Thesaurus Euonymi Philiatri, de remediis secretis, liber physicus, medicus, et partim etiam chymicus, & oeconomicus in uinorum diuersi saporis apparatu, medicis & pharmacopolis omnibus praecipuè necessarius, nunc primum in lucem editus. Argumentum co

321쪽

tur: & si liceat, aqua feruente circumuas posita oleum elicere, longe erit melius. Summitati uasis pileus vitreus B. imponitur,ac lutone respiret aptatur, cui de more canalis adiacet. C. cui alter canalis vitreus adiungitur D. ita luto

septus ut nihil possit respirare. Hic peruas ligneum E. transit, quod aqua perpetuo frigidissima repletum habere oportet,canula Id. detrahetes quicquid

Iam calorem c5 traXeri alia nuper haustam denuo addendo. nasic D. refrigi- datur,fumit, non uruntur, sed in aqua uel oleum transeunt, conuersi , per F. canalis partem obliqua & ultra uasa- qua plenu exporrecta, guttatim in uas G. cadunt. Vt igitur uid prim5 turbidum quodda effluit, substatiam rei tenuiore efferens,post aqua clarior erit, demum oleum, quod eXusti potius o-' do iam refert, ouam rei illius a qua de

bis ιχ floribus destillatio fieri potest, sed

322쪽

TNE S VRVA Vsedis longh melius per descensum fit,&c.Sunt qui iuXta F. moschum ponutaliata pretiosiora odoramenta, retinet aqua odores no solum proprios, sed etia moschi & aliorum quae appo

nuntur.

De destillationο per descensum. VL stadius cap. xlx. docet de hoc destillandi modo in genere:& priuatim de oleis ex lignis iuniperi, eX uitellis ovorum,eX nuce moschata, & Benedicto : ex quo ego clarius & breuius rem oste dere conabor. Docet igitur costrui fornacem huic destillationi apta, similem foco qualis apud Germanos fit,ex lateribus non coctis, altitudine sesquicubiti undique , excepto anteriori latere quod humilius fieri potest, de laterib. tenuibus tegi,ad imponendum aliquid ut ferramenta, quibus ignis regitur, i titudine trium cubitorii quoquo ue sus. In medio huius foci foramen sit, tantum ut pes hominis immitti possit. Erit autem haec fornax etiam adalium

323쪽

to Hermetis, ut uocant: cum cucurbitae vitreae os in foramen furni inditum

palmi,id est quatuor digitorum logitudine,& si qd amplius circa ipsum pate deo argilla obstructo, ibi in caduit forcipe similiter candente coprimatur.) Destillaturus ergo in hac fornace:, cucurbitam accipe de optima terra : sin minus de cupro uel orichalco .hanc imple u L. que ad tertiam parte materia des illan da &include ei operculii ferreti tenuissimum eX lamina ferrea, foraminibus paruis plenu. Tu in uertes,&imponesos vasis in fornacis foramen ad tres uiaque digitos inserendo,& quicquid circuquaq; patet,luto diligeter explebis, ita ut nihil quicquam in hoc foramen decidere polsit. In parte aute inferiore foraminis cucurbitam vitrea subij cies pro qua impone da eximendat,& ut uideas quando materia tota destillarit, anterior fornacis pars debet esse aperta: cui superioris cucurbitae os inser

324쪽

ini S VRVS. 'artu aptetur, non lutando tamen.) Tum ignis fiat superius circa uas quod materia cotinet circu quat Sed ignis primo exiguus esse debet,& a uase quantu fieri potest remotus: deinde paulatim&maior & uasi propior eXcitari. Sciendum est autem g a quavis materia, a principio aqua dehissat, plus mi nus,secudum materiς differentia. Haec cum fluere desierit,& iam oleum stillare coeperit,euacuabis cucurbitam e uitro subiect a,iterum , subi, cies:&igne augere perges,& eunde Ppius uas excitare, donec nihil amplius olei destillet.

Tunc emignis moX longe remouedus est,ut superior cucurbita refrigeretur. Deinde inferiorem, id es excipientem auferes,& oleum seruabis. Caeterum

ignis, ut dixi, in principio perexiguus

requiritu paulatim augendus ad quartum us* gradum, duabus ex causis. Primum ne nimij caloris subito excessu omnis humiditas, etia oleosa consumat: suodpr cipue cauendu est,cu exuitel

325쪽

gno igne eXcitato nihil deliqueris. Deinde quia lignum accensum forte cucurbitam i deret, urere rumperet aut oleum ingrato odore efficeret. Porro

in oleo Benedicto simplici, ausebis ignem saltem in fine destillationis, & destillandi locum huiusmodi parare poteris Foueam in terra fodito, longam, latam & profundam pro modo ollae in

eam imponendae. Sit autem olla vitreata,aqua abluta: dc super orificium eius ponatur lamina ferrea tenuis,multis foraminibus perforata, ita ut lamina infra summum ollae marginem sit digiti transuersi latitudine: Supra hanc impones aliam ollam quae materiam demulandam contineat,sic ut orificia coniugantur,& omnia optim Mutetur. Tumnet ignis circa ollam superiorem, quae tota sit extra foueam praeter orificium.

Sed secundus hic modus incommoduorprimo est: quoniam aqua ab oleo sc- parari

326쪽

parari non potest: nec facile cognosci quando tota materia sit destillata, nisi usu & c6nsuetudine id cognoscatur. Potest etiam fornax fieri in colle praecipiti ut idem Vistadi' docet: ego ne sim

prolixior omitto. . Oleum de iijs citri,arantiae, aut limonis cum destillatur,primo aqua etiacitur,deinde oleum , quorum utrunt

separatimseruari debet. oleum quidem imprimis sua ue&bonu est. Fit autem hunc in modum. Folia de quavis praedicta arbore discissa contunde in mortario,&destillando aquam excipe: αcum uideris gutta aliquam diuersi coloris aquae innatantem,mutato recipiente ignem auge, & oleum collige. id modich olebit adustionem, quod uitium emendatur, si diu Soli expositum relinquatur. Sunt qui iam dicta folia

inter duo lintea siccent & conterant,adij ciat , alia ni ulla o dora ta, u t Zi b e

tum,moschum,ambram,styrace cal. ladanum,cinnamomum,benZoum: non

327쪽

3r4 EVONT MI quidem substantiam eorum, sed sumu

duntaxat. h ceni minij ciunt in aquam rosiaceam super igne,& uapore eorum folia imbuunt. His ita diligenter imbutis,accipiunt aquam rosiaceam in qua macerata sint aromata quaedam, ut caryophylli,galanga,nuX moschata, &c. per unum aut alterum diem: eaque madefactum puluerem foliorum in cineribus igne lento destillant, donec a-queus liquor separatus sit: deinde aucto igne oleum eXcipiunt, quod longe gratissimi & suauissimi odoris est,

Furnerius.

Empiricus quidam mihi retulit,hoc

modo commode oleum separari ab herbis et radicibus.Ιn terebinthina aut larigna resina lota octies aut novies , donec albescat, herbas aut radicesim- pone , & in arena calida relinque q.LDeinde destilla igne lento, & profluet primo terebinthina, mox ab initio raut si parti mouet, conserta seu uniue sa deinde flue primum lacteo sere colorea

328쪽

-ES VRVS.Iore,deinde flavescens. Deprehendes autem gustu quando liquor optatus

fluere incipiat: colore mutato,uas recipiens quoi mutabis,ut seorsim excipias. portremus enim liquor ignobilior est, & eXtra co rp u s usurp andus,prior uero intra corpus,Haec ille. Ipse mihi uideor oleum de baccis iuniperi uia disse hoc modo paratura. Olea destillata quae intra corpus dantur, omnia miscenda sunt, cum liquore aliquo, uino ,apomelite,aut strupo cuaqua destillata quapiam, alioue medicamento ut infra etiam inter balsame-lςa dicemus .hoc est quod empirici di-Cunt,oleis utpote spiritibus,addedum ςsse aliquod corpus. De oleis ex floribus. oleum ex croco paratur sic: asper sa aqua uitae digeritur materia, & abstracta per destillationem aqua uitae. X a

329쪽

31s EVONTMI praelo expressus liquor circulatur,ut si pra scriptum est de aromatum destillatione in gen ere, ex Ryssio. Oleum de spica, ex Gallico libro Furnerij.Herbam flores potius) spicae aut

lavendulae ad breue tempus insolato, tum in alembico aqua extrahito. Haec

per aestate Soli loco quam calidissimo eXposita,oleum in superficie effundit, quam subinde ab aqua separatam seruabis. Na&suauissime olet, &aduersus morbos uarios,praesertim frigidos,utilis est & dolores tollit. Eiusdem alter modus. In quanta uolueris copia olei de amygdalis dulcibus flores spicς bene maturos macerabis in uase vitreo in fimo equino per dies quadraginta. Deinde lento igne destilla postremd in sole reistifica uase diligenter obstructo. Si tamen adustionis odor sit, duo aut tria exigua foramina in cooperculo relinques. Sic in Splepurgatum, bonum di odoriferum re

manebit.

Eiusdem

330쪽

THESAURUS. ay. Eiusdem tertius modus. Floribus spicae bene maturis uas vitreum imple,

obstrue,& quotidie quantum poteris adi)ce.Hoc facere perges diebus octo: deinde uas obstructum infimo equino per tres menses putrificato. Tanae destillabis in alembico magna diligentia,& extractum oleu insolabis, ita ut semper quicquid clarius est separes &reserves. Sunt qui materiam,ut primum

ab igne sic habet Gallicus liber,sed puto legendum a fimo, scilicet equino in

quo macerata est per tres menses) e tracta fuerit, Soli exponui, &innatans aquae oleti subinde remouent. Vbi uexb flores oleum reddere iam desierint, quantum poteris exprimes, & succum expressium in Sole relinques uase inclinato,ut supernatans oleum facilius separetur. Sic oleum perqua odorum habetur sine omni adustionis uitio, Hu us Furnerius.

Idem oleum Ryssius fieri ait, ut oleude rosmarino,concisis floribus in uino