Maria
in Germania exulantes. vel in Anglia latitantes Eli1abetha pro sermanda sua Ecclesia in Angliam revocaverat , quam breui solummodo novem circiter mensium Diio, Memineo hoc Pontificatu erectam inseelix Anglia vidit; Mosem enim integrum a Maria obitu , Romana Resigio starim, quo priu3, Lut13 loco .. μι-
339쪽
Evangelia . Decalogus, Oratio Dominica, SI-b lum Diania vernacula lingva haberentur. Viscesimo secundo Martita, cum ordines Regni convenissent, ex revocata Eduardi sexti lege, usus C na Dominica sub utraque specie conceditur . Vsc simo quarto Iumj, ex authoritate legis de Uniso
mitate precum publicarum, & Sacramentorum admianistratione, Mista Sacrificium aboletur, Liturgia in lingua Anglicana constabilisur . Mense Iulio, Episcopis es atriis ruramentum Suprematus pro ponitur, se Augurio, Imagines e templis emota ,
fracta, aut comburis, ut scribit EliZabethae Encomiastes Camdenus pane prima Annalium pag. aT. ad
Hac Religionis mutatione constabilita ineresi, Elirabethae prima potiorque cura sitit, eandem pertinacissime tueri, equidem editis contra omne genus Sacerdotum ac
Catholicorum saevissimis legibus , veluti Foemina illa Apocalyptica purpura ac lapide pretioso circumdata aureum poculum Haeresum immunditia plenum porrigens, aut bibendum, aut moriendum erat, siquidem in Τurri Londinensi non sollim ad terrorem nuta tibus incutiendum, sed constantiores in Catholim fide discruciandos septem suppliciorum genera parari iusierat, nempe et Lacus sive spelunca gustam fulteremnea viginti sedum altitudine profunda fine lumine. Antrum arctissimum vix hominem erectum capiens , quod ab exigua requie Utilesium appella. bant. Equisus , quo machinis quibusdam rotisquei ligneis hominis membra in diversa di abebantur. Gavingeri Alia ab inventore deducto nomine, comstabat ex circulo ferreo, qui manus pedesque es' caput in unum orbem . compingebat . Ferrea chir uecs
340쪽
IO: UvITCLEPI Cap. 18. 327 theca, quibus manus gravissimo cruciatu involvebantur. Ferrea brachiorum vincula. . Ferrei compedes. Cuius Carnificinae machinis, Elizabethae in Ecclesia Primatum fateri nolentes, quive a Protestantium Religione quovis modo alios avocantes summo Pontusci obedientiam in Rebus Ecclesiasticis suaderent, Vel Haereticorum Sacra adire recusantes ad usque membr. - rum Iuxationem ossiumque fracturam prius crudelissu' me torti, veluti perduellionis latisque Maiestatis Rei turpissima inde ac atrocissima morte afficiebantur , quorum damnationis sententia sub diis verbis pronunciabatur .
Vimineo Crati supinus impositus ail supplicii locum
productus, s collo in laqueum inferto aliquasdruad patibulum suspensus, inciso fune semivivus δε-
mittatur ; mox sentienti adhuc virilia asscindantur, inde aperto ventre inrastina extrahanturin 1gnem premantur . Tandem amputato casite , corpus m quatuor P-tes disecetur , eaque celebrioribus Urbis locis horribili spectaculo suspendam
Quo mortis genere quinquaginta duo diversorum indinum Sacerdotes, ac Laici duodecim Martyrium 1amciissime consammarum, pnter duas Montalium Prio. rissas Catharinam Palmetam . Sanctae Birgittae , & Eli-Σabetham Cresneram Sancti Dominici, ac infinitum Pene numerum Omnium ordinum , aetatuum , atque sexuum qui vel domi per carceres, vel seris per exu lium extincti suere. Quod si novorum in dies tormem eorum sormas, vel hominum multitudinem ob in. tholicam Religionem sublatorum distincte ac nominatim enumerare vellemus , opus quavis Iliade maius moliendum Hret o . Verum tamen Σli1abethae haud satis visum fuerat, Haeresim