장음표시 사용
241쪽
lib. 1. de Matrim. dia II. quaest. 3.
possit: Pontificium namque Diploma motu proprio conditum ejus est roboris, cui subreptio appingi nequaquam potest, ut Canonici Iurisperiti passim affirmant cum Abbate Panormitano, Felino, Rebufib, aliisque quamplurimis: &Theologi in tractatu de legibus cum doctissimis e Vand litia viris Venerabilis Societatis Iesu maximis luminibus
eximio Doctore SuareZ, ac Thoma Sanchez. Idque ape tissimum fit ex cap. Si motu proprio in 6. & ex Clementina Si Romanus, de pris. ratio patet ; omnis quippe subreptio ex horum alterutro proficiscitur seu ab exponendis falsis, seu a veris reticendis. Quando autem Principis motu proprio fit Diploma, ac spontanea ipsius liberalitate, sicuti nullam supponit partis petitionem, ita neque falsa narrando e insita, neque Vera petendo suppressa fuisse clam est omnium nemine: ac proinde omni subreptionis nota caret Diploma illud. Quare quum aliud nihil possit objici, ut manifestum fiet, suum obtineat robur ne e erit, simulque Tolet, na Ecclesia Primatus auctoritatem servabit, ac unoquoque iungetur munere dignitatis ejusmodi in tota Hispalensi Metropoli juxta Diplomatis allati sententiam . XIV. Una tantum via erat reliqua ad argumentum id eludendum , qua eundum sibi, opinor, non fuiste cognovit auctor Memorialis: id scilicet fusitatis arguere, quod semel atque iterum in Honorii Diplomate occurrit, motu proprio factum esse pro Archiepiscopo, & Ecclesia Toletana rescriptum Prumatialis juris in Ecclesiam, & Metropolim Hispalensem . Enimvero Pontificem opinionis errorem sequutum in re d Iiberanda , quae ab unica ipsius voluntate pendet, asserere, hoc adeo abhorrere censeo ab ea praeclarissima ossiciorum omnium, atque prudentiae laude, qua Hispalensis Ecclesia,
cujus nomen Memoriale praeseseri, cumulatur a necnon ab ea Veneratione, qua maXima, urbanissima , & gravissima evdem Ecclesia semper prosequuta est Apostolicam Sedem; ut rationum inopia ob argumentum id diluendum, pro certo habeam, sic prudentia illa singularis, atque eminens qua pollet sapientia. mihi suadent in malle ipsam fateri errorem suum, quam per summum dedecus ossicio deesse. Neque enim latet Hispalensem Ecclesiam, discernendi causa quam do rescriptum. seu Diploma Pontificium, sidem de aliorum
Diplomatibus Principum factum motu proprio, & quando
242쪽
postulatione praeeunte factum sit, ejusdem clausulas perspiciendas esse. Nisi ullae preces , atque instantiae partis memorantur, at motu proprio gratum fieri asseritur, tum haud dubie motu proprio factum haberi debet quacumque objectione posthabita, quod ratione evidentius demonstrabitur.
XV. Sin Diploma instantiam, precesue commemoret, neque ulla motus proprii mentio est, tum vero ad instam tiam partis actum censetur. Ubi vero earum neutra sit evpressa, dum precum defectus arduum certe opus) non probetur, JuXta Auctorum mentem ad instantiam partis factum haberi oportet. Verumtamen, si utraque illa clausula&ad infamiam partis, & motu proprio adessent, plerique auctoreS, melioresque sentiunt impedimento haud esse preces, quin motu proprio factum Diploma judicetur, eximio id Doctore testante ubi supra. Ratio patet: nam sicuti Princeps moveri potest, ut gratum faciat seu ex allatis sibi rationibus , seu ex animi sui generosa indole, ac spontanea suae munificentiae liberalitate , tumquum se motu proprio asserit rem concessisse posthabitis rationibus caeteris, utpote quas Primceps, se ipso teste, nihil pensi habuit, libera ejusdem volumias consiaeratur, quae quia potis fuit, id contulit beneficii. Sed agedum: in doctrina ista aliquid insit vitii, semper tamen erit constans, ubi nec petitionis, nec precum fiat memtio , quemadmodum contigit hoc in Honorii Diplomate , quod nullam omnino Archiepiscopi Toletani petitionem comtinet, neque ipsius Ecclesiae preces commemorat. X VI. Neque autem argumentum hoc diluitur, seu infirmatur ex eo quod Honorius Pontifex, uti Ludovicus Tli massinus penes Μemoriale observat, aegritudinem Archi piscopi Rhoderici considerans ob minime latam sententiam ab ejus Decetare Innocentio III. in Bracarensem, & Co Postellanam Archiepiscopos, laeniendi gratia Rhoderici an, mum, beneficium illud contulerit, atque Bullam condiderit. ZA lenimenti aliquid adferrei Toletano Archiepiscopo Rhoderico, Primatum illi contulit in P inciam Hispale fem. Id enita , ut arbitror, eas argumento Vires adjungit, quae objection, hus quibuscumque aditum omnem occludunt. Quod, ni fabIor, apertissime comprobabo. Sit igitur. Quum Ponti sex Maximus beneficium confert supremam ad suam potestatem Pertingens, quod antea prorsus novit, habuitque eXplar
243쪽
tam certam conserendi rationem, diplomati vitium objicere est nefas, suamque vim retinet beneficium: Honorius hoc diplomate beneficium confert ad supremam sui pertinens potestatem, ac prorsiis antea cognitum, & j-ta comperta certa id conferendi ratione, Hispalensi Ecclesia teste . P
tet igitur, quod Diploma istud Honorii ΙΙΙ. vim retinet suam, ac proinde Hispalensis Ecclesia Toletanam Primati
XVII. Hujusi di argumento eVincitur ratio, quippe cujus major, quam dicunt scholae , dubitandi locum non admittit , quia negari nequit concessum aliquid gratiae cauta , a Supremo Principe irritum fieri duobus tantum nominubus , quae praeter Voluntatem ut sit concessum essiciunt; nempe, Principem non habuisse compertum, quantum ae quale id beneficium fuerit; & ejus conserendi rationes incertae Itaque consessione partis quod objici potuisset, mertitur. Ait Μemoriale Rhodericum Archiepiscopum magna affectum fuisse molestia ex Innocentii Pontificis negligentia, cusjus aegritudinis levandae causa Honorius Diploma istud com fecerit. Ratio igitur constans & certa, qua Pontificis Summi animus, & voluntas mota est; cognitio, ac scientia rei. quam Pontifex concessit, est evidens. Qui ergo sit immunis a Toletano Primatu Hispalensis Ecclesia, dum quae ultro fatetur, vim, robur, constantiam Diplomatis probant t XV ΙΙΙ. Ratione jam docuimus Honorii tertii Dipi ma motu proprio consectum esse, auctoritas modo testimonii. quo excogitari non possit majus , addenda est. Gregorius nempe hujus nominis nonus, qui Honorio III. proXime successit, Diplomate, quod pro Rhoderico, ejusque Succes soribus secit, beneficium a Decessore in eumdem Archiepiscopum collatum confirmat quod spectat ad Metropolim , atque Provinciam Hispalensem dum Deo optimo Maximo id annuente tempus serat, ut in Christianorum ditionem vindicetur. Eo in Diplomate, ex quo non pauca huc afferre uiuuenit, expresse testatur Gregorius, Decessorem suum Greg. IX. Honorium concessisse motu proprio. Quam, dictus Prindecessor noster motu proprio fecit. Itane t Satius norit Ecclesia Hispalensis quingentos post annos, quam Gregorius IX. qui prOXime Honorio successit, motune proprio confectum Diploma fuerit, necne t Μ orisne ut momenti sit hominibus
244쪽
ΣΙ prudentiae laude praestantissimis contendat, quidquid Vana sibi excidit oratione, quam quod Pontis Minimus prinpriis inspectum oculis testatur duum sane, atque ad pe suadendum difficile cuicumque non lubeat errorem opini nis amplecti. XIX. Operae pretium duximus non pauca ex ipso D, plomate huc proferre. Quod eo fane praestabimus, ut podina temporalis ne clam sit, atque aeterna mecratio quam Gregorius Ecclesiae ac saeculi hominibus interminatur, siqui sorte eo temeritatis devenerint, ut contra ejus constitutiinnem insurgant. Gregorius itaque post concessi a se bene. cii summam: Siqua igitur, inquit, in suturum Eccisasticaculari que persona hanc nosrae concessionis , constitutionis paginam sciens, contra eam temere demenire tentari riι, secundo, te ii e commonita nist reatum suum congrua 1atisfacitione correxerit ,
potestatis honorisque sui careaι dignitate, reamque Hetino judicio existere de perpetrata iniquitate cognoscat, o a Jacratissimo corpore sanguine Dei, o Domini Redemtoris nostri 'su Christi ali na fiat, atque in extremo examine districtae subjaceat ultiom e cunctis autem eidem Ecclesiae jura servantibus fit pax Domini nostri si esu Christi, quatenus o hic fructum bonae actionis percipiant, erapud districtum Puduem prae-ia aeterna pacis inSeniam. Amen ,
X X. Laudatum Diploma nunc temporis videre est in Archivo Toletanae Ecclesiae cum sigillo, ac subseriptione εGregorii IX. & novem Cardinalium . datumque fuit eri AEdibus Lateranensibus a. d. undecimum Calendas Iunias Re demtionis anno 123 I. Hanc profecto mecrationem Motissicis si sorte fortuna Μemorialis Auctor pensi nillil habeat, nos vero timendam oppido judicamus, sicuti benedictionem faciendam plurimi esse censemus. XXI. Quoniam Toletanae Ecclesiae Archivi mentio facta est, admonendus mihi videtur Lector duo ibidem e rumdem Pontificum servari Diplomata ad Reges omnes ocPrincipes Hispaniarum data, per quae beneficium, & cum cessio hujusinodi ipsis significatur, mandaturque, ut siquis Catholicus Princeps loco aliquo ad Hispalensem Metropolim, ac provinciam spectante potitus fuerit, quae erunt opportuna decernat, ut singuli ejus incolae Toletanum Prim, tem agnoscant, eidem in spiritualibus, quatenus juris est
245쪽
Primatus, obtemperent. Honorii ΙΙΙ. Diploma datum est pridie Calendas Februarii ex Palatio Lateranensi anno IZ I9. Pontificatus altero. Gregorii IX. ex iisdem AEdibus datum pridie Nonas Aprileis anno I Σ32. Pontificatus quinto. Quamobrem a tempore illo, quum amplissima, ac praestantissima Hispalensis Ecclesia recepta fuit ; perpetuo Toletani Archi piscopi tota illa in Provincia, Dioecesi, Urbe, Patriarch
lem Crucem ante se erectam praeferri Voluere: quamvis amtem illius Praesules aliquoties obstiterint, contestatae tamen denunciationi acquieverunt: unde turbae nullae, quae instare
videbantur, sunt factae ; neque e sua potestate Archiepiscopus Toletanus discessit. Caeterum de his postea capite vigesimo mentio erit.
XXII. Insuper Innocentii octavi Diploma Romae confectum septimo Idus Majas I 489. Pontificatus anno quarto ,mtu proprio datum fuit Cardinali Petro Gonsales Mendotio, a quo vitium omne abesst subreptionis, obreptionis, cognitionis desectus, causarum rationis incertae. , instantiae Primcipum, & quodcumque aliud vitium, cui Pontificium D, ploma esse queat obnoxium, quidquidlibet cavillatio magis perspicax detegere obnitatur : nam PontifeX motu se proprio id conficere profitetur eXpresse, nullis omnino procibus , aut instantia praeeuntibus, verum propria ipsius deliberatione, ac certa scientiata. Unde Doctoris eximii opinione infertur, quod Vera ac perfecta cum cognitione PontifeX, Omnem praeter errorem, beneficium istud concedit. Quapropter nemo omnium amrmare ausit, seu imprudenter , seu male instructum id praestitisse Pontificem ; pe inde enim esset, ac mendacii ipsum arguere. Ita P. SuareZ loco laudato sentit . quem adire dissidentem non pigeat.
XXIII. Quid aesiderari possit amplius ad Pontificium
Diploma roborandum, ignoro . Ibidem Pontifex Innocem tiuS contrOVersiam memorat, quae ΤOletano cum Bracarensi Archiepiscopo de Hispaniarum Primatu intercedebat ; praeter eam Vero nullam ex Ecclesiis Hispaniarum de Primatu contendisse cum Toletana commemorat ; quin immo ut O viam iretur incommodis, ac molestiis, queis Ecclesiastici v Xabantur : sibi enim, ubi secum acerbius apud Metropolitas actum erat, ad Primatem provocandi facultas adimebatur, quippe quum controversia inter utrumque esset, neuter tuto
246쪽
adiri poterat a sanxit Pontifex Prointerim, ac pro suprema capitis auctoritate mandavit, ut dum controversiae finis imponeretur, Ecclesiae omnes Castellae, ac Legionis ad Primatialem Toletanam deserrent, utque ipsius Archiepiscopus in eas omnes jurisdictione . atque auctoritate Primatis uter tur, ac quibuscumque aliis actibus muneribusque dignit tis ejus propriis. Adversus Diploma istud Hispalensis Ecclesia toto Σ34. annorum spatio, qui ad usque I a 3. lapsi sunt, quum Memoriale ipsius inscriptum nomini emersit , nunquam insurgere conata est ι & vel ab eo tempore impedimento nunquam fuit, seu esse potuit, quin Toletanus Α chiepiscopus propriis fungeretur muneribus Primatus in Dioecesi, & urbe Hispalensi i ut capite insequenti demo strabo. itemque fusius cape. I s. & m. necnon cap. 6. Par tis tertiae a num. I 3. ubi documenta suppetent plurima ad erusinodi cognitionem spectantia . XXIV. En ipsa Diplomatis verba. Pontifex statu comtroversiae Toletanum inter, & Bracarensem Archiepiscopos . simulque Hispaniensium Ecclesiarum incommodis relatis manum jam remediis admovens, infit: Merim. . . motu pr pris . non ad tuam; veI alterius pro te, nobis Juper hoc siluis petionis instantiam , sed de nostra mera deliberatione , o ex certa scientia, ut tu, qui Ecclesia Toletana ex concessione, ex dispens tione Apostoli a praeesse Agno ceris, isquequo controversa prad Lia... debitus suus finis impositus fuerit, Apostolica auctoritate, in eisdem Ragnis, o Dominiis Casellae, o Legionis , praedictorum Regis, o Reginae temporali dominis subjectis hujusmodi T. imatiae oficium, or illi competentes juris ionem, o superioritatem , appellationes ad eorum Primatem pro tempore legitime impositas, recipiendo , 9 admittendo, ac in omnibus ad incium 'gum perti nentibus , Dylitiam adminifrando, per te, τὰ per alium, seu alios exercere, ac contradictores quoslibet, ct rebelles per Ecclefiasticam censuram, o alia juris remedia eompescere libere, o licite maleas auctoritate Apostolica praesentis tenore concedimus, oe. Hoc in
Diplomate praeclarissime oppugnatur quidquid Memoriale assirmat. Tota in antiquitate negat Primatem perpetuo adhaesisse uni Ecclesiae apud Hispanos. Haec Memorialis summa est. Ubi id maxime admirandum videtur, quod nulli ratione habita honoris alicujus Hispalensis Ecclesiae pro i sus praestantia non indigni, Toletanae detrimentum cur
247쪽
tur dignitatis, quae summae ipsius est potestati conveniens. Ingentis instar incommodi habuit Pontifex, dum temporis ad Apostolicam Sedem facilis patebat aditus, deesse in Hispania Primatum, quo fideles a intropolitis aliqua affecti molestia nulla mora confugerent. Quae quum ita sint nonne majoris loco incommodi habendum erit tum in Hispania Primatum defuisse quo a Metropolitis vexati Fideles sese conferrent, quum adeo difficilis, atque impedita ad Apost licam Sedem antiquitus via erat i Ab omni ergo abhorret fide, Pontifices seu tanquam occidentis Patriarchas , seu tanquam Ecclesiae capita tempore tam diuturno deseruisse tot sibi fidissimos filios quot provincia istaec produxit, eo
destitutos remedio, quo caeterae occidentis provinciae ac Re- gna utebantur. De hoc autem plenior alibi sermo erit. XXV. Negare plane non ausim quanquam ab Inn centio octavo constituta atque sancita ia abunde satis evi cerent , ut Hispalensis Ecclesia praeter receptionem omnem Toletanae subjiceretur jurisdictioni, necnon legitimae appellationes essent Hispalensis Metropolitae ad Toletanum Archiepiscopum, tanquam Primatem) negare, inquam, non ausim minora ea esse, quam quae ab Innocentio fieri potuerunt. Siquidem Martinus V. disputationem omnem abst terat de Toletano Primatu in Diplomate, quod Pontificatus sui XI. anno confecit septimo Cὼendas Apriles Romae, &ad hunc locum afferendum duximus. XXVI. Martinus Episcopus D us Sei orum Dei ad perpetuam rei memoriam . Ex 1 reprae se itutis osscio de cunctis o bis Ere is, quibus nos Aposolicae pertulit excellentia dignitatis, studiis cogitare tenemur a uis, ut illa, earumque Tustores consilii eaelestis dispositione in partem follicitudinis e caii, congruis pedifruantur praerogativis, o honoribus, nostri dona miniserii μυ rabiliter impertimur. Venerabilem igitur Toletanam Ecclesam p ternis, ut decet, complectentes Uectibus, quodque illius confider tione, o intuitu Archiepiscopus Toletanus pro tempore existens 'μmas est, o propterea Veneralilium Fratrum nostrorum Patriam charum ad instar quorum ad Trimarum licet nomine duntaxat differat eaedem exsani dignitates, quod praeminentia dignitaIis adminis lis attollendus fit, aequanimiter ; recensentes ad omnis ambiguitatis dubium quia forsan apud aliquos oriri posset post
rum penitus submisendum, Venerabilem Fratrem nostrum stoam
248쪽
veni, erat ea tempestate ArchiepiscopusJoannes Contreras '' 'er Succes ores sios pro tempore existentes Toletauos Archiepiscopos in nostris, o Successorum nosserorum rumanorum Pontificum caspellis, generalibussue Graptoriis, o Conciliis, ac quibuslibet aliis publicis, ac privatis locis, ultra Sedis Apostolicae Notarios, ac omnes, ac singulos alios serprius Promotos, qui Trimates, o Electores Imperii nou suerint, Archiepiscopos, locum tenere, illisque praeponi , ac praeferri debere , neciron omnibus , or singulis In argarizis, prici legiis, o insigniis, quae dictis Tutriarchis competere poterunt, uti, o gaudere libere, liciteque posse, auctoritate Apostolica tenorepraesentium decernimus, o declaramus: non obstantibus Constitutionibus Ap stolicis, statutis, o consuetudinibus Ecclestarum , o locorum qu rumlibet , iuramento , Apostolica confirmatione, o quamis alias mitate roborationis, caeterisque contrariis quibuscumque: nulli I ceat . Datum Romae apud S S. Apostolos, septimo Calendas Aprilis , Pontificatus vero no tri anno undecimo . Nihil, ut opinor, monumento isto evidentius afferri potest. Capite autem vigesimo hac de re disserere constitui , quo Lectorem opperior.
XXV ΙΙ. Haec Martini V. edictio suum effectum somtita est in Basilete Concilio . uti mox videbimus capp. m.& 21. Martinus idem V. alio in Diplomate , quod profert erit Cardinalis Aguirre Ioanni Contreras Toletano Archiepiscopo nomen Primatis attribuit, quod capite ΣΙ. afferetur, ubi aliae Primatus significationes proserentur, quibus Lectori sotis erit factum . . Quanquam autem certum mihi sit peculiari capite planum sacere, tum Catholicos Hispaniarum, tum . universi terrarum orbis Christianos Reges Toletanis cum . Archiepiscopis, tanquam cum Regni nostri Primatibus, sese gessime: sequenti tamen proxime capite adducam edictum & decretum Regium ab Ioanne secundo confectum pro A chiepiscopo Toletano Alphonso Carrillo contra Burgorum Episcopum Alphonium Carthaginensem; atque ipsius Regis Decretum ad omnes Praesules, Principes, Dominos, ac Tribunalia suarum ditionum, ut Archiepiscopo Toletano Pr, malis Hispaniarum privilegium a Summis eidem Pontificibus concessum sarium, tectumque servetur.
249쪽
nis II. temporibus evulgata pro Toletano Archiepiscopo cum testimonio eorum ex
L Surgensis Di copus conatur impedire Toletanum Primatem, quin natinera Primatis exerceat in civitate, em Dioecesi Turgensi . IL &-usque ad IX. Joannis Regis Catholici Diploma exhibetur. X. usque ad X U. laterae ejusdem Regis ad Epycopos Hispaniae. X U. Ab hoc Decreto Toletani deinde Primates tota Hispania, Hispalensi Dio
cesi non excepta, Crucem praefitulerunt. XVI. Turgensis Epycopus suo exemplo totam Urbem docuit venerationem erga Toletanum Primatem. XVII. Obsequii hujus m numentum ad perpetuam rei memoriam. XVIII. XIX. Ecclesiae dimnes 26O. mmorum spatio non turbarunt pacificam
po essionem Toletani Primatus. Denique Ecclesia Hispalenses nudio jure im Argis ; er Regis in se iram convertit.
I. Ecreta, & Bullas Pontificum Romanorum jam pro-I tuli, ex quibus tum summa, tum vetustas Toletani Primatus, ut videtur, negari non potest. Restat nunc, ut Regia producam Diplomata quorum principem locum Occupat Regii Consilii Diploma pro Alphonso Carrillo, quod ratione habita contentionum Archiepiscopi Toletani, & Bu gensis Episcopi nondum quippe hic erat Metropolita actum fuit, quum anno I 8. idem Carrillus a Rege petiit, ut Primatis privilegium, dignitatem, auctoritatem servari sibi mandaret ; a Regio item Consilio, ut vim cognosceret a Burgensi Episcopo sibi factam, suam enim civitatem ipse interdicto obstrinxerat, eo quod Alphonius Carrillus Pr,matis ossicio fungens, urbem, ac Dioecesim permearit erecta Cruce , ut suae dignitatis praeberet indicium . . Regium Vero Diploma sic se habet , quod majorem ob legentis commoditatem in latinum vertam per singulos Paragraphos. II.
250쪽
geros εῶ e an smo vos venistis por musra persona d las csas , que ante mi ,ν en es mi Consis Deron propusas, e algadas porambas las dictas puries, cada uno en guarda de seu derector hque por mi De mandari , e Mordari, que por enimces se fici e iis que mas largamente face mencisu en ciertos mis autos, que Iobre. elio sto mande dar.
Joannes gratia Dei Rex Castellae, Toleti, Gallaeciae . - Hispalis, Cordubae, Murciae, Giennae, Algarbiae, Alg
girae, Dominus Bisc ete, & Molinae. Τibi Reverende P ,, ter Alphonse, inclytae civitatis Burgorum Castellae capi- tis, ac nostrae Camerae Antistes, Audientiae nostrae Α δε ditor, noster, nostrique Consilii Reserendarie, in quem ,, aestimationis, ac spei multum conjeci. Probe nosti comia troversiam, quaestionemque, quae tibi cum Reverendo inia Christo Patre Alphonso Carrillo Archiepiscopo Tolet, A no, Hispaniarum Primate, magnoque Castellae Cancell, ,, rio, atque Consilii nostri intercessit ι eo quod Archiepi-- scopus idem tuam ingrediens civitatem, Crucem erectam is praestetulerit, quare tu eidem urbi interdixisti, quo inte ,. dicto & tuam ,& alias omnes urbis Ecclesias innodasti. - Item nosti Archiepiscopum suos per oratores ad nos remia detulisse; necnon per te ipse adfuisti rebus coram nobis, δε ac Consilio nostro propolitis ab utrisque partibus, ut nem,, tra a suo jure decederet; quodque a nobis sancitum, d se cretumque fuit, ut prointerim fieret a qua de re iusius E e Σ actum