Decreta diplomata, priuilegia aliqua, ex multis, quae in fauorem religionis catholicae & catholicorum in Germania emanarunt, ab anno 1620. vsq. ad annum 1629. ex cancelleria aulica imperij, ..

21쪽

22 ratio .sed ad dissicultatis Decani, ac Venerabilis Capituli sollicitationem procedetur , & agetur . ut .secun dum iurisdictionis ordinem decet, ac conuenit . unde vos disponere scietis. Datae in nostra Ciuitate Viennae decimo Aprilis,anno millesimo sexcentesimo vigesimo septimo ; Romani Imperi j octauo Ungarici nono;Bohemici decimo. Ferdinandus. Locus Sigilli. V. T. Petrus Hencus de Stralendorss. Ad mandatum sacrς Cς- sareae Maiestatis proprium M. Arnoldinus de Elorsiam,

22쪽

i' llecti Fideles, deci Memineritis, nos diuersis vicibus, prae-- cipue sub dato duodecimo Septembris anno millesimo sexcentestino vigesimo secundo voluisse,vobis . mandasse. M T: unon solum longo admodum iam tempore, in no iram, ac

Romani imperii urbem Hamburgi, sub sole introductas, tholicor in D. ac diuersas repertas sectas, quatenus paci Religionis de anno I I 1 vin qua duo exercitia,veluti Catholicae Religionis, &Auguttanae Confessionis solummodo conceduntur, omnino aduersetur,absque mora a vobis esse dimittendas,ac prohibendas,ac nullum aliud exercitium, ni si antiquissimae Religionis, ac incorruptae Augustanae Confessionis, eo modo, quo a n. i 3 3 o. sub nostro Praedecessore Carolo, atae memoriae traditum,ac acceptatum,in quo pax Religionis etiasosum est fundata,sive aperte, siue priuatim ulterius no esse patiendum, nec concedendum; sed etiam in dicta ciuitate Hamburgi omnes,ac singulos Catholicos inhabitatores ciues,ac artifices,eiusdeq. Religionis homines, externos quot mercatores,conformiter paci Religionis sub praecepto amissionis Caesareae nostrae gratiae,atq. illius in nostra, supra venerandi praedecessoris cognati nostri,ac Patris Caesaris Ru dolphi Secundi silicis memoriae, in communi omnibus Catholicis merςatoribus,ac artificibus Hamburgi,ad hunc finem,

ut exercitiu Catholicae Religionis, nemine prorsus impediete, administrare,&cohabitare, pollini, executas Caesareas

Iiteras defensorias, facta Caesarea confirmatione impositς petnae,liberos in suo exercitio,quod habent, vel in futurum habere poterint,vii etiam in ipsorum Religione, fide nequaquam impediant, molestent, fusius nostris litteris declarantibus. Et uti omni ex parte conuenisset, ac decuisset nostro Clementissimo mandato,ratione talmperij legum; quam etiapacis Religionis,obedientissime oblequi,ac aures facillimas

praebere.

Ita nos nullius alterius Clementissim et spei fuissemus,vos iuxta certistiarum abnegationem, ac demissionem dictara

23쪽

in sacro Romano Imperio prohibitarum se starum, Catholicos Hamburgi in suo approbato,ac in pace Religionis co- cesso execillo. quatenus priuatim Inluper factitarint, nunquam impedituros. Habemus tamen a fide dignis, non ab . summo nostro mcerore, vos post reicuum,ac recognitum Catholicae Religionis exercitium minis maximis interdixisse ; prohibui si rue, cum liceat, aliae sectae praecipue Caluini ex Anglia , ogma,squod contra expressas Imperii leges quin nimias etiam ludςis publica Synagoga,his amore commerciorum,

illis ratione annuae pensionis,concedantur. Cum igitur non reperiamus,nec videamus, qua de causa,vos Catholicis mercatoribus,suum exercitium in Romano Imperio iuxta Augulianam Confessionem concessu , impedire,vel denegare queatis. Unde mandamus, esemem tillime,ac serio,vi vos ratione dictarum causarum, sub ce tisii ma, ac non emanante,nostraeq. supra Caesaris Rudolphi expeditas literas defensorias, confirmationi inserta pinua , Catholicos Hamburgi mercatores,artifices,eiusdemque ge- generis homines,in illorum exercitio,quod vel habent, vel in futurum habere poterint,vii etiam in illorum antiquissima Catholica Religione, ac fide, cum omnibus illorum cςremoniis,nulla in parte impediatis, molestetis, sed liberos sua absque molestia Gercere permittati sata facturos speramus, ac nos cum Cςsarea gratia erga vos propensi

manemus Data: Viennae all.

Iulu

24쪽

S V. A. Romana Caesarea etiam Hungariae, & Boliciniae Regia Maiestas . Dominus Nolier Clementi iii nam j i,

Clementissime percepit, qualiter berenissimus, & litui tris- mina t. nii 5 sinus Princeps , Dominus Augustus Palatinus Rheni, &c. tam pro se, quam pro suo fratre tumore, Seremisimo quo- D in m Vri. que, ac Illuit rissimo Principe Ioanne Friderico Palatino Rheni. &c. apud Suam Maiestatem in scriptis insinuaue auen

rit , contra seniorem Dominum Iratrem derenis limum has atra M

tinum Rheni,&α ob inceptam in amborum iuniorum fra- ini Min harrum haereditarijs territoriss reformationem Vehementis si me cum summa humilitate, tam oretenus, quam inscri-mi 'nu piis conquestus in altam, ac profundam duci deliberationei' 'clementissime ordinarent.

Quamuis de caetero Sua Maiestas, praefatis ambobus Dominis Germanis in omnibus occasionibus gratificari elementissime, & quam maxime sit propensa; attamen ex istis, de Domino Palatino Augusto in originali productis, inter Illustrissimos tres Dominos germanos ι . Iulij

anno i 6 33, erectis,&factis fraterniseoncordiis, tam par ipsos Dominos iuniores germanos, quam per illorum subdisOS completis, acceptatis, approbatisque reuersibus; satis manifeste apparet, Domino Palatino Vvolssango Uvil-helmo tanquam seniori fratri, & loli imperanti Principi, in dictorum iuniorum amborum fratrum designatis territorijs, Ducalem , Principalem superioritatem, tam statu-ta,quam ecclesiastica mandata promulganda, fuisse releruatam , etiam absque supradicta illorum territori oros consignatione ; nihilominus talia Principatui, Neobur-gensi sint incorporata, de sic Domino Palatino V volitan-go Uvilhelmo Illultrissimo,&c. Celsitudini,&c. propria, dc quatenus Imperanti Principi, gubernanda. prout in Praefata 17. Iuli j anno 16r s. concordata, demum de ipsis ambobus Dominis iunioribus germanis totaliter exequuta fidei sponsiorae, expresse, & prorsus ingenue te obliga --runt, spoponderuntque nec se, nec ullum amore ipsoru in

25쪽

Principatu Neoburgensi, ob Ducalem atquὸ Principa

lem inibi superioritatem; omniaque eidem ipectantia , vel ob alias iurisdictiones haereditates, redditus, & quomodocunque tandem nuncupari possint, reluctaturos, vel resistere concessuros. insuper in cςteris Principatui Neobur gensi incorporatis territorijs, illis vero designatis, & concessis, ratione praefataePrincipalis superioritatis statutorum, appellationum, censuum, & tandem impositionum tribuendarum pecuniarum, Omniumque aliorum sibi nona reseruatorum , minimum.impedimentum non illati-

Quin ultra ipsi in amborum iuniorum Domino tarum germanorum consignatis territorijs degentes, & habitantes lubditi tempore consignationis, in quo omnium trium csicut fusὸ fraterna concordia explicat approbatione germanorum antea concordata, postmodum in calamum dictato, &executo reuersu, prorsus clare se ob

strinxerunt etiam optime eonscij, habita quoque alta rei deliberatione ut verba formalia sonant in libera in minimo non coaeti voluntate, & animo, etiam particulari tradito consensu, & iussit sui clementissimi Principis, &Domini Palatini Augusti,proloquuti promiserunt, ac sp ponderunt, quod post factum , & praestitum quoque suo Domino Domino Palatino Augusto iuramentum nihilominus in futurum, uti hactenus, supra nuncupato suo ct mentissimo Principi, & Domino Palatino Vvolstingo Vvilhelmo, suisque Celsitudinis, &c.virilibus haeredibus, pro solo I &unico imperante Domino, & Principe Neoburgensis Principatus , cuius membra , & subditi exi stant, agnituros, & professuros, non minus illos, suosque haeredes omnibus, & singulis Principatus Neoburgensis ordinationibus, & mandatis, Ecclesiasticis, &lacularibus, ecclesiarum, scholarum, superattenentium statutis, siue iam ordinatis, vel in futurum ordinandis, atquὸ in nomine supradicti Principis Palatini Uvolssangi Vvilhelmi, quatenus Principis imperantis , & nomine Palatini Augusti

26쪽

gusti, quatenus Domini ipsorum haereditarii, publicandis

firmiter conlianter obsecundaturus , & sub cautione apςnarum talibus mandatis, & ordinationibus insertarum, i sedulos obseruaturos: prout etiam litium appellationes,

in nullo alio loco , quam in sua illultrissimae.&c. Celsitudinis,&c. Meoburgicatvrbe, eiusdemque consilijs fieri, sicut etiam omnes matrimonij lites prorsus nullibi, nisi i

saepedicti.Palatini Uvolsiangi V vilhelmi , de ordinato

Consistorio appellari, cognosci, atque exequi debeant, tantum diligentissime, quantum debite prospecturos. Et licet ratione publicationis Nocmine Domini Palatini V volst angi Uvilhelmi, quatenus Domini imperantis,& Domini Palatini Augusti , &c. m ntio fiat, nihilominus tamen , si fortἡ ambo iuniores germani ad eandem. consentire nollent, Domino Palatino Uvolsi ango. Uvit helmo Illustrissimae, M. Celsitudini cum eadem proced re erit concessum, quia sne hoc, Dominus solum imperans esse non posset. quod vero in facta staterna concordia fidei sponsione, atque reuersu exspresse dispositum , & de omni parte agnitum approbatum , & acceptatum fuit, imo Dominus falatinus Augustus in sua Caesareae Matellati porrecta supplicatione ipse est confessus, quod paragra phus in fidei sponsione de dato i7. Iulis anno I 6 I x. declaret Omnia ratione mandatorum, statutorum , & ordinationum , tam in Ecclesiasticis, quam saecularibus rebus, in amborum fiatrum assignatis territorijs, ita observentur, quomodo inter Dominum Patrem , Dominum Palati num Philippum Ludovicum, & eius fratrem iuniorem ratione assignatorum territoriorum fuerunt obseruata, ex ipsorum quoque facta concordia, quae inter Dori unus Patrem , & eius iuniorem Dominum fratrem anno i s 8 i. esse sussicienter declarandum , prout eadem concordia per Dominum Palatinum Augustum in modum extractus, debito couue menti passu producta fuit. Quae concordia simili modo declarat . quod si fiater iunior ad mandata dissentiret, vel concordari nollet, nihilominus Dux Philippus Ludovicus proinde ac Dominus imperans piatella

D a tem

27쪽

tem habuerit,conclusionem, decisionem edicere, & quan to minus frater ipsius hac in re impedire nequiverit, tanto minus etiam Dominum Palatinum Uvol angum Uvillismum sui iuniores Domini fratres licet nolentes, impedire, atq.obstare poterint. Et quamuis ambo Domini fratres in paternum testa, mentum te fundent, attamen de illis ipsis approbata, acce piata, insuper proprio sigillo assirmata fraterna concordia lepositis totaliter istis,quod Dominus Uvolstgangus V vii helmus intestamentum consenserit. aliter insinuat. leaq. pure, absque ulla disputatione,exceptione,aufugio,vel quomodo nomen habere poterit, de tribus germanis, ut decet, Principes,sincere, incorrupte complenda, obseruanda remanebunt.

Et cum sepedicta fraterna concordia expresse, ac clarε satis'explicet, quod seniori Domino fratri, Domino Balaatino Vvol ango Vvilhelmo. Ducalis, atquE Principalis Superioritas, in sepius dictis, assignatisque territoriis sicut statuta in Ecclesiasticis,& saecularibus rebus ponere sine

vlla praefinitione certi alicuius temporis fuerit reseruata , , imo expresse conclusum , quod Dominus Palatinus

Uvols angus Uvilhelmus non solum iam, sed etiam in i tutum in Ecclesiasticis, & hcularibus rebus statuta ponere, atque instituere possit ; & scuti Augustanae Confessioni addictis cularibus Principibus, & Statibus, potestate Ducali, & Pi incipali superioritate, & illela Romani Impe-tij Religionis pace, Augustanam Confessionem in suis Principatibus, &Prouinciis cetiam si antea Catholici e

literint, & postea ad Lutheranismum peruenerint) commodo, di apto ipsis tempore introducere concessu m; ita , etiam ex hoc fundamento, Catholico Principi, Catholicam Religionem in prouincias, in quibus solus Dominus gubernans existit prout ambo iuniores Domini fratres, in tuis haereditari js territoriis, sicut etiam inibi degentes subditi , & inhabitatores , Dominum V volf angum Uvilhelmum Palatinum pro solo imperante Principe, explicantibus , &sic declarantibus saepenominatis fraternis

fidei

28쪽

fidei sponsionibus, reuersibus, agnouerunt' quando, & quocunque tempore illi placet , introducere nullo modo prohibitum, sed quoque concessiam manet. Insuper Domino Vvias ango ilhelmo mistis iunioribus Dominia germanis assignatis territorijs inititutio Religionis non solum est concessa, sed etiam constitutio Religio nis, & omne, quod illi annexum, sicut etiam iam, & in futurum statuta ponere , per expressum esse reserua

tumis.

Itaque cum existis omnibus 'aperte manifestum sit, quod Dominus Palatinus V volst angus Uvilhelmus i amborum iuniorum Dominorum iratrum assignatis te ritorijs solus Dominus, & Princeps imperans existat, illique Ducalis, & Principalis superioritas clare, & purὸ si reseruata, atque unicuique saeculari, iubente Religionis pace, Principi suo ex ossicio, institutio Religionis, Ecclesiarum ordines, atque caeremoniae, omne que illi an nexum conueniat. unde Dominus Palatinus Uvol angusUvilhelmus cum recusata Religionis reser matione illud attentabat, quod saepe nuncupata fraterna concordia, attreuertus, sicut etiam releruata Ducalis superioritas. ex qua institutio Religionis immediate dependet, α Sa - .cii Romani Imperi j pax Religionisi concedit, & admittit. Enimuero , quia suae Romanae Caesareae Maiestati, virtute iuratae eorundem Capitulationis, ex incumbente Caesareo eio praedictam Religionis pacem manuten re incumbat, & quatenus Augustanae Confessioni addicti Blectores, & Status contra Religionis pacem discomm dari, vel dissicultari, nec possint , nec valeant, ita etiam e contra sex identitate rationis, & ne tam salutaris pax, α constitutio elaudicet in iusto consentanςum, ne quoque Ca tholici Electores, & Principes turbentur, vel grauentur, praesertim cum pax Religionis,expressissime plus nimio id explicet.. Verum enimuero Ioanni Priderico Palatino, & Domi-

29쪽

no Palatino Augusto ratione factae profundat, & su minae

sponsionis c cum omni condonatione obletiam saepius nominatam fraternam concordiam in debitam satisfactionem praeliare omni ex parie deceat, ct quatenus quoque tam pu rae,&curae transactiones, &pactam iure nullam disposi tionem admittant, verum paratam oecutionem sub se haabeam. nQua de causa sua Caesarea Maiestas istius clementissi inae sunt confidentiae etiam ad hoc admonitos volunt, ut ire hoc negotio se dirigere, & quieti se tradere, permittant, ae velint. rursus cum ista omnia sub fundamentis,quae de Domino Palatino Augusto pro se, de pro suo iuniore fratre .lunt produQa,N. allegata; fundata reperiamur ; ideo Sua Sacra Caesarea Matellas unica communicatione opus esse

minime opinatur. D. . L . Ut t

. a taeterum quoad Serenissimam, atque Illustrissima Principessam Dominam Dorotheam Mariam Palatinam Rheni pronatam Ducissam de V vraten berg ratione eorundem in Hippol stain consiorum bonorum attinet cum ipsa tua ex parte se non insinuarit, excepto qψ'd Dominus Palatinus Augustus , quamus absque ullo de antedicta domina raccepto mandato, obsequentissime earundem cautian intimavit. et insuper quoque sola inufructuaria . &'post mortem Domino Palatino loanni Friderico stestantibus saepediistis documentis 1 appertinentia sint,&ad eiusdem bdna adscribenda.. In quibas vero bonis Dominus Palatinus Uvolss gangus Uvilhelmus. Ducalem, ac Principalem superioritatem expresse sibi reseruauit, prout quoquὸ inter sapius dictum Dominum Palatinum Philippum Ludovi eum, nuncupatorum Dominorum trium germanorum, venerandum Patrem, & praefatam Dominam Vi duam anno r6o4. tacta concordia , Dominus Palatinus Philippus Ludovicus, tanquam Neoburgensis Principatus cxiliens Imperans Dominus, cuius. vices Domitans Palatinus V volsi angus. Vvillicimus iam representat in in dia . concordia omnia iuNadictionaliae in ecclesias, id holas, de

30쪽

smilia pure voluit sibi quoque reseruata. sua Caesarea Maiestas ita constitutis rebus, etiam in ante pronunciata determinatione rationei huius puncti clementissime maneri vult. Quae omnia illis in Caesarea gratia, quae ambobus Dominis Palatinis quam maxime est affecta, ratificari,& intimare clementissime voluit,& iussit. Datum Pragae vigesimo secundo De