Jus canonicum ad libros 5. decretalium Gregorii 9. explicatum, et per quaestiones, ac responsa in methodum brevem, & claram redactum. Authore R.P. Adamo Huth e societate Jesu ..

발행: 1758년

분량: 722페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

161쪽

r4α . Jus Canonicum. neficii improvide factam, dum v. g. pingue permut .vit pro tenui; etiamsi res non sit amplius integra. Ratio, quia generaliter Minoribus conceditur hoc benesi Dium , si in actu vel contractu graviter sint laesit , etiamsi res sit distracta. L. 6. in prino. L. 9. 1f. demnor. non Obstante . L. 24.ΑΣ. v.s verost . de Μ nor. Minor contra Minorem Ecclesia etiam contra Ecclesiam restituitur, dum unus est laedens , alter Iaesus , vel unus certat de lucro captando, alter de damno vitando. Probatur ex c. I. b. t. de Ecclesia; ex L. II. fn. demnori quod Minor restituatur. 3. Si causa sit indididua , quam Major Ec minor habent communem , ut si communem rem

vendidissent , restitutio Minoris prodest Majori . L. 4s.

S. I. st. de Minor. L. q. f. q. ms sem. vinae q. Non restituitur Minor adversus propriani confessionem , ut dum consessus est perpetratum a se adulterium , antequam id sussicienter probaretur. Ratio ponitu in L. D. L. a. de Μinor.' Ω-3- suinam prieter Μinores gaudeant beneficio resti, tutionis in integrum e Resp. I. Ecclesiae , quo nomine veniunt etiam Monasteria, Hospitalia, & alia pia loe. m. b. t. seq. eod. in 6. Ratio , quia Ec clesiarum favor publicus est , earumque res curantur ali

na industria , ubi facile solet laesio intervenire., Resp. a. Respublica; quia & haec per Administrato

res regitur. L. q. c. quis . ex caus. ΜM. L. 3. C. dsur. Res.

idque extenditur ad civitates, oppida, pagos. . Resp. 3. Princeps supremus quoad bona Principatus , Coronae, fisci , quia haec reputantur esse bona Rei p. 1ecus quoad bona ejusdem particularia. Q. q. An on Μajores Zy. annis, quibur ἰη eamur restituantur facta laesione d Resp. ad I. AT. e. s. h. t. o tot. tιt. 6.-C. quib. ex caus. Μ .

Resp. ad a. Justae causae sunt. I. s quis fuit laesus,

dum abesset Reip. causa, v. g. quia Legatus, quia mulas. L. I. f. ex quib. caus. Μ . vel A metum gravem, pestem, captivitatem. L. 1. 3. 9. I . f. ex quib.

cari. Μή. a. Si sit persona, in qua juris ignorantia toleratur & supponitur, quales sunt mulieres & rustici. 3. Probabilius loquendo de jure, non est justa causa restituendi Majores a s. annis ignorantia in vincibilis& fa-

162쪽

II Lib. L De rei. Greg. IX. 14 facti , qualis esset, si res ignorantis eam ab alio posi1ideri ab lioc fuisset praescripta. e. 6. de praescript. Lefη. Coae de fundo patrim. L. un. Coae de usu cap. transform. Interim tamen inter restitutionem, qua succurritur Mi- ,

nori, vel qui jure Minorum gaudent, & inter restitutionem , quae datur Majoris non unum intercesu discrimen. I. I. causae specialiter sint expressae a jure, in

quibus competit restitutio in integrum Resp. I. Datur restitutio adversus emptionem, venditi em L. 27. g. I. f. de Minori adversus tempora retractus c. 8. b. t. adversus transactionem. L. I. is seq. C. si adv. transactis

adversus omnes contractus onerosos. LL. cit. adversus donationem, etiam ex causa remuneratoria, v. g. comctituendae dotis L. D. C. si a . donat. adversus adiationem haereditatis, si damnosa X & adversus repudiationem haereditatis, si utilis fuisse appareati modo res adhuc sit integra. L. T. g. 6. g. 24. a. f de Minor. adversus sententiam, si ob Curatoris vel Praelati ave Procuratoris negligentiam contra Ecclesiam vel Minorem lata sit; quod de Ecclesia constat ex cap. a. b. e. de Minore. L. 16. g. μ st . de Μinori etiamsi hoc cassi sententia a Papa vel alio supremo Principe fuisset latae. ωρ. s. h. t. L. 18. s. n. autem fide Minori adversus appellationis fatalia L. 7. II. e. de Minori imi deis, qui asserit Professionem suam invalidam ,' non tamen intra quinquennium reclamavit, adversus temporis illius lapium restitui debet, si iustas allegat causasyquare intra hoc tempus nequiverit reclamare, sive sit

Minor, sive Major. Ratio, quia Trid. dum sess as. G19. de reform. ait volentem post quinquennium agere contra Professionem non esse audiendum, tantum, im telligi debet ademisse actionem ordinariam, non extraordinariam 3c specialiter a jure indultam , uti est rein medium restitutionis. s. 6. Omam quo judice restitutio in integrum petenda/Res p. r. Ordinarie a judice ejus, contra quem petitur sive Minor eam petat , sive Major. L. a. sm. C. ubi apud quem cognitis. Ecclesia tamen non Clericus in pro. priis de patrimonialibus bonis a Laico laesa restituti Mnem a judice Ecclesiastico petere potest. eap. penust. derra. Eretes alien. c. I. b. t.

163쪽

s Ius cammcum. Resp. a. De Jure Iudex ordinarius mixtum habens mperium, etiam contra proprium & Dorioris judicis sententiam restituit. Arg. cap. 9. b. uti L. 16. M. de utinori Resp. 3. Etiam judex delegatus restituit, sives sit specialiter illi delegata causa restitutionis; vel si sit dei

gatus specialis, & moveatur tantum incidenter coram eo causa restitutionisi L. C. de judie. Si sit delegatus ad Universitatem causarum & cum aliquo imperio, non quidem contra propriam sententiam, contra laedentem tamen eotest in integrum restituere, sive principaliter, sive inMenter causa restitutionis agatur. L. n. .sed ne quid C. ubi is apud quem. Petitur autem restitutio vel per modum , &tum citari debet adversarius, &ca sa cognita sententia restitutionis ferri r vel indirecte de

per modum exceptionis. Pi . h. t. n. 69. & petitur vel per se, HI per Procuratorem. tium C. etiamper Procuri cum speciali mandato L. 2y. I. st . de innori vel cum generali cum libera. c. q. de Procuri in si nisi incidentermiatur. c. 6. b. t. o. T. Intra quod tempus peti debeat restitutio in integrum λRM. I. Olim tempus erat annum utile. L. I fAM ωον. hodie est quiariennium continuum. L. n. Cod. de tempori in integr. restit . ut adec ue Minori non tantum

intra annos ipsos Minorennitatis, sed post expletos 27. annos quadriennium habeat, petendae restitutionis de actibus in minorennitate gestis. rit. L. Resp. a. Quadriennium etiam competit haeredi Min noti, si Minor est ab impleto 23. anno, non attenta vel computata aetate defuncti; si Major, a die adita haereditatis. Videatur. L. ea quae S. C. de temp. in in

segri restit.

Resp. 3 . Ecclesiae, Reip. Civitati pariter competit quadriennium; quod an incipiat currere a diae laesionis,factae, uti Uviesin. b. n. 17. vel a die Iesionis cognitae, uti Engel b. n. II. disputant ΛΑ. Praxin pro se ali gant Engel, aliique sententiae ejusdem Patroni. Id sp ciale, quod Ecclesia in integrum restitui possit lapso etiam quadriennio si collusione, fraude, vel praevari catione fuerit impedita a petenda intra quadriennium restitutione . cap. I. b. t. in s. Si valde enormiter sue id

164쪽

Ad M . I. Decretat Greg. m. Iqylesa, Arg. .c. pemis. de rebus Eceles alio. Si Praelatus ex cujus contractu laesa est, toto quadriennio supervixit,am. c. I .caus I 6. q. 3. M metu fuerit prohibita, ne peteret intra quadriennium restitutionem, Abb. in cap. s.

Resp. q. Majoribus quadriennium pariter datur, quod

computandum a die, quo cessat causa absentiae vel alterius impedimenti, L. I. O M.C. de temp. in integr. restit. restitutio Majorum tamen ςx causa metus uno tantum anno, L. 34. g. I. f. quodmene s. ex causa doli biennio

peti potest, L. n. C. de dumia. Biennium tamen istud concessum Majori, uti & quadriennium Minori &EG. clesiae concesum est partim continuum , quia currit di bus seriatis de non feriatis, partim, utile, quia non currit juste impeditis, v. g. Ob dolum, vim, absentiam

intra quadriennium agere non valentibus, arg. L. n. C. do temp. in integri resin

s. suis fit sectus restitutionis in integrum e Resp. I. Effectus petitae restitutionis est, suspendere executi

nem contractus vel sententiae, Lum Cod. in i tegri resis.

Uul. nisi praesumptio sit, malitiose peti restitutionem.

de quo casu loquitur αμ b. t. Resp. 2. Effectus restitutionis obtentae est, ut omnia redintegrentur seu ad pristinum statum reducantur, L. Minon adeoque laesus recuperavit rem suam

absque ullo detrimento, & laedens, si b. Legit, nihil perdet de Tuo r sic in gr. Ecclesia in contractu empti nis laesa si restituitur, non modo pretium , quod ipsi olutum Ac in utilitatem versum esse probatur, debebit

reddere, sed & expensas utiles ac necessarias, c. I. b t. L. 27. 9, 29.fde m r. item si restituatur in integrum Majorennis, restituendi sunt a jusso restituere fructus Maturales omnes tam extantes, quam consumpti, quos percepit, si rem m. f. ia tinuit; v. g. per metum aut do- Ium: si di f. restituere des et fructus solum se aliter extantes L. 22. C. GR. V. etiam post Litis contestationem perceptos, licet alias fuerit b. f. debet restituere Si restituatur mηον ob causam aetatis ex contractu lu-Croso, v. gr. si Minor donavit, vel resignavit beneficium, deductis expensis fructus saltem extantes restitui debent cum res quia laesio etiam in fructibus facta est. P. Atimi Eatb. Κ

165쪽

. . . canonicum. .

di laesio contigit in contracto oneroso v. g. venditiori ι tum si in pretio laesio contigit, sinus risituredi sunt: secundum proportionem pretii, quia in his heius in Minor: si autem laesio sati est in ipsa subtantia, quia non expediebat rem vendi , sussicit, ordinarie rem rem tui sine fructibus, quia in re, non in fructibus laesio eontigit.

De alienatione judicii mutandi

causa facta. t. O s. i. suid tractetur praesenti titulo , quidve reluM

ratar, ut alienatis udicii mutandi causa facta rem Ieature R p. ad 1. Agitur de remedio ruris affini remedio restitutionis, quia ex Praetoriana aequitate competit illi, in cujus praejudicium & damnificationem ex uisa mutandi vel vitandi judicii alienatisaei facta est; veri. gr. dum Titius audito rumore, quod ego iundum ab eo possessum vindicare velim, dictum fundum ali nat in Cajum virum potentiorem privatum ἰ ves aliam rem mobilem aut actionem in alterius provinciae hominem, vel in Clericum, ea spe, lare ut causa mihi reddatur magis difficilis, remedium juris in h. t. pr ditum est Reis. ad i. Requiritur I. ut alienatis ficta sit futuri judicii mutandi causa, & non illius, quod jam est, L. 8. 6 i. f. b. t. Ratio est, quia alienatio rei litigiosae, sivὰ coepto judicio facta alienatio ordinarie in ipso jure Civili irrita, L. a. O seq. C. desistos a. Ut lacta sit animo malo & doloso, L. Equaliter facta pri sumitur, si causa adversarii reddita est durior, L. eis. nisi sortior praelumptio doli praesumptimem exciti dat,

v. g. si quis ob infirmitatem, aetatem, necessitatem, vel etiam ex execratione litium rem talem alienat. L. q. g. iqua , ff. b. t. veI si quis ob Iitis sibi movendae timorem creditori suo stavit, vel venditori redhibet, L. 8. Dult. duabus seqq. g. bortit. 3. Requiritur, ut actoris, seu elus, qui ex hoc edicto petit restitutionem, intersit, hanc alienationem non esse factam, L. S. 4. ff. R. s. a

166쪽

Id Lib. I. Decret. Greg. IX. 147 modo succurratur illi, ejusmiai alio Barionem praejudicium est passus y isp. r. Iure Digesto

rem datur Uio in factum, vel direGa, dum proprietas , vel utilis, dum possessio est alienata , adversus eum quiretii sic alienavit , ad id , quanti nostra interest, alie

nationem , aut etiam expensas non esse fastis, L. I. q. f. hoc t. Jure Codicis conceditur ita laeso aὰio. in ren adversus posses rem rei alienatae, L. unic. c. h. t. estque in electione laesi, quam velit experiri, nec una perimit alteram. Imo adversus ipsum etiam alienantem, qui

rem dolo desiit possidere, datur Utilis νei Micatio quia qui rem dolo desiit pcssidere , pro posses, re habetur 27. I . L. 3 6. h.

. Resp. a. Actiones praedictae transeunt vi haeredes ex parte laesi, quia ad rei persecutionem pertinent, L. q. f. yn.ff. h. t. Non eximi te laedentis; quia videtur ex delicto dari, ut habetur in L. 7.1f. b. t. nisi quatenus adhin redes laedentis pervenit. id speetate Jur Canonicum statuat circa ali Bationem judicii mutandi causa factam ρ Reis. Praete

quam quod approbet dispositiones juris Civilis , duo su--raddit. Primum cap. i. hoc tiri dum ultra id , quo statuitur in L. unie. Cod. Metiri posse scit. alienantem tipossessorem rei alienatae coram judice ordinario conveniri, decernit , vi rescripti Apostolici contra solum alienantem impetrati , non tantum alienantem , sed etiam eum , in quem doli & fraudis conscium alienatio Di' est, coram judice delegato conveniri posses quamvis possessoris hujus rei alienatae mentio in re scripto nulla sit facta. seeundum est, ne Clerici rem vel litem alienam dolose in se translatant causa mutandi judicii cap. E. hoc tittit. ubi etiam Censuris di cuntur compellendi ad abstinendum hujusmodi cessio

nibus. Conserantur dicta ad Titul. de A l. R. p. ultis

167쪽

TITULUS XLIII.

Arbiter est vir bonus ad aestimandum & termiae nandum negotium assamptus. Resp. ad a. Alius est Arbiter juris sive neresarius , qui ex 'praescripto Legis , Principis, vel Iudicis constitui tur; alius Arbiter Comprom garius vel voluntarius , qui liabero partium consensu nemine iubente eligitur, in quem parres sponte compromittunt: si ita, in talem pamtes compromiserint, ut in causa sibi commilia servato juris ordine &kima iudicii producere debeat, appella- mr Arbiter simpliciter ; sin ita, ut sine juris ordine camsam cognoscat, de de illa statuat, dicitur Arbitrator. .est. a. sit differentia Arbitri ab aliis p Resp. g. Arbiter sellicet cimpromissarius, de quo in b. t. sermo, differt a judice, quod judex authoritate publica 3d invitus subinde assumatur; Arbiter Compromissarius pria ista partium & volens, c. 61. de appellat. L. Ag. I.st . b. t. a. Quod Judex habeat jurisdictionem in partes, non Arbiter Compromissarius, adeoque hi contumaces punire aut testes cogere non possit. 3. Ruod ex sententia judicis oriatur actio & exceptio rei judicatae: neutra ex pronunciatione Arbitri, quae laudum dicitur, sed tantum poenae petitio, L a. Cod. b. t. nisi laudum laetith,moriatum , id est expresse, subscribendo v. g. vel tacite, pes Iob dies nihil contra movendo a partibus a probatum L. F. Cod. b. t. q. Quod ab Arbitro non possis appellari, nec Limum executioni dari &α quae omnia

in judice secus sint. Resp. a. Arbiur Compromissarius as Arbitaeo juris , quod Arbiter juris compelli possit ad munus; quod ha- at jurisdictionem aliquam ; quod ab ipso possit appeliari i quod arbiter juris debeat nonnumquam conlatui, uti 1n causa suspicionis judicio ae,e. 39. deinde δε-

Resp. 3. AE ter ab arbitratore differt, quod Arbitra ε

α tor

168쪽

Ad Lib. I. Deerre. συζ IX. . ρὸν Nessimque ad contractus de negotia extra judicialiaώΑrbiter autem ad dirimendas lites assumatur, L. 32. Lg. b. t. quod Arbiter servato juris ordine. prc dat, L. I. st. b. t. hon Arbitrator: quod quivis possit esse Ambitrator , etiam in causa & facto proprio, L. 3 o. f. de operis liberti non autem quilibet esse possit Arbiter, nec in causa propria quod sententiae Arbitri stari oporteat, sive aequa, sive iniqua sit; t. nisi fuerit Arbiter juris ι at Arbitram dirum seu pro nuntiatum Arbitratoris ob laesiouem reduci possit ad a bitrium boni viri secundum Barth. per annum, juxta

compromittere Resp. ad I. Regulariter omnes, qui liberam rerum suarum administrationem habent, arg. c. b. t. Vid. Titi de Transact. Resp. ad a. Nequeunt compromittere seq. I. pupillus sine authoritate Tutoris, L. 3 s.fb. t. Minor curatorem habens super immobilibus L. 34. f. de Minoro. femina pro alio, filiusfamil. super peculio adventitio 8c prosectitio. Procurator non habens. specia Ie mandatum c. 9. h. t. Beneficiatus in praejudicium beneficit, c. 3. h. t. Praelatus de rebus Ecclesiae vel Monasterii sine solemnitatibus, arg. e. s. c. . b. t. Vasallus

sine consensu Domini direat in causa seudali, si in illa judex sit Dominus directus vel Paren Curiae. juxta limat . b. m. 9. ne judices ex providentia luris seu datis constitui saltem indirecte judicandi munere dc Dominus re laudati defraudetur. - 4. suintim possint in A=bitros risumfὸ Resp i. Omnis, cujuscumque dignitatis & aestimationis, nisi j ri prohibeatur; sive Pater, sive filiusfamil. de in causa etiam patris, sive bonae famae, sive infamis,

. b. t. sive proprius etiam judex, cap. 7. ' IO. b. t. Recess. Imp. 13 9 Compromisi. 6s. substituere sibi alium Arbiter non potest . , Resp. a. Prohibentur in specie L. 43. f. h. t.seq. I. Servus L. T. ff. b. pupillus, furiosus, surdus, mutuS, L. 9.ρ. I. f eod. Minor Zo. annis L. AI. f. b. mulier, nisi Iurisdietionem obtineat, c. q. b. t. Excommunicatus Ui-aundus. c. 9. desentent. Me muυ. Religiosus in causas 3 extra

169쪽

ixet Ius Canonicum inranea, & sine consensu Praelati, Gloss. in L. Lsin. h. t. Laicui solus in causa spuituali cap. 3. 369.b. Aquilibet in causa propria Resst. S. Non tamen omnes ii, qui Arbitri esse prohibemur, etiam prohibentur esse Arbitratore r sic kemina Arbitratrix esse potest, a g. c. q. b. t. etiam Laticus in causa spirituali, arg. e. 8. b. t. ubi de arbitro tantum, non de arbitratore sermo est e item, quia Laici prohibentur solum pes viam jurisdiuionis tractare spi- ritualia, quod hic non fieret. Quaest. I. Super quibus causis compromitti possit in Ari bitros' Resp. Super omnibus non excπtis; excipiuntur autem causa; criminales, ca 9 nD. dein integri restitui. matrimoniales e. cit. liberales, sive quibus de ingenuitate & libertate sermo est, c. rit. γαβλ. S.I ff. hoc tit. beneficiales cap. I. de Regulis Iuris in o. causa exempti nis , icast. S hoo tit. causa decisa peri sententiam indubitatam, & quae transiit in rem judicatam ea II. b. ςausa in integrum restitutionis, nisi tractetur incide ter , c. 6.cit. causa reconventionis coram Arbitro Compromissario, non coram Arbitro juris, utpote qui v Ite judex. est. Demum causae omnes, de quibus non potest transigi; AA

su est. 6. Quaenam ad formam arbitrii pertineant HResp. a. Modus, quo compromittitur in Arbitros; quod fit vel per factum nudum sine stipulatione vel hac interveniente, sed non adjecta poena, vel etiam poena apposita, cum, aut sine iuramento. Vide L. I. Cod. Mo

Resp. a. Spectat ad sermam arbitrii modu prorede di in causa sibi commissa; qui est fere idem cum m do procedendi in judicio; quia compromissa ad simbi Iitudinem judiciorum redacta sunt; nisi partes aliud e presserint; Unde tota potestas Arbitri Compromissarii ex ipso compromisso dependet, L. 32. 13. O D. r.

Resp. 3. Spectat ad arbitrium locus, in quo causa ab Arbitrio cognoscenda, dc laqdum proferendum; qui si

certus est designatus a compromittentibus, observarid bet, L. 2I. g. Io. F. b. t.

Resp. q. Tempus, quo Arbiter possit arbitrari, speri

170쪽

Ad Lib. L Deoist. Greg. IX. . Xyrctat ad Arbitrii formam; quod si sit Athiter Comm missarius, non potest e e tempus seriatum in honorem DEI institutum, nisi pietate aut necessitate urgente, arg. L. I. C. deferiis. Resp. y. Speetit etiam ad formam arbitrii modus, quo a pluribus ad Iaudum serendum constitutus illud debeat pronuntiatiὸ nam I. de Iure Canorum casu, quo plures constituti Arbitri, modo majm illorum pars adsit, reliquis vocatas & absqiae justo impedimento venure renuentibus, praesentes valide procedimi, r. a. hoc tit. in C quod secus de Iure civili, nisi adjecta fuerit clausula, ut uno, altercise absente reliqui nibisem nus valeant procedere, L. a. Si plures electi sunt Α bitri, id praevalet, quod ures dixerunt cap. t. h. t. in C3. Si plures electi utrinque numero pari dissentiant,

non possunt eligere tertium incertum, c. I a. h. t. q. Si omnes dissentiant, unius tamen pronunciatum in alte- .rius pronuntiato contineatur, v. gr. condemnet unus inao. alter in I S. tertius in Io. de summa minima se tentia de jure tenebit, c. I. b. t. in α7. si sint effectus recepti, o, qui prolati adibitrii' Resp. ad a. Ut Arbiter susceptum a se officium

non deponat, antequam laudum edixerit ; temere recusans ferre laudum a judice compelli potest, L. g. 3, 1s Mo tit. de reliquis habetur tum in Quaesit. pra Ledent. tum in L. 39. mine. f. boe tit. α 19. g. f. eodem, i c. ' i Rei p. ad 2. Prolati arbitrii effectus sunt. I. Ut sinem imponat causae, L. T. f. h. p. ut ne quidem liceat appellare, L. I. C. h. t. adeoque standum sit laudo tam iniquo quam aequo, L. 27. eodem . Imo licet arbitra--ηxum per L. 76.fρrojorio: non tamen arbitraxm b

molagati reduci potest ad arbitrium boni viri, id est, submitti nequit vero judici & seclusa compromissione

competenti, ut revideatur & corrigatur, L. 27. s. a.6. b. r. c. i. b. t. Secundus essectus est, ut acta coram Arbitro in eadem causa & inter eosdem compromittentes in

SEARCH

MENU NAVIGATION