Joannis Honoratii Molitor, ... Tractatus, De thermis artificialibus septem mineralium planetarum, in quo propositis aliorum authorum thermis, nostrarum thermarum ingredientia ac virtutes, ... ac quomodo corpus ante usum illarum praeparandum explicatu

61쪽

dicatur, quas ut scitatis, dum ego chartae & atramento parco, Vos ad alias Authores relego. ARTICU Lus IX.

VItrioli usus tantopere fructuosus existit, ut Paracelso in naturalibus) ac Phaedroni tertia pars Medicinae habeatur, imo totam officinam in eo latita. re prohibet. Calfacit enim,siccat, adstringit, crustas inducit, latas

ventris tineas necat, vomitum sciet, purgatcaput. Calculum acremoratam urinam, teste Gale

no, pellit. Asthmaticis quoquo l& suspiriosis convenit, limosos, trubiginosque dentes purgat , &

nitidos reddit: ulcera maligna &sinus, injectum curat. In sum-

62쪽

rna, ad multa uti est medicamentum, HrqualiS ejus erit prae, Paratio,ialis sequetur effectus.

retineat compost tum vires simplicium, qui 'bus consat

PRiusquam ad vires ingredien

tium Thermarum nostraru m, prout sunt in compei lito, declarandas progrediamur, quaestio primo decidenda erit, an nimirum compositum retineat vires simplicium,quibus constatὶSunt, qui omnino contrarium probare conantur, ac in medium producunt Theriacam ac Methridatium, aliasque magnas confestiones, quae longe diversas ab C s ingre-

63쪽

Ingredientibus seorsim sumptis

habere virtutes quotidiana demonstrat experientia, est mihi ipsi pulvis alexipharmacus, cujus ingredietia, si seorsim sumantur,

nullo modo pellunt venenum is movent sudorem , appetitum, excitant, adstringunt, &c. si vero ut compositus 3β. exhibeatur, venenum omne pellit, sudorem copiosissimum movet, nullam post se debilitatem, vel intemperiem relinquens, appetitum excitat, fluxum symptomaticum inhibet, criticum vero sinit, ac sexcenta alia commoda

lus iste nunquam satis laudabilis, quo multi cives in nostra hac ratistaviensi civitate laqueis

mortis evaserunt,inter quos non

ultimum locum habet civis ac

Senior, Georgius

64쪽

qui hoc pulvisculo ac paucis aliis medicamentis a me exhibitis , avariis symptomatibus nuper liberatus ac sanus vivit, vivatqu homo optimus. Idem factum arculario Vencesta o Benisch, i domo praenobilis Domini Martini Francisci Molitor in Camera Caesareae, Regiaeque Majestatis rati flavi ensi Concipistae, Domini parentis mei honoratissimi , habitanti, ac Mariae 2 retiit

penes Burgum famulanti, multisque aliis , quos ob desectum spatii silentio praetereo , ac ad quaestionem meam redeo i contrarios enim huic sententiae jam audio murmurantes, dicendo: Compositum habere vires simplicium,quibus constat ue Probantea Gesono io. ad Glauconem, qui

65쪽

iclum,

propinat ptisanam cum pipere, & quibus xitrum iurenam coni

so diu haeret in stomacho, ipsi trique calefacit, neque hepati no-

, imum qi contempera

non fieret, si compositum nontineret vires simplicium. Ad conciliandos authores di co: compositum aliud esse cum perfecta unione simplicium inter

se, aliud cum simplici mistione, illi de primo, isti de secundo ii

selligendi sunt i cum vero nostrae Thermae sint compositum, lib

cium inter se, hinc etiam

66쪽

, eia seorsim sumpta, quos equent ii capite audies. Pro coronide i hujus capitis: Quaeres: curis, qui calidum, jecur habent, stomachum plerumque frigidum obtineantὶ Re spond. tum quia major calor diΩ- sipat & attrahit minorem 3 vel quia qui sunt calido jecore prae- diti, cum tempore fiunt hypo- chondriaci, multis obstructiom-bus laborantes, a quibus chylus impeditur,ob idque magna phi ginatis copia in primis viis cu- mutatur, vel ipsius stomachi vel nae; a porta oriundae, frigido &s melancholico scatent sanguine, unde frigidus semper est stomachus. Qui hoc affectu, nimirum t frigido ventriculo ac calido he- . pate laborant, saepe incurrunt in Geumatismum, quem o dolo-

67쪽

resarthriticis simillimos multi pro podagra habent, quod praeterito vere in Nobili Domino

Ioanne a StrachvvitZ, studio na- turali operam dante, verifica- tum , dicebatur enim a Medico, cujus curam tunc temporis adhi- bebat, ubique podagra laborare, optimus juvenis Ι7. annorum.

Quod falsum es se, ut cognoscas, placet subjungere descriptionem a Paulo de Sorbait,Philos. ac Me- dic. Doct. & Professore Primario

Viennensi, Sacrae Imperatricis Eteonorae, Viduae, personae Medico, ac olim Praeceptore meo honoratissimo traditam: quae ita sonat: Rheumatismus fit, dum

non tantum articuli, ut in poda,

gra, sed etiam ipsi musculi &iis adjacentes partes, summas h heat vellicationes, & dolores arthri.

68쪽

thriticis simillimos: dum nempE ex jecoris imbecillitate copiosi, diq; serosi, generantur humores, qui primitus ad caput adscendunt, ac deinde totum corpus i rigant: neque ullum ob tenuitatem humor iste facit tumorenias quamvis nonnunquam conspicitur)neque facile suppuratur, ob ineptitudinem i uti plerumqi est variolarum materia. Non tamen negaverim , etiam imm

diate a jecore ad ambitum cor poris protrudi posse humorem hunc serosum, si nec capitis, nec occipitis, nec colli, aut scapulserum, praecesserit dolor plerum que tamen ob tenuitatem, primum in caput sublimatur,deinde cadit in subjectas partes, in qui bus universalem dolorem, eum

69쪽

marum artificialium ex K-

Udivistis in superioribus virtutes simplicium, nostras Thermas ingredientium, prout sunt extra compositum i prout sunt in composito, in hoc capite

tractandaeveniunt. '

Sciendum primo est, ne stras Thermas in genere omneS ne vorum & articulorum dolores, matricis affectus, paralysin, calculum renum ac vesicae, cathar- IOS ac rheumatilinos curare. Et si augeatur dosis mineralium H - . netarum calidorum & siccorum

70쪽

' dam corrigent, omnesque morbos ex pituita natos auferent. Praeter hos effectus in genere enumeratos, multos alios edit, si nimirum hoc vel illud minerale,

hac vel illa hora quodlibet enim

minerale certo tempore pro nostris Thermis, ut saepe dictumis, Praeparandum est 'augeatur &praeparetur.

Si enim primum minerale ita

hora Naturni praeparet ur, aC ejus dosis in composito augeatur, utrules sunt ventriculo, lieni, ren, bus succo crasso ac viscido repletis. Prosunt colicis, auxilium adserunt in exulcerationibus vesicae.

Si secundum minerale in hora IQVis praeparetur, ac ejus dosis incomposito augeatur , prosunt

dissicile spirantibus , & asthma -