Divi Isidori hispalensis episcopi opera Philippi Secundi... : emendata. nunc denuo diligentissime correcta, atque aliquibus oposculis appendicis loco aucta : tomus primus

발행: 1778년

분량: 794페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

341쪽

CAPUT III. De Minutis Animantibus.

L L cum illi nomen est, 'in quidquid vero ex eo trahitur Latinum fit. Alii dicunt mures, quod ex humore

terrae nascuntur. yy Nam muS terra,

unde, & humus. Ii His in plenilunio

jecur crescit, sicut quaedam maritima augentur , quae rursus minuente Luna deficiunt. 2 Sorex, Latinum est , eo qUOdrodat, & in modum Serrae praecidat. '' Antiqui autem soricen sauricen due Cebant , sicut, & Clodum Claudum.

' Μustella dicta, quasi mus longus: nam telum a longitudine dictum. Haec ingenio Subdola , in domibus , ubi nutrit catulOS SUOS, tranSfert, mutatque Sedem. Serpentes etiam , dc mures persequitur : duo autem Sunt genera mustellarum. Alterum enim sylvestre est distans magnitudine,quod Graeci ita ιγαις vocant e M alterum in domibus oberrans.Falso autem opinantur , qui dicunt mustellam 'in ore con- Cipere , aure effundere partum. MusaraneUS .s Aranea-6 Est in Sardinia animal pereXiguum , araneae forma, quae Solisuga

D. ISID. HISPAL.

dicitur, quod diem fugiat. In metallis

argentariis plurima est, occulto reprtans , & per imprudentiam Superse dentibus pestem facit.

nata caecitate perpetua , & tenebrii Est etenim absque oculis, semper ter ram fodit, & humum egerit, atqβς radices subter frugibus comedit, qu/m

efficit somnus. iii Nam gliscere dici mus CreScere. Hyeme enim tota dos miunt , & immobiles , quasi mos xui jacent , tempore aestivo IJ- re i

viscunt.

PQrtum , quod exinde dicitur nomis δ' tum , eo quod subrigit se γ pqq.pinis suis clauditur , quibus undiq*ς protectus est contra insidias. Nam i δtim , ut aliquid praesenserit, primμφse subrigit: atque in globum SUS in Sua se arma recolligit. ΗWjμprudentia quaedam est. Nam dum λciderit uvam de vite , supinui 'Volutat Super eam, sic eam V pin

I O Grillus nomen a sono V0ψhabet. 1'' Hic retro ambulat, tζyyy terebrat , stridet nodi ibus : V μ' , eum sermica circumligata cap/caVernam ejus conjecta, astu ' Θ,

sal Cap. III. Quidquid vero ex eo trahitur. Vocas aua a mure ducuntur. sv Nam mus terra. Idem repetit lib. 1o. es. 3. 'ul Pis in plenilunio. Cic. in lib. de Dioinat. Museulorum jecuscula bruma dieuatur augeri. Item Pli' 37. Murium jecusculis fibrae ad numerum lunae in mense congruer. dicuntur. Antiqxu Soricen. e Serυ. Georg. Σ. Ο 3. I Dissi Mustella dicta. e Serv. in illud- at non hoe telum. AEn. q. Vide Fest. lnorma- rela. Et Cai.- Π sun c. i6ὶ Alterum in domib. oberrans. Quam Graci απλctae γἀλουν , illam αγρίαν γαλουν dicunt. sTὶ Ore concipere , aure effand. Contra duo CC. Tarrac. Aure concipere, ore effundere, quod magis pro ' , is , .l8ὶ Musaraneus. Dua hic lacuna in Gotthicis , uno Ovetensi excepto , in quo : Musa/aneus euius m. a. p. i' ma- snterimitur, vel moritur: ut suspecta prorsus mihi sit interpretatio μνογά- dicitur a Dio eoVide. Gloss r. H r Ianeus. Salm. C. Musaraneus, vel musaranea. i'J Est in Sardin. e Solin. Io. in Isi 00ὶ Talpa quam Graeci. Ex Hier. in B. cap. 1. Glassar. Talpa. Gotthἱιἱ ἀjoμακα non ἀσπ vovmus in habent. i res crescere. Verba Serυ. Rn. 0. In princip. ,.m,. . , Ο ς'nx' Poit hAc verba a scriptum est in Balearico de Do quidam rata mihi dormitur biνmi, OP νε οπε Mm, quo me nihil nisi somnus alit.: RV AEnbror. Hexam. 6.I ὶ Hic retro ambulat. Plin. lib. I ri cap. nit.

342쪽

ETYMOL. LIB. XII.

Pulvere, ne se abScondat, ita formicae complexibus trahitur.

11 δ' Formica dicta , eo quod

ferat micas farris, cujus sollertia multa. Providet enim in futurum, & prae- Parat aeState , quod hyeme comedat. In messe autem eligit triticum : hordeum non tangit. 'in Dum pluit ei super frumentum totum ejicit. Dicuntur in AEthiopia esse formicae ad Canis formam , quae arenaS aureas pe dibus eruunt, quas custodiunt ne quiSRuferat, captantesque ad necem perSe

quuntur.

12 Formi coleon , Ob hoc VocatuS , quia est, vel formicarum leo, Vel certe formica pariter, & leo. Est enim animal parvum formicis satis infestum , quod se in pulvere abScondit,& formicas frumenta portantes interficit. Proinde autem leo, & formica Vo-Cδtur , quia aliis animalibus, ut formizd est, formicis autem, ut leo eSt.

CAPUT IV. De SerpentibuS.

Serpentium genus, quod Pli'ς-ri, contorqueri potest. Et inde an gui , quod angulosus sit, & nunquam rectus. Angues autem apud Gentiles pro Geniis locorum erant habiti semper, unde, & Persius: Pinge duos angues , pueri, Sacer eSt locuS.

colat umbras , vel quod in lubricos . . 30stractus flexibus sinuosis labatur. Nam lubricum dicitur quidquid labitur dum

tenetur, ut piscis, & SerpenS. 3 Serpens autem nomen accepit, quia occultis accessibus Serpit : non enim apertiS paSSibus , sed Squam marum minutissimis nisibus repit. Illa autem, quae quatuor pedibus nituntur , sicut lacerti, & Stelliones , non serpentes , Sed reptilia nominantur. Serpentes autem reptilia Sunt, quia Ventre , & pectore reptant: Quorum tot δ' venena , quot genera : tot pernicies , quot SpecieS: tot dolores , quot colores habentur. Draco major cunctorum Serpentium , Si Ve omnium animantium Super terram. Hunc Graeci Vocant. Unde , & derivatum est in Latinum : ut diceretur Draco , qui Saepe a Speluncis abstractus fertur in aerem , concitaturque propter eum aer. Est autem CriStatiis , Ore par Ο,& arctis fistulis, per quas trahit spiri- um , de linguam eXerit. Vim autem non in dentibus, sed in cauda habet , & Verbere potius quam rictu nocet. InnoXius autem est a venenis: sed ideo huic ad mortem faciendam Venena non CSSe neceSSaria, quia si quem

ligaverit, occidit. '' A quo nec Elephas tutuS eSt Sui corporiS magnitudine. Nam circa Semitas delitescens, per quas elephanti Solito gradiuntur, crura eorum nodi S illigat, ac suffocatos perimit. Gignitur autem in Ethiopia,& India in ipso incendio jugis aditUS.

il Formiea dicta. e Serv. K n. 4. Sane nquisi formica dicta est ab eo , quod Ore serat micas. Vox Farris, nihil ad ymon, sed ballucinatus est Isidorus , qui commentaria Servii , sine versibus Poetα habuerit. Vid. Sers. Dum pluit ei. Al. Dum pluit supeucius frumentum-totum ejicit, hoc est, exponit sotr. φὶ Die iniur iri AEthiopia. Ex Sol. cap. 43 'εὶ Formi coleon. e Greg. s. Moral. cap. 16. Nisi quod apud eum mrmicoleon. I in Cap. IV. Pro Geniis locorum. e Serv. AEn. f. Vci quod in lubricos t. s. Ex Laef. cap. s. de Opis

Vcnena , quot genera. Verba Tertuli. in lib. Adsers. Gnostic. nisi quod illne , ingenia hic genera.

343쪽

5 Basiliscus Graece, Latine in- autem pastilli fiunt , qui η'i Vi Vo

terpretatur ReguluS , eo quod Rex Serpentium sit, adeo , ut eum Videntes fugiant, quia Olfactu SUO eos necat, nam , & hominem , Vel si aspiciat, interimit. Siquidem ad ejus aspectum nulla aviS Volans illaesa transit , sed quam Vis procul sit, ejus ore combuSta devoratur. A mustellis tamen vincitur , quas illic homines inferunt caVernis , in quibus delitescit. Itaque ea Visa fugit, quem illa persequitur , dc occidit. Nihil enim parens ille rerum sine remedio constituit. Est autem longitudine semipedalis , albis maculis li

6 '' Reguli autem , SicUt ScorpioneS , arentia quaeque Sectantur , &poStquam ad aquas Venerint,

& lymphaticos faciunt. Sibilus idem est, qui, & Regulus. Sibilo enim Occidit, antequam

mordeat, Vel eXUrat.

8 Vipera dicta, quod vi pa

riat. Nam cum Venter ejus ad partum ingemuerit, catuli non eXpectanteS

naturae maturam Solutionem, CormSis

ejus lateribus Vi erumpUnt cum matris interitu. Lucanus: Viperei coeunt abrupto corpore nodi. O Fertur autem quod masculus ore inSerto Viperae Semen eXpuat. Illa autem ex voluptate

cantur a GraeciS.

9 A pis vocata, quod morSU Ve nena immittat, & spargat : ἰοs enim Graeci venenum dicunt, & inde aspi , quod morSu venenato interimat. Hu jUS diVersa genera , & species, & pares effectus ad nocendum : il fertur autem aspiS, cum coeperit pati incar tatorem , qui eam quibusdam carmi nibus propriis evocat, ut eam de cὸ Verna educat: illa cum exire noluerit, unam aurem ad terram premit, aliζ ram Cauda obturat, & operit: atqης ita Voces illas magicas non audi s inon eXit ad incantantem.

I 0 Dipsas, genus aspidis, q'βη Latine Situla dicitur, quia, quem mst morderit, Siti perit. II Hypnalis , genus a pidicta , quod somno necat: has '' Cleopatra apposuit, & ita morte qβ-Τ'

Ia 'φὶ Haemorrhois, aspis nup g pὸtur, quod sanguinem sudet , qφ' g. QO morsus fuerit j ita ut diss0'. 'Venis , quidquid vitae est per i Sy

nem e Vocet. Graece enim sangui dicitUr.

P LUM L. MA VIPera ratum enim putredo sequiturq

l Vipera. e Serv. - aut mala tactu Vipera destius, 2ωρ β in itinci , Solinus , is in tA Servio Lucun/ corm n, Isidorus non examini, f. D;ρεὰ . , IF l cap. s. Sed quam c- . vivum pariat. Vid. Arist. lib. 1. dὸ ω, . Animal. v p rμ a 2μ- i visipara , quod nouis) Ingemuerit. Ita habent Gotthici , non intumuerit. sol Fertur autem quod masculus. Herodot. Nicand. Plin. i Tl Fertur autem aspis. Ex Aug. in Ps. VI.

commotosa , se

344쪽

ETYMOL. LIB. XII.

1 'in Seps, tabificus aspis, qui

dum momorderit hominem , Statim eum consumit: ita ut liquefiat totus in ore SerpentiS.

15 Cerastes serpens dictias, edquod in capite cornua habeat similia

arictum , κερατα enim Graeci cornua Vocant: Sunt autem illi quadrigemina cornicula, quorum ostentatione, Veluti esca illice , sollicitata animalia perimit. Totum enim corpuS areniS tegit, nec ullum indicium sui praebet, nisi ex Pa parte, qua inVitatas aVeS, Vel animalia capit. Est autem fleXUOSUS , pliis quam alii serpentes', ita , ut spinam non habere videatur. 16 Τ Scytale serpenS VocatuS, eo quod tanta praefulget tergi Varietate: ut notarum gratia aspicientes retarden, di quia reptando pigrior eSt, QUOS aS- tequi non valet, miraculo Sui Stupentes capit. Tanti autem fervoris eSt, Ut etiam hyemis tempore eXUViaS corporis ferventis exponat. De quo I Ucanus : Et Scytale sparsis etiam nunc .Qla prui nis exuvias poSituras Suas.

J7 A mphisbaena dicta, eb quod

duo capita habeat: unum in loco SUO, iterum in cauda, currenS CX UtroqUCς-pite, tractu corporis circulato. Haec βQla Serpentium frigori se committit, Prima omnium procedens. De qua idem Lucanus : 'in Et gravis in geminum vergens caput Amphisbaena. Cujus oculi lucent, Veluti lucernae.

18 Enhydris , coluber in aqua

vivens. Graeci enim aquam Vo

cant.

19 in Hydros , aquatiliS SerpenS, a quo ichi obiurgescunt, cujus quidam morbum Boam dicunt, Zin eo quod fi

mo bovis remedietUr.eto Hydra , draco multorum ca

pitum , qualis fuit in l Lerna palude

Provinciae Arcadiae, haec latine Excetra dicitur, quod Uno Caeso tria capira eXcrescebant , Sed hoc fabulosum est. Nam conStat Hydram locum fuis-

nam ciVitatem , in quo , Uno meatu clauso, multi erumpebant. Quod He cules videns, loca ipSa exussit , & sic aquae clausit meatus. Nam Hydra ab aqua dicta eSc.

2 1 I' Chelydros serpens, qui , &chersydros dicitur, quia & in aquis,

& in terris moratur. Nam χθσον dicunt Graeci terram, υδωρ aquam hiC per quam labitur terram fumare facit, quem Sic Alacer describit : Seu terga expirant spumantia Virus: Seli ter

fumant, qua teter labitur anguis. Et Lucanus Tractique via fumante chelydri.

et a IJR' Natrix , serpenS a Uam Vemneno inficiens. In quocumque enim fonte fuerit, eum veneno immiScet,

de quo Lucanus : Et Natrix violator

aquae.

si in Seps tabificus. Respeχit ad Lucani earmen lib. s. ossaque dissolVςns cum cOIPOxc tabificus seps. Vid. Nicand. σιώ.I. 6 Dioscorid. lib. 2. cv. TO. . lis j Cerastes. e Solin. 3o. E quo sollicitata animalia , aυes intelligas oportet. 3ὶ Scytale. Eae eod. c. Videtur autem Isidorus ἀπο τι ς νμν ducere , cum alii ἀπὸ τῆe σκντά ρ, hoe est, rereri vir P Nota fuit Sstale Lasonica , qua Sparta utebatur resp. ne interceptε litterε intelligerentur. Dioscorid. lib. 7. Amphisb Sc talem socat, interpres Caciliam. Di Et gravis in geminum vergens. Etiam legitur surgens apud Lucan. quomodi Iegisse videtur Solinus, qui consuetero ' geminum esui dixit. Vid. Nicanda in Therias. iJὶ Enhydris. Fae Plin. y I. cap. 7.isit Hydro; aquatit. Verba Festι ex Boa. λὶ Lo quod fimo bovis. Plin. lib. 18. cap. I 8. Eoas sanat fimum bibulμm , unde, se nomen traxere. I l In Lerna palude. e Sersio ad υ. Bellua Lernae. Ain. 6. 1 . Vin Chelydros. Verba sunt Sersit ad s. Galbaneoque agitare graves nidore chelydros. Georg. 3. σμt m n omnibus k iε sequebantur ροιι hae Lucani υerba : Semper n. directus, Sce. Cenchri , ur utaremui , o ci υρνει fuit A. Aug. quin rectum sit, dubitaturum credo neminem. . ... - 0ὶ Natrix. Mai. in omnibus libris Rinatrix , etiam in Lucani mersu , hμης , qμφή οπμιιιδ 1imιIIιmus ιις, ι ιntibus

345쪽

Sus, qui semper iter rectum efficit. De quo Lucanus : Et semper recto lapsurus limite Cenchris. Semper enim directus ambulat. Nam Si Se torserit dum currit, Statim crepat. si '' Parias, SerpenS, qui Semper in cauda ambulat, & sulcum se cere Videtur. De quo idem Lucanus : Et contentus iter cauda sulcare pariaS.

et 3 '' Boas, anguis Italiae immensa mole : perSequitur gregeS armentinxum , & bubulos: & plurimo lacte irriguis uberibus se innectit, & sugens interimit , atque inde a boum depopulatione Boas nomen accepit. 26 ii in Jaculus serpens VolanS, de quo Lucanus : Jaculique Volucres. Exiliunt enim in arboribus , dc dum

aliquod animal obvium fuerit, jactant

se super illud , & perimunt: unde , &Jaculi dichi sunt. In Arabia autem Ser PenteS SUnt cum alis, quae in Sirenae Vocantur, quae pluS currunt ab equis, sed etiam, & volare dicuntur, quorum tantum ViruS eSt, ut morSum ante morS insequatur, quam dolor.

si =ὶ Ammodytes dicta , quod colorem arenae habeat. De qua Poetae Quam parvis pictus maculis Theba

ISPAL.

no consumit. Cujus Poeta sic mem nil : Ossaque dissolvens cum corporo tabificus Se PS.

A . .

R 9 Dipsas, serpens tantae eXlgul'tatis fertur, ut cum calcatur non Vi deatur. Cujus venenum ante extis guit, quam sentiatur , ut facies prI Venta morte, nec tristitiam induat minrituri. De quo Poeta : Signiferum j Venem Tyrrheni sanguinis Aulum tor ta caput retro Dipsas calcata momor

dit. Vix dolor, aut sensus dentis fuit 3o δ' Solpunga, serpens est, qβη

non Videtur.

va sit, & non habeat oculo - .

pedum dicta. 33 L certus , reptilis genus ei =Vocatus ita, quod brachia habeat. υς

nera lacertorum plura , ut botraX, Τὴ lamandra , Saura , Stellio.

3ψ Botrax dicta , quod ranae β beat faciem : nam Graeci ranam

33 Salamandra vocata, γ' contra incendia valeat, cujus intor QM

enim singulos feriunt: haec plβΠφ' pariter interimit: nam si arbori ix φῖ .erit, Omnia poma inficit venes' )ζOS , qui ederint, occidit, quin ζ φ- .

.i, Vel in puteum cadat, Vis 'ζjus potantes interficit. Ista conix*

illis.

ν Πρn fere 3n Italia , Solibustas Gieepo is, ,hil ε , Sathia 4. n. : Λ. Ut no ' clx latebras.

346쪽

ETYMOL. LIB. XII.

cendia repugnans, igneS Sola animalium extinguit. Vivit enim in mediis flammis sine dolore, & conSumptione,& non solum , quia non uritur , Sed eZtinguit incendium. 36 Saura , lacertus, qui quando SeneScit, caecantur oculi ejus , & intrat in foramen parietis aspicientiS contra Orientem, & orto Sole intendit, & il

luminatur.

37 Stellio , de colore inditum nomen habet. Est enim tergore plebis lucentibus guttis in modum stellarum. De quo Ovidius : Aptumque colori

nomen habet, Variis StellatuS corpora guttis. Jὶ Hic autem scorpionibus adeo contrarius traditur , ut Viso eo paVO- rem iis afferat , de torporem. - Sunt, de alia Serpentium genera, ut Ammodytae, Elephantiae, Chamaedracontes. PoStremo quantuS nominum , tantuS mortium numerus. OmneS autem Ser- PenteS natura sua frigidae Sunt, nec Percutiunt, nisi quando caleScunt: nam

Hando sunt frigidae, nullum tangunt. Vnde , & venena eorum plus die, qu in nocte nocent. Torpent enim

Π0ctis algore, 3c merito , quia frigidibunt nocturno rore. In Se enim addu-ςunt Vaporem gelidae pesteS, S naturastigidae. Unde & hyeme in nodOS to pent, aestate Solvuntur. Inde est, quod dum quicumque Serpentium Veneno

percutitur , primum obstupescit: lepostea ubi in illo calefactum ipsum virus exarSerit, statim , & hominem ζX tinguit. fit Venenum autem dictum, ςQ quod per venas Vadit. Infusa enim pQ tis ejus per VenaS Vegetatione corporis aucta discurrit, Sc animam

exigit. Unde non poteSt Venen Um no cere , nisi hominis tetigerit sanguinem. Lucanus : Noxia serpentum eSt admiXto Sanguine pestis. Omne alitem

venenum frigidum est, & ideo anima, quae ignea est, fugit venenum frigidum. In naturalibUS bonis , quae nobis , dc irrationabilibus animantibus

videmus eSSe communia , Vivacitate quadam SenSUS serpen S eXCellit. Unde,

& legitur in GeneSi : SerpenS autem erat sapientior OmnibuS pecoribus terrae. Dicit autem Plinius, si creditur quod Serpentis caput, etiam si cum

duobus evaserit digitis, nihilominus vivit. Unde, dc totum corpus objicit pro capite serientibus. 38 Τ' Anguibus universis hebes

tur , nec fruStra, cum oculos non in fronte habeant , Sed in temporibuS, adeo , Ut citius audiant , quam aS ciant. Nullum autem animal in tanta celeritate linguam mOVet, Ut Serpens : adeo, ut triplicem linguam habere Videatur , cum una sit. 'in Serpentium Uda sunt corpora , adeo : Ut, quacumque eunt, Viam humore designent. Vestigia serpentium talia Sunt, ut cum pedibuS carere Videantur , COS-tis tamen , & squam marum nisibus repant , quas a Summo gutture , USquoad imam alvum parili modo dispositas habent. Squammis enim, quasi unguibus, costis quasi cruribus innituntur.

Unde si in qualibet corporiS parte ab alvo usque ad caput ictu caput aliquo collidatur, debilis reddita cursum ii

Sunt, Sc alia genera. Ex Solino. Sed Ammod=tes pratermitti potuit, nam de eo Iam dixerat. At ρες n Havorsariis i possunt. sit Venenum autem. e Serυ. AEn. I. ud v. Falasq. Veneno. i'l Animam exiget. Cc. 4. Tarracon. ct Raban. sit Dicit autem Plin. Ex eod. ad υ. Tumidum caput abdidit alte. Gcρrg. 3

347쪽

8 D. IS ID. HISPAL.

bere non possit: quia ubicumque ictus ille inciderit, spinam sol Vit, per quam

costarum pedeS , & motUS corporis agebantur. Serpentes autem diu vivere dicuntur , adeo , Ut depoSita Vetere tunica , Senectitem deponere, atque in juventam redire perhibeantur. s 9 Tunicae serpentum eXUVise nuncupantur, eo quod iis quando sene Scunt , SeSe eXuunt, quibus exuti inju Ventam redeunt. Dicuntur autem exuviae, & induViae, quia eXUUntur, induuntur. Pythagoras dicit de medulla hominis mortui, quae in Spirna eSt, Serpentem creari, quod etiam Ovidius in Μetamorphosis libris commemorat , dicens : Sunt , qui cum clauso putrefacta eSt Spina Sepulcro: Mutari credant humanaS angue medullas. Quod si creditur , merito eVe-Dit, Ut sicut per Serpentem mors hominis ita per hominiS mortem Serpens. Fertur autem, quod serpens hominem nudum non Sit aUSUS contingere.

V plerumque de carne, Vel

de ligno, vel de quacumque re terre na sine ullo concubitu gignitur : licet, nonnunquam, & de OVis naScantur, ut Scorpio. Sunt aUtem VermeS , aut ter-- , aut aquae, aut aeris , aUt carnium, aut frondium, aut lignorum , aut Ves

timentorum.

ris nutrimento cognominata, quae eXiguo corpore longa sila deducit, δc telae

Semper intenta nunquam desinit labinrare , perpetuum sustinens in sua

3 Sanguisuga , vermis aquatilis, dicta , quia sanguinem fugit. Potasti bus enim insidiatur, cumque illabisur faucibus , vel ibi uspiam adhaerescit, Sanguinem haurit: δc cum nimio cru0 re maduerit, id evomit quod hau iti

ut recentiorem denuo Sugat.

J Scorpio , vermis terrenus1 qui potius vermibus adscribitur, non Serpentibus : animal armatum aculeo dc eX eo Graece vocatum , quod c30 δfigat: dc qin arcuato vulnere venei 3 diffundat. 7 Proprium autem eSt scor

pioni , quod manus palmam non R

6 Multipes, vermis terr β' ζX multitudine pedum vocatus, qμ' contactias in globulum comps - ' Nascitur Sub petris ex humorς)

terra.

quod in limo, vel de limo nascat. γUnde , & Sordidus semper, & imp 'dus habetur.

eX cujus textura bombycinum citur. Appellatur autem hoc non φὴς)ab eo quod evacuetur dum fila ἴς'

rat, & aer Sol VS in eo remaneat

9 Eruca, frondium vermii 1 oleribus, Vel pampino invol. Τ b

in Pythagoras dicit. Ex eod. AE n. s. ad v. Geniumne ment. , AElian. lib. i. cap. 1 3. O Ovid. I f. Metam.

λὶ Fertur autem quos serpens homin. nud. Ex Ep. ad PrAsidium de Cereo Pasthali, apud Hieron. tom. ' ap. V. Velinis est anim. Aug. tu Ps. 2I. Vermis dc carne sine concubitu nascitur. At in sua arte. Ita Gotthui. Al. In suo labore. pino vermib. non serpentib. e Solin. 3o.

348쪽

ETYMOL. LIB. XII.

erodendo dicta , de qua meminit '

Plautus : Imitatus nequam beStiam, S maleficam involutam in pampino. Implicat se eadem , - nec advolat: Ut locusta , ut huc, illucque discurrenS, Semipasta dimittat: sed permanet perituris frugibus , & tardo lapsit, pigriS-que morsibus univerSa conSUmit. Io Teredonas Graeci vocant lignorUm Vermes , quod terendo edant. Hos nos Termites dicimus. Ita enim apud Latinos ligni VermeS VO-

mis , dicta, quod teneat, &eOUS Ue insideat, quoad erodat. Inde pertina Xeo quod in eandem rem identidem

Urgeat.

diculi , pulices, tendes, tarmUS , rici

Jψ Lumbricus , vermis intestinorum , dictus , quasi lubricus, quia labitur, vel quod in lumbis Sit.

dibus dicti. Unde , pediculosi di-Luntur , quibus pediculi in corpore e

18 Pulices vero vocati sunt, quod

num, κυων enim Graece caniS eSt.

22 Usia , Vermis est porci, appellata quia Urit. Nam ubi momorderit , adeo locus ardet, ut statim ibi vesicae fiant. 2 3 ''' Cimex, de similitudine cujusdam herbae vocatuS cujUS foetorem habet. 2 Proprie autem Vermi S in Cariane putri nascitur, tinea in Vestimentis , eruca in olere, teredo in ligno, tarmus in lardo. 2 5 Verinis , non , Ut Serpens apertis passibus, Vel squammarum nisibus repit, quia non est illi spinae rigor . Ut colubro, sed in directum cor

pusculi sui partes gradatim porrigen

do contractaS, Contrahendo porrectas motum eXplicat: Sicqile agitatus perlabitur.

1 DIsces dicti, unde , & pecus a

A pascendo scilicet. si iiij Reptilia ideo dicuntur haec, quae natant, eo quod reptandi habeant speciem , & naturam , quamvis se in profundum immergant, tamen in na

tucaesae

in Plautus. In Cistellar. Imitatur nequam bestiam, & damnificam. Plii. Quamnam mabo 3 La Involvolum , quae pmpini solio intorta implicat se. Nec advolat, ut locusta. . Hieron. ad Am. cap. 4. li Hos nos Termites dicimus. Serυ. ad illud. Aut tempestivam sylvis evertere pinum. Nam tempore importuno res termites faciunt , ita cuim ligni vermes Vocantur. Hemicranius. Chacon. cum Marcellus linquiti lib. 1. de Medicam. ita scribat. Hemicranium statim curant vermest yyςdi, pari numero sinistra lecti ν sereor ne Isidorus hemicranium vermem inde eduxerit, quamυis eod. nomine mora γ medicinam mocari nihil prohibet. h caridae. Tipulas reddit pro Ascaridis Gaza. Hesychius Ασκαιίδ,r ta Joe σκωλήκων , de his Med cor. libri Consulendί. I sit Costi. Id. Fest. , Plin. de Cossis.. Rrinus. Fest. Tarmes genus vermieuli carnem exedens. Sed pro termite quoque accipi ostendunt exempla, qua ad F sti locum affert Scalig. Ricinus Glossar. Riginus κρονων , se postea κιονων ςKὶ ricinus, utitur hac voce Columell/ in morbis canum lib. p. I 3. Usia. Quoniam s. ab r. siae distinguitur in Gotthuis characterib. Hriμms qμμm uti m 3 mvis probabas A. Aue. '' Cinacae de similitudine cujusdam herbae. An. H erici Luando nρm n nos emmuno utrιque. Cap. VI. Reptilia. Ex Ambros. Hexam. I. cv.

349쪽

3ro D. ISID. HISPAL.

tando repunt. Unde , & ait Davide quos vulgo Tructas vocat. U A figura, IJOc mare magnum , δ '' spatiosum : illic reptilia , quorum non eSt

s Amphibia sunt quaedam genera piscium, dicta eo quod ambulandi in terriS Usum , e natandi in aquis officium habeant. Aμφι etiam Graece utrumque dicitur, id est, quia in aquis, S in terris vivunt,ut Phocae,Crocodili, Hippopotami, hoc est, equi fluVialeS. Pecoribus autem , & beStiis,& volatilibus ante homines nomina impOS Jerunt , quam piscibus , quia

PriUS ViSa Sunt, de cognita. - Piscium Vero poStea paulatim cognitiS generibus nomina in Stituta sunt, aut eX similitudine terrestrium animalium, aut eX Specie propria, SiVe moribus, seu colore , Vel figura , aut seXu. EX similitudine terrestrium, ut ranae, leones , & vituli , & in nigri merulae,& pavi diverso colore , collo, & dorso picti, & turdi albovarii, & caetera quae sibi juXta species terrestrium

animalium nomina vindicarunt. Ex moribus terreStrium , ut canes in maria terreniS canibus nuncupati , quod

mordeant. Et lupi , quod improba

voracitate aliOS perSequantur. A colore , ut Umbrae , quia colore umbrae sunt: & Auratae, quia in capite auri colorem habent: dc Varii a varietate, ut Orbis , quia rotundus est, totusqu in capite constat, ut Solea, quod si instar calciamentorum soliis. A seSu, ut Musculus, quod sit Balenae mai Culus ejus enim coitu concipere haec belua perhibetur. Hinc, & Musculi cochlearum, quorum lacte conciplus,

Ostreae.

magnitudinis bestiae , ab emittendo,

fundendo aquas vocatae. CaeteriS es imbestiis maris altius jaciunt undas: ' λειν enim Graece emittere dicitur 6 Cete dicta , io κ ος, και τμη Τη, hoc eSt, ob immanitatem. Suης

enim ingentia genera belluarum raequalia montium corpora, quali ς xu. e cepit Jonam: cujus alvus ras φmagnitudinis fuit: ut instar obtinci inferni , dicente Propheta : EX μv it me de Ventre inferni.

tQ equi sunt, postrema solvuntur in piscem.

nam caeruleum est viride cum '

Vocabulum , quod voces homi l.ζquantur , vel quod ad symphψμ'

IJ Et spatiosum. Vox manib. qua est ἰn editis, abest a Gotthicis , ut etiam a lxx. quos Isidorus sequitur ι , ' tu eae Ieronymo manarit in editionem υulgatam. Nos vocem Hebraam exprimimus . cum braZO--IXx. satιs habuerunt in dicere. 1l ΙΤiscium vero postea. Ambros. I. Hexam. cap. 2. - eruli. Negat Varro merulum dici , sed ter legitur ἰn Glossar. Irist

350쪽

ETYMOL. LIB. XII.

gregatim conveniant: nihil in mari velocius istis, nam plerumque SalienteS,DaVeS tranSVOlant. Quando autem praeludunt in fluctibus, & undarum se molibus saltu praecipiti feriunt, tem pestates significare videntur: hi proprie Simones nominantur. 'in ESt,&Delphinum genus in Nilo dorso Servato , qui Crocodilos tenera Ventrium

Secantes interimunt.

11 φὶ Porci marini , qui Vulgo

Vocantur Suilli, qui diam eScam quaerunt , more Suis terram Sub aquis so-diunt. Circa guttur enim habent oris Officium , & nisi rostrum arenis immergant , pastum non colligunt. I 2 Corvi, a cordis Voce dicti, quia grunniunt pectore, SuaqUe Voce proditi capiUntur. 1s yi' Thynni nomen Graecum habent. Hi ingrediuntur VeriS tempore: intrant dextro latere, laeVO eXeunt. Hoc inde creduntur facere, quod deXtris oculis acutius Videant, quam sinistriS.

I ii Gladius dicitur , eo quod

IOStro mucronato sit, & ob hoc naVesperfossas mergit. λθ Serra nuncupata , quia Serra i m cristam habet , & subternatanS

navem Secat.

I 6 Scorpio dictus, quia laedit,

dum manu tollitur. ρὶ Tradunt decem cancris cum ocimi manipulo alligatis, omnes qui ibi sunt scorpiones ad eum locum congregari. Ir δὶ Aranea, genus piscis , dictus quod aure feriat, habet enim Stimulos , quibus percutit. 18 Crocodilus a croceo colore

dictus, gignitur in Nilo, animal

quadrupes in terra, in aquis Valens, i Q longitudine plerumque Viginti cubitorum , dentium , & unguium immanitate armatum , tanta Ue cutis duritia: 'δ' ut quamvis sortium ictus lapidum tergo repercUSSUS NON Sentiat.

Nocte in aquis, die humi quiescit: ova

in terra fovet: masculus, & foemina vices servant. Hunc pisceS quidam serratam habentes cristam tenera Ven- trium desecantes interimunt. Solus exanimalibus superiorem maXillam movere dicitur.

19 ' in Hippopotamus Vocatus, quod sit equo similis dorso, juba , &

hinnitu , roStro reSupinato , aprinis dentibus, cauda tortuosa ungulis bifidis ὶ die in aquis commoratur: noctC

segetes depascitur,o hunc Nilus gig

nit. et o Pagrum , quem Graeci φαγρον ideo nuncupant,quod duros dentes habeant, ita, ut ostreis in mari alatur. 21 i 'in Dentix, pro multitudine,

& granditate dentium dictus.

'ςmersisque astu fraudulento tenera ventrium subternatantes secant, & interimunt.bi Porei marini , qui vulgo vocantur Suilli. Et nos Sollos vulgρ .i imμ . Lμβ uterque μι entimur iis, qui Siluro, ..i

esse existimant. . . . . . .

Thynni hi ingrediuntur. Pontum intellige, e Solin. cap. 8. ρομή qMem λngrediuntur Ita tur rn manuic. non illaia ψ intur. Vid. Afist. 8. de Hist. Anim. cap. I . ct Plin. 9. cμ' II . . . . si Quod dextris oculis acutius. Ita Aristot. Plinius, is Solinus. Coytrn Plutarch. ιυ ιιbro. Utra prudentiora animaI. reit. an aquatil. acutius thynnos oculo sinistro cernere existimat. In Cladiu,. . Plin. 32. Ap. 24 6ὶ Tradunt decem cancris. Ex eod. cap. s. . a 4 'in Aranea. Plin. lib. 9. cap. 8. Pestiferum linquit) In aquis animal araneus , spinae In dorso aeuleo noxius, ebmo re utcumque voci aptata , nam deferendo, i quod ad vocem attinet ne cogitasse quidam Isidorum credim s. Crocodilus a croceo colore. Rect e , si verum est, quod P. Marur in lib. 3. de Legatione ad Sullanum nHrrat, com e se . nautis, 'aυos esse Crocodilos. Sed Eustach. γ eumologic. Gracum, quod crocum fugiat s unήν εn vi-m ι cr ' 'μrgitur , sed hoe de terrestri, de marino quod ταρ κροκαρ, hoc eit littora timeat. i'ὶ Animal quadrupes. e Solin. cap. 3 s 'Qὶ Lon itudine plerunque xx. cubitor. xv III. Plin. 5 Herodot. v H Ut quamvis tartium ictus lap. Solin. Ut ictus quovis tormento adactos tergore repcxcutiat. νή. in ἔν. Nero/. Plin. fy l Hippopotam. . Solin. ibid. . I, Pagrum. Strabo lib. 17. Φaee o ior ον καὶ Φαγρον καλὴM GIOI1. ρ γρεε νι οςaxaxus. 'l Dentix. Siυe Dentex. Dentices Pisces. Collum. 3. cap. 18.

SEARCH

MENU NAVIGATION