장음표시 사용
11쪽
mania quoque praecipua empersuis. C A P. II. Situs loci ac totius Templi forma describitur. C A P. III. Ori o huius L oci ad Aeuum S. Asiae deducitur. C A P. IV. Incrementa Ecclesse , ei*que praecipui Conditores in medium profe
C A P. U. Dona praecipua. Principes a quibuου prosecta memorantur. C A P. . VI.yncendia, Rumae in alia Aduersa recensentur. C A P. VII. Celebritas Loci oe facta circa eum memorabilia. C A Ρ. VIII. Dedicationes aliquot flennes, alijque actus bis exhibiti. C A Ρ ΙX. Sodalitas SS. Mabici in Asiae in quorundam Nomina eidem , Jcripta. C A P. i. X. A es Sacella quaedam intra,quaedam iuxta Templum.
12쪽
MI lij celebrent Ephesinae Templa Dianae,
Et Delubra Iouis,vel Salomonis opuS. Non hic aut veterum cantabo Fana Dearum. Aut numerabo Deos Roma superba tuos.
Euelio Vindelici praeconia plurima Templi. V datrice tuam praedico Diue domum: Laudibus haud lignum, vel saxa extollo vel artem, insit Barbaricis aedibus isthic honos. Ponrificum decorat praesentes gloria muros Martyrijque sacro lecta cruore nitent. Templa laboratis haec sunt famosa columnis, Sed sunt prodigijs plus celebranda suis.
Hic etenim antiquam vivunt modo funera vitam. Claudus ceruina dexteritate salit. Olim mav li decorarunt marmora Bustum, Sacris corporibus marmora nostra micant. Argento niteant Salomonia tecta vel auro,
Splendescant Triuiae Templa operosa Dear: Basilica Augustana sua quoque luce corustat, Et vincunt rutilum Templa sacrata Iubar. Sic Domus aeterna clarescis splendida luce, Men sibus aeternis incola Diue nites,
13쪽
remplorum Religio laudatur. Eam apud antiquoue celebrem ι In Germania quoque praecipuam semper fuisse.
blicum Vrbi decus atque ornamenis tum adferre solent, praecipuam dignitatem jure obtinent Templa. Iis Religionem inesse nemo est qui nesciat. Nam & ipsit Gentiles olim tam longe ab omni Pietate alieni non fuerunt, quin Dijs suis etsi iustit ijs, ijsdemqc omni vitiorum turpitudine commaculatis splendidissimas tamen atqκe sumptuosissimas aedes extruendas, easque ornamentis ac donis largissimis instruendas esse crederent. Hac in re pietatem suorum Atheniensium magnifice laudasse videtur Graecus ille orator Demosthenes sa qui in tertia sua Olynthiaca ita loquitur. Impsa Vrbe Jectate
quales inpubiscus priuatis in rebus se praebuerint. Fubuce igituν adficia cr ornamenta talia V tanta vobis Fanorum in quae his continentur donariorum infruxere, ut ad illarum excelgentiam a posteris
addi nil post. Taceo alias Gentes, quarum non minus Religionis studium. De Romanis hoc solum addo eX pro- . batissimo Auetore )Εos ut in ceteris omnibus ita in m Ἀ
14쪽
hac parte alijs populis stuperiores& vere ad mirans os Q isse siue enim Numeru spectes, inuenies quadringeta viginti quatuor Tepla Romae fuisse; siue altitudinem te-etorum,Rutilius Poeta hyperbolice ad Romam dixit,
Non procul a Caelo per tua Templa Fumus; Siue denique ornamentorum splendorem ac magnificentiam; Non Marmore Elum parietes nitebant.1ed auro lacunaria, tecta, fores lae radiabant, ut merito idem Poeta dixerit ipsos crediderim sic habitare Deos. Sed de vanis hi sce Gentilium Fanis iam satis hare , Quae si non inanibus illis Deorum monstris sed potius uni,vero ac vivo DEO condidissent, quem certe Natura ipsa duce, si voluisssent,& scire poterant, & colere de-νbebant, Nemo enimen, inquit DamascenuS, scin cui non na--- . V Mii turabier insitum sit me D FUM 4se perstectum babeat, pro λquantae Virtutis ac pietatis laudem apud posteros promeruissent 3 Ad Christiana igitur secula & Templa conuertimur. Ea primis Ecclesiae temporibus partim Delubris Gentilium siccessere,quorum plurima In Sanctorum Martyrii Memorias fuere conuersa,quod multis retro seculis futurum aliquando praeuidens Mercurius ille Trismegistus vehementer indoluit, qui apud D. Augustinu ι fatetur venturum esse tempus quo illa De-
lubra auferretur ex Λgypto, Tunc terra icta Sanctissima, inopulseris Delubroru atq; Temploru,stpulchroru erit mortuorum punissima. Loquebaturni ruper eum,ut ide S. Augustinus interpretatu r,dolor Daemonu, quissa uturn penas apud Sanctoru gar m memoriri imminere maerebant. In multis enim talibus lota eis torquentur in confitentur,sde posse s corporibus hominu eiDiu-tur. Ha fhenus Augustinus. Partim etiam a fundamentis per Christianos ereeta fuere Na ab initio nascetis Ecclesiub ipsis etia persecutionum procellis Christianos notantum priuatas domos aut cryptas quibus ad Synax in cduenire possent, sed etia Te pia satis celebria & ampla, eaq; pretiosissima suppellectile lucernis alijs vasis aureis&argeteis instructa atque ornata habuisse Ecclesiasticale is u arcu. tradit historia. Certe teporibus Cornesij Pap qui Potificatum
15쪽
tificatum inijt Anno CC. LIV. quadraginta & sex Romae fuisse Ecclesias ad Christianu usu excitatas testatur eiusdem Epistola ad Fabium Antiochenum. Alibi quoq; plurimas fuisse ex eo fit manifestum quod Diocletianiam perii anno XIX. cum saeuissima omnlum concitata esset persecutio , nouo aduersius Christianos mense Martio aduentante die Paschatis per uniuersum Romanum imperium promulgato edici o, ipsi, die Passionis Domini teste Theodorcto, aut certe quod Vult Euse-ctb ι:bius le ipsis diebus Paschalibus omnes Ecclesiiar Christia
norum ex composito dirutae ac prostratae fuerint. Cho oo.
Postquam reddita Ecclesiae Pax per Constantinum Imp. Templa l, Dijs ac eorum vanis cultoribus clausa, Christo ac nobis aperta fuere,dissicile creditu est, quam effusa munificentia eiusdem Imperatoris fuerit in ex truendis ac dotandis ta Rome quam alibi Ecclesijs. Certe Gentiliu Historici b) de hoc queruntur, cui cu per jum ch) abra, ,. uidia immoderatae profusionis &inutiliti structurarum uredarguunt. Sed multo rectius eu comendat&summis laudibus effert Anas assius Bibliothecarius in libelloque de Munificentia Constantini inscripsit. Ex quibus recte HenricusSpondanus i cocludit,hac quoq; ex parten O O A. uissimae domus fuisse maiore qua primς gloria, cci siu- operet numerus &pretiu vasoru Romanae fcclesilae vasa Templi que tua Salomone collata fiunt, tu denuo in eius reaedificat1one restituta. Quod Romae Constantinus coepit adem toto orbe Romano fieri mandauit, ut scilicet Ecclesiae amplioribus spatiis aedificarentur. Talibus initijs non parua sumpsit incrementa viresque Sacrorum Religio quavis n5 sine grauissimis aduersarijs qui Petri Nauiculam per aliquot secula medi)s in fluctibus existentem insano furore opprimere ac penitus subuertere nitebantur. Fuit au te constans quorundam sed vana affertio, idque passim creditu m,annumChristi Milesiimum Mundo fore fatalem, vel certe fini propinquum ; Nec deerat prodigia coelo terra i vis TerraemotuS,Cometae, corru.ptio morum inter homines praesertim Ecclesiiasticos,
16쪽
quae huiusimodi cladem praenuntiare poterant. Hinc prisci feruoris remissio,neglectus rerum sacrarum tem plorum cultus exiguus ac paene nullus. Verum elapsis duobus vltra Millesimum annis, euanastente illo vaticinio , euanuit & timor. Ideoqi,ut Glaber Rodulphus l)scribit tertio jam fere imminente anno contigit In um- uerso paene terrarum orbe, praecipue tamen in Italia &Galijs innovari Ecclesiarum Basilicas, licet pleraeq; decenter locatae minime indiguissent ; aemula risi, unamquamque gentem Christicolarum aduersus alteram decentiore frui. Erat enim instar ac si1 Mundus ipse excutiendo semet reiecta vetusta te passim candidam Ecclesiarum vestem indueret. Tunc denique Episcopalium sedium Ecclesias paene uniuersas ac cetera quaeq, diuersorum sanctorum Monasteria seu minora Villarum Oratoria, in meliora quique permutauere fideles. Haec ex Glabro Spondanus. m) At Germania nostra quid λLaudatur plane apud illustrissimum Cardinalem Baronium a Dit maro n) Germanicarum rerum scriptore ac Episcopo Mersburgensi summa eius Religio. Et mirum est quod narrat circa annum Domini M X VIII. in quadam eius primaria ciuitate Κl Ouia plures quam quadringentas Ecclesias numeratas fuisse. Verum Κio uia haec non Germaniae sed Rustiae ciuitas est, fuitq; priusquam ab hostibus expugnaretur eius Regionis Metropolis. Maneat nihilominus Germaniae sua Laus; quae enim ciuitas in ea est in qua non praeclarissima sint exempla, quam splendida olim Maiores nostri moliti fuerint Templorum aedificiat Nos adhuc ea spe stamus, miramur ac possidemus. Quis vero aliter crederet gentem
hanc praealijs etiam nobilissimis Romani Imperij sedem ad se trahere potuisse, nisi pietate ac Religione viam sibi eo parasset 3 Sed heu 3 quam degenerarunt postea recentiores 3 Videmus ipsi ac dolemus post discessionem illam si periori seculo factam ab Ecclesia in plurimas sectas diuisam pluribus in locis Religionem exulantem, pietatem proscriptam , templa spoliata , profanata, omnibus ornamentis ac donis priuata, Quis ergo miretur,
17쪽
retur, si multorum hominum pauidos animos siubeat cogitatio de Mundi sine ac interitu3 Signa haec si iniqua. si aha huius seculi mala adiungas, etiam sapientes perturbare possunt. Sed haec etsi non vana, nobiS tamen, Deo ita volente, incerta sunt. Videtur enim amictae nostrae Germaniae post tam densas errorum tenebraS, post graues animorum dissensiones atque etiam inter Ipsos bellicos tumultus noua Lux oriri ac fausti aliquid praenuntiari, cum ubiq; locorum Templa nouas induant facies, Diuinusque cultus, qui excrescentium malorum fluctibus omnino obrutus existimari poterat, indi- . es fiat eminentior. Quis enim auitae Religionis Princeps, quae Ciuitas, qui sacrorum Antistites non toti Incumbunt hodie in reparationem , erectionem ornatumque Ecclesiarum , Monasteriorum siue Collegiorum t Felix Augusta dc hac in parte praecipue commendanda ; In qua cum omnia magnifica, ampla & culta sint, Templa quoque habet sibi satis aequa proportione resipondentia. Ea, qua Catholicos agnoscit Pastores in sex discriminata est amplissimas Paraecias; praeter Cathedralem duas habet Collegiatas Ecclesias, loca Religiosa qua viris qua taminis habitata undecim continet. Plura olim numerabantur, sed ea in alios usius conuersa fuere. Ma ior autem ac felicior multo esset si unius Religionis exilieret. Nos alijs omissis ad S. Udatrici Basilicam quam illustrandam suscepimus progrediamur. Hic inserendus Iconismus Monasterij.
18쪽
Situ ι Loci ac Totius Templi forma destribitur.
BAsilica SS Udatrici& Afrae Augustae Vindelicorum
Urbe totius Germaniae facile Principe ac Sueuiae Metropoli ad Austrum obuersa, loco editissimo ac munitissimo Verticis instar posita est. Principio intra veterem Civitatis ambitum minime comprehendebatur , quamuis non sitne periculo tam sui quam Reia b. cui sit qua hostilis undecunq; incursio aut obsidio sustinenda toret sensit autem non rarb eiusmodi incommoda timendum semper erat ne Ecclesia haec in Colle Urbi infesto sita hosti sedes vel receptus aut certe praeda fieret. Conuenerunt ea de causa Abbas Monasterij erat is tunc Adalbero Septimus, qui ob ljt Anno M. LXIV.) ac Proceres Augustani, quorum publico demum consensiu producto pomaerio Monasterium cuadiacente agro Ciuitati inclusum fuit; Atq, hoc pacto Ciuitas & Monasterium in unum corpuS,saluo viritis i Iure, coaluerunt. Sed haec a principio quidem icet non adeo firmo opere, sicuti solent initia esse tenuia j ad stabile ac tutum munimentum ; Posteri deinde maiora moliti firmissimis propug9aculis, uti hodie cernuntur, fossis ac Militum prassidio additis, eam praecipue Vibis partem qua S. Vdatrici Basilica continetur ad quosi belnostium impetus frangendos validissime communiuere. Caeptum hoc opus Anno M. D. X L V. vi publica docet inscriptio, dc sequenti statim anno perfectum. Ergo hic situs loci, atq; is Natura excelsus, ut diximus, libenter equide Benedictinae famillae Astetae in edito aedificant & habitant ad exemptu sui Institutoris, qui in altissimo olim Monte, ubi Castrii in Cassinum erat, prima ordinis sui fundamenta iecit in Accedit nihilominus ipsius Templi insignis moles, quae inter alia Vrbis aedificia adeo caput emeri, ut candidam frontem si iam oculis etiam longissime distantium cum rara v nustate obi j cere soleat. Tota Templi machina quae Ob-