Jus canonicum ad libros 5. decretalium Gregorii 9. explicatum, et per quaestiones, ac responsa in methodum brevem, & claram redactum. Authore R.P. Adamo Huth e societate Jesu ..

발행: 1758년

분량: 722페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

211쪽

yus Canonicum. ossiciorum celebrationem festa dies incipit a vespera die praecedentis , & durat ad vesperam sequentis; quo ad vacationem ab operibus & actibus prohibitis ex consuetudine a medio noctis ad medium nodiis. A ICtis dicitur hoc spatium dies eirilis L. 8. ff. b. t. quia originaliter haec determinatio est a Jure Civili & spatium , quo sol est supra horizontem , dies naturalis, quia ejus causa est naturalis p ab Astronomis autem dies artificiatis. In dubio nomine dici venit civilis, ut te vulgaris dc pommunis, nisi sorte subjecta materia aliud suadeat. Quoad ferias messium & vindemiarum consuetudo locorum attendenda; cum tamen seriae hae non ubique incidant in idem tempus, locus judicis, sive in quo agitur judicium, attenditur. Abb. in cap. n. b. t. min. h. t. n. 24. insin. ferias nuptiarum indixit Trid.

Resp. ad a. Feriis renuntiare non possunt pa teS. cap. ult. b. t. nec repentinis ob causam publicam , quia uti sacrae, ita & hae magis publicum, quam partium favorem sperunt: possunt tamen feriis rusticis c. n. cit. dc arg. ex ratione opposita.

Anqquae jurisdato exereeri possit dictas festis dRei p. I. Ualide & licite exerceri possunt actus jurisdictionis voluntariae feriis tam profaniis, quam sacris. L .ff. b. t. θ' arg. c. ult. eod. adeoque recte fit his diebus emancipatio, manumissio servorum, designatio, excusatio, amotio tutorum, constitutio alimentorum, concessio veniae aetatis, celebratio contra tuum, Creula Magistratuum , concesso privilegiorum, dispensationum, indulgentiarum, &c. Res p. a. Actus jurisdictionis contentisse , qui cumstrepitu judiciali exercentur, tam seriis profanis, quam

lacris utroque jure non tantum sunt prohibiti. cap. . b. t. L. I On6.f. L. a. γ 7. C. eod. sed etiam ipso jure invalidi . L. a. C. b. t. cap. ult. eod. nisi seriis profanis Pa tes renuntiarint, & nisi sint causae summariae, quas inferiis prolanis tractare permittit L. miles. ad L.

Iul. de adult. & nisi in seriis sacris urgens necessitas vel pietas suadeat , uti habet c. tili. b. t. Vide Pichler, qui .. n. 6. allegat actus specificos titulo necessitatis vel pi talis licitos e cerceri. Resp.

212쪽

Ad Lib. u Decret. Greg. IX. Resp. 3. Actus certo irriti, si fiant in feriis, extra casus praPictos sunt citatio , prout complectitur mand tum de reo chando a judice datam pro tribunali sedente, vel quae fit per manuum injectionem, vel qua Reus eo Messe vocatur ad diem feriatam. Iuramentum judicialerjurata testium depositio'receptio. Sententiae pronuntiatio , quae silpponit causae cognitionem: sententiae pisticatio de ad poenam condemnatio, aut executio sive haec fiant a judice, sive ab Arbitro. L. g. C. b. t. actus probab Ilus irriti sunt, offerre libellum judici tantum e dore mandatu de Reo citando, si non detur a judice pro tribunali 1edente r executio citationis per Apparitorem&c. Quia talia licet non sint actus judiciales stricta loquendo, fieri tamen non solent sine cognitione & stre- i

pitu iudiciali.

. De ordine cognitionum ..OUM. a. suid veniat hic nomine ordinis cognitis. num' Resp. Cum Reus post L. C. iuramentum

calumniae, dilationes &α molebat subinde vicissim aliquam quaestionem, antequam petitioni Actoris respondeat, proponere, praesertim per modum excepti nis, adeoque plures veniant in idem judicium quaesti nes, agitur hic de Ordine cognitionum seu judiciorum , qui aliud non est, quam ordo servandus a iudice incognitione plurium quaestionum, quae in eodem judicio concurrunt inter easdem personas. Disteri a Tit. q. de mutuis petit. quia ibi principaliter tractitur, an reus conventus possit Actorem reconvenire , dc coram quo judice ; in hoc autem generaliter , si duae vel plures causae veniant in judicium, de qua prius cogno

scendum

a. suaenam reguis generales sint fatuendae circa Ordinem cognitionum 3 Resp. I. Prima est; Ex duabus vel pluribus causis, quarum una viam para alteri, vel eam impedit, prius est cognoscenda quaestio viam parans I v. gr. prius causa possessionis quam proprietatis. L. Is . Coae de R. H. L. 3. C. de laterae item exceptio exm P. Adami Muth. N com-

213쪽

lik. Canoni m. eommunicationis Actori objecta prius, quam cauri in iudicium deducta. arg. c. T. dejudici Resp. a. R ula secunda est Ex duabus vel plurilvaseausis in judicium deductis prius ista est cognoscenda, a qua dependet altera , ut lata in ea sententia vibi toria altera absorbeatur & periniatur, unde & praejud, elatis dictar. Exempla haliatur in ean. eari 3. qu. 11. cap. s. qui filii fiat legit. L. L. θ' si quis aut tes. . misit. Resp.4 Regula tertiar Cognitio majoris causae praemittenda est cognitioni causae minoris. f. de jud. 'quia sciti major minorem ad se trahit. Exemplum est in L. 16.1 de excepti is, praeserit. Item si causa Crinimnalis cum Civili concurrit , Civilis ceta Criminali iii

cognitione. L.M. C. de oraejud. modo tamen utri-m in sit aequae principaliter . vide etiam Piis. Me nun 18.VVisn. -- 7- . . Resp. 4. Regula quarta est : Si opponitur ereeptio peremptoria , .haec quidem prius discutienda est. juxta

cap. I. b. t. non tamen necesse est, ut super eadem seruur sententia ; quia pronuntiatio super causa principali jam in se incliidit pronuntiationem recitam super incidenti peremptoria 'exceptione. υρι 21. de sent. θ' rejud. excipitur dum quaestio incidens coram alio judice, de principalis coram alio est ventilanda, uti in casu cap. 3. h. t. γωρ. s. qui M.fine legit. Exceptio autem HI toria de cognosci prius decidi debet, quam ad camsam principalem procedatur. L. 4. C. de Mat. L. 26. ad L. Iul. de adult. Ratio, quia alias involverentur contraria in tali processu.3. abiu dicendum sit in casibus partiri laribus eis ordinem cognitionum ; Resp. I. Prius cognoscendum est super causa incidente impedimenti matrimonii dirimem iis, qui est casus cap. I. b. t. Ratio ibi expressa est, quia exceptione illa probata quaestio principalis perimitur.

Non obstant textus c. 16. de offaelex. c. 4. v. mandatum , ut lite non contest. c. I p. t 313. de resit.spoliat. quod enim in casibus forum textuum processum sit ad causam primcipalem objecta licet exceptione, ideo factum, quia imtentabatur Raglorium recuperandae ; in c. I. autem p.

214쪽

. Id Lib. 11. Berret. oret. 1M . .

Resp. a. Si caula iuncipali saeculari in judicium Q. eulare deducta incidat causa uritualis praejudicialis , haec priri, dc quidem a iudice clesiastico decidenda

est. cap. 3. b. t. , nisi quastis incidens sit tantum per accidens 9iritualis. Pita. b. n. I . aut sit quaestio meri lacti , reusque conventus sit latius .arg. cap. λ. de jurejur. in 6. Potest tamen Judex Ecclesiasticus, alias etiam incompetens, cognoscere super Causa temporali incidente; quia hic non est incapax reia diu causae temporalis , uti laicus respectu spiritualis. Eodem modo dicitur de casibus in L. 3. C. de

L. I. C. de orae cunc expressis. .

. Resp. In causi spolii s reus conventus as actore super spolio vicissim spoliationem opponac per modum exceptionis. prius audiendus est reus super exceptione spolii, eaque probata, actori prius respondere non te-lietur, quam restitutus sit . eap. a. h. t. Ratio , quia e ceptio spolii dilatoria est; & regulariter exceptiones dilatoriae ante L C. sunt proponendae. Si spoliatis autem per modum actionis G reconventionis proponatur, cum noc casu duae sint causae principales , utraque m sa simul tractari debet & terminari juxta Hicta ad Titide mut. petit.

De Has petitioni. .

Quaest. i. aquid contineat bis titulus quot modis plus petitio fieri post 3 Resp. ad i. Cum quan--doque actor plus petat, quam sibi debeatur, idque a reo ipsi objici, contraque eum formati possit raceptio de quaestio incidens , hinc titulus hic priori subjicitur. Resp. ad a. Quatuor modis plus peti potest, re, I co, tempore, causa, eam um c t. v. plus autem IV. de Mis3. s. Re seu quantitate plus titur, dum ut . gr. petuntur a oo. cum debeantur Iesum So. vel dum tota haereditas petitur, cum debeatur Pars tantum: quod ipsum tamen intelligitur juxta Pirh. Metirinum. q. de princhrali debito, non de /ccessoriis, adeo Na ut

215쪽

196 Ius CanAurum. ut is qui petit fundum cum frugibus aut rem cum imperesse, nec fructibus sibi debitis nec interesse . poenam plus petentium non incurrat. A. Causa plus petitur, dum quis pro re in genere vel alternative debita petit rem determinatam, v. gr. si cui Promissus est equus, petit Moephalum; caii debentur Fo. imperiales vel equus , de terminate equum petit. Ratio, quia in debitis rerum indeterminatis & alternativis electio est debitoris. f. 33. v. hinc autem Insit. de action. Causa plus petens differia plus repetente, quod plus repeten' ad illud agat, quod nullo Quo in obligationem deductum est; in alternativis autem debitis utrumque sit in obligatione, ita tamen, ut electio sit penes debitorem. 3. Mos plus p titur, dum aliquid petitur nec in loco initi coritractus, nec in loco, in quem solutici prornissa, nec in loco, tibi debitor habet domicilium. Rationem, cur hic plui,

petere dicatur, insinuat s. 33.cit. P. loco. q. Tempore phas Petitur, dum quis praemature, seu ante diem statutum, . vel ante impletionem conditionis petit . ficit. v. tempore, ubi de notandum , quod actore plus petente reus negare possit totam petitionem. arg. L. II. I. I. f. de reb. Euh. Sc quos creditot per errmem minus, ac sibi debetur, petens non noceat sibi aut praejudicet. I instit. de action.

s. a. fit poena plus petentiam e Resp. Olim pIus

petentes causa cadebant, remque totam amittebant. I.

instit. de action..Hodie rigor hic sublatus est, unico Casu excepto. Lunio. C. b. t. In specie pliis tempore petentis poena est remotio illius ab instantia istius judicii; condemnatio in expensas; duplicatio induciarum. L. 2. C. b. t. quae duplicatio non de tempore, quod resi- quum erat, Sc in quo plus petendo deliquit Actor, sed de toto tempore debet intelligi A. temporalar Io. v. hodie

autem de excepi. Plus petentis causa , re, loco, Poena in condemnatio in expensas omneque damnum, quod sua plus petitione reo intulit. c. um b. t. qui vero poenae triapis quae statuitur a . ,33. v. sed Leo 'uidem instit. do

Amon. in c. un. b. t. mentio non fit,. agitur etiam a . de expensis nomine sportularum factis, quae in sero Ecclesialtico non praestantur. cap. Io. de vit. ἐν Mnest. Cur.

216쪽

. ad lib. II. Deer tri. Greg. m. i 'puae s. 3. suomodo poena plus petentium esitari postio

Resp. I. Non incurritur, si actor probavit se non ciolo malo, sed justo errore plus petiisse. L. M. C. b. t. eamum eod. Si plures petens ante litis comestationem po nitet, uti omnes ex cap. un. b. t. imo etiam si post litem contestatam ante sententiam desinitivam poenitet, uti probabilius multi ex eod. c. arg. L. I 6. Cod. de bon. h herlin. 3. Si Reus non opponat exceptionem plus petitionis. Mising. UViestn. 4. Si justa subsit causa Plus

petendi, v. g. debitum ante diem praefixum, quia debitor est de sum suspems . L. 29. d. de Jure rit. ye1 d bitum in alio loco , quia nunquam comparet in loco statuto debitor &ca 3 .

TITULUS XII. De causa possessionis O proprietatis .

I. I. De. Possessione.

sessio a positione pedum vel sedium dicta vel suo mi potest isjectime pro ipsa re possessa, uti in L. Io.f. de reb. eor. quisub tutel. Uel formaliter pro ipsa detentione & insistentia rei, ut L. 13. q. f. ex quis.

ea . m, & haec dici potest possessio facti, de qua h.

potissimum agitur, WI pro effectu seu Iure , quod oris . tur ex rei detentione, & vocatur possessio Iuris, constituitque speciem juris realis . L. qq. I. ust. de acq. velavult. mg. & definitur, 1us reale seu legitima potesas detinendi rem ut suam, commodis inde promenientibus fruendi. Resp. a. Possessio facti definitur, legitima detentio rei tanquam suae, vel detentio rei corporis, animi, juris adminiculo; quae definitiones coincidunt. Dicitur I. Legirima, non quasi omnis possessio facti sit justa aut fiat favente Lege, cum & fur rem iurtivam possideat, sed quod fiat Lege non irritante, quomodo Laici inhabilitantur ad possessionem rei sacrae. Deinde dicitur δε-rentio, quae acquiritur per apprehensionem rei veram vel fictam, de dum res apprehensa detinetur, possessiOCOn- . tinuatur. Dicitur 3. rei, sive corporalis sit, sive in-

217쪽

Ius Canonicium.

torporalis sit; possessio tamen rei incorporalis dicitur h. t. quasi possessio. Dicitur 4. ut suae . hoc est. cum intentione dc animo eam vere sibi habendi &mia iidendi ; unde colligitur corporalem tantum vel phymcam rei apprehensionem non constituere possessionem juridioam, ἐν bene vocari Asini m. Deinde commoda tarium & depositarium possessores rei depositae vel cotmmodatae non esse

Resp. 3. Alia est possessio , alia eresin

utraque talis vel a modo, vel a forma possidendi. N turalis a modo possisndi es , dum quis actu corporea occupat aut detinet rem ut suam; si vero quis rem quam actu corporeo aliquando tenuit, civiliter tantum solo animo detinet, ut absens, dormiens, civilis quoad modum vocatur. Naturalis possessio a forma vel causa est,

quando quis rem quidem detinet ut suam, sed sine animo & opinione dominii. Civilis quoad sermam est , quando quis rem detinet ut suam cum animo & opinione dominii. Datur etiam juxta multos possessio , vi cujus qui sine corporis & animi occupatione fit verus rei pasessor , quia sciI. sola LL. dispositione' pos sessio rei in absentem & ignorantem transfertur ; uti in Hispania praes. Majur tus, fideicommissa post mor tem desunm statim transeunt ad haeredem. Resp. q. Alia demum est possumo, bome, alia malae fidei: possessio b. f. est, qua quis rem possidet, quam. .inculpabiliter judicat esse suam: m.s qua quis rem de tinet ut sua- , sciens essς aliena', vel nonnisi ex ignorantia crassa Ae culpabili id nesciens. subest. a. somodo acquiratur possessio . Resp. I. Per solam apprehensionem veram quae fit vel manibus, seres sit mobilis; vel pedibus, si sit immobilio acquiriatur regulariter possessio rerum corporalium, in nullius dominio existentium, v. gr. volucrum, piscium, ferarum, thesauri, g. I a. is 18. IV. de reν. divis. Potest autem apprehensio vera fieri vel per se, vel per alium, filium, strvum, Procuratorem. L. I. g. I. ff. de acquis

wJ amitti poss. Resp. 2. Per apprehensionem fictam quae fit per actum ex LL. dispositione aequivalentem apprehensioni verae 8c reali rerum illarum possessio acquiritur,

quae

218쪽

Ad Lib. II. Deerat. Greg. IX. 19 quae sunt in alicujus . dominio vel possessione. 43. Instit. de reri divis. L. 7 . F de eontrab. empl. Μodis variis fit apprehensio ficta ; scit. Eraditione alicujus i strumenti, verb. gr. clavium. A . is eis. vel scripturae aut alterius instrumenti, quo pristini posterusoris jus continetur. L. I. Coae de donat. Visu L. 18. q. a.

6 deaeqv. velamitto posess appositione brevis manus L. 9 f. s. f. de acqu. νer. Gm. substitutione antiqui posses ris. L. I 8.eit. clausula constituti. L. 18. citat. L. I9. γ2I. g. Mai. ff. de aeqv. vel amitti possess. appositione custodiae. Lyr. f. de acqu. mos. investitura L. IL eis.

Rei p. 3. Possessio vel quasi possessio rerum incorporalium vel jurium, quae rebus non inhaerent, uti jus eligendi , acquiritur per actus exercitos tanquam jure d bitos, & non ex gratia 'el amicitia permissos, cum scientia & patientia illius, cujus est permittere vel pix

hibere tales actus. Haun. tom. I. tract. 3. n. 22. Vviestri.

8e alii passim. Si iura sint, quae rebus inhaertat, uti

servitutes viae, itineris non per aetiis tantum antecedenter descriptos, sed etiam sine ullo usu per solam introductionem in fundum. L. 3. f. de usus. Sicut possessio servitutis negativae, v. g. altius non tollendi acquiritur per solam prohibitionem, cui acquiescit adversarius: nimirum etiam unieam: quoad acquirendam autem possemionem aliorum jurium & servitutum assim

malivarum, si tales set actur, qui solent subinde , licet

raro, ex amicitra conredi, non sufficit unus actus. are. L. I. g. I. f. de itin. actuquestris.

Humori amittatur possessio 3 Resp. r. Loquendo in genere amittitur possessio omnibus illis modis, quibus ab uno in alium transferri potest. a. Amitti potest possessio tam mobilium quam immobilium , tam

civilis, quam naturalis solo animo non amplius possidendi. L. 3. 6.m de acqu. vel amitt. possess. non obstante L. 8.f. eod. 3. Possessio naturalis aeque ac civilis scit. quoad modum rerum mobilium amittitur surto, L. ID 7.Τ. de aeqv. vel amitt. possess. amissione, gemmae v. g. ut nesciatur, ubi sit. L. eod. fuga rerum animatarum , servo de ancilla exceptis, de quibus aliter m juret dispositum. L. I.-Iq. L. Io. L. t 3. strino. 6. de acqκ-

219쪽

tur, si possessor longo tempore v. g. decennio, nec Perse, nec per alium rei insimi, vel protestetur, se possessionem ejus retinere veste. L. 6. S. I. friar' post. Si rem sciat ab alio occupatam, & eam negligat vindi Care. am. eod. Si expulsurus invasorem ipse re pulsus cedaL. L. 6. citi L. 21. g. m. f. de aeqv. vel amitta

4. sae sint commoda possessionis p Resp. I. POL sessio Mevat ab onere probandi, nisi possidenti res stat jus, aut adversarius habeat pro se Intentionem in iure fundatam; uti in cap. 2. de restit sponta 6. 2. In d hio sem' melior est conditio possidentis. Parit praesumptionem dominii, & si sit immemorialis, etiam tituli. 4. Causat conditionem usucapiendi. 1. Tribuit jus administractonis, & si annexum sit jus eligendi,

praesentandi &α etiam illud cap. 19. de 1ure Patron. 9 cap. 24. de elast. 6. Possessor b. L facit frums ex re alis Ma perceptos suos, modo consumpti sint , etiamsi in factus fit ditiore quod tamen non procedit, si rem tiatulo universali aeceperit, vel fluctus sint percepti Ima item contestatam. u. S. Insidereri div. L. . reo

g. a. De Proprietate.

O est. 3. s id fit proprietas, quomodo differat a

possessione λ Resp. I. Proprietas sumpta pro dom nio est ejus reale disponendi de re aliqua tanquam sua, addunt aliqui, nisi lege prohibeatur. M sit jus perfecte de re aliqua disponendi, scit. quoad proprietatem & uti litatem, sive fructus, erit dominium perfectum Me m num; si tantum quoad aliquos usus, erit non plenum, quod vel est directum, velutiis. Item dominium aliud est naturale, illud civile; asuad verum, aliud m, aliud ν Socissis, aliud immorabile; universiae aliud, aliud singulare. Resp. a. In multis differt proprietas a potassione, adeo ut dicatur. L. I a. s. I. f. de aeq. vei amittis possproprietas nihil habere commune cum possessione. Hinc I. Differunt in essentia, quia proprietas est jus ipsum, quo res mea est, possessio est jus, quo rem decim, ut

220쪽

II Lib. D. Deeret. Greg. Ιχ. Re rmeam , licet mea non fit. a. suoadmodum acquirendi, quiae proprietas solo animo acquiritur. L. 23ιm dearqu. post . non amittitur. LII. I. feod. contrarium est in Possessione. L. 3. f. 3. f. eod. 3. Proprietas non acquiritur sine titulo. L. 13. fis acq. rer. Anx possessio in profanis non exigit titulum , nisi contra eum, a quo res possidetur. L. 6.9. ris de acφρῶ.

aesi. a. puot modis acquiratur dominium λ Resp. Varii sunt modi acquirendi dominii, hoc est, tituli dominii, sive causae habiles ad transferendum dominium. Juri Cirili originem debet praeseriptio item suo modo

resamentum, successio haereditaria, arrogatio. De Jure naturali vel potius gentium modi acquirendi dominium sint occupatio is, accessio , eaque vel naturalis, vel ανιμ fidialis . Resp. a. Ad occupationem pertinet. I. Venatio, per quam animalia fera libere vagantia sive suerint aliquam do alicujus, nec ne , fiunt primo occupantis. s. I 2. Inst. de Rer. divis. potest tamen di certis personis, & in setis locis, & certis telluribus prolitiari venatio. Ratio, quia id jusj- causae exigere possunt. 2. Inventio c quae

est occupatio rei inanimatae , quae nullius est, ut sunt gemmae in littore maris, bona derelicta & vacantia γfacit inventorem de jure naturae cygentium dominium primo occupantem; ita etiam ut si post diligentem inquis

sitionem non appareat Dominus bonorum incertorum, non teneatur rem inventam erogare pauperibus, sed in usus proprios possit convertere. D. Thom. a. a. q. 66. artiad a. item quia tales res deperditae habent se mor liter tanquam bona domino carentia. De inventione thesauri vide g. 39. Inst. de reri divis. L. un. C. de Nesauri 3. Captivitas i , occupatio bellica, qua homines vel res h

stiles sunt in justo bello capientium.

Resp. 3. Ad arcessionem naturalem refertur T. Alluvio, de qua . Lao. Ι . de re div. a. Accretio vel maliti

g. 2. ibid. 3. Insulae productio. I. 22. ibid. 4. Alvei m latio. I. 23. ibid. Resp. q. Ad Accessionem artificialem seu industria lenae spectat inaedificatio; implantatio; satio; commixtio vel permixtio; specificatio, de quibus a b. 27. LV. de rem iv. ad 3y. 63.

SEARCH

MENU NAVIGATION