장음표시 사용
561쪽
suam in qua domo sumpserunt Magistri vinum &species, de ibidem com paruerunt Procuratores Nationum Picardiae de Almaniae, di ego cum eis i ε'.& complures Magistri. Haec facta sunt his duobus diebus, scilicet die MLun .e 3 o Mariij & die Martis 3 i eiusdem mensis. Sig X. de soro cum S 3ng. Ad an . i '. legimus in Chartulario, sea Archiuis nostris renuncia tionem quandam a Capitulo Laudunensi factam obtenti cuiusdam priui legij contra Iura Universitatis.
UNiv Exsis praesentes litteras inspecturis, Capitulum Ecclesiae Lau
dunensiis ad Rom. Dcclesiam sine medio pertinentis Sal. in Do m. Noueritis quod hac die Mercurij i7. mensis Decemb. an D. 1 49. Coia 'ram nobis personaliter constituti venerabiles & discreti viri DD.& M M. Ioannes Landas Archidiaconus Laudunensis, Guill . Champ Bodon Can
tor, Io. Castellani, Nicolaus Begari, Iae. Houuari, Eustachius de Mes nillo, Io. de Ianta, Theobaldus Geruin. Petrus Bouini, Nicol. Iosse, 'Randulphus Caignari, Michael Flamigi. Io. Rosier, Io. dc Lyari, Guill . 'Penneliau, Io du Vabengler. Io. Bondi mari, Guill . Michiel, Io. Boc- Ρquet, Io . Gillon, Petrus Rousselli, Gerardus Belioris, Io. Villari, Iac. 'Vairon, Io . Fabri, Io. Chariet, Mauricius de Rochesori, Gobaudus 'de Anya de Io. Arnulphi Canonici Laudunenses renunciauerunt & eo rum quilibet renunciauit certis casibus Novitatis, seu Mandatis Regij, 'impetratis ab anno citra per Capitulum Laudunense ,& etiam impetran 'dis in praeiudicium priuilegiorum nostrae Matris uniuersitatis Paris. & 'M. Io. Sellarii Senior Canonicus & Thesaurarius nostrae praedictae Ecclesiae Laudunensis, qui pariter renunciauit, sicut & praedicti , prouiso quod omnes alij processus & citationes qui emerserunt & emergere postrent in futurum, tam occasione dictarum litterarum Regiarum impetra. earum , suam occasione Henrici de Furno ,δc alias ponantur ad nihilum M annui lentur , quodque occasione praemissorum ipse D Thesaurarius non citetur, aut inquietetur in suturum. alias non . De quibus sic dictis iadcfactis ad approbationem praemissorum ipsi petierunt & corum quili- ..bet petijt praesentes litteras signo nostri Notar ij signari & fgillo nostro ..communiri. Datum in Capitulo nostro , anno, mense dc die praedictis . . Trie quoti cum sequentibus. Hanc ce renunciationem non accepit Vniuersitas ob conditiones appositas , itaque idem Capitulum postea amore pacis cum Vniuerstate pure simpliciterque omnibus priuilegijs contra ipsius Iura impetratis paulo post renunciauit, ut patet ex hac chartula.
Nivrκ sis praesentes litteras inspecturis Capitulum Ecclesiae Lau iadun ad Rom. Eccl. nullo medio pertinentis Deca natu Vacante sal. in Domino. Noueritis quod nos Ioan . Landas Archidiaconus Laudun. ει
Philippus de Longotio Archidiaconus Trania hac, Io. Sellari j T laesaia... rarius, Guit Cham pia Bodon Cantor . Ioan . Castellani, Nicol. Begari, illac. Houuari, Michael Flamigi, Guill . Pommetiati, Eustachius de Me . . . nillo, Io. de Ianta Theob. Geruin, Petrus Bouuin, Randulphus Cai- gnari. Nicol. Iosse. Robertus Hut te, Io. de I rari, Ioan . Rosier, Io. au Vallengler, Gerardus Belioris, Io. Bondissiari, Guill . Michiel, Guill . . de La yens, Io. Villari, Io. Bocquet Iac. Gillon, Petrus Rousselli, Mau. ricius de Roche fort. Io. Chariet. Iac. Vairon, Io . Fabri, Io. Arnulphi δεα Gobaudiis de Anya, Canonici Laudun. in Capitulo nostro congrega -
tita Capitulum nostrum facientes, renunci ruinini, o quilibet nos am rentin- certiae cassius Novitatis, seu Mandiatis Regus ab anno citra per nos ιNe- , ct etiam alijs impetrandu in praejudiciam priui Porum no rae Marriae ci
ersitati Paris In cuius rei testimonium sigillum Capituli nostri prae- ιι ςnxibus litteris duximus apponendum. Datum in Capitulo nostro Lau- ι dunensian. Domini i* q. die' mensis Ian. Dic autem i8.elusia mensis habitisComit ijs Vniuersitatis InstrumentumTOm. V. AAa a
562쪽
praedictae renunciationis lectum est publice, de eo abunde satisfactuin sibi putauit uniuersitas, ut legitur in Actis diei. Anno i 1 o. Angli omnino e Normania expulsi sunt, quibus ait Mere 'in tu, nihil feliciter in Gallia successisse ex quo Ianam Puellam crudeli Iu dicio flammis damnassent. Ob insignem autem hanc victoriam Mandato
Regis institutae sunt in toto orbe Gallico supplicationes. Inter caeteras autem maxime memorabilis fuit illa quam celebrauit Guillelmus Carre rius Episcopus Parisiensis ab C deSS. Innocentium ad Basilicam D. M a Dae, inquario oo. Pueri Impuberes a septimo ad undecimum aetatis an num , cereum accensum singuli manu gestantes, bini processerunt. Mensis Ma ijdie . cum conuenisset uniuersitas a Rectore conuocata. Beneficiandorum Catalogum, seu Rotulum conscriptum claudi iussit vetuitque deinceps ullos conscribi de nominari qui non praesentes ades.sent: Rotulum autem illum ad Nuncios suos qui in Concilio Carnotensi
adhuc commorabantur, transmisit.
Die ii. Iuli j in Comit ijs Centuriatis apud Bernardi nos Rector existit fuisse aliquos ex Suppositis & Ossiciarijs Vniuersitatis in carcera occasione alicuius doni per Ciuitatem Parisiensem Regi, ob recentem victoriam oblati, propterea quod impositam sibi laxae portionem per.
soluere iuxta priuilegia Academica detrectauerant. Igitur in hanc sen tentiam a pluribus itum est, ut Rector suo & Vniuersitatis nomine re posceret Ofiiciarios & Scholares V niuersitatis, de ni repraesen tarentur 5 restituerentur . cessari placebat ab omni Ossicio Scholastico, tam oe culto quam manifesto Item placuit ad Episcopum Beluacensem Con seruatorem Privilegiorum Apostolicorum Vniuersitatis scribi, ut Lute
tiam venire vellet, aut, ni veniret, mitteret aliquem cum potestate Censuris illigandi eiusmodi vexatores de destructores Privilegiorum. Praecipuum vero negotium fuit in lustrandis Collegijs, statutis rete. gendis ac recognoscendis rebusque ipsorum disponendis ad commodio rem reformationem quae a Cardinale Tuta villaeo paulo post facta est Die i8. Nouemb. facta electio Rectoris, quamobrem verb anticipa.
tum fuerit tempus, non videmus. Inter Quatuorviros autem oborta est
discordia, ob aequalitatem suffragiorum. Franci enim de Picardi cle gerunt M. Nicolaum Fraterni in Rectorem, reliqui duo M. Ioannem Canedy Scotum. Dissidium diremit Antiquus Conclaue ingressus prae-
. stiro prius iuramento in m.inibiu Procuratoris Franciae, ut legitur in Actis, ta praedictum Fraterni in Rectorem renunciauit. Die vero i7. Ian. huiusce anni Vniuersitas apud Mathurinenses congregata audiuit relationem Oratorum qui ad Concilium Rothoma genie milli fuerant pro tuitione & conseruatione suorum priuilegiorum iij nque gratias versis egit amplissimis, quod res Academiae propusnassent sortiter, eorumque acta rata habuit de probauit. Hi autem misi; fuerant MM. Guill . Eurardi, Petrus Maugier dc Gaufridus Normani. In iisdem Comit ijs actum est de intercessione, iampridem facta, ne Ca-
domi erigeretur Universitas. Item ut relegerentur veteres Rotuli, fieretque Codex mcmbranaceus in quo omnium nominandorum nomina
describerentur. Eadem etiam Vniuersitas Citatorijs modum adhibuit, neve ad quemlibet citandum & causam quamlibet ad Praepositum Parisiensem ullus abuti posset Privilegio Academico statuit ut si quis Citatorio, seu Mandato Praepositi indigeret, supplicaret prius apud Vniuer-
statem causamque ederet. Jc necessitatem impetrandarum eiusmodi litaterarum. Rogata quoque V niuersitas a Comite Dunensi per litteras , vi quidam Rotomagenses, qui propter contumaciam urgente, ac instante ipsa excommunicati fuerant, relaxarentur, indulsit relaxatione ad mediam Quadra ge simam. Die Mercurii 3. Febr. in Comiti js apud Dominicanos habitis conclusa est Apertio Rotuli Nominandorum. Item recitatae s litterae Universitatis Lovaniensis, quae petebat sibi remitti quandam causam motam inter M.
563쪽
Vniuersitatis Parisiensis. yyy
Iacobum .... Suppositum Parisiensis Universitatis de M. . . . Suppositum studi j Lovaniensis. Quam in rem nominauit uniuersias viros eximios, qui cum D. Rectore litem examinarent. Et illi tandem concluserunt propter certas rationes non esse causam remittendam ad Louailienses, sed retinendam.
Die vcro '. eiusdem mensis apud Mathurinenses egit Universitas demittendis Legatis Turonium qui Privilegia sua propugnarent apud Resem dc Concilium quod ibi celebrabatur. Item de intercessione iba ad uersus Academiam Cado mensem, cuius institutionem dc crectionem iam ante impedire conata fuerat. Item aduersus Chartam Normanicam quae contraria erat Privilegijs Vniuersitatis. Quia verδ pecuniarum penuria laborabant, tres Nationes, inter quas Gallicana potissimum , existimarunt non esse mittendam celebrem Leagationem priusquam audiretur ab Eleemosynario Regis V niuersitati, amantissimo, quid rei faciendum foret. Nihilominus tamen quia Natio Normaniae pollicita est se pecuniam daturam in rem Legationis, dum sibi sum eienter de restitutione caueretur,caeterae Facultates cum ipsa con cluserunt esse mittendam.
Deinde lecti sunt articuli nonnulli Resormationis, itemque Instructionum priuatarum qui tribus illis Nationibus, Gallicanae, Picardicae, Germanicae non placuerunt, donec amplius examinati fuissent a De pii tatis quos nominari volebant. Itaque a Conclusione praedicta appellarunt ad Vniuersitatem ipsam melius congregand m.
Hac appellatione spreta, Rector nihilominus ad ii. Febr edicit ut Procuratores adessent in Collegio Nauarrico, asscrrent claues, intercilientque sigillationi Litterarum praedictae Legationis, atque aliarum ad Regem & ad alios mittendarum. Et quantum ad hoc, inquit M. Petrus Rauelli Procurator Nationis Gall. in vetusto Codice, Met magna arca Vnisversitatω praefatae fuerit aperta, ut ingeretur sera venerandae Nationis Alma
niae, mira clauis fuerat perdita, tamen nihil fui sistatum, nec permissum est extrahi paruum corum in quo reponitur magnum Agi Eum dictae Vniuersitaris. Eth c propter oppositionem se appessationem praedi farum Nationum t Onciae o limantis Disaram per earundem Procuratores. Et fuit Au At a i ta a cis Vniuersitatis cum quinque clauibus Nationam ct RHIoris. Tane in die es hora M. Rector dictae mi uersitatis almae praecepit mihi es alijs Pro Ororibus sereturamentum, sub parnalexandi seras ct incurrendi punitionem, quod interesse. muae in ditio loco, ct capiata de Nauarra cum Decanis aliarum Facult.rrum, Pro- oratoribus o Depararis horis p. post prandium , ad expediendam ea quae forens expedienda se senda. Et ideo feci conuscari ter iuramentam notabiles Deputatos 'gularum Prouinciarum se singularum domorum in competenti numero apud iraei tam Cogregium de Nauarra eadem die, hora prima post prandium adeon-
flendum se prouidendum mihi quid essem facimus se responsi rus super hac re
D. Rectori Deparatas praedis , propter i a praecepIum mihi per eandem D. Re Zorem sectum o inian IMn. Ex quibus iuxta maturam deliberationem
madem Depxtatorum Nationis matru meae fuis conelusium quod nulta modoc n entirem ad har modi ex editionem es Didationem, inconsulta Natione 6 omniter congregandis seuper has prae ictis, o quod haberem requirere D. ReἱD- Deputatos suos quaten supersederent negarium hoc gae ad crastinam diem, O quod haberem copiam di Elarum Instructionum o obligationum praedi-
ram, ut eidem Naraoni matri meae ostenderem ct perlegerem in facie eiusdem perModo, quod per hunc modum Natio praefata contentaretur. Et casu quo ipse . RHIor υMet me aliter rogare, vel ad ringere ad praedictam Agitationem, Me in idtionem poenae , quod appe rem ab eo Ad uersitatem.
Id praestitit Procurator Nationis Gallicanae, obstititque quo miniis ali quid illa die sigillo Vniuersitatis muniretur. Et Rector ad crastinam diem
P rQ livam eundem citauit coram Vniuersitate ad dicendum O aE positionis se aviassationis. Ille vero Nationem suam hora 7 ma-
564쪽
Instructionem Legatorum, Cautionem Nationis Normanicae pro pecu nijs quas mutuo dederat, aut dare spondebat. Petiit etiam quid fieri placeret in ea appellatione, seu Citatione Rectoris ad uniuersitatem. Qui iabus expositis α auditis, Natio nominauit M. Ioannem de Martignia coactexponendum causas appellationis dc intercessionis. Qui , ut habetur iri praedicto Codice, eorum Vmae state, horta P praefatam Ambissatam non ore utilem, nec necessariam , im. infodiuosam , tum propter occupationem Regii Majegatis, tam propter penuriam pecuniarum: se quia etiam non placebant eidem Nationi quidam articuli in his instructionibus positi, nec etiam placebat obligatio in forma quam continebat. Re in medium posita ad deliberandum, Tres Nationes, Galliae, Picardiae de Germaniae in eandem sententiami uerunt. Tres Facultates superiores eum Normania in contrariam ; secundum quas ut pote secundum pluritatem conclusit Rector & iussio ut adessent Procuratores hora 3. post prandium in Collegio Nauarrico, ut que claues afferrent ad sigillum ex arca extrahendum re sigillandum. Sed propter eorum absentiam ea die nihil adhuc fieri potuit. Die i 3. Feb. conuocata rursus per Rectorem apud Mathurinenses Vni. uersitate te re exposita, tandem amice tota controuersia composita est consentientibus Facultatibus & Nationibus, ut emendarentur nonnulli articuli ; utque cum alijs Legatis mitteretur M. Gaufridus Normani tui collectio pecuniae alio modo fieret, neque sumeretur a Normanis pecunia mutuo , sed ut vocabant, per Bursam impositam omnibus, praesertim vero Aacculiaridis tam superiorum Facultatum quam Baccalarijs Facultatis
Eodem anno Rector nomine Facultatis Artium, cum Abbate San Genoue fiano litem intendit Cancellario eiusdem Domus apud Curiam Paria menti propter insignia peccata in Examine admissia tum ab ipso de Pro cancellario suo , tum ab Examinatoribus. Quibus euidenter pro Datis. Senatus in eorum locum substituit ad annum alium Cancellarium , sub Cancellarium & alios Examinatores, quos Abbas praesentauit Faculta ti
Verum Natio Gallicana in Comitiis die Veneris D Mariij habitis omnino improbauit nouorum Examinatorum nominationem , nec Rechoiaris acta quoad hoc habere rata voluit, quod existimaret iniuriam faciam fuisse Facultati Artium. Rem referam, ut scripta in reperio a M. Petro Rauelli Procuratore Nationis Gall. si e Veneris, inquit,s Martis eodem anno 1 o. fuit Facultas Arti δε-
emniter congregata per D. Re Arem apud S. Iulianum Pauperem super duobus articulis. Quorum primus fuit ad audiendum nomina edi cognomina aliquorum I sitiret M. nostri, M. Nicolui Iuuenis in sacra Pagina Pr Uforu qui fuit praesentatus ad Oh cium Cancessariν Tentaminis S. Genouerat o etiam Musistra nobisi M. Petri de mure , etiam in farra Pagina Professoru qui similite ait praesentatus ad Oscium Sub. Cancessariatas per eandem Reuerendum in Chrso Patrem D. Abbatem S. Genouera: se etiam nomina Cr cognomina s. aliorum Magi strorum qui fuerant ordinari per Cariam Parumenti O deputari ad Tentamen Baccalariandorum in examine S. Genouera propter processam pendentem in diata Cnria inter praedictam D. Absalem O M. Philippum Anrisci Religiosum ejusdem loci S. Genouera tunc Cancestarium examiniae praeae G Quos . Masistros, scilicet M. Antonium ops pro Natione Franciae, M. I, - cobum de Bosco pro Natione Picardiae, M. A gidium Marte pro Natione xo maniae ct M. Walterum de me ia pro Natione Almamae praedicia Curiis deputabat c, constituebar Tentatores eiusdem Examinis praedri si una cum an . Teutatorabus antiquis ad reformationem anli qui examinis. Secandas Art. esscommunis super supplicationibus c, iniuri s. Quantam ad primum Arriculam. placuit Nationi Franciae matri meae, quota Praefatus M. Nicolaus Invenis prasentatus per D. Allatem Prae tum fecundum ordinati,nem ZIIae Curiis habeat exercere dictum O cium Cance ar= pro
565쪽
hoe anno, sine praejudicia Statutorum Facultatis. Et similiter placuit praeda tis atroni matri me quod praefatus M. Petrus de Maacero, item psesentatar, a soυt dinum est, etiam haberet exercere o actum Sub-Cance natua eiusdem e minis pro hoc anno. Sed non placuit, quod a b . pr nominati per Eiectorem Op sentari per D. Albatem praeditum secuntam ordinationem Curain admittantur tanquam Tentatores, sed Uum tanquam a b nres. mantum ad a. articulam M. Ioannes Normani supplicauit quod Farati ibaberet discernere se dirare si fuerit de meute o eo ense Magi forum es totius
cultatis, qxod D. Rector duceret processum contru Tentatores antiquos, quorum ipse M. Ioannes Normani erat unus, ct in Curiis Parumenti. Isauhoe negotium ius Facultas haberet D. Rec orem gratum, ratam ct aduoatam. Super
quo a. articulo praefata Natio mater mea deliberauit se expreae dixit quὸd non ait de mente ua, nee de consiensu quod praefatus D. Resior Procederet in Partu mento contra Tentatores Erinsatos. Et in hoc praefata Natio habuit ipsam D. Re Ictorem ingraium se inanoatum. Et similiter deliberaverunt ese expres rixe runt a riones, scilicet Norman emuniae. Et vitris, pridi fisi in Nationes Normania se Almani in etiam deliberauerunt υnformater sicut fecerat Natio Franciis mater mea, quod casu quod D. Rector non vellet concludere, & exprimere, seu proferre dictas deliberationes suas, quod Ego tanquam Decanus de primus Procuratorum haberem concludere taexprimere, seu proferre deliberationes suas. Supplicationibπι quoram figa compulseas ct coactus per Nationem matrem meam annuerem pria uis seupplicationibus proia protegatione mea se promt sane Dicta apr dictis Nissionisus in presentia moriorum duorum II. Garri r Nicia serasin 'rxe Otis es, M. Petri A uir, quod haberent me in hoc defendere o obseruare a quoctin se interesse apud quemcxn que,accipiendo has modi actam ese 'um proprium οἱ uni. b tati tuitione , prose latione o promi Aone fastis in absentia D. Recforas qui notast concludere, O recessi, concissi in hanc modum, quod qu metum ad primam articulum puersat Facultati recipere M. col. Iuvenis se M. de Vauce Eo, ut predi fames, ad incia praediit ro hoc anno. Et similiter placebat reciprre alios nouos Tentatores secandam ordinationem Curiae Pariamenti siue prodicis
tutorum Facultatis, deposito quinto qui erat suspectus, eὐ quod morabatur in Pridagogio ct habebat proprios Scholares sub se ; i, quσd Curiis Parconenti fueras
det Eo minus bene informata. Et quantum ad a. artic. conclusi conformiter adi liberationem Nationis Franciae matris meae quoa non fuit δε mente Facultar:s, nec de consensu quod D. Rectorprocesserit contra antiquos Tentatores: D in Me cxltas habuit ipsam D. Rectorem ingratum, se inaduoatum.
Die sequenti, scilicet 6. Martii idem Rector Vniuersitati quam conia uocauerat, exposuit ea Ouae pridie gesta erant in Comit ijs Facultatis Ariatium , deque ijs rebus deliberari iustit: an scilicet aequum foret quod pri die Facultas Artium decreuerat, cum praesertim quod ipse egerat, id de consilio egisset. Natio Gallicana perstitit in sua deliberatione & conclusionibus: non item caeterae , nec sit militer reliquae Facultates, quae Acta Rectoris grata derata se habere responderunt. Die Veneris r. Aprilbs ante Pascha Congregata apud S. Mathurinum Vniuersitas per M. Iacobum de Golida, tunc Rectorem audiuit relatio nem Legatorum suorum in ConcilioTuronensi, gratamque habuit eorum legationem. Lectae sunt quoque ibi litterae Re iae, quibus inter caetera monebatur Universitas, ut quam plurimos abusus & prauas consuetudi. ne quae irrepserant, emendaret. Quibus lectis statutum est in eam rem deinceps adhibitum ira diligentiam, quam possiet fieri, maximam.
Anno i si . expulsis ex Aquitania Anglis extinctisque factionibus quae 1 stiGallicanum Orbem tandiu turbauerant, ubique festi dies ludique cele- ci; conuersa ad preces Academia supplicationem instituit solemnem
QNxraordinariam ad D. Germatii Aulisti odorens. I9. Maij, Pro exoro.
-- imum pro unione S. Matris Ecclesiae , prosperitate Regis Chri- lanissimi Κaroli VII. ex nomine. Reginae eius consortis inclytissim x,
D. Dulphini Principis famatissimi potissime apud Exteros de Antiquo Tiam. V. AAa a iij
566쪽
hostes huius Regni glorios, DD. de Sanguine Regio, qpro seriei centi
a 3 i. tione Exercitus Res j ad partes Burdigalenses, pro augmentatione huius a l. D mae matris in suppositis, conserti itione huius inc*tae urbis O pro temperte aerii ira e multiphcatione bonorum terrae. Haec in Achis Nat. Gall.
In ijsdem legitur habitis die 13. eiusdem mensis Comit ijs apud Matim 1 in enses exposuisse Rectorem quod in Ditione Normanica Prim legio. rum Academicorum ratio nulla haberetur in ijs quae pertinent ad Cori seruationem , seu ad Causas quae ad Foruin Conseruationis Regiae, aut A postolicae remitti debebant, carceribusque manciparentur qui Citato rias litteras significabant. Et circa materiam istam dictum fuit, ut si qui inter Turbatores eiusmodi Privilegi j Iurati est ent, illi euocarentur a u. dituri sententiam aduersus se tanquam aduersus periuros dc infames se rendant; si vero non iurati, citarentur ad Curiam Conseruationis, ut que si non potiet haberi accessius liber & securus ad locum ipsum iii quo residebant, in vicino fieret denunciatio. Habitis quoque die to. Iuni j Comiti Is Generalibus, exposuit Recies Abbatem San Dionysiarum praeter morem S consuetudinem iroti uni quoddam ius sibi arrogare voluisse paulo ante in recognoscendo Perga meno Indictali , unumque e Pergamenarijs Iuratis nomine Theoder,
seu Thuaudet in ea re parum gnaviter se gessisse. Auditis autem rei 3 D cani, super. Facultatum oe . Procuratoribus, placuit consuli Patronos se Cori pliarios Vniuersitatis tam de Curia Partamenti quam de Curia Coeerat, Osricundum consilia eorum procedere contra Abbatb se Conuentum S. Dionysii, qui nescio qua authontate se contra usum hactenus obseruatum volunt et i stare Perga memum in pris udicium Rectori o Libertatis uersitatis. Habuit. Theo V det Pergamenarium Iuratum contumacem , quia vocatus ad Congre. V sationem , venire contempsit, ta quia D. Rectori suisque Deputati viris inter caeteros Vniuersitatis famatissimis irreuerenter locutus est, in V praeiudicium libertatis Rectoriae & ipsius Vm uersitatis, eum suo O cio in V perpetuum s me υEa spe misericordi- prauauit I se ut cunctis pateat se cisteris cedat in exemplum, decreuit vi in inadraulis a gerentur sietate , in quibus exi- densissme notetur deperiurio. Tunc erat Rector M. Nicolaus Fraterni, cui diei 3. eiusdem mensis nempe quae Vigilia erat Sacrat. Sacramenti &S. Ioannis quae duo Festa in unum diem coinciderant, substitutus M. Tho
mas Rousselli, vir ingentis nominis A famae. Et ille procedendum habuit contra Electum de Carentan in Normania qui mi iros ab Vniu er sitate AConseruatore ad significandum litteras citatorias in carcerari tuli erat, vi patet ex Achis diei 26. Aug. iDie Mercuri j 6 Octob in Comit ijs Ma thurinensibus expositit Rector, quid rei molirentur Rothomagi Fratres Minores, legique iussit litteras Archiepiscopi Rotho m. quibus significabat Universitati quam periculo sum esset pati Minores arrogare tibi potestatem Concionandi , seu, ut aiunt, praedicandi in singulis Prouincijs, etiam sine licentia Curionis non etiam ipsus Archiepiscopi, petebatque ut Vniuersitas vellet sese huic causae adiungere. Quod quidem illi unanimiter concessum est. Interim ipse Archiepiscopus iussit obseruari Minores suae Metropoleos .ec inter
caeteros F. fartholomaeum , cuius nonnullas Propositiones minis temera.
rias notari R ex se sibi voluit illasque ad Vniuersitatem misit cum quibusdam Instrumentis Inquisitionis factae in Praedicti Fratris Bartholomaei dicta & Ameria. In hane rem igitur conuocata est a D. Rectore Univer stas, & ab ea Statutum factum, ut infra patebit. Interim vero F. Bartholomaeus citatus adfuit, dc donec Assertionum sitarum rationem reddidisset, ei interdicium Licentiam prosequi. Sed tandem ille errores correxit, propositiones explicauit, seque aprid ma trem Universitatem planissime excusauit. Itaque in integrum restitutus est die ψ. Decemb. ut scribit M. Ioannes de Martigni aco Procurator in vetusto Codice Procuratorum Nationis Gall. his verbis.
567쪽
DI E . mensis Decemb. an. t si . Universitate apud s. Mathurinum I Ii. solemniter congregata ad audiendum quasdam Informationes fa A.,o H-cta, ex parte Reuerendi in Christo Patris D. Archiepiscopi Rothoma sensis contra Reuerendum virum F. Ioannem Bartholomaei ordinis FF. G o. Minorum , occasione quarundam propositionum praedicatarum per eun dem Rotho magi. Vnde Praedictus Frater in licentia eius impediebatur. Super quo praedictis Informationibus dc earum prosecutoribus auditis satis ad longum: audito praeterea iam dicto Fratre ex aduerso responden te, se excusante Zc declarante praedictas propositiones fuisse per Eccle. sam decisas Et cum starent cum Generali Statuto Omnis utra qxe sexus, per eas nunquam intenderat, sed nec intendit derogare Iuri, potestati, seu aut horitati Praelatorum , vel aliorum quorumcunque sub Ordine Hierarchico constitutorum , unde Parochiani ab Obedientia & reueren tia Curatorum, seu Praelatorum valerent abduci, imo potius, ut dice bat, eas proposuit oc proponit cum essectu semper inducere quatenus dicti Parochiam dictis suis Praelatis de Curatis obedientiam, reuerentiam 'ec honorem curiosius exhiberent, singula iura soluendo. Natio Franciae veneranda conclusit, quod dictus Frater propter hoc 'nullatenus erat impediendus, sed recipiebat eius excusationes, respon sones, de declarationes, repraesentans praedictas Insormationes propter 'multa suspectas, praesertim propter hoc quod dictae propositiones prae dicatae fuerant in Quadragesima anno Dona .r so. cum gratia singulo
rum ec signanter praelati Reuerendi in Christo Patris D. Archiepiscopi 'Rothoma pens s. de dictae Re formationes factae fuerant in fine Augusti de '
in Septembri Sc propter aliam occasionem. Et propterea etiam quia omia 'nes ibi Deponentes sunt Beneficiati Curati, aut de familia praefati Re uerendi in Christo Patris Archiepiscopi: Mihi singulariter iniungens quatenus dictum Fratrem ex parte praefatae venerandae Nationis caeteris Na. 'rionibus, D. Decano Facultatis Theologiae de D. Cancellario R. Mariae 'specialiter recommendarem: quod de feci ut potui . dc ita Conclusi. Haec fuit Sententia Nationis Gallicanae, cui fere conformis fuit con- λώ i. cluso Nationis Picardorum, ut legitur in Actis Nationis eiusdem hoc a Pi- modo . Tamen rem integram reini sit ad Facultatem Theol. de Decret. ς μ
ANNO Domini i41t. die . Decemb. suit alma Pari sensis Universita,
apud S. Mathurinum hora s. de mane solemniter congregata, ad au diendum quasdam Insormationes factas ex parte Promotoris D. Archi episcopi Rotho magensis contra de aduersus quendam Fratrem Ioannem
Bartholomaei ordinis FF. Minorum. Exposuit D. Rector qualiter praedictus Frater nuperrimos sermones in villa Rothom agensi de partibus circum vicinis fecerat, & in illis palam dc publice quasdam Propositione, secerat, seu dixerat in praeiudicium Curatorum de virorum Ecclesiasti
corum, ac eorum iurium. Puta quod Parochiani possunt tibeia se Mendican tibus per ordinarios admiss confiteri ab que Curatorum licentia es alijs eos absoluere ;nec prima peccata Mendicantibus confessa ipsis C ratis iterum confiteri, prout tunc extitit latius lectum in Congregatione 5d contentum in Insorinatione. Quare ex Consilio Deputatoram, D. Cancellaris Ecclesiis raras ae Decano Facultatis Theol. inhibitiones fecerist dictus D. Rector ne eam ad gratam licentiis in pridiua Facultate Theotisse admitterent, donec se quo que rea litis Universitis deliberasset se ordinasset o praedictum Fratrem audi. O . Qui personaliter comparens dixit nunquam velle de voluisse quic- iri praeiudicium Curatorum dixisse R dicere. Sed cum quaerebatur i mel in anno, obstante quocunque priuilegio Parochiani suis Cura
xi teneant ut eonfiteri iusta causa cessante, generaliter ut prius , dc non
liter voluit respondere. Et quantum ad istum articulum non est habita Concordia, sed eius licentia, seu praesentatio facienda ad gradum quo usque impedita. Et hanc materiam remisit Natio mater mea ad Facultates
568쪽
Theologiae praedictae de Decretorum. Acta suerunt haec anno, mense, diei uel. V ἴc loco praeallegatis praesentibus venerabilibus virisDD.&M Roberto P de Landa, Io. Berthe, Nicolao Ruys, Reginaldo Cati, Andrea mas P selin, Guill . Houppe lande, Io. Cinis, de quam pluribus alijs notabilibui' Magistris praedictae Picardiae Nationis, teste meo signo Manuali hic ap. V posito. P DAUBY. Eadem fere fuit caeterarum Nationum & Facultatum quoque ipsarum
sententia. Itaque, Die 13. eiusdem mensis iterum fuit Vm uersitas cun
gregata apud Math. super materia de facto eiusdem Fratris Bartholomii de in alias deliberatis perstiterunt Nationes dc Facultates,ut idem deblati tigniaco scribit. Die is eiusdem mensis Decembris cum a Rectore M. Clemente Par. mentior conuocata fuisset Facultas Artium in San Iulianensem AEdem Cancellarius Ecclesiae de Universitatis Paris adstitit, dc conquestus est de multis abusibus qui in eam Pacultatem irrepserant, supplicauitque viiii vellet ipsa Facultas remedium asserre, qua de re sic scribit M. PetrMartigniaco Procurator Nat. Gall.
DIE is . mensis Deceriab. an. Domini i 1 i. congregata fuit Facultas
Artium veneranda apud S. Iulianum Pauperem super duobus arti cutis. i. fuit ad audiendum aliqua proponenda per D. Cancellarium B. ' Mariae concernentia Statum Facultatis Artium supradictae. i. Fuit com-' munis super supplicationibus de iniurijs. Ad quam Congregationem vocati suerunt & comparuerunt multi Magistri de singulis Facultatibus su ' periorum singularum Facultatum ad consulendum. Quantum ad primum, propositis per praefatum D. Cancellarium varijs in conuenientibus, abu sibus , imprope rijs, de deformitatibus, quibus iam dictae Facultatis honor. V seu fama ubi libet quam plurimum denigratur, Tum quoad Doctrinam dc
docendi modum in vico straminis ex incuria dc negligentia Magistrorum, Tum quoad disciplinam moralem id bonorum morum id honestae con uersationis compositionem ex praedictorum Magistrorum perniciosa dis. simulatione. Quemadmodum constat de superfluitatibus, vanitatibus, dissolutionibus de excessibus commissis in celebratione quorundam festo. , rum. Et quantum ad istum ultimum articulum, Veneranda Natio Fran ciae mature & absolute conclusit, quod de caetero talia festa fieri non si permitterentur cum minis, seu instrumentis altis, cum tapetis dc breui -- Dus, seu quibusvis dissolutis habitibus animum Scholarium distrahenti. - bus a profectu de inducentibus ad lasciuiam. Similiter de aliae Nationes,, idem consuluerunt volentes unanimiter quod haec Conclusio redacta sub , sigillo D. Rectoris per unum, vel duos ex Bedellis ad singulas domos reo Collegia, in quibus tenentur Paedagogia, de praecepto dicti D. Rectoris is ante instantia festa diligenter transmittatur Principalibus dictarum do se morum, seu Collegiorum Magistris, omnibus suis Scholaribus in Aula o propter hoc ad pulsam Campanae vocatis in praesentia diciorum Bedel-- lorum per dictos Principales Magistros districtius publicanda ne sub praeis textu ignorantiae, dcc. subiungentes poenam priuationis Magistrorum eco retardationis sitorum Scholarium quorumcunque pertinacium , rebel-- lium seu Transgressorum. Quantum vero ad alium artic. de totalem Rc- formationem Facultatis, conclusit Natio, quod darentur notabiles De-- putati duo, vel tres qui cum D. Rectore, D D. Cancellariis Zd Procura se toribus adulsarent. & inuenirent modum optimae Re formationis, de si is esset opus, vocarentur de Superioribus Facultatibus ad consulendum , de si quod articuli lecti per D. Cancellarium copiarentur de communicaren-
,, tur dictis Deputatis ad addendum , vel diminuendum, de c. Consulit ,, praeterea quod futurus Rector iuraret ista prosequi, similiter ec Procu-
Huc usque pro a pendis negotiis V niuersitatis solebat singulis Suppo
positis imponi B ursa, seu laxa maior aut minor, pro v terant grauiora, aut
569쪽
leuiora negotia. Quae quidem Bursa, seu contribuendi necessitas cepe
magnarum contentionum Ecdissidiorum causa fuit: quia plerumque Fa r. cui tales ta Nationes se sentiebant oppressas, aut aere alieno, aut eiusmo 'Mdi contributionibus singularibus. Sed hoc anno cum ageretur de mitia Coesii . tendi solemni legatione, nec Bursae Receptor rationes suas reddere vo- η'Vtoluisset, de alia ratione inueniendae pecuniae initum est con silium. Scilicet ut quaelibet Facultas dc quaelibet Natio suum legatum proprijs impensis
aleret & muneraretur, imposita singulis qui deinceps reciperentur, seu admitterentur in gremium Vniuersitatis, taxa inta& determinata Hanc que Natio Gallicana rationem inuenit, ut testatur M. Io. de Martignia. co in vetusto Codice Nationis. DIE, inquit, 29. mensis Decemb. an. i si . Vniuersitate apud S. Ma ι thurinum solemniter congregata, dcc. Et quoad modum habendi pecunias pro agendis Vniuerstatis, Natio ex tunc adulsauit alium ino
dum quam per Impositionem Bursae, videlicet quod quaelibet Facultas
dc Natio sito prouideret Ambaxiatori, vel quod fieret thesaurus com munis. Hoc modo videlicet, quod quilibet nouiter veniens volens iura re, volens praetentis priuilegijs, immunitatibus atque libertatibus Uni uersitatis gaudere, in siti introni ratione soluat unum scutum tam diues quam pauper, aut quilibet secundum qualitatem exigentiam siti sta tus Nobilis videlicet, Abbas, Praelatus & quilibet in quacumque di nitate constitutus unum nobile Aureum , Mediocris unum Scutum, In ferior siue pauper medium scutum dc quod tales compellerentur iurare
antequam reputarentur Parisius pro promotione tempus acquirere, sicut
fit in aliis uniuersitatibus, Andegavens, Aurelianensi, Coloniens, Lo vaniensi,&de hoc fieret Edictum commune singulis in ensibus per Viri. uersitatem tam in sermonibus, lectionibus, de alijs actibus quam scripto ubi libet publicandum. MDie 1. mensis lanuarii Natio Gallicana eodem Procuratore edixit in
Noveo Ni Vniuersi quod anno Domini t si . die 1. mensis Ianuarij
veneranda Franciae Natio apud S. Mathurinum saper nonnullis Agenda eiusdem Nationis concernentibus solemniter congregata, sin gulisque ipsius Nationis Prouincijs ad deliberandum more solito retra ciis ad partem, inter caetera per praedictam concordi fuit omnium deli beratione conclusum ad obviandum graui pauperum Scholarium op pressioni. Et praeterea ad euitandum iam diciae Nationis & Iu a toris eius diu continuatum tributum in solutione Burse solidorum Parisiensium quod dic a . solidorum Parisiensium Bursa cessaret, &cursum de caetero. Non haberet, quin imo ex tunc dictam . solidorum Paris. Bursam quas sauit, reuocauit penitus dc annulauit, prout qua stat, reuocat de annui lat. Voluit, vultque dicta Natio per alium modum iam adulsatum, aut si opus es h ad uitandum in Facultate de Universitate, loco δἰ tempore congruis declarandum pro agendis de prosequendis praedictorum Vniuersitatis , Facultatis & Nationis de pecunijs prouidere. QVA PROPTER. NOS IOAN. NEs de Martigniaco praeicitae venerandae Nationis PROCvRATOR Vo BisOMNinvs M Acts TR is, SCHOLAR illus, d Suppositis tam Iuratis quam non Iuratis Nationis praefatae praecipi inus de districte mandamus quare
nus huic Conclusioni pareatis, ec vestros parere diligenter & cum essectu faciatis sub poena perpetuae priuationis cuiuslibet vestrum delinquentis. Datum Parilius apud S. Mathurinum sub sigillo Procuratoriae Nationis p fatae. Anno mense, die quibus supra. Anno i si . facta est memorabilis illa Parisiensis Uni sersitatis Resor matio a Guill Cardinale Tuta vili o, quam superioribus annis tentatam& inchoatam absoluerunt hoc anno Clarissimi Proceres Academici ex
singulis Facultatibus & Nationibus huic rei praepositi. Absolutam vero, Tom. V. BAbb
570쪽
' lectam te relectam, approbatamque ab ipsa Vniuersitate, confirmauit V praedictus Cardinalis cum Quadrigario Episcopo Paris. &alijs Commis.' tarijs Regiis, dieque i. Iuni j sigillo suo roborauit. Est autem talis.
anno Domini 1 32. ' ViLLELMus miseratione diuina tituli S. Martini in Montibus sacro T sanctae Romanae Ecelesiae Presbyter Cardinalis, de Esto ut euilla vul V gariter nuncupatus, in Regno Franciae singulisque Galliarum Prouinci , ' Apostolicae Sedis Legatus. Maiores nostri, summi illi priscique Philo sophi max am edendis conscribendisque legibus operam, ac studium
V impenderunt , existimantes nullam Vrbem , nullum hominum coetum,
P nullam denique bene vivendi rationem posse subsistere, nisi aequis le' bus ac salubribus insti tutis constituta firmataque sit. Quippe cum ratio summa sit insita a natura quae iubet ea quae facienda sunt, prohi' betque contraria , quod sine aut horitate cuiusquam , satis experien' magistra rerum edocuit. Constat namque maximas Respublicas, accivi V tates legum obseruantia floruisse, transgresso ne vero penitus decidisse. V Sed cum omnibus legum institutio atque obseruatio sit necessaria, qui V vitam honestam ingredi cogitant, nullis tamen expeditior aut decentior esse videtur, quam doctis ac litteratis viris, qui studio sapientiae fc virtu tis incumbunt, omnibus scilicet qui abiectis illecebris, bonis artibus at . que optimis disciplinis sese tradiderunt. Hos enim clim oporteat caete. ris moribus de vita praeire,&alijs recte vivendi lumen ostendere, ipsi se si primum institutis legibusque cohibeant necesse est. Legem enim,ut Cicerosi inquit, vitiorum emendatricem esse oportet, commendatricemque virtutum, ut
si ab ea bene vivendi ratio gucatur. Quae alma Parisien sis Universitas sapien-- ter ac diligent crattendit, quae quanquam priscis temporibus saluberri-- mis institutis ac legibus Δαι Imὰ recta re gubernata fuerit tamen velis bellicis cladibus, quae tam Vrbem quam doctu sic studiosos homicies di is straxerunt, vel hominum arrogata licentia, ab illa scholastica dis ei plurio ac vivendi institutione aliquantulum declinasse videbatur, sensimque ado id deuentum fuerat, ut viri Scholastici priscas illas &honestissimas insti
is tutiones, aut de consuetudine pro abrogatis haberent, aut illas temere is violarent, aut, quod grauius erat, earum plurimis ut priuilegijs atque is indultis abuterentur. Quae clari ac docti viri indigne serentes, exaduen-- tu nostro ad hanc Florentissima in Parisiensem Vrbem , omnia in melius o resor mari pol se sperauerunt; eamque spem nobis etiam certis indici js, ac votis significauerunt. Quam quidem spem honestissimam esse putantes, is adiuuandam atque ad effectum deducendam esse censuimus: attenden-- tes ad id nos iure Legationis adstringi, ut hominum vitam ac mores in se melius resormemus, ut ministerium illud impleamus, quod Legatis in-- cumbere propheticus sermo declarat; ut scilicet euellant & dissipent is aedificcn t de plantent. Et cum omnibus prouidere & prospicere iniunctumo nos coarctet ossicium ; eis tamen specialius intendere, inuigilare, consu-- lere que debemus, quorum aliquando praeceptis ac disciplinis imbuti conis firmatique fuimus : Nam cum in ipsis alma Vniuersitate in minor: ίν, anniso studentes sui si mres,stas in quantulumcumque Zisciplinam ac do binam, o in
,, Artibus M. Notus honorem acceperimus, debemus υtique diuinitiss nobis colis latae in s grai fructam rependere Vs a quisus istam accepimus i reminiscentes
is insuper nobis a Sede Apostolica, & a SS. D. N Nicolao diuina prout is dentia Papa V. ex cuius latere licet immeriti sumus emissi, id specialiter se fuisse comminiam, ut studia . Collegia, Capitula, atque Universitates
ri visitaremus ac reformaremus Statuta, ec noua condendo & vetera corri-- gendo, ad ipsam reformationem faciendam omnem operam curamque,, conuertimus. Et quoniam Legislatorem in ipsa legum constitutione an is te omnia considerare decet, ut Canonis testatur authoritas, quod ius a