장음표시 사용
191쪽
a6o PE SCOR BUTO.re liceat . Interea maculae lividae , tanquam vestigia suggillationum , variis co poris locis efflorescunt; . in brachiis scilicet, in coxis , in cruribus, saepeque per iniversi corporis cutem, 'adeo ut haec quasi ictero foedata videatur. Tormina quoque ventrem diser iant . Et ne levia quidem praetermittam , .ab intestinorum doloribus nomen suum , tum Latinum , tum Anglicum , - traxisse videtur iste affectus, a voce nimirum Saxonica fibreMeε,
vel sc νbuch, quae illa lingua venisis i
a Praeter insalubres aquas cibos etiam, in parte*a nocumenti. trahunt auctores , sal
lamenta nimirum & legumina ; quae , cum sint difficilis c6ncoetionis crassum
minus hie commodum nutrimentum corpori is peditahit. At causam tamen magis universalem adhuc non videntur. satis attigisse . Illa autem aer. est usibus vitaeniinus idoneus , qui in pulmones receptus plurimum noxae adfert. Id, in longis navigationibus 'maxime manifestumi est, in quibus nautas. saevissime corripit : ha Iues. Cujus rei illustre exemplum praebuit Historia mper edita . itineris .marini magni nostri ducis Ailoni, qui totoni
192쪽
DR s C o R UU vo. I Iterrarum orbem circumnavigavit ; in quo tertia sere pars nautarum hac calamitate consumpta periit, maloque adeo evecto,
ut etiam in fractis ossibus calli, qui diu induruerant, quasi compage- iam recenterrupta , mirandum dictu i dissolverentur si . Est proseelo in hisce casibus summa humorum omnium corruptio , & quaedam putrefactio; sanguinis mistura eo usque vitiata , ut quacunque parte emissus nihil purpurei coloris habeat , sed atram& coenosam colluviem reserat. Quibus autem modis ita corrumpant & putrefaciant humores dictae jam causae , non dissiculter cognoscet, qui proprietates legesque motus in fabrica animali perspectas habuerit. De illis enim ut pluribus hic agam , eo minus necessarium videtur, quod in libello nuperrime edito eas fusius exposui; ubi commoditates & usum
machinae Suttonianae ad extrahendum enavibus aera inquinatum , allatis etiam documentis, ostendi sa). Quod ad curam attinet es facilius mutito est morbo huic venienti Occurrere,
193쪽
ri semel insederit , dissi, illinae medicii
semit. Optimum E autem meditamentum aer si lubris opportune inspiratus , cum apta diassa ., Cum primum S tur quis aes erit, si icitte, in mari, quam citissime fieri , poterit , na-:
in coelum, &-marino. rerrenus aer uriendus in terra ,sit , aus 'amoe onius petere& aeret . aperto λς. semiras- - Hebet, Uinque lino aut carnibus recentibus Ula tur, & ex inrateria tenen,
gidiorem pra est o cuiusmodi sunt, ac , flend vis , ,ι cruc , poraulaea , & id genus aliae Es has .quidem omnes utruusque generis alias aliis miscςre , & tem' Perare . inter se , saepe, crit assile, Maxume autem juvasa es subacidos, ma-δo citrea, aurea, pimicausae finquentar medendo stomachum pariter , ac. corpo risi humores, remerare & astringere. '
At operae pinium erit ipsam Narra, riovem itineris modo dicti I Glveis ; quas multa sane medicis scitu utilia, omnibus
194쪽
lectu iucunda , variosque casas ac rerum discrimina justo ordine, styloque eleganti descripta 'complectitur. Neque laboris se lassis illiam poenitebit, si quis velit ea
pervolvere, quae, cum machinis Sutroni nae utilitates expolierem, ipse de hoc moriabo conscripsi. Leget ibi historiam maxi-vie memor ibilem de nauta quodam Batavo; qui cum in nave ad Groentandiam appulsa hoc malo jam fere consultiptus esset', herbae tamen cochlearia pecudum morire .pamas, restituta sanitate , in patriam firmis viribus rediit.
His, quae fusius lanasse diximus , illud denique adjungere non inutile exit tquod sanguinem , si ex . quavis parte pro suat ,- id quod non raro fit, elisir vitri ii ΜFUcbri , aqua fonrana frigida com-m1stugi , ac subinde haustum; vel interdum etiam tinosura ηυtica, eodem modo si sumpta, commodissime lapprimet.
195쪽
Non unam aliquam sedem habet m tum , quod chondriaeum dici
tur , sed 'totius corporis' est morbus. Mais xime autem vitiantur imi ventris viscera, ventriculus nimirum ' cum intestinis , hepar , , lienis, pancreas , & mesenterium quorum singula pro natura sua & usibus Nitae, quibus accommodata sunt, assiciun- tur . Ventriculum crebri ri Etus & infla .
tiones , cruditatis signa , ictestant Bilis crassior & tenax in canaliculis suis hamrens hos opplet, & jecur tumefacit . Cum affectus est lienis, cujus ossicium id esse videtur, ut per arterias suas. sanguinem fluidissimum, partim in cellulas proprias, in venam splenicam, ad hepatis usus immittat liquor is crassior fatius vitium 1a-- ςitς unde in vena ista fere stagnat, & haolle viscus tumore distenditur. Pancreas ubi male' habet, glandulae ejus, quae salivam deserunt, aliquo modo induratae humo -
196쪽
rem suum parcius profundunt; hinc talisi quae in intestino illi admiscetur, non satis diluitur ; 3c chylus nimis viscidus per canales lacteos dictos dissiculter sertur, atque in viis suis quodammodo haeret . Omentum, pinguitudinis omina, si quam do ab hoc morbo aliquid mali patitur, oleum illud tenue & subtile, quod in sacculis hic Oolligitur ad hepar usque des irendum , & sanguini illuc a liene addu- , Elo affundendum, copia solito minori ela bitur; quo fit , .ut sanguis. in Vena pom.
tarum neque more silutus, i neque lympha attenuata satis resertus evada, . ,
Mesenterii denique vitium , quod assertiste affectus , id facit, ut glandulis mem- , branae hujus obstructis, lymphae in ductiis.chyliseros sistillandae penuria chylus ni mis spissus & nutritioni minus idoneus, i anguini, assidue suri editetur. Isthaec omnia morbi hujusce naturam patefaciunt 'in quo scilicet sanguis & humores cras- sescunt; & motionibus suis vitaeque uu-bus inhabiles redduntur.' Causae autem multiplicis huius mali in promptu iunt, quarum praecipuat, ut verbo dicam, corporis quietem , animi- quo motion , merito quis statuat: illa
197쪽
16s Dκ MALO HYPOCAONDRIACO . enim efficit, ut tardius moveantur humo res; ab his nunc consistit fere sanguis', nunc vehementiusi incitatur in utroque vero casu incommodum capit sanitas . Hactemis exposita ad curatiopem ducunt, in qua tum expurgare, tum smendare humores convenit. Neque tamen violentiora
oathartica hic opus sum; mitioribu& res tutius agitur,. illis praesertim , quae incidant humores , ' alvumque simul A urbnam moveant . Hujus generis sunt ecpisinic- , saponisceis conjun-
Humorum vitium', lentor nimirum &crassitudo, medicamentis ex chalybe , amaris & aromaticis adjunctis, tincturae praesertim modo, commodissime xollitur. Aquae Vero , quae .per Venas hujus ' mei lii fiuxerunt' medicamentorum omnium clinlybeiorues sunt efficacissimae omnia denique corporis exercitationum
senera necessaria sunt : sphaeris ligneis vel pila itidete ; brachiae, compressis uriaque manu ponderibus plumbeis, frequenter agitare , est utilissimum; nilui autem
assidua equitatione 1alubrius. 1
. Dictis finem imponat. nauam cul- ,
198쪽
quae risum simul moveat, &inconstantis hujus morbi indolem patefaciat. Vir quidam academicus ex nimia ignavia hac aegritudine tam mulier laborab t, ut tamdem decumberet : ingraveseente in dies morbo , mortem sibi instantem denunciat; iubet igitur , ut moris est , campanam funebrem in templo aedibus suis vicino pulsari , quasi neniam suam ante supre
mam vitae horam audire volens. Fuerat
autem ipse juvenis exercitii causa modulate campanas pulsare solitus. Quid jam sequitur Z Campanarum pulsator illi male rem agere videtur ' statim itaque ira tus e lecto surgit, manibus suis, modum rectius pulsandi monstraturus; quod ctrinsecerat, totus sudoribus diffluens ad lectum iterum se conseri , mox expiratu rus. Vitam autem reddidit iste labor, & Q convaluit. Ita, quod observavit olim Hip-
pocrates I), contraria contrarioruis sunν medicamina. i
199쪽
Ffectus ' animi , quos passones vulgo appellant, vehementes nimir in & immoderati , pro morbis haberi debent; nam corpori etiam varias aegritu dines asserunt Id autem quibus modii: eveniat, nisi cognita animi natura, leg quq perspecta qua is cum corpore in unum coeat animal, intelligi nequit, quanae
scientiam in hac vita nunquam, ut opinor, assequemur. Vitae enim ac naturae nostrae ratio ita comparata est , ut sa- cultates . animi viresque corporis mira, uuadam proissitudine exeramus; mO- sum ver, ipsumque action um omnium principium prorsus, Unoremus, cujus cm. gnitio ad bene beateque vivendum misnime necessaria esse Videtur. / . . Esecta tamen motionum animi in machinam nostram deprehendere facile possumus; nec mutationes , quas in sanguia re & humoribus . secum serunt, dignori
scere est adniodum difficile. Quaedam enim. satis 'ei laticiu ι--λ ,a mussi
200쪽
aliae incitant, nonnullae, alternatim fiunt & propellunt. Sic moeror & metus cohibent; iracundia , indignatio , 3c intemperata libido stimulant; Ariunctae hujusmodi perturbationes motus tardioris, alit celerioris, icissitudines subitaneas , se festinanter excipientes, procreant. Neque illud observare , alienum est . quod se immodici affectus, ubi diu insederint, pro natura sua 'in longos' saepe morbos ver tuntur. Ita solicitudo, desperatio, ni eriror melancholiam faciunt; iracundia longo tempore peristems in suorem dc in tiniam desinit. Attamen pro variis lais
temperamentorum cum animi , tum corporis, plus minusve nos movent assectus. Quin A in eodent, homine non omni, tempore pariter perturbant Usque adeo incomprehensibilis est fabricae nostrae com
Caeterum id longe adhuc mirabilius est, quod inter auctores medicos a solo saga cissimo Aretaeo animadversum reperior I). Etenim non modo, ut is notat, animi affectus morbos faciunt ; sed &vicimi ipsi morbi essiciunt παθη, caque inter-
