Alfonsi Ferri Neapolitani medici eminentissimi ... De ligni sancti multiplici medicina, et vini exhibitione, libri quatuor / Quibus nunc primum additus est Hieronymi Fracastorii Syphilis, sive morbus gallicus ...

201쪽

gatur, aetate' iidem medium , colore vero purum ac lucidum, odore vero suave tu gustu non aquosum omnino, nec aliquam mementem ostendens qualitatem stypticam vel amaram vel dulceri . Quod

si morbus iugidus est antiquus tar- pus mi isti: oppilationibus male rectum natori penetratione cinctu ne indi us , tunc vetus vinum eligatur. De vini praeparatione, regulis in ea ob seruandis Cap. i.

ratio canonice conficienda eli, Ut de decoctioris exhibitione diximus ream quem omnibus seriem obieruabis. vialis en pharmacu omnibus nequaqua conuenire potest. Qua de rectu vini decoctionem praebere institues, decoctionis ligni sancti aquam, illiusque morbi curimonem xcapitulum a capite ad per inuenies,acillius aqus, ligni gradu a- tionem vani ibi descripti us exequere

202쪽

teq; decoctas, ac pro illius morbi Mnacbr lesi exigentia adhibebis, ut ex plaicer il llas sui sim connumerabo secunda coi si feratione. Hoc autem peracto,in vase h-ctili vitreato ligni abrasi librana pones ibique vini albi clari libras decem ni jcies,qui bus mixtis decoctionem praedictam pio a morbi .indiuidualis complexio iras exi gentia, partibus aequalib.cum vini quanti-i te calidam ut ab igne defers adiicies a ctaque mixtura nec aliter ferueant,sed per diem naturalem infusio sat mcolaturarn v sui reserua in curatione , pro syrupo scili cet mane & vespera in pro potu in pradic in cena remis a enim decoctionis cal ditas, ipsorumque ligni inquae, iam ei Perata gradu atio ignea vini si quae sunt' 'alitate se X tinguet ne humanis calid Cccploionis corporibus obsit xvi lucidio ityionibus doctrina sit,sequentes ponuntuconsideratione . .

Consuleratio prima est, diuod in Virassi in ptione, in qualibet decoctione comcis ligni lancti subtiliter cribellati, quatuor adhibeatur unciae, ac simul cum

203쪽

L B in s. gni sancti dosi adnotata ferueat, ut capituli descriptio exposcit. Secunda. v d si hepatis vitium in causa morbi sit calidum, simplicia eius caliditatem adimentia eliges, en diuiam scilicet, cichoream, tu munieris fantalos omnes. id genus eligcdos, ea quem fine coctur. semper appones in aliqua obes se oppilatio, aperitiua eodem modo ad

hibeantur.

Si autem cerebri laesio filῖiditatisque mali assectio adsit,staec has arabica, vel noarabica, betonica, huiusmodi cata frigida. pro morbi exigentia apponantur. Quod si iunciuis dolore, vel aliqua hebe ictu duritie, una arthi ilica, radix acora, si cados ac perforata adhibeantur. si vero praecordia male fccta sint, buglossa borago, ipsarumque radices, enula campan a scabios , id genus an sine coctutae sunt ad illiscendae decoquendaeque, deinde ipsa decoctio in vino Praeis dicto iniiciatur. Tertia. In qualibet vini praeparation e in Moibo quolibc Gallico istasertim curando ob tu antiquam contagionem

204쪽

cardui benedicti manipulus, cinii reliquis simplicibus membra confortantibus infecta,addatur. . .

Quarta In unaquaq3 ipsius vini administratione supradicte: decoctionis eadem fit dosis cum vini quantitate. Quinta. Quod in ipsius vini exhibi-tioe morbi no viviormiter in eode teporis spatio curantur quidam enim quindecim aut vinginti dierum spacium exigunt, nonnulli quadraginta inclusiue multi etia spatium hoc transcendunt. Huiusmodi autem diuersitas contingit iuxta morborum qualitates multum enim interest, utrum morbus calidus vel frigidus sit,antiquus vel recens. Parique modo consideranda sunt ea corpora uet mediocriter se habent.

Sexta. Quod in hac vini assumptione tempus purum ac temperatum est eligendum.Ver quidem optimum erit huicque proximus est a minantis Aestas enim nimis calefacit Hyems nullam admittit penetrationem minor itaque operatio in aesta-

te hyeme expectatur. septima ipd diaeta semper utatur resumptiua, cum vini caliditas innatum

205쪽

citet calorem , eiusque digestio celerior ac penetrario velocior efficiatur, humiditatibusque resistat, nec aliter cibum appetes: isto nanque curationis modo carne vesceris manes vesperi. Octaua. uod si aeri aeger exponatur , incommodum aliquod non subsequitur , ut in decocti assiimptione contingit, cum vini praesentia unicuique putie factioni extrinsecae resistere videatur, cuius prς-

sidio sudandi molestiam perpeti non cogeris, ad peragendaque negotia tutius libentiusque te commites.

Non a Si hora cibi totus aeger huiusmodi vinum abhcrreat, ob medicinarum diuersarum commixtionem , sic confecta decoctionem,alias syrupum , per lambycchum aereum distilla distillatioque cuvino albo partibus aequalibus commasceatur , suique hora cibi & potus reseruetur. a vero pauper ac gens fuerit seger , quam secundam pro capituli descriptione absque alijs medicinis administres, eamque vino partibus aequalibus commiscebis . Et hoc quidem vinum aeger ab alii penitus, liquoribus se abstine-

Nili

206쪽

do,hora cibi,& porus bibat.

Decima suppositio est. Si vero no-lericus vel sanguineus fuerit aeger,& ob eius ventriculi imbecilitatem huiusmodi vinu exibendu est, in una tantum parte vini quinq; decoctionis igni sancti partes co- misceantur denique bat in morbo gallico

recenti.

Vndecima. Qusd in principio ex ni-bitionis vini inebra dolore tuberculis nodositatibusque affecta, praecipue vini praedicti decoctio , epithymada sunt assidue:

sin autem epithymatio non conferat, in statu curae dolores lenite, membraq; male affecta nostrae descriptionis unguent m- ungere oreris,in capitulo de artuum doloribus enarrato Ulcera quoque unguento mercuriali curare tutissime poteris,ut deprauis ulceribus dictum fuit. Duodecima. Quod in vini assiimptione humor qualibet hebdoma lxv expedit morbo aegrotanti minorandus est, bisque die syrupum capiat, mane scilicet semilibra,calidu,tatudeq; vesperi quatuor horas ante cibum,eademque horam lecto quiescat,sudoremque obseruet,ut supra de decoctionet

207쪽

decoctione dictum fuit. Decima tertia Qv d si in vini exhibitione aluum ducere volueris, in de comone cum an medicinis damascena pruna decem num ero iniiciatur una cum folliculorum heu Hac polypodii quercini, singulorum se iniuncta quae omnia morbi praesert m gallici curationi penitus non aduersantur Colocynthidem autem, garicum ac dactydium id genus non commisceas, ut ignari ab omnique veritate deuii cum magno aegrotantium periculo faciunt. ii io suppositio est. Quo si ui declinatione cura Socratis praeter tim sanguines complexionis, hepar ob vini exhibillonem nimis calefactum esset, ipsius hepatis vene vellemorrhoidum incisio fiat, Decima quinta 'u'd si at quando morbus unica decoctionis inique exhibitione curationem non suscipit , huius quidem causa est , quoniam nonnullae sunt medicine: calide , quarum caliditas ab alicuius aegritudinis frigiditate minoratur, quare penitus meam non agit quandoque cum m aliqua infrigidatione a liniuilitatur leuiorem illa inducit cale

208쪽

factionem. Et quonia in debilior iam experitim est prius, processioque secundum gradus paulatim facta fuit,medici ii virtus cognita est: quare frequens vini atque decoctionis reiteratio fiat,donec praua morbi qualitas adimatur, ac a meriicina morbus superetur. Nec dubites 1 huiusmodi medicina interdum refrigerare, nunc vero calefacere oporteat,cum ista inter se ad inuicem contrarientur medicina enim , inquit Auincenna, in duobus contrariis experta, alteri eorum per se, alteri vero per accidens conseri, vel alicuius eorum complexioni contraria non existit.

Et ne aliquid contingat erroris, e Templum babes practicum. Si enim Socrates capitis artuumque dolore affectus fuerit,&ulceribus insuper maleficis atque ossis corruptione, nodosisque tuberculis crucietur, siue dolore ischiadico vel podagrico , eradicata causa antecedente, conuenit Orbo prauaque ulcerum dispositione semora atque ossis corruptione,hac serie ad ipsius vini decoctionem accedendum est:

In vase scilicet fictilis ligni abrasi libram uvam cum dimidia ac eiusdem corticis subtilrter

209쪽

subtiliter cribellati quatuor uncias,ac quelibras duodecim apponito Lentoque igne ferueant ad quatuor librarum consumptionem. Exinde vero elonicam ouar Rarthritica, carduum benedictum, staecha dos hypericori, singulorum manipulum. radicis acori unciam semis adhibebis, ferueantque ad unius libra aquae consumptionem. Deinde in fictili vase ac nouo iniiciantur,in quo ligni abrasi libra, vinique albi optimi libras . factaque mixtura vase obturato per diem infundantur . Et facta colatura per lineum pannum stri etiam,patienti mane ac sero phlegmatico vel melancholico semilibra pro syriapo tribuatur,xhora cibi solus. In cholerico vero dk sanguineo ligni decoctio adhibeatur, ut in capitulo de artuudolore morbi gallici

inueterati dictum est. FI MIM

210쪽

bello praecipue obseruandisum index.

Acori usus Aetates aliae aliis patientiores in- iae 37 Algua tui curatio 18sAliabas quid senserit de argenti viuinatura i69 Aloes in ulceribus medendis usus Althaeae radicum usus Amygdalarum usus 3s Antimonii usus in ulceribus pudendorum curandis 'Vlpoplexia qualis morbus IApostemata rigida quomodo curada. 33 4 Arquati morbi cura a. Argentum vivum auditui nocet a sArgentum vitilina igne non vincitur γα Argentum vitium in medicina plus nocet plerumque quam prodest γ Argentum vivum quomodo a superfluitate purgatur iri quo pacto in aceto corrigatur Soargentum