장음표시 사용
381쪽
,,quid verbis velatum, fictum, ornatum, ,,implicatum, suspensum ue consilio recon- . ,,ditum; gestu adiutuin; vultu simula' , um; interpretatione deflexum; simu- ,,lacris mitigatum ; Vi arcana Intensum:
,,quis eX Omni curiae parte affectus, quae ,,diuersitas mentium, quae voluntatum im. . ,,uitamenta, qui fines Hudiorum quo de- ,,creta tendant, quam facta respiciant nie-Mtam : quis nexus cohaerentium, quae spes,,aut minae consequentium: quae fiaus aut ,,Veritas exemplorum, quae calliditas re- ,,pertorum. ' Haec & talia ea arte sunt a
,, cito prodita, cui neminis scriptionem ,,comparare posse facile dixerim. Sin- ,,gula verba aliquid momenti pragmatici
,,inserunt: ipsa connexio non rerum mo-
,,do, sed dictionis, habet aliquid quo im
,,struat lectorein negotiorum naturis i ritentum. Dio cum ambitu id agit & in ,,potioribus : sed ad reconditiora neque ,,is, neque ad hunc modum alius quis- ,,quam stilum porrigit. Plutarchus senten- ,,tiis & philosophando in Vitis suis institu- ,,tionem lectoris profitctur : Sallustius α,,Marcelloarus digressionibus & dictis sen- ,,tentiosis: Liuius Polybius illo,,prudentiae apparatu, quem interposi- ,,tis passim iudiciis , obseruationibus, ,,monitis , expressionibus instruxerunt.. ,,At Vem, qui ad exemplum Taciti tb- ,,to dicendi charactere , tota coinposi- ,,tiouis arte, tauta lensinum copia, in-
382쪽
hRITICA. 9 sitensione, geminatione,insinuatione, re Cap. X.,,rum gestarum notitiam adiuuerit, nomi- a. ΗI.Ronsi senari ex antiquitate nemo potest. Hinc
Mest,quoaedixi, euidentiae laude illum prae- ,,stare , neque aliunde re stius peti imsetelligentiain rerum, Ut sunt , non ,,ut videntur aut dicuntur, aut a Dornantur. Seiu opus est 'viro, dc invissenio , ct eruditione, Ut in ceteris par- estibus, ita vel in sola dictione, quam ra- ,,rissimi doctorum, minime autem omni ,,um scioli & Vani, quorum mores aue essetur natura huius scriptionis, satis capi-Munt. Ibid. p. Ita6. . Add p. ia3S Ii37. ,,Cum Ilistoriam,potissinum noscendae ,, ipublicae instrumentum, commendat ' ,, Tacitus, δέ suam exempli ergo nom, Mnat, palam est,nobilia illa decoris tantum ,,ingeniis pari prudentiae dc sermonis fa- ,,cultate condita monumenta designarLomni laudatione superior est: ',, Taciti in hoc genere calamus, qui nihil ,,omisit in Annalibus, quod ad ingenium ,,Principatus&Principum, ad consilia dc Martes dominationis, ad habitum denique
,,rei Romanae, qualis per ea tempora erat, ,,pertineret. Λtque in hoc instituto non ',,Voluptati, sed prosectui lectoris inserui- ,,endum sibi duxit, diserte testatus, profusetura sane illa primo aspectu leuia quae
, ,,scriberet, quamuis minimum oblectati 1'Mnis asserant. T. L p. Adae
383쪽
Cap. S. MEXempliun grande nobis praebet hi- la. Hi&Ronia sestoricorum solertis nus Cornelius Taci- , ψί Huius ingenio & eloquentis: cum dignam fortuna materiam denegasset, ,,obtulisset autem tempora, quibus num, sequam foediora res Romana habuit ; seri- ,,psit non Principum vitas, sed facinora la- ,,tronum ed immanitotes belluarum,non senatus sententias ct consulta sed probro-issas adulationes, scelest as delgtiones, miseras neces e populi autem non obsequia, id miserias sine exemplo acerbissimas. ι . Denique quicquid tyrannidis ingenium, nocte Vnquam tulit impium, crudeIe, , edecorosum, triste; hoc in compendi, tun eorum temporum, quae Iactius me-mmorauiit, Romam confluxit. De quo, um saepe conqueritur ; tum, cui bonorires tam malas narrauerit, diserte fatetur: ,,nimirum, Ut execrari haec posteri,& μο- ,,pter eam poster uin execrationemfutu,,riPrincipes cauere discerent:vH prauis
factisque sic loquitur III. . FRI. posteritne infami metus ΘΩ Λt- sequi ille propter eiusmodi arcana,flagitio- , a, inania dominationis denique quibus sevel solis nominibus tam cauit, ne quis ,,pro imperandi artibus arriperet mirifice' ' esplacet hodiernis politicis , qui felices so
sesuosquePrincipes autumant,ri ea sequan- ,,tur, ob quorum solam narrationem in-
,,felix DicitM sibi aliisque sus est. δε-
384쪽
,,citum igitur sunt haec magni Casauloni Cap. X. ',,in aurea ad Hybium praefat. verba D-a. Ust. Rom. , is nos quidem excusemus: illor excusari ,,nonposse iudicamus &c. Hai tenus Caf--,,bonus: cuius aues oritate ex abusu infeli- escissimo vindicandum censuimus scripto- ,,rem maximi ingenii, nec minoris prudentiae, parique eloquentia praeditum: quem alio fine, rationeque multum dis seuersa tam serio admiramur, ut ingentirilitate tota neminem audeamus illi us-Mquequaque anteferre. Di . T. Ly73 Cons tora Oramis de C. Core. Taeui insoria, aemuli ribendi arte iudicioque, au. .i . priuara Annalium interpretationi
promina, inor orationesp. 233. Aqq. iram queaste post absolutum in Annalium δε citi inrerpretatione Principatum Tiberii sibidem p. 3or. q. -Illos nulla tueri videtur ratio, qui le-Mnioribus apti aut sueti, sublimiora cum ,,obscuritate quadam,&, si diis placet, Ta- ,,citi singularem illam maiestatem, ultro Massectare instituunt. od ne Lusio qui- ,,dem successurum filisse, si vel maturus' ,,aeui inceptasset Taciti supplementum,
sump. 7.A. - ad totam literariam ant, sequitatem repurgandam qnimo conue Mius , eiusmodi institutum tenuit, quo
385쪽
α Ηist. Rom. . . , a haec studia quicquam limatius, ne- ,,que ad amplificanda copiosius, neque ad - - ,,tractanda instru stim a quoquam ha ste-- . .,nus eXcogitatum est. Prodierunt antea - ,,praeclari alustores agna cum editorum
- , ,,celebritate illi quidem squam intactam
' : i. ,,ad posteros perennare iubemus 3 prout . ', zuiuSque ingenium, occasio, suppellex - , ulit. Aliquis scriptorem NUC. ope aut -. ,,per solertiam emaculauit&correxit: a- . - Μlius varias lemqnes colle stas diligenter,seexaminauit re contendit : nonnemo ri- . 'Diuum S prisci inoris aliqua exposuit: quidam viam & vitam spectantes, ciuilis - , iri institutionem quibusdam notis pro- issessi sunt aut dissertationibus Ut minus ,,dispersa haec noscerentur , quarebatur .consilium; cuius specimen meditari Lu- , etia Parisiorum coepit: inde enim pro-: , usa sunt ingentia. di, Volumina. Quas erat reperire do- ,, storum in scriptorem eum curas, in . Dnum cOUUS conduxerunt. Eius gene- . , is etiam alibi exempla usurpata: extant- seque ad hanc .formam Gruterianae nom- fimilae editiones. Verum hoc paet*-n-- Ddum erat Vel tempori , vel eruditioniseconsultum. .id quisque, an,quod ridesiderares, annotauet, satis arduus im. Equirendi labor natus, sine taedio hacte-
,δus, nisi toties si ustra, tolerandus. Multi
386쪽
dissielles loci & su pecti ne verbulo qui- cap. X.,,dem memorati, digna illustratu plurima a. Hist.Rom. ,,plane praeterita, alia bis terue a diuersis L L,,posita. Plerique enim non ad editio- senem auctoris ista, sed in si1is aduersariis ,,forte consignauerant. Iam quantum sumpererat eorum, quae aliis magnis viris ,,huic auctori quidem profutura, sed in a- ,,liis operibus & miscellaneis saepe com- ,,mentariis prodita inueniebantur.Berneg-,gerus ergo iniuit rationem , qua semel seperia stioni studiorum & tempori, tum ,,α instituto cuiusque prolixo, ut ita di-iscam, compendio subitemretur. Quic- ,,quid ubique terrarum itide post renatas ,,literas, ad unumquemque scriptorem se- ,,licia publico elaborauere ingenia, quic- ,,quid emendationi, illustrationi, dimoni ,,argumento, ex omni penu doctrinarum esseruit, coacta sub unum conspectum, di- ,,sposita in pronatos usus, locupletata inis ,,genio editoris omnia exhibentur. Ita ,,moles libro demitur, copia augetur, O ,,do additur: cuius instituti pars sunt sane,,non ignobilis Indices, non tumultuario . ,, ut semipleno congestu, non frigida α,,triuiali philologia, sed plane nouo exem- ,,plo in maiores, quam facile dixero, op- ,,portunitates ac subsidia adornati,quae era ,,Perimentis potius, quam elogiis innote- ,,icere possint. Huius operis formam a-Mntino complexus Noster, ingenti appara- . Tq istu,
387쪽
/ as6 BIBLIO GRAPHIACap. X. , tempore, instrumesitoque grauissis Rom. indigere se intellexiti Comparata: -- ,,igitur iam olim bibliothecae nobilissimae, ,,in quam patrimonium satis lautum im- . Dpenderat, accessere tum quotidiana ex ,,librorum emtione augmenta, tum esse- ,,cti in omne genus scriptorum indices, ,,sylvae, notae, commentarii: quibus ipse ,,partim manus admouit, partim studio- ,, rum aere satis largo conductorum ope- ,,ra perpetua, quae minus ingenio vide- ,,bantur opus habere, expedivit. Fidem paene excedit, quantos homo priuatus in ,,hunc Vsum sumtus toleraverit. Esse-
, ONO Vt singuli propemodum libri,
minus recentiores, quam prisci,
. . ,,suis quibu3dam praesidiis sint ornati, & l. ,,Vniuersi communi quodam mutui usus' sevinculo sibi inter se respondeant et quali separatu fortasse sola censeri Argentina ,,potest. Enimuero quid expectare in f : ,,posiorum eX hoc elegantioris literaturae ,,domicilio orbis debeat, Iisinus.Ta- ,, tus, quorum editione praelusit tantum ,,destinatis Berneuerus, sicilem conie- ,,cturam praebent. Sed sc eram o , Re es eio, Liuio, Arriano, Ciceroni Seneca, a
,,in primas Salgustio, raue idi, Paeb--,,ris, propinquus nouae lucis .lendor o-- ebatur: nisi intercepto morte Berne in omnem hanc industriain & vota humeros suis premum
388쪽
ta ,, unde ac ostensum est. Illud non omi-Mserim assirmare, dignum esse institutum
- . tam strenuim,quodpublica omnium eo, rum munificentia seueretur,qui pereun- i ,
c Mthun in Germarua studiorum dignitatem krinarescere optanti Omagisnesp. II. . t i ,,Quo factum est , ut praeter morem α
seculi dc sentire de praecipuis rebus,
. sequar Vellet, & quae senuebat, 'expromere,,posset I smrus. Nouum & decorum, nge auae libertatis genus: quod & illi a Dyere strentur , qui quaedam indicta, allent. De iis, quae ad 2 citrum retu-ε olit, loquor. Obseruasthae, Modeste,quam ,,seliciter in iis etiam , i quae adolescentior: , ipsit, noua cum antiquis contuini e sequantum ille ab obsevia vetustatepetitae - lucis in abstrusam nouitatem intulerit se teros, quid nectus suis fuisset saeculo; ,,hunc, quid omnibus esset saeculi satim . . eruidisse credideris. Nam quae ab un- , cimo Annalium libro perlacutus est, seprouectioris iam multoque rerum usu, ,,eruditae aetatis exquisita specimina sunt. MDe quibus nemo, nisi peritia interiore,,rerum hominumque Europae imbutus, - , doneum tuleritrudicium. Ingenio- serum ad lucem & res gerendas natorum
,,haec palaestra est: in quam parum felici-
389쪽
BIBLI OGRAPHIAi,i., er destendit , vix eruditus ille quidem .i semultis literis Fosnero amicus, 1ed bi- . ,,bliothecarum Vmbraculis aptior, quan- ,,do Forsinerum Sc Grumerum plus ad -Tai M, tum eruditionis, quam decet, attulisse - ,,in censura librorum ciuilium arbitratus - i ,,est. Quid omnino Gruteri diffusae dc ad ,,locos communes implendos faetae disser- ,,tationes cum potitulis ForItarei & lima- ,,tulis animaduersionibus conamune hae. ,,bentyAlterae,quid in eruditionis apparatu ,,copiosum; alterae, quid in usu eruditi . . mnis electum sit ac ciuile, 'ostendunt. Id - ' ,,debebat vir candidus, si satis indolem vel ,, Taciti, Vel Forsineri. cepisset, dicere, πι- senum esseRolnerum qui super sapientiam I: ἡ,experientiamque etiam id genus erudi ,,tionis ad grauissimum scriptorem attule-
, ,,parebit iis, qui magni aestimatas ct ine-
. ,,ditas Boccasini in Tacitum curas contem. ,,dere instituerint cum Forstnerianis. Illae ,,sane proficisci videbuntur ab homine M,,cuto & immensum curioso, sed per e L ,,rorem aut abusunt iudicii nonnunquam. Mad declinanda elabente et harum auctor ,,recto tramite, gradu indeflexo, per ve- . ,,stigia magni cordatique consilii, ad rei-- ,,publicae intima quaeque grassitur. Auset
390쪽
,,Agricola Taciti potest esse exemplum Cap. X., ' ,,studii Politici feliciter oc sapienter tracta- a. Hist.Ronu,,ti. Diff. ad Li . Polit.
FLORI Epitome elegantissima est, FLORV - .& Panegyricus verius, quam historia: neque etiam post Plinium Floro in hoc scribendi genere quisquam praeferendus. Editio, Immis-
,, Ad Taciti aeuum eamn Florus myti- senet; is qui quatuor selibros scripsit. Hic inter eos reponen- sedus est, qui, iudice simustino, non tam de C.D. 9.υ senarrare bella Romana, quam Romanum ,,imperium laudare instituerunt. Cui ,,proposito stilus quoque respondet, inhi- ,,storia declamatorius,ac poetico propior, - - sicut amplius de eo pronuntiat Hossus in . ,,opere de Historicis Latinis. Recte et, iam Barthius, Flora, inquit, Epitoma Re' l. e. 3λ- Romanarum quidamPane ricus est. - ,,Omnia sane Panegyrisiarum inuenta, ar- ,,tisicia, acumina, plerumque non infeli-- ,,citer captat. Itaque I quis eius in elo- sequentia ciuili usus esse possit, cognosce- . . estur ex iis, quae de oratoribus & Panegyri- ,,stis postea dicentur. L F. TLp. Π3. MPxaeter Vulgi captu ed minime prae-., er rem & Veritatem statim his
. , isis) Horum addo , Panegyristam .ve- mutus, quam δ' istoricum; quod praeter a- ,,lios etiam Mos adue Fallun-