장음표시 사용
21쪽
1. P. Scipio ad Numantiam corrilplum superiorum ducum Socordia exercitum correxit dimiSS ingenti lixarum numero, redactis ad munus cotidiana exercitatione militibus, quibus cum frequenSb iniungeret iter portare conplurium dierum cibaria imperabat, ita ut rig0ra et imbres pati, ad fluminum pedibus traicere adsue- Sceret miles, exprobrante subinde imperat0re timiditatem et ignauiam si angente delicatioris usus ac parum necessaria expeditioni uasa quod maxime notabiliter accidit Gai Memmio tribuno, cui
10 dixisse traditur Scipio: Mihi paulisper, tibi et rei publicae semper
2. Ietellus bello Iugurthino similiter lapsam militum disciplinam pari seueritate restituit, cum insuper prohibuisset alia carne quam 3SSa elixaue milites uti. 15 3. Pyrrus illectatori suo Jertur dixisse, Tu grandes elige, ego eos sorte reddam. 4. L. Paulo et C. Varrone c0nsulibus milites primo iureiurando adacti sunt antea enim sacramento tantummodo a tribunis rogabantur: ceterum ipsi inter Se coniurabant. Se fugae atque 2 formidinis causa mori abituro neque ex ordine aeceSSuros, mi Si teli petendi seriendiue h0stis aut ciui seruandi causa. 5. Scipio fricanus cum ornatum Sculum elegantius cuiusdam
DISCIPLIX IN ILiTε C. Incipit lib' IIII. . scipio O Publius 3 incenti A 4 cottidiane Γ 8mfrequens O citer iniungeret conplurimu traicere e prior Hi corr. A trahicerem traiecere O exprobrantes subinde a id in marg. B imperatorem I 8 fragente corr. m. 2 delicatoris e eae ic corr. m. I, i add. m. dilicationis
aparum in expeditione x expedition notabiliter eid. sec. nobiliter codd. Gaio G Γ memmio AP emmio G nemio a Sernirasa O gaio ne mi B 10 mihi paulisper et rei publicae, tibi semper Oudend. eae Plut apophth. Scipionis in I tibi in D 11 nequaquam a Quintus iugurtino BOG a severitate .
c insuper m. assae lixaue Γ elisaue O quam a se assa elixaue Seriuerius 15 Pyrhrus Γ Pyrrhus C dilectatori i delectatorio delectori GBO 16 eos uero Leid. teri. 17 Paulo Schelius ad Polyb. de castris Rom. p. 77, coli. Liv. 22, 35, 3. 3S I. flacco codd. 18 adacti Oelf linus Herm. Ol. IX, SI eae iv. 22, 3S facti codd. ante i eam 1 inter ter add. m. 2 O iurabant se sed AI 20 habituros AI ri affricanus CDGBO scitu
uidisset, dixit non mirari se, quod tanta cura ornaSSet, in quo plus praesidii quam in gladio haberet. 6. Philippus cum primum exercitum constitueret, uehiculorum usum omnibus interdixit, equitibus m0n amplius quam Gingul0Scalones habere permisit, peditilius autem denis singul0s, qui m0la et lanei serrent: in aestiua exeuntibus triginti dierum sarinam collo portare imperauit. 7. C. Marius recidendorum impedimentorum gratia, 'lullulSm3Xime Xercitu agmen oneratur, uasa et cibaria militis in lasciculos aptata surcis inposuit, sub quibus et habile onus et facilis 10 requies esset unde et prouerbium tractum est: tuli Iariani. 8. I heagenes Atheniensis cum exercitum Megaram duceret, petentibus ordines respondit, ibi se daturum. Deinde clam equites praemisit eosque hostium specie impetum in socios retorquere iussit. Quo facto cum auebat, tamquam ad hostium occursum 15 praepararentur, permisit ita ordinari aciem, ut quo quis uoluisset loco consisteret cum inertissimus quisque retro se dedisset, Strenui autem in fronte prosiluissent, ut quemque inuenerat Stantem, ita ad ordines militiae prouexit. 9. Ssander Lacedaem0nius egressum uia quendam castigabat: 20 cui dicenti, ad nullius rei rapinam se ab agmine recessiSSe respondit: Ne speciem quidem rapturi praebea uolo. 10. Antig0nus cum silium suum audisset deuertisse in eius domum, cui tres filiae insignes Specie essent, udio, inquit, fili, anguste habitare te pluribus dominis domum possidentibus hospitium 251 se sed C 5 calones uulgo lacones codd. moles inextiua cinaestiuae portare Vat. I93 et Leid. sec. portari codd. C. G. O recidendorum i eae e correcta O impedim. imperatorum aeme noneratur Γ honeratur militum uulgo I0 surtis honus I I sit in prouerbi DO muli uulgo multi codd. 14 impat D imputum O in ut G 15 auebat serissi habebat AI DG om B e unaei O cum quos habebat Monae. 532I et Leid. teri incursui Vat. 340S I praepararentur m o paraentur Γ praeparenturis praeparararentur premigit Ordinare 1 et cum Vat. I93 incertissimus quisquis G se retro strenui Α18 o siluissent prosilitis A et ut 20 Lisander lacedemonius gressum didicenti Α 23 ntigonus Γ euertisse' diuertisso diuertisse audisset uulgo eius uiduae Eu88ner eae Pti t. apophth. Antig. 5 24 inquid 1 25 angusta habitaret ephiribus domus G hospiciu
22쪽
laxitis iecipe; iussoque commigrare edixit, ne qui minor quinquaginta annos natus hospitio matrisfamilias uteretur.
11. . Metellus consul quamuis nulla lege impediretur, quin filium contubernalem perpetuum Jalleret mahi iv tamen eum in
12. ' uitilius consul cum secundum leges in contubernio suo habere posset siliu in in Agione militem secit. 13. M. Scaurus silium quod in saliuo ridentino loco hostibus
ceSserat, in conspectum suum uenire uetuit adulescens uerecundiat ignominiae pressus mortem ibi conscivit. 14. Castra antiqui lus Romani ceteraeque gentes a SSim per corpora cohortium uelut mapalia constituere soliti erant, cum solos urbium muros nosset antiquitas Pyrrus Epirotarum re primu Stotum exercitum sub eodem uallo continere instituit Romani 15 deinde uicto eo in campis rusinis circa urbem alii itum castris eius potiti et ordinatione notata paulatim ad hanc usque metationem, quae nunc essecta Si peruenerunt. 15. P. Nasica in hibernis, quamuis classi usus non SSet necessarius, ne tamen desidia miles corrumperetur aut per illi 20 licentiam sociis iniuriam inferrent, nauis aedificare instituit. 16. M. Cato memoriae tradidit, in furto conprehensis inter commilitones dextra esse praecisas aut, si lentius animaduertere uolitissent, in principi Sanguinem missum.
17. Clearchus dux Lacedaemoniorum exercitui dicebat, rim-2operatorem potius quam hostem metui debere, significan eo qui
lentius Stewech. 23 uoluisset B principiis Tennulius an sol in Principes, Sanguinem m. Stetdech. 24 Clearcus B OG lacedem. Ide
in proelies dubiam hortem 'imuissent. certum si deseruissent
18 Appii Claudii sententia senatus e08 qui in Pyrrin regel pii Jtarum capti et postea remissi erant, equites ad peditem redegit, pedites ad leuem armaturam, omnibus extra uallum iuSSi stendere, donec in hostium spolia singuli reserrent 19. Otacilius Crassus consul eos, qui iti IIani lini se sub iugum
miSSi redierant, tendere extra uallum iussit, ut inmuti ill BdSue- Scerent periculis et aduersus h0Stem audentiores fierent. 20. . Cornelio Nasica Decimo Iunio consulibus, qui exercitum 10 deSeruerant, damnati uirgis caeSi publice uenierunt. 21. Domitius Corbulo in Armenia duas alas et tres Pollini PS, quae ad castellum Initia hostibus cesserant, extra uallu tu SSittendere, donec adsiduo labore et prosperis excursionibus redimerent ignominiam. 1522. Aurelius Colla conSul, cum ad pus equites necessitate cogente iussisset accedere e0rumque par detractasset imperium, questus apud censore effecit, ut notarentur a patribus deinde 0ptinuit, ne eis praeterita aera procederent tribuni quoque plebis de eadem re ad populium pertulerunt omniumque conSensu ta-20t,ilita disciplina St. 23. . Metelliis Macedonicus in Hispania quinque c0hortes, quae hostibus cesserant, testamentum sacere iussas ad locum reciperandum remisit, hinatus non nisi i0SP uictoriam Jeceptum iri. 24 a P. Valerio consuli senatus praecepit, exercitum ad irim in proelio subire mortem dubitauissent, certum ederich. eae I LII sententiam ΑΓ qui a quia D pyrrho AD 4 remis I peditem pedem I pedes pedem eae pedes corr. man. r. A
23쪽
uictum ducere Saepinunt ibique castra munire et hiemem sub lenioriis exigere. 24b. Senatus cum turpiter fugati eius milites essent, decreuit, ne auxilia eis summitterentur nisi captis eius ' 0gionibus.
25. Duobus milibus, quae Punico bello militiam detractauerant, in Siciliam uehit relegatis per septem annos hordeum ex
26. Piso T. I ilium praesectum cohortis, quod loco fugitivi cesSerat, cincto togae praeciso, soluta tunica, mi dis peditius 10 in principiis cotidie stare dum uigiles uenirent iussit conuiuiis et balneo abStinere. 27. Sulla cohortem et centuriones, quorum tali0nem hostis perruperat, galeato et discinctos perstare in principiis iussit.
ab equitum, quia hostibus cesserat et parum instructam armis alam habebat, uestimenta per lictorem scidit eidemque ut erat foedato habitu perstare in principiis, donec mitterentur, imperauit. 29. Atilius Regulus, cum ex Samnio in Luceriam transgrederetur exercitusque eius obuiis hostibus auersus esset, opposita 20 cohorte iussit fugientes pro desertoribus caedi.
30. Cotta consul clii Sicilia in Valerium mobilem tribunum militum ex gente Valeria uirgis animaduertit.
uictcrum O Saepinum scripsi serinum ACBOD seruum firmuVat. 340 Burnei. 73. Reg. XII C 2 in Samnium Deder secutus Me-buhrium hist. Rom. III p. 58 9 ubique A lenien hoc eaeemplum a proinimis libri non distinguunt Idem senatus Deder eius consulis Dederichius 4 eis ei GBO plura uerba uidentur intercidisse nisi captis eius ' legionibus distinaei et mo duobus milibus addidi eae in. 24 IS. nisi captis eius eis B iis in marg. . man. 3)legionibus quae ATDGB sumitterentur et IIII gionibus complura uerba era8a sunt qua O nisi captis et uictis hostibus iis uero legionibus quae Terinultu e cod. I 88. et Reg. r. nisi captis et vietis hostibus. 25 Eis legionibus qua Oudend. 6 uehi Γ religatis priorem i eae e corr. in A man. 2 AGD L. R. pis; A corr. an. C. cops consul C. Dederic titum A corr. an cincto codd. cinctu Guietus 10 cotidia Γ cotidiae Α conuit Γ conuiuiisque editiones 12 Susam Sylla B Sida corr. O stationes O 13 rupat OG galeatos discalceatos Stereech. gladiis apt1tis Deder. 14 armoenia D
tu Deder. 18 Attilius B regulus ex Γ in ad Deder eae iv. Io, 35 lucerna o Atilius regu his cum exerc. eius omi88is intermediis C 19 aduersus , I COG obuis C 20 defectoribus BOGeodi rii P. cotta Leid. Sec.
31. Idem . Aurelium sanguine sibi iunctum, quem bSidIOIlILipararum, ipse ad auspicia repetenda Messanam transiturus praefecerat, cum agger incensu et capta caStra SSent, uirgi caeSum in numerum gregalium peditum referri et muneribus sungi iussit. 32. Fulvius Flaccus mensor aululum fratrem Suum qui legionem in qua tribunus miluum erat iniussu consulis dimiserat,
33. M. Cato ab hostili litore in quo per aliquot die man-Serat, cum ter dato prosectionis signo classem soluisset et relictus militibus quidam a terra uoce et gestu expostularet uti tolleretur, 10 circumacta ad litus uniuersa classe, conprehensum supplicio adfici iussit et quem occisuri per ign0miniam hoste fuerant, exemplo
34 Appius Claudius ex his qui loco cesserant decimum quemque militem sorte ductum susti percussit. 1535. Fabius Rullus consul ex duabus legionibus, quae loc0ceSSerant, sorte ductos in conspectu miluum Securi percussu. 36. Aquilius ternos ex centuriis, quorum statio ab hoste perrupta erat, Securi percuSSit. 37. M. Antonius, cum agger ab li0Stibus incenSuS Sset, ex 20
lus qui in opere suerant duarum cohortium militem decimauu et in singulos ic his lenturiones animaduertii, legatum cum ignominia dimisit, reliquis ex legione hordeum dari iussit. 38. In legi0uem quae Regium oppidum iussu ducis diripuerat
animaduersum est ita, ut quattuor milia tradita cust0diae necarentur 25 praeterea Senatus conSulio cautum AESt, ne quem X et Sepelire uel lugere saS SSel.
39. L. Papirius Cursor dictator Fabium Rullianum magistrum2 spararia Γ lippararum G ipse ad ausp. repetenda in Amessa ulvius Γ censor cons. G 6 legione Γ in quam Ainiussum senatum littore GBO ter dato eid. sec. et Vat. 346 tardato codd. relictis O 10 La G uti ut 11 conprehensum A supplici' 14 Apius a militem u
corr. O 16 Rullus ruitus O 17 uicenos ante sorte add. Ouden d eae Io Saresb. Policrat. VI, 2 18 Aquilegius inequirius DG Aquarius O 21 cohortum V 23 ignominiam Α dare Γ M. Antonius. III. ob rem male ab eis gestam necari iussit praeterea Senatus consulto intermediis ni issis C 24 iussu GBO iniussu i diripuerat Casaubonus diruerat codd. 26 catum Γ sepeliri OG eisJhi B 28 dictatorem Rullianum scri rutilium codd. Rullum Oudend.
24쪽
equiitim, quod aduersum edictum eiu quamui proSpere pugnauerat, uirgis pop0Scit, 30Sum Securi percussuruS: nec conteiitioni aut precibus militum concessit animaduersionem eumque
profugientem Romam persecutuS St, ne ibi quidem remisso prius 5 supplicii metu quam ad genua eius et Fabiu cum patre prouol
40. Manlius cui Imperioso postea c0gnomen sui filium, quod
is contra edictum liatris cum hoste pugnauerat, quamui uictorem iii 0nSpectu exercitus uirgis caesum Securi percuSsit.
10 41. Manlius filius exercitu pro se aduersus patrem seditionem parante negauit tanti SSe quemquam, ut propter illum disciplina corrumperetur, ut btinuit, ut ipSum puniri paterentur. 42. . Fabius Maximus transfugarum dextra praecidit. 43. C. Curio consul bello Dardanico circa Dyrrachium, cum 15 ex quinque legionibus una seditione facia militiam detractasset secuturamque se temeritatem ducis in expeditionem asperam et insidiosam negasset, quattuor legiones eduxit armata et consistere ordinibus, detectis armis uehit in acie, iussit. Post hoc seditiosam legionem inermem procedere disciliciamque in conspectu armati 20 exercitus Stramenta coegit secare, postero autem die similiter sossam discinctos milites sacere nullisque precibus legionis impetrari ab eo potuit, ne signa eius summitteret 0munque aboli Tel, milites autem in supplementum ceterarum legionum distribueret. 44. Fuluio cippio Claudi consulibus milite pugna 25 Cannensi in Siciliam a senatu relegati postulauerunt a proconsule M. Marcello, ut in proelium ducerentur. Ille senatum consulitit: senatus negauit sibi placere committi is rempublicam quam Ve
aduersus dictum D GBO pugnauerit uirgas ΑΓ
ne contentioni cumque ibi sibi Γ remissio ADGBnec ibi quidem remissionem prius supplicii meruit quam Vat. 340, et om B 6 populus ppam pop. s. O Romanus ad i. Dederich. is eae bis corr. O his D 10 exercitus A seditione Γ 11 illum ipsum B 12 optinuit BD 1 dexteras editiones 4 dirrachiu dirachii DGBO consul fortasse proconsul eae Liv. epit. 95 C. Curiosi ocon8ul Dardanos in Thracia domuit. 15 detraectasset 16Sy emeritatem corr. an. r. Α temeritate Γ 18 uelud V acia Apost haec uulgo seditionem legiosam A 1 inerme Γ inherm OD20 postera I 24 consule B 25 raelegatio religati BD proconsule crisSi eae iv. 25 7 consul codd. 27 committi is D comi
seruissent Marcello tamen permisit sacere qu0d uideretur, dum ne quis eorum munere uocaret neue donaretur neu quod praemium ferret aut in Italiam reportaretur, dum Poeni 11 Pa luisse l. 45. M. Salinator consularis damnatus est a populo, qu Uilpraedam non aequaliter diuiserat militibus. 546. Cum ab Liguribus in proelio uintus Petilius consul interfectus esset, decreuit senatus, ut ea legio in cuius acie consul
erat occisus tota infrequens referretur, stipendium ei annuluit loridaretur, aera reciderentur.
II. DE EFFECTU DISCIPLINAE. 10
1. Bruti et Cassi exercitus, mem0riae proditum est, bello civili cum una per Macedoniam iter sacerent priorque lita lus adlluuium in quo pontem iungi oportebat peruenisset, Cassi lamen exercitum et in efficiendo p0nte et in maturando transitu praecessisse qui uigor disciplinae esse ii, ne Solum in operibus uerum 15 et in summa belli praestarent Cassiani Brutianos. 2. C. Marius cum facultatem eligendi exercitus haberet ex
duobus, qui sub utilio et qui sub Metello ac p0stea sub se ipso
meruerant, Rutilianum quamquam minorem quia certioris disciplinae arbitrabatur praeoptauit. 3. Domitius Corbulo duabus legionibus et paucisSumis auxiliis disciplina correcta Parthos Sustinuit.
Alexander Macedo quadraginta milibus hominum iam inde a Philippo patre disciplinae adsuefactis orbem terrarum adgreSsus
25쪽
5 Cyrus tello aduersu Persa quattuordecim milibus armatorum inmensas dissu ultates superauit. 6. pamin0ndas dux Thebanorum quattuor milibus hominum, ex quibus quadringenti lanium AEquites irant. Lacedaemoniorun 5 exercitum uiginti quattu0r milium peditum, equitum mille sescentorum uicit.
7. Λ luattu0rdecim milibus Graecorum, qui numerus in auxiliis Cyri aduersus Artaxerxen suit, centum milia barbarorum
ducibus, reditu Sui cura uni e corpore suo Xenophonti Atheniensi demandata, per iniqua et ignota l0ca inc0lumia reuersa sunt. 9. Xerxes a trecenti Lacedaemoniorum ad hermopylas ue-X3tUS, . cum mi 0 consecisset. J0c Ses deceptum aiebat, 'u0d 15 mult0s quidem J0mines haberet, uiros autem disciplinae tenaces
1. M. Cat0nem in eodem quo remiges contentum fuisse traditur. 20 2. Fabricius, cum Cinea legatus pirotarum grande pondus auri 0no ei daret, n0n accepto eo dixit, malle se habentibus id imperare quam habere. 3. 'tilius Regulus, cum summis rebus praefuisset, adeo pauper fuit, ut e c0niugem liberosque toleraret agello, qui cole - 25batur per unum uilicum: cuius audita morte scripsit senatui de SucceSSore. destituti rebus ibitu serui necessariam isS praesentiam Suam. 1 totum exemplum eiciendum putat Deder Cyrrus D 2 uniuersas
in mata inmensas tantum equites erant incedemoniorum nniam habet 5 mile Γ sexcentorum om B recorum D arta xerxen As artarxersen inrtaxerxem milia om. prasito Asuperat Α 10 proelio inclusi eodem recorum pli Leid tert tVat. I9 Eadem Graecorum quattuordecim milia, proelio amissis ut isto animissis enosonti OG 12 incolumina atrectentis lacedem. thermopilas A termophilas B termopilas DG ad ap'in ras. fecisset O sede coeptum D agebat T 15 mul- log milites G autem m. DG 18 hoc eaeemplum A Superiori capiti tribuit contemptum OG 20 cyneas I epyrotarum 2 eo
audita Euam m. e cuius morte mor scripsit O
4. Cn. Scipio post res prospere in Hispania gestas in summa paupertate deceSSit, ne ea quidem relicta pecunia quae sufficeret in dotem siliarum, quas b in0piam publice dotauit senatus. 5. dem praestiterunt Athenienses siliis Aristidis post amplissimarum reruni adplinistrationem in maxima paupertate defuncti. 6. paminondas dux hebanorum tantae abstinentiae uita illiu supellectili eius praeter tore3m et unicuIu EI Iulii uiuUIHI UtuI. i. Hannibal surgere de nocte Solitus ante noctem lini requiescebat crepuSculo demum ad cenam uocabat neque inlliusquam duobus lectis discumbebatur apud eum. 8. Idem, cum sub Hasdrubale imperatore Ii ulli Pl. limul H-que Super nudam humum Sagulo tectu S0mnos capiebat. 9. Aemilianum Scipionem traditur in itinere cum amicis ambulantem accepto pane ueSci Solitum. 10. Idem et de Alexandro Macedone dicitur. 1511. Masinissam, nonagenSimum aetati annum gentem, meridie rante tabernaculum stantem uel ambulantem capere Solitum cibos legimuS. 12. M. Curius, cum uicti ab eo Sabinis ex senatus consulto ampliaretur ei modus agri quem consummati milites accipiebant 20 gregalium portione c0ntentu suit, malum ciuem dicens cui non esset idem quod ceteri Satis. 13. Universi quoque exercitu n0tabilis saepe sui continentia, sicut eius qui sub M. Scauro meruit Namque memoriae tradidit Scaurus, pomiseram arb0rem quam in pede castrorum fuerat con Esplexa metati postero die abeunte exercitu intactis fructibus relictam.
14. Auspiciis Imperatoris Caesaris Domitiani Augusti Germanices bello, quod Iulius Ciuilii in Gallia h0uerat. Lingonum Gn. I filiarum feminarum puplice prim mutata I 5 in m. GBO eupertate Α T suppellectilio subplectili
praeter stoream raeuius praeter oream x praeteritor ea Γ praeteritorea B praeterito rea reatu O DG unicum aeneum Deder eae Plut Fab. Maae 27 uer editiones uer codd. praeter Renum et unicum uer uulgo praeter aereum et minutum uer Oudend. surgeret noct0 caenam A uacabat prima a eae o corr. O BO
26쪽
opulentissima ciuitas quae ad Civilem desciuerat, cum adueniente exercitu Caesaris populationem timeret, quod contra exspectationem inuiolata nihil ex rebus suis amiSerat, ad obsequium redacta Septuaginta milia armatorum tradidit mihi. 5 5. L. Mummius, qui Corintho capi u in Italiam solum sed etiam prouincias tali illis statuisque exornauit, adeo nihil ex antis nil tu ibiis in suum conuertit, ut filiam eiu inopem Senatus ex tui blico dotauerit.
10 1. Camillo Faliscos obsidenti ludi magister liberos Faliscorum
tamquam ambulandi causa extra murum eductos tradidit, dicens repetetidis eis obsidibus necessario ciuitatem imperata acturam. Camillita non solii in spreuit perfidiam, sed et restrictis p0St terga manibus magistrum mirgis agendum ad larentes tradidit pueris, 15 adeptus beneficio uictoriam quam fraude non concupierat: nam
Falisci ob hanc iustitiam sponte ei se dediderunt. 2. Ad Fabricium ducem Romanorum medicus Pyrrhi Epirotarum regis peruenit pollicitusque est daturum Se Pyrro uenenum, Si merces sibi, in qua operae pretium foret, constitueretur uo 20 lacinore Fabricius egere uictoriam suam non arbitratus regi medicum detexit atque ea fide meruit, ut ad adpetendam amicitiam Romanorum conpelleret Pyrrum.
1. Cn. Pompeius minantibus Virepturos lecuniam militibus, 25 quae in triumpho serretur, Seruilio et Claudi cohortantibus mi
opera Α 20 egere superscr. man. 2 O egre G agere C non om O21 ad appetendam G appetendam prior di cori A man. 2, ad inmarg. add. O man. 2 AB adpetendam Γ ad appentendam militiam 24 Gn. D se add. Deder eae cod. Petr con pag. 128, 14 25 que
m. seruilio O Claudio scripsi glaucia DGBO -elaucia con man. uidetur deleuisse coortantibus B
diuideret eam, ne seditio fieret, adfirmauit non triumphaturum Se, sed potius moriturum quam licentiae militum succumberet castigatisque oratione graui laureatos fasces obiecit, ut ab illo MN -ciperent direptione; eaque inuidia redegit eos ad modestiun.
2. L. Caesar seditione llul ulliu ciuilium irmo tunc si Wi, maxume animis tumentibus, legionem 43 In DXauetor nullo it Ui ibu SSeditionis securi percussis m0X 0Sdiuu quos Xauctorati l Uns miniam deprecantis restituit et optimos in ilii P liabuit 3. Postumius tonsularis i0hortatu Suos, in uni rili terrogatUSeSSet a nutilibu S, olutu amperaret, diXit ut Se in il Bl entur. Iurepto signo hostis primus inuasita item Secut1 1Ltoli An Bibyli util. 4. Claudius Marcellus cum in ranu Gallorunt ni ludeli, ill cidisset, circumspiciendae regioni qua euaderet eausa quunt in
orbem exit deinde cum omnia esse infesta uidisset, precatu de0Sin medios hostis inrupit quibus in0pinata audacia perculsis ducem 15 qu0que eorum trucidauit atque ubi Spe Salutis uix Superfuerat, inde opima rettulit spolia. b. L. Paulus, imisso ad Cannas exercitu sserentin equom Lentulo quo fugeret, supereSSe cladi quamquam non per ipsum contractae noluit, sed in eo Saxo cui se uolneratus adclinauerat 20 persedit, donec ab hostibris oppreSSUS confoderetur. 6. Varro collega eiu uel maiore constantia post eandem cladem uixit gratiaeque ei a Senatu et p0pulo actae Sunt, qu0d non desperasset rem publicam. 0n autem uitae cupiditate, sed rei publicae amore se superfuisse reliquo aetatis suae tempore ad 25 probauit et barbam capillumque Summisit et postea numquam recubans cibum cepit honoribu quoque, cum ei deserrentur a p0pulo, renuntiauit dicens, felicioribus magistratibus reipublicae opus esse. triumsat. potius sed AI DO potius se qua licentia Acastigatiὁque Α 4 modesta. 5 acta Oudend. eae codd. deit.
armorum armarorum Oh actam G BO armarum armarum Superscr. man. . actum ΑΓ maxume D maxime ΑΓΒ OG 7 percussis
BOG a rotulit DGBO 18 ammisso prior. uncta in A, eras in O ΑΓ admisso G equom m eae r corr. in ΑΓ equum
27쪽
T. Sempronius Tuditanus et Cn. Octauius tribuni illitum omnibus usis ad Cannas cum in minoribus castris circumsederentur, SuaSerunt commilitonibus, Stringerent gladios et per hostium praesidia irumperent secum. id sibi animi esse, etiamsi nemini 5 ad erumpendum audacia fuisset, adfirmantes. De cunctantibus lomnino equitibus L peditibus qui comitari sustinerent repertis,
8. C. Fonteiu Crassus in IIispania cum tribus milibus ho- mimur praedatum prosectus locoque iniquo circumuentus ab as-10drubale, ad primos tantum ordines relato consilio, incipiente nocte quo tempore minime ex Spectabatur, per Stationes hostium erupit. 9. I lli cius tribunus militum bello Samnitico Cornelio consuli iniquis locis depreliens ab hostibus suasit, ut ad occupandum collem qui in propinquo erat modicam manum mitteret seque ducem 15 his qui mittebantur optulit a uocatus in diuersum hostis emisit consulem, Decium autem cinxit obseditque Illas quoque angustias nocte erupti0ne acta cum eluctatus esset Decius, incohimis cum militibus consuli acceSSil. 10. Idem fecit sub Atilio Calatino consule, cuius uarie tra-20duntur nomina: alii Laberium, nonnulli . Caedicium, plurimi Calpurnium Flammam uocitatum scripserunt. Hic cum demissum in eam uallem uideret exercitum, cuius latera omniaque Superiora hostis insederat, depoposcit et accepit a consule trecent0 militeS, quo hortatus, ut uirtute sua exercitum seruarent, in mediam 25 uallem decucurrit: ad opprimendos eos undique descendit hostis Cn. .c. DG verba inde a fusis V, 7 usque ad dixitque et VI,
desunt in , uno folio deperdito circumsiderentur posterior i eae corr. a ian. 2 in Α Α DG 3 comilitibus G 5 fuisset in D G
homines decunctantem ΑΓ 6 L peditibus m. susti grassus T. Fonteius legatus Oudend. I ordines 12 consule Gn Cornelio Cosso consuli uulgo a pro-
a obsiditque Γ 17 luctus milibi cum militibus eae comitibus corr. man. I A 19 la tilio A cons. ΑΒ consul DG is cuius uulgo uariae ΑΓ 20 nomina Laberium et Caedicium restituta
cum cum transponendi signis A nonnullique add. in marg. an alii berar nonnullique caedicum caediciu B edi diu G I DG 21 alphurni DG 22 omnia latera superiora omnia latera quae su-Periora erant Leid. sec. et Vat. 349, 24 quasi adortatus B 25 0-
longoque et aspero proelio retentus occasionem consuli ad extrahendum exercitum dedit. 11. C. Caesar aduersus Germanos et regem Arimilatum pugilaturus, consuSi SU0rum animis, pro contione dixit, millius Se odio opera nisi decimae legionis usurum: quo adsecutus St, ut it indecimani tamquam praecipuae sortitudini a ρς limonis Pon ita renittret ceteri pudore, ne pene alio glori uil illi eSSet. 12 Lacedaemonius quidam nobilis, in lippi i lenuntiante mullisse prohibit illuni, nisi ciuitas sibi traderit ut, illli inquit, ii I Npatria mori nos prohibebit 1013. Leonidas Lacedaemonius, cum diceremulo erS3e Agittarum multitudine nubes esse facturi l lini ilixisse: in sellia in umbra pugnabimuS.14. C. Aelius praetor urbanus, cum ei ius dicenti picii in capite insedisset et haruspices respondissent, dimissa aue hostium 1 uictoriam fore, necata populum Romanum Superiorem, at V. Aelium cum familia periturum, non dubitauit de ea re picum necauit 3lque nostro exercitu uincente ipse cum quattuordecim eliis ex
eadem familia in proelio est occisus. Hunc quidam non C. Caelium sed Laelium fuisse, et Laelios non Caelios perisse credunt. 2015. P. Decius, primo pater postea filius, in magistratu e pro republica deuouerunt admissisque in hostem equis adepti
uictoriam patriae contulerunt. . regemario istu AG confusis suorum uulgo f. Caes. b. G. I, 39- I. confusior codd. animi nisi opera uirtus' philip B phyllippo C laeedem. Γ multis multa Oudend. e cod. Petr. 9 prohibiturum fore perneciosum C num inquit numquid 11 lacedem. perge V 13 propugnabimus codd. deit. 14 C. Aelius scripsi, item infra Caelius codd. L. Aelius, ten infra sudend.
a aruspices DG dimis. 16 necata nae alii nactum alio tramento eae nacat corr. Α at ador ac uulgo caelium Α Γ celium D 1 familia A picum necauit atque scripsi de ea re pecunia deea repecunia Γ quae nostro ΑΓ dare pecuniam qua nostro GBpseriturum auem occidit qua occisa nostro sed auum occidit et occisa add. man. 2 Vat. 340 p., auem occidit nec dare poenam dubitauit. nostr ergo Xercitu Oudend. p. auem occidit qua occisa non dubitauit
dare poenam nam Xercitu nostro Deder a XIII. Aeliis Oudend. caeliis codd. 19 Hunc credunt seclusi C. c.' claudium Γc G om DB C. Caelium Aelium Oudend. 20 laelium Α Γ ladius Glolios DG celios DG Aelio Oudend. 21 Deci Gronovius magistratus DG ra adepti mortem uictoriam eid. See.
28쪽
1 assiam 2 Elaeam Oudend praeeunte Gron io: cf. Val. III, 2, 2aeliam codd. myrrinam D mirinam uiuusque G adduceretur Γ 4 regendum po8 equum adit. Deder eae I L III. 2, 2 thragis DG thragili er a A Thraci a quo'. oculum eruit iugo per opere Γ concito Oudend. eae cod. Petr. 6 morte add. Deder.eae Val. II, 2, 12 7 actaeo prolabsus sere colligisset vagina Leid. sec. 9 ex eoque exceptisque eid. sec. aliquod D10 recuperato G 11 Petelini seripsi etilini codd. 12 egeeerunt Γ in igne Γ igne erusa A 14 opsidione Γ 1 hispanicum Ar Saborae obsessi essent scripsi fabre esse se Γ abrent 'esses erim corr. man. subresense G Hispani Consaburenses Seriuerius omnia eadem B 16 hyrtuleio B 17 Cassilini DG Casilinum Oudend. Casilinates Deder. 18 .c. G centum B denariis om. ΑΓ ueniisse D 2 Cygi cum opp. DG Tigi cum opp. 22 suorum eorum G 23 patiendum eid. Sec. et tert. 24 seruare om G fidem romanis B 25 Segovienses Oudend. g Ergo 'Ego G uiuenses uiuentes D codd. Segobrigenses Scriuerius uiriaco B
16. P. Crassus, cum bellum aduersus Aristonicum in Asia gerens inter laeam et Myrinam in h0stium copias incidisset uiuosque abduceretur, execratu in c0nsule Romano captiuitatem uirga, qua ad equum erat Sus, oculum hi acis a quo tenebatur 5 eruit atque ab eo per dolorem concitato transverberatus dedecusseruitutis ut uoluerat effugit. 17. M. Cato Censorii filius, in acie decidente equo prolapSUS, cum se recollegisset animaduertiSSetque gladium excidisse vaginae, ueritus ignominiam redit in hostem ex eoque aliquot uulneribu A10 reciperato demum gladio reuerSUS S ad Suos. 18. Petelini a Poenis obsessi parentes et liberos propter inopiam eiecerunt, ipsi coriis madefactis et igne siccatis soliisque arborum et omni genere animalium uitam trahentes undecim menses obsidionem toleraverunt.15 19. mispani, cum Saburae obsessi essent, eadem omnia 3SSi sunt nec oppidum Hirtulei tradiderunt. 20. Casilini obsidente Hannibale tantam inopiam perpeSSi ulli, ut C denariis murem uenisse proditum memoriae sit eiuSque uenditorem sanie perisse, emptorem autem uixisse, fidem tamen er-20 uare R0mani perSeuer3uerunt. 21. Cyricum cum oppugnaret Mithridates, captiuos eius urbi produxit ostenditque obsessis, arbitratus futurum ut miseratione su0rum conpelleret ad deditionem oppidan is at illi cohortati ad patiendam Di liter mortem captiuos seruare Romanis fidem ei Seuerauerunt.
redderentur. praeoptauerunt Spectare Supplicia pign0rum suorum quam a Romanis deficere. 23. Numantini, ne se dederent, sume mori praefixis solitum
l. d. labius loriante illo ut docum IuUIlhulli Pili rata uuiactura caperet, Visne, inquit, tu ex illis paucis esse γ2. Xenophon, cum equo ueheretur et tu iliis iuunm ltius illi loccupare iussisset, unum e et obmurmurantem uolenS, IUUddiceret facile tam laboriosa sedentem imperare, desiliti et gregat En liequo inposuit, cursu ipse ad destinatum iugum contendens. Clini Ssacti ruborem cum perpeti mile non posset, inridi Il buri VIIIIlli' litonibus sponte descendit Xenophontem uix uniuersi seri ut mini, ut conscenderet equom et laborem suum in necessaria duci nuutela
3. Alexander, cum hieme duceret exercitum, residen ad ignem recognoscere praetereunti copia c0epit, cumque conSpexiSSet quendam prope exanimatum frigore, considere loco suo iussit dixitque ei: Si in Persis natus esses, in regia sella resedisse tibi capital foret, in Macedonia nato conceditur. 204. Diuus Augustus Vespasianus, cum quendam adulescentem honeste natum, militiae inhabilem, angustiarum rei familiaris causa deductum ad longiorem ordinem rescisset, censu constituto honesta missione exauctorauit. redderentur caederentur Vat. 340 3 fama Γ larib eae in corr. domu 1 domu lyn domuum eae dominum corr. man. 2 Adomuum G emaluerunt B 5 effectu ΑΓ essecto D 6 Quintus Γ idonsorum 1 7 aparet Γ inqui I audiens addidi
uno ex eis obmurmurante ac dicente Scriuerius unusque e et obmur
29쪽
1 Caesar dicebat, ridem sibi esse consilium radiuersiisliostem quod plerisque medici contra uitia corporum, sanae potiusquam erro Superandi.
3. L. Paulus imperatorem Senem moribus dicebat esse oportere, significans ni oderatiora Sequenda consilia. 4. Scipio Alii Bilu Mertur dixiSSe, cum eum parum nitidani 10 pugnacem di proni Imperatorem me mater, non tella lorem peperit. 5. C. Marius euton prou0canli eum et postulanti ut prodiret respondit, si cupidus mortis SSet laqueo posse eum uitam sinire cum deinde staret, gladiatorem c0ntemptae staturae et pr0pe exactae aetatis obiecit ei dixitque, Si eum superasset, cum uictore
6. . Sertorius quod experimento didicerat inparem se uniuerso Romanorum exercitui ut barbaros quoque inconsulte pugnam deposcentis doceret adductis in conspectum duobus equis, eorum praeualido alteri alteri admodum exili, duos admouit inuenes si-20 militer electos, robustum et gracilem ac robustiori imperauit equi exilis uniuersam caudam abrumpere, gracili autem ualentioris per singulos pilos uellere cumque gracili Successisset quod imperatum erat, ualidissimus cum infirmi equi cauda Sine essectu luctaretur, Naturam. inquit Sertorius. Romanarum mirium ter clioc uobis 25 exemplum ostendi, milites insuperabile Sunt uniuersas adgredienti, easdem lacerabit et carpet qui per partes adtemptauerit.
7. Valerius Laevinus consul, cum intra castra Sua Xploratorem C. Deder. . DG BD Titus ferre I sperandi ΑΓ CDO id est e ungitur in O id D idem em in ras. Α Operibus m. BO senem m. Affricanus B OG quidam parum Oudend. quo non opus est 11 theutono G teutnonis 1 e vitam posse BO 13 staret instaret codd. deit gradiator I statura prope pene B 14 se ante si ad i. Deder. f. pag. 22, 24 16 Ongressuruq sertorius Γ quod om DGBO 17 pugnand poscentis Dpugnande poscentis corr. man. 2 O exposcentes a conspectu 19 alteri semel m. Γ alter ii alteri erasa A admo it A 20 electos adfectos uulgo graciale robustior Γ 2 eximi erasa Oualentiores G 23 infirmis V 24 inquid T romanorum o in amutauit O man. 2 Α 25 ostendi ΑΓ uniuersos DG BO adgra0
hostium deprendisset magnamque copiarum suarum fiduciam haberet, circumduci eum iussit terrendique hostis causa exercitu SU0Suisenuos speculatoribus eorum qu0tiens uoluissent paler . 8. Caedilius primipilaris, qui in is nania post Varianam cladem obsessis nostris pro duce fuit, uerilus ne Gil l l lius 3 quae congesta erant vallo admouerent et astra eius incenderent, simulata lignorum inopia, missis undiqUt filii in ulniri lilli Esse Cis,
ut Germa iii uniuersos strii lenia molirΡtiti P.
9. Cn. Scipio bello nauali ampliolas pice et 'apila illula in hoStium classem iaculatus est quaru iactu pol uti r 10n0xius dissundendo quae montinuerant in D liuin ulum in tincendio. 10. Hannibal regi Auliocho monstrauit, Π Π hialuti Ll3SSem vascula iacularetur uiperis plena, quarum metu perter tali anili leSa dimicatione et nauticis ministeriis impedirentur. 151 l. dein secit iam cedente claSse Sua Prusias. 12. M. Porcius Cato in classem hostium cum transiluiSSet, deturbatis ex ea Poenis eorumque armis et insignibus inter suos distributis, multas naues hostium quos sociali habitu sesellerat merSit. 2013. Athenienses, cum Subinde a Lacedaemoniis infestarentur, diebus estis quos sacros Mineruae extra urbem celebrabant omnem quidem colentium imitationem expresserunt, armis tamen et UeSte celatis peracto ritu suo non statim Athenas reuersi, sed protinus inde raptim acto Lacedaemonem uersus agmine e tempore qu0 25 minime timebantur agrum hostium, quibus subinde praedae suerant, ultro depopulati sunt.14. Cassius onerarias naues non magni ad oti USUS, ac
1 deprehendisset in a G. man. 2 BG causa adiecit exercitus Vat. 340S Caeditius Oudend. eae Veli Put ΙΙ, 120 4. Caedius ΑΓ DBCardius in larg. Cedius O Celius G Varianam uulgo ualerianam
30쪽
censas opportuno tento in classem hostium misit et incendio eam
15. l. Liuius sus Hasdrubale hortantibus eum quibusdam, ut hostem ad internicionem persequeretur, respondit Aliqui et 5 supersint, qui de uictoria nostra hostibus nuntient.16. Scipio Africanus dicere solitus est, hosti non solima dandam esse uiam ad fugiendum, Sed etiam muniendam. 17. Paches Atheniensis adfirmauit incolumes suturos 'iostes si deponerent serrum eiSque obsecuti condicionibus uniuersos qui 10 in sagulis erreas fibulas habuissent interfici iussit. 18. Hasdrubal sultigendorum Numidarum causa ingressus sines
eorum resistere parantibu adfirmauit, ad capiendos Se uenisse elephantos, litibus sera est Numidia ut hoc permitterent poscentibus promissis id, ea persuaSione au0cato adortus Sub leges redegit. 15 9. Alcetas Lacedaemonius, ut Thebanorum commeatum acilius ex inopinato adgrederetur, in eculio paratis nauibus tamquam unam omnino haberet triremem uicibus in eam remigem exercebat quodam deinde tempore omni naues in Thebanos trans- nauigantis inmisit et commeatibus eorum potitus est.20 20 Ptolemaeus aduersus Perdiccam exercitu praeualentem ipse inualidus omne pecudum genu S, religati ad tergum quae traherent sarmentis, agendum per pauco curauit equites ipse praegressu cum copii quas habebat effecit, ut puluis quem pecora excitauerant speciem magni Sequenti exercitu moveret, cuiuS X-25 Spectatione terruum uicit hostem. 1 oportuno codd. 0 l et astrubale internitiono DB internitione A internecionum interpernitione C 5 hostibus m. nunciant affricanus B OG ad sug.J fugiendi misso munien-
misi id ea persu A promissi sit apersu. promisit et ea persu DGBOpOSe securitatem promisit et ea persu uulgo adortu abortus Mad
BG 22 sarmentis esselingiaι cf. Polyaen. 4, I carpentis tes in codd. ra excitabant magnis
21. Myronides Atheniensis aduersus Thebanos equitatu praeualentes pugnaturus in campi Silo edocuit, manentibus esse spem aliquam salutis, cedentibu autem perniciOSiSSimum: li Ud di ira ne confirmatis militibus uictoriam conSecutuS St.
22. C. Pinarius in Sicilia praesidio Henna pra pn Nitti R. his Sportarum quas pene Se habebat resposcentibus magiSimili lut ile linei Sium, quod Suspecto eos tamquam transitionem ad loellunt pararent labebat petit inius noctis Id deliberationem 4palatini indicataque militibus fraude Graecorum Cunt i decepiSSet, ut didup0Stera die Signum exspectarent, prima hic adsistentibus altilibu Maredditurum se claues dixit, si idem omne Hennen Se cenStii Nini ob eam causam uniuersa multitudine conuocala in theatria in
flagitante manifesta deficiendi uoluntate, signo militibus dato
23. phicrates dux Atheniensium classem suam hostili litu 15 instruxit et ad eos quos suspect0 habebat inuectus, cum ess USOStudio exciperetur, deprehensa eorum persilia oppidum diripuit. 24. i. Gracchus, cum edixisset suturum ut ex uolonum numero sortibus libertatem daret, ignavo crucibus adficeret, et quattuor milia ex his quia Segniu pugnauerant metu poenae iii 20 quendam munitum collem coisSent, miSi qui eis dicerent, totum sibi exercitum volonum uicisse uideri quod hostes sudissent et sic eos et sua fide et ipsorum metu XS0lulo recepit. 2b Hannibal post proelium quo ingentem cladem adorasimennum Romani acceperunt cum sex milia hostium interposita 25 pactione in poleStatem suam redegisset socios Latini nominis benigne iii ciuitates suas dimisit dictitans se Italiae liberandae causa bellum gerere eorumque per aliquot 0pulos in deditionem accepit. 1 ironidos DBO athenienses pugnaturos aliquam
om B caedentibus D perniciosissimam I perniciem summam
magistratibus Deder. 11 claues se cum transponendi signis Γ hannenses V consuissentis 1 uoluptate Γ 14 annenses caecidit