장음표시 사용
11쪽
verbiotius sontem reperit in Aristotelis Rhetoricis de poeticis. ex quibus ingenii sui perspicacia & foecunditate exundantes illos praeceptiuum fluvios in omne genus arguti operis derivavit.' Atque hinc titulum mutuatus operi, quod Italic8 inscribere illi visum a cinnace o Aristotelico, cons cilium seu, si mavis, risum Aristotelicum: quas huius ope Sc beneficio fi cile deprehenderet, quicquid in operibus ingenii vel exsple
desceret, vel macula quadam obscurareturo Prima autem vico
hoc opus prodiisse accepimus Taurini,anno huius seculi quarto supra quinquagesimum, statimque, velut Phidiae signum,cum aspectum est, ita placuit, ut elus editio Romae Venetiisque sepius,' ni fallimur, mininium sexies fuerit repetita. Sed quod in Italia impressitim, <atica lingua perscriptum esset,
paucis in Germania nostra innotuit, paucioribus laetum laucatumque observamus. Certe si quicquam de eo constitisset, Masenius, quata anno hujus seculi sexagesimo evulgavit argutiarum artem, non inscripsisset novam, irec locupletare illam atque perficere ex Autoris nostri elaboratissimo opere neglexis.set. Nec qui postea inscriptiones argutas collegere, adlectis qu busdam praeceptis, uti 'm hujus operis fecεre mentionem. Duo tantum mihi observare licuit Germaniae nostrae decora , Viros ut omni bona d*mina, sic historiae literariae notitia exces lentes, qui scriptis suis publice hoc opus commendarunt. Α terest Daniel Georgius fata quoque orbis er diti deliciae, qui de in polyhistore Autoris de figurarum varietate praecepta & exempla imitatione expressit & in posthumo de arti uiarum dilciplina libello fundum habuit praeceptionis suae Thesaurum nostrum , quem ne in nonnullis securum esse non dissi: etur. Reprehendit quidam in eo subtilitates nimias,&de. Iamanti quam praecipientia pliores argutiarum distinctiones:
sed quis non concedat ei, qui in opere ingenios, versatur, paulis per obsequi ingessiceti quis eum revocet ad unius usus ne illic
12쪽
tem, qui argumentiam aliquod accurate&pro dignitateexe leonstituit Quam sine Philosophicam in Autore nostro idem eodem loco agnoscit Mothinus. Alter vero est Altorfinae Academiae hodie gloria, Chrisophorus mugea sitas, qui vasto ingenio diversis in studia complexus, quid in illo genere argutiarum valeret, in quo summa vis ingenii cernitur. ostendit pari symbolorum Hemicorum in exercitatione, quae inter sex varii argumenti anno i 687. editas prima est, proposito, quod ad leges 1 hesauri nostri exigit, a se ibidem Latinὸ
Conversas, ubi & Amorem laudat Vmum magna eruditionis,
o inusitasti acuminis, & dolet egregii hujasCoomentariLegre in Germania haberi copiam. haveatur , paucis esse insessigillum. Inter Gallos hujus doet inae peritissimus Mene eriusdem hoc opere sic iudicat, in audicio de Autoribus symbolorum Philosophiae imaginum praefixo: Nud Om uti eruditisne
conspismum , o sectorem requirere raudisum. Cum enim i urora fontes penetraresit conatus erinon posse,quin scribendi methodus ei dosellis videasur, qui tam abe ingenioso non assurrexerit. Confidimus ergo nos rem gratam fecisse illis, qui argutae & ingeniosae orationis tenentur studio, quod opus in hoc genere unicum, & his inrNimbus racum, exu lico A. uditispe specto in Latinuin sernaonem transtulimus,cu ustice la ductu felicius, quam vaego sit, in arguto ingenii vete versarc aut saltem rectius ae eo sudi- potorunt. Gae quidem interpretatio nostra etsi non assequitur argutias, quibus ingeniosus Autor suum de arguta dictione opuspassim condite & aspergere consuevit: spero tamen praecepta latis fideliter esse reddita, neque artis huius rationem legenti fore Ascuram. Suscepta enim interpretis persona id mihi negotii dari credidi, ut sententiam mentemque tori, si non eodem omatu, eadem saltem integritate repraesenratem. Illud vero vel ipsius Autoris, si viveret,bona venia factum a me credo, ut omiserim titulum operispaulo insolentio
13쪽
tem quam Latinae simplicitati gravitatique conveniat. In caetens id milii non sumsi , ut quicquam mutarem,ac vel manifesta, quae alicubi occurrebant, memoriae peccata & παροραλαῖα eme darem . Si quid ergo in exemplis historiisque allatis alicubi animadversis erratum, dispice, priusquam culpam interpreti tri- 'buas,an ipse Autor ita senserit scripseritque. Neque vero ita tue- 'bor interpretationem, ut nihil in ea peccatum esse contendam equam potius non iusto studio a me adornaram necesse est f tear. Profluxit enim subita ex ore meo di stantis in calamum e cipientis, vel, cum praelo est subjecta, vix tantum vacui temporis superfuit, quo pagellas e Typographia oblatas relegerem, n dum ut limam adhibere versioni, eamque perpolite licuerit. Vetum aequitati tuae, Lector Benevole. merito pcrmittendum est iudicium & de opera hac nostra & de ipso spere; qui- bus cuicuimodi fiterint, utaris fruarisque, precor, in Divini Nominis gloriam & rei literariae ornamentum. Vale.
14쪽
Utor celebratissimi hujus operis in fine primae editionis significaverat, se primum typis excu- dendam tradidisse unam de ARGUMENTIS
HEROICIS commentationem, eaque casi
ne de aliis SΥMBOLIS quaedam tradidisse. Ut vero magno Viro obsequium suum probaret se postea novas de ARGUTIIS& universia ELOCUTIONE Observationes ad tertium Rhetoricorum Aristotelis pertinentes isti libro inseruisse. Cum igitur eodem tempore illas scriberet, quo liber imprimebatur: nunquam opus sirum vidit nisi postquam praelo exiit. Postquam igitur Autori imdicavi me altera hujus operis editione omcinam meana exornare velle, quae nullum amplius exemplum posside bat: visum est ipsi cluaedam emendare, & majons per spicuitatis causa distinctius tradere. Quin ut ab incir- hausto hoc thesauro novae semper divitiae promum M. duas hic commentationes adjicere voluit ex eodem A gutiarum sonte prosectas sacrisqueOratoribus deingenio tis Academicis oppido acceptas. Vellem tam felici fodite fuissem usiis, ut cum his duo reliqua volumina dudum
orbi promissa alterum dePERSUASlONE,alterum de ARFECTIBUS in primum & secundum Rhetoricorum lubrum tibi exhibere licuisset. Horum enim materiam cum autor jam digessisset,exemplaque &testimonia eoru
15쪽
nihil aliud restabat, quam ut intes imprihaςn
um sorma & dictione.convenienti expolirentur. Sed . impressb hoc libro cum reliqua praeno subjicere vellet, . . inter scripta sua non amplius illa reperit, ignarus qVa ratione fuerint ablata, nisi sorte perfidia cujusdam ministri jam exstinisti, qui veluti Cacus alia eius magni laboris o- petasuri ipuerat, qVorum quaedam ope alicujus Herculis . amici sui nuper sorte tortuna recuperavit./Sed quid duo bus istis faetiam sit, adhuc ignorat, non sine memorabili Reipubl. literariae damno. Cum enim scripta ista adu brata eslant modo,sine ordine & studio illita potius quam inscripta chartae in memoriae tantum subsidium: nec alios juvare poterunt, nec famam parare illi,qui ista detinet. Etas vero Iortunata cujusdam amici diligentia ad manus ejus
pervenerit exemplum libri de Permasone, qui inscriptus erat DE MAGNO ET PARVO somnes enim tres libril tini sint, quamvis postea in linguam vulgarem translati ob testimonia & exempla Italica aliarumque linguarum vae Latino scripto sine gratia inseruntur, quin etiam utaretur hoc Aulicis qui Latina lingua non delaetantur)in
vo libro sontes omnium argumentorum quae ad persVaciendum iaciunt, cum exemplis studiose culicetis continentur: est tamen illud exemplum deo male descriptum mendiri, foedatum smaxime ubi autores laudantur ut
autor ineonihil sui agnoscat, & perinde ipsi sit, habeat illud annon habe .
Quod si bonus quidam genius ipliam autoris autographum aut exemplar corirmius in manus eius conferret , breviin luem, ut prodiret, efficerem. Et tortehaec ipsa eputola in animo non inhumano plus emciet,quam acerba qua tam a militio. laterea stuere hoc libro quem auaiorem ex ossicina mea accipis,dc valo. INDEX Diu iZ II by Corali
16쪽
QVi compendium praefert totius operis totiusque elocutionis rhetolicae. '
C19. I. DE ARGUTE DICENDI RATIONE ejus b admirandis la
mira arbuti, lim apud Graecos, Latinos, si Italos. 3. q. s. 6. 7. , Proles argutiae verbalis & LAPIDA E. 8. dc seqq.
us symbolicae dc Lapidariae, videlicet archmon, vox, characterra, gestus, repraesentatis 2 ex his modis compositum. I De argutia archet D seu mentali is. Devocali iσ.scripta tr. tripus mutaaa. corporum figuratorulis M. argutiae pictae simplicibus colori sar. aginibus Largutiae sculptatis Proto pi mortui aut vivi u. persona fg rata sy. Argutia composita ex archetypa ct vocali 33. voce ct gestu . o. ges . t. corpore artificiali aut naturali ct verbis. .. verbis ω persena humararactet era . . verbis ct persona Agussante, est Maia. actionib-i ct uestibus eum persona a se. C r. Ili 'CAUSAE EFFICIENTES auuilarum: Deus, Spiritus
tura animali sthon ines 17. - . Argutia D IN Errvolo cast. astegorica xy. anagogica yy. mi ta e O SVae sint argument' concionatoria. u.
Iulia ANGEL ICAE L oracula εχ. somnia Q. ostenta σι Argutia NATU R E in varietate florum 7i 'in meteoris igneis. 7a. in nubibus 72. in phanomunis Solis dc Lunae 3. in fulminibus 7 . in corporibus terrestribus 7s. in monstris. singulta ANIMALIUM n apes platonis, sermicae Midae 78. serpentes Grachi 78. canis Lucii Pauli γ'. Sunia Regis Molossi 73Aquila HUMANAE 8o. tria adjumenta humanarum arguti rum ingeniam . m est exerritatio δοIngenium in quo positum sit So. discrimen inter prudentiam sta ing
17쪽
genium δι. differentia artii fictam doctorum-ingeniosorum n. argutum atriis δε- , ut aves conticescant 8a. ut pictura decipiantur M. aitificium pingendi res quae videri non postunt arsutiae architectorum n. tuarum mobilium μ. argutia opticae v. tubus usque inventio 87. Argutiae fcraria nascuntur au . ectus8. assumso. enthus mod vino ct poeticost. a demoria a ta & ridicula 'I. seu arguta dc atro
Argutiae ab exercitatione hoc est , praxi Dctione, sisere ατ-e
isdue categorica re Imitatione. s.
Exercitatiopractua' praxis c inficiendi μεμε M. confici. 'endorurn dicto υExercitatio Dctionis ad componendasymbola να dicta , . modus sicillime inveniendi dicta in quodcunque argumentum 97 Exercitati a observasionis 98. applicatio ingeniosa eius quod oetalis objicitur ad varia argumenta 98. etiam fata rum 99. applicatio dinorum quae leguntur ICO. index observationum Io Exercitatio induis categoriei Io6. Methodus illum conficiendi Ordine praedicamentorunt, Mat omnem argutiarum materiam Comtinent IM. exemplum particinae hujus indicis lor. ratio argutandi be , neficio huius indicis ΠΟ.Εxercitatio imitationis i . nihil non discitur mitatione II . quae sit vera imisatio ιυ. nova ratio ex simplici metaphora infinitas metaphoras dc argutias eruendi imitationis beneficio. ris. dc seqq.CAp. IV. USA FORMALIS MIH--- uo.nova genealo gia rhetoricarum figurarum ιaa. harum vera definitio IM. tria summa genera rhetoricarum: figurarum harmonicum , pariaticum, tetrii jum 1as.
De Duris HARMONICIS AMMia clausitIar proIixiores sint ingratae ias Trasymachus primus illas divisit ut strophas Odarum unde diste sunt perisa an duae sp dies periodi harmonicae e
s.ct rotunda Ia . Periodus renes aut ranetina posita est in quin te membrorum contrustis rerum dc tutudine consbnantium ra7. Gempla arguta harum trium dotium conjunctarum dc separatarum ra7. nova pri
Cepta conficiendi pulcherrimas periodos concisas beneficio earun argu exempla 63. De Diuitigod by GOrale
18쪽
periodo mari e I 3. eam tresvirtutesredduntharmonicam vi deviceidimensio ped--,pulchritudo vocum σsura antitatis periodicae se dum Ciceronem dc Aristotes 3. Dedime ne periodi rotundar i s. unusa me naturalite
metiri Blet periodos r s. dimensio artificialis est dissicilis I . generatim consistit in regendis iambis , veluti equis virga dactylorum defieno spondaeorum I 6. periodus rotunda non ex pluribus membris constat uti concisa I 8. a ex pluribus interpunctionibus veluti imctibus musicorum i 8. satis est metiri ultimum pedem membrorum I 8. exemplar periodi rotundae ex Cicerone, ejus b examen Μ8. --va praeceptio rotundandi periodum pro eo, qui leges dimensionis
ignorat sola observatione verborum ct arentium ur. r
tunditas periodorum S. Leonis Papae unde nascatur ira. Tacitus 2 Salustius de industria mutilarunt periodos cum aures illorum rotum
Pulchritudo verborum nascitur anumtate rei significatae de Asa vocis significantis is . nova praeceptio inveniendi verba dc epitho. ta nobilia , illustria ex quacunque cateyria ad periodos implendas Uy. exemplum orationis nobilis S illultris ex rebus significatis istisenus vocum nascitur 1 tribus vocalibus resonaruti a consenis clarioli hus de a vocibus grandioribus 164. noVum examen cujuSque vocalis eius b isnoritatis is . nova observatio harmoniae vocalium Iss. Voces animantium cur gratae sintaut ingratae I66. antipathia di pathia vocalium I66. novum examen cujusqVe consbnae I6'. pe Cutiunt Vocalas ut plectrum chordas i 68. admiranda linguae etiam in animantibus brutis i69. cantus clusciniae ad versum revocatur ἀθ. artificium nunquam antea auditum, mutos docere loqui I69. symnathia dc antipathia consonarum i . exempla periodi as erae mollisci temperatae i77. ea phonia unde rviscatur Ips. differentia inhogr. Italicae inter bonos scriptores I77. plerumque decurritur ad V Cem latinam I78. degranditate Verborum I78. verba ima magis λn
ra sunt quam brevia superiativa item dc composis, Verba quoque centia magis quam sinantia i 79. exemplum Versuum una Fandi ac jacenti voce inflatorum i8I. examen harum perfectionum in peri do rotunda Ciceronis exempli loco proposita i83. leges istae in breviabus Insicriptionibus sunt necessariae, in continua vero oratione inter- di dum
19쪽
eum peccatum cit, non peccare 38 . inscriptiones rotunda quae e empli loco esse possunt ira. anatome inscriptionis in arcum Augustae Taurinorum, unde idea pulcherrimamni latinarum ac rotundarum inscriptionum peti potest i8'. comparatio dc Censura inscriPtionis - . in Constantinum, quae simplicioribus adeo videtur magnino Censura aliarum antiquarum inscriptionum ex rotundarum genere, ae pulchrae videntur lys. pulchrae inscriptiones rotundae Pauli V. dc Urbani VIII. iv. Periodus eo qsita ex rotunda de concisa est iucundissima i g. res argutae rationes hujus mixturae metricu repraesentatae, quae oculum faciunt harmoniae judicem I98. qvar tabuia metrica vustii est gratissima , ea erit auditui iucundistima oc quare χοῖ. notum exempl. tabulae metricae notis mutis contextae, quae verbis imple. ta necessario harmonicam concinnamqVe periodum sormabit my. pulcherrima periodus Taciti in tabulam metricam redacta ao . coimcinnitas arguta quoque reddit epigrammata et s. qVOmCdo rotunda inscriptiones fieri possint con se exemplo iiiscriptionum de Aura stode Constantino a . celebris Bononiae inscriptio concinni tela lepida sensu obscura ro7. inscriptiones argutae ridiculae eandem ob Maulamaog
inera rari num histrionicaram aut contentio maI3. figurae Vm adjiciunt argutae orationi tanquam amentum toto dc quidem ob ympathiam stio. harum figurarum multos rivulos cognoverunt rhetores, fontem aut nomen genericum nemo a13. Aristoteles sex solas nominavit: imperium,preces, na ratione inς,ἐnter ationem re onmnem, rcliquas involvens uno cte. ain nova subtilitas eruem
di sig-- in illo σα figurarum summum genus & definitionem 2Is.figuiete patheticae suntformula exprimen re aliqvam operationem aut m
tum animi ain hoc genus dividitur in duas summas specim scilicet in figuras inredeum re appetitus ain. praecepta defiguris inustedius cum exemplis ec usu in inscriptionibus at . praecepta de figuris Aptetit mcum exemplis suis aay. curiosa docti ina excitandi iacentem v rL. monem omnibus figuris patheticis 23 a. orationes,'-Tyrici, vimia, vitaquescripta communia his figuris excitantur. a
20쪽
Iegitima arguta orat ionis prole a38. a rhetoribus non intestigunis rura38. duae species verbinum signi antium hoc est, propria ct iv ctinc vel grammareica vel Metaphorica aῖ'. De Verbis r priis ago. proprim sermo parvam laudem habere videtur, sed eo gravior est nota impuritatis M'. precipue in inscriptionibus a o lingva' maxime propria dc emendata est, aetate optima u scriptoribm adhibita fuit a o. quatuor aetates latinae lingvae ρι- menim, aetas virilis ct senemia a s. mortua est Longobardorum tempore a43. suscitata qui lem hodie a lesultis,.sed non est eadem nisi imitatione a 3. lingua latina moriens pepei it it--- a D quae e. tiam habuit pueritiam suam S amentistem in nunc viritim πιπι- depta est a s. etiam inscriptionibus convenit lingva Italica a Lievere judicatur a m exemplum pulcherrimae inscriptionis liatucae aso--De verbis Ingenio grammatice tannensigmscantiluas as . sexierentiae horum verborum: prisca, peregrina, derivat mma , --
positas M. au. Exemplum inscriptionis ludicrae ex Niscis verbis compositae in lantem quendam a16. exempla vocum dc argutiarum in Di Misaee peret sitarum as7 I
sinio -- maximὰ peregrinus, acutus oc admirabilis higeni stetus Wo. dummodo non tametaphora audacior 277- exempla mei phorarum praeter decorum audacium a78. In ridiculis data opera contra decorum verba transferuntur. uo. Aseraphora parem est Sinnis argutiae ari. tres disserentiae metaphorae in tribus intellectus re, konibus ex latae idelicetvox metaphori , prupositio mei Phorica dc argamentum metaphoricum , quae vera est dc Mnma
argutiae a8 . eius vovenealogia rhetori Signomina' ad illam inveniendam 28 . vox peregrinae rem adterius res beneficio velociter significans octo specie. linc fiammum g nux a quantes, videlicet metaphora propa--is, imi raonis smanris, θρον - , hyperbota , iacarismion --. ct deceptismuos . demonstratio iusius partitionis oculis sui ct CF. exemplum unu