장음표시 사용
351쪽
Anglica per annim It 8. 3 3trum suorum in Anglia fato & Regimine E clesiae solliciti, quam interitu Politicae factionis
sibi in Scotia adverser exsultantes. Ergo Crom- vellium in otiam usque progressum, postquam Carleolas & BcWwkum recuperas et . summis pratulationibus Si benedictionibus exceperunt; Ecclesiastici imprimis, summopere delectati, quod
ex ore Crom avelli reliquorumque Ducum nihil
fere quam de studio gloriar divinaeiregnoque Christi propagando, dictis plerumque scripturariis, audieba ut . A Proceribus, ut Arga helio . . Let inis & aliis magnifice,/a βynodi Legatis religiose excipi bantur ; Sospitator Ecclesia dictus Crommellius, idque suum iudicium litoris publicis ad Par lamentum mestmonasteriense perscripserunt, beatam praedicantes Angliam tales habentem Gideones , Dei altissimi servos, quales Cromvellium imprimis & Lambertum cognovise sent: Et si pridem illorum exercitum, ut colluviem seotariorum ; quemadmodum illi duo, alter Inspendens, alter Anabu ista erat, abominati suissent. Adeo propius ad icit homines, quod ad Vserum utilitatem, quam quod ad communis cata se rationes pertinet. Ad veris factionis domesticae Oppremo per hunc exercitum commissa reliquas' considerationes deleverat aut seposuerat; adeo, ut erroris se ipsos, gratantius, quam ne
ex animi sententia id sacere viderentur, quas de pientissimis hominibus antea secus iudicassent, insimulaverint. Crommellius dissipatis Regiorum& Politicorum reliquiis, omnes alios milites, exce-
352쪽
344 TOMUS III. LIB. I. SECTIO VI,
exceptis mille quingentis exauctorari curavit; aCita securus hac pari e reversus in Angliam , Ponfractum castellum firmius, quam ut rapi posset,
obsidioni longinquae reliquit; & Lond num, ubi
res novae praesentiam ejus enixe requirebanc Fai
faxio soli non plane sidens, properavit. 2. Dum enim ipse Ducesque reliqui adversus Regios & Pres ferianos illis junctos in diversis regni Partibus crant distracti , Ad fores Par-iamenti presbyterianae factionis , qui vel non ad-
I suerant decreto de Rege non adeundo, causa quam indicavimus, autoqui rejectione quatuor Couditionum, de quibus antea , per Regem abscissEfaeti, ossensi vel aliter abrepti fuer ni, Deinde
Tem alia reputantes via , Decreto illo jugulum factionis suae peti animadvertebant. Quare in alia Omno se vertere coeperunt & primo quidem collegas suos & consortes undecim primicerios, ab exercitu pridem accusatosia& e Partamento remotos in integrum restituerunt inque coetum susim receperunt dic vi 11. Junii. Postea Domus utraque decrevit die xxx. yunii, Legem, qua placuerat, Regem non amplius esse adeundum, pae ci & saluti regni esse contrariam, quam proinde revocarunt atque aboleverunt. Cum deinde multi flagitarent, ut Regi libere atque decore Londinum venire liceret ad tractatum pacis cum Partamenso perficiendum, prae valuit tamen eorum sententia, qui ne Militares, ut videtur, nimis inritarciat, resumendos in Vecti insula traelatus,
Legatosque in eam rem ad Regem esse mitten-
353쪽
dos statuerent die xxi Julii ampliatumque decretum die 2 Augusti, ut non modo tractarent super conditioniΚus Regi a Partamento propositis, quae satis.adhuc erant durae, sed etiam1uper articulis, quos Regi Commissariis Par lamenti proponere visum fuisset. Locus agendi Regis ara. bitrio permissus, qui meoportum ejusdem insulae oppidum adsigpavit, quo Proceres quinque, Decem Communes ablegati sunt. Permissu nν Regi quos vellet e suis, ministros & consiliariosa cessere . Cultu & comitatu Regio utebatur. Intractatu utrimque summa sacilitas partium apparebat; Consenserant in haec, Restituendas esse Regi sui res Dominicas reditu ue Regales ,-quibus si quid hac conventione decesssset , id alia ratione suppleretur. Amnsiam generalem publi
candam. Rex in Partamento volum retineret mo
gativum ; Episcopatus non abolitus sed su pensus .
terris eorum, etsi jam venditis, denuo locandis, ita ut veteres earum reditus ipsis alendis exhibendisque cederent. De Militia Rex etiam fere consecerat, &de revocations creationum, quas sc-
cerat, post discessum a Partamento. Scd in postulatum, quo praecipui illius ministri, quos inter Rupiritis cir Mauritius sororis ejus filii perduellionis rei poenae captis subjicerentur, no consensit, ne suos prodidisse diceretur; In exilia mulctasque pecuniarias consentiebat. Planetita constat , Regem , qui solus cum legati Partamenti, hominibui doctis & versutis ageret di disceptaret; nec cnim ad erant quos adhiberet.
354쪽
gι6 TOMUS IIL LIB. I. SECTIO VI.
usum esse prudentia & promptitudium osque ipsorum Legatorum humanitate Uecora sibi plane conciliasse: Resutatis evidenti Decimine calumniis, illum parvi suisse judicii& pene stupidum; quod & in ultima vitae sc
clarius demonstravit. 3. Sed Fairsexto, Cromiellio Ducibusque laureatis omnibus Londinum reversis alia rursus se prodidit facies rerum. Intellecto enim quousque Tractatus cum Rege perduetiis esset, omnemque victoriarum fructum, quem in manibus haberent, sibi a Presbyterianis Togatis & Regiis, quos vicerant , suffragiis Par lamentariis ademptum iri, serio & ess caciter his consiliis se opposuerunt; Initio a petitionibus sive libellis supplicibus facto. quorum primus a militibus Im-- Consilioque militari oblatus est, hujus; Ut quicunque adversus RempubL pec-Vullius peryona excepta, quod erat securim radici adhibere , cundit in jus vocarentur. onceptus erat ab Aretono Cron; 'estu gen cro, qui
infaxis, ut prae se serebat, di sientiens, inam Vnde oriense digressus ibi libellum omposuerat, qui Laudatus a Consilio milit ri , traditus est Oratori Domus inferioris, , ut ipsi Par lamento proponeretur. Dein similis petitio sive libellus Partamenso oblatus est die XI. Sept. nomine multorum millium, bene, ut ajebant, Bimatorum hominum in Civitatibus Londini, Irismon tirii, Muthavarbae pagisque adjacenti-
355쪽
Anglica per annem 367 verss e Provinciis tam a igionibus, quam ab aliis ejusdem sententiae hominibus: in quibus jam velo aperto postulabatur , ut Rex omnium au Jor malorum cir rem omulum scelerum, qus Synodus Scotica anno 16 6. Illi per literas exprobraverat, Judicio sisteretur. Erant Indopen en-res , qui haec peterent, e rigidissimi Re sermatis, imbuti pridem hac opinione , Regem nihil elsa quam ministram ct procuratorem populi, a q' ad ra iones reddendas poenasique dandas adigi siet, i te jam vivo exemplo demonstr. re 2 ombi uerrarum inculcare gestiebant; Praeter litaruior im fines ambitiosos, quos ut tum praesumere licebat, ita eventus postea detexit. q. Quamvis autem Presbyteriani in Partamen . to adhuc numero praevalentes sed iriermes, quis eventus es et futurus, exercitu undique devictis hostibus reverto & ipsorum partibus infesto, ignorare non poterant, extrema tamen juras lianca procedendum putarunt. Ideo cum plerosque' captivos, misendium Comitem , Gorita: mBaronem , Capellum, Hastigium, exiliis irrogatis & Hamiltomum decem librarum millibus mulcta um supplicio capitis exemis lent; Postre qmo, die quinto Decembris , sella 'ne per integram noctem continuata, propter plurium contradictiones, Par lamentario modo conclusum & de
356쪽
3ι8 TOMUS III. LIB. I. SECTIO. VI ih ius decreti executione cum militari Consilio deliberarent. . Tum vero Duces vim diutius haud disserendam rati, postridie lepionem equestrem Lichicum pede sit legione Padii Partamen o custodi, addiderunt, dimillis Lonainens tum cohortibus civium armatis, qui stationem adhuc apud sedcs Patri amentarim habucrant. Additi sunt observatores, qui senatores Presbyterianos adeuntes Partamentum comprehensos in custodiam dederunt. Domus tamen iuris sui tenax illos re
peti t & sedibus suis restitui imperavit; don
mani tribunus in Senatum ingressus Consilii militaris voluntatem predioribus verbis exposuit, brevique factum, ut non modo qui capti erant, sed eissam ex reliquis plurimi, metu maioris mali, conventibus Partamenti abstinerent, seque Londino quoque subducerent. Ita soli In- dependentes relim a die X r. Decembris, revocatis abolitisque novissimis Partamenti Actis, Legem de Re e non amplius adeundo renouarunt atque deinceps ad extrema, q com Aupore totius Orbis terrarum patrata vidimus, ex sententia Ducum exercitus & acerbissimorum Regia potestatis hostium progressi sunt ; quarum rerum expositio ad librum seqκω. em pertinet. 6. Presburiani ab hoc tempore, ncut jampridem , protestati sunt , nunquam aliud tibi fuisse conjilium , quana, quod solenni foedere
Convenerat inter Angusta Sco os , inter utram-
que Domum omnesque cives, ut juxta pili ra,
357쪽
Anglica per anηνm 'tem Religionis & Reimi populique iura, personae Regis ejusque Legitimae auctoritati coninsuleretur; A qua foederis conditione praecipua ,
cum In veniantes recederent, illos perfidiae ruptique Coisvenanti esse reos ς eademque Scot rum fuit sententia , illorum etiam qui Crom- medium & Lambersum caeterosque Duces Atlagios in coelum laudabus extulerant; sese videlicet , Legiuis munus 2 per onam, quicquid ant
hac monendi 2 dehortandi ca a prolutissent innque Regi insinuassent, salvum 1alvamque voluisse, velle : In quam sententiam infiniti libclli, declarationes & Protestationes editae sunt a Presbytericinis. 7. Independontes aduci ius haec Il dictum publicarunt nomine Partamcnti die x I r Decembris, in qua denuo Regis vitia At peccata recensent, quae Deus victoriis sibi procurati s ita redarguerat , ut Regem ad consessionem maleficiorum& satisfactionem populis sui3 praestandam adducere debui stat. A qua non modo ipsum fuisse alienissimum ; sed etiam repertos esse 'n ipso Partamen o , qui id agendum putarent, ut Re rem cum omnibus suis vi iis , & sine agnitione peccatorum suorum adversus Deum & cives , pristinae potestiti restituerent. Quo ut perveni-rcnt, nihil antiquius illis fuisse , qtram ut Ara ritum, pcr quem Deim mirabilia fecerat, dissolverent, mittendo partem ejus in Hiberniam, eodem tempore, quo Scoti quatuor Provincias septentrionales cum barvi , No Castro & Cam
358쪽
Iretis urbibus tenebant. Cum hoc non succede ret, regressis Scotis, eosdem ursisse vehementer omnium copiarum exauctorationem. Indotum ultus excitas e in urbe totoque regno, quibus etiam oporessis, cum Rex interim per inte-prum septennium humillime renuisitus nullum animi reconciliati vel pacis desideratae signum edidisset, Partamen um ita existimasse; Unim
hominis, utcumque magni, perdica iam non debere
causam esse negleetae salutis tot missionum populis leti sit : Cumque spes omnis cum illo reconciliandi decollasset. semim esse decretum de Roge amplius non adeundo. Narrant dein invidi sissime quae supra commemorata sunt, adduntque, sal sp illos Partamentarios etiam post reditum exercitus victoriosi, tanquam Dei i, ingratiis, 2 invitis Caelo terraque in consilio resti tuendi Regis' nullis exuti vitiis , persevera sse. Quod cum omnibus bonis displiceret, fuisse praevertencium ; idque primo idcirco , quod
conditiones, de quilud jam convenerat , erant per
nullae semperque tales ab integro PALLAMEI TU judicatae, it . Quod Rex conditionibus qualescunque forent, se nisilo modo sit alum censeret, quia se non putaret liberam , hed tam captiυumquam unquam alias; in qua sententia illum suis. probant ex ipsius & Caroli filii lit ris: Prolude Leges captivo impositas eum nullius momenti fuisse reputat Ar m. PII. uuia nullYm dari posset mei, plum Regis aut Principis ullius in magna Britan a ves alibi trapramm, qui jem 1 cum ci Pibus juis
359쪽
v et Aistho per annum i 6 8. 3 si fesso congressus, conditiones pacis initae sier asset dimitus , quam suarum rerum necessitas istum coarctri ret : i5que probant exemplo recenti Regis H spania cum populo , quod tunc evenerat, Neapolitano. Hactenus eorum Declaratio, in qua Foederis nationalis sive Comvenanti nulla mentio ;quod vel ab ipso Rege, scilicet pace toties prae, fracte recusata, subversum tacite signiscabant, vel, quod propius vcro, quia totum imp ba-hant , nec in animo habebant, illo uti , quod
8. Regii, quibus perinde erat, cum utris vincerent aut succiunberent in hac erant sententia , Presbyterianos . secundum ea quae prius instituerant , si rerum arbitrium n tinuissent . nihilo melius cum Rege, quam factiim ab In- inpendentibus , suisse consulturos: Quia de rigore acerbitate in Regem nihil, quam postquam ab Indepondentibus se victum iri crediderant, rζ-
misissent : Quia non minus diffisi fuissent Regi,
si restitutus esset , quam qui Praevaluerunt; gnari hoc ipse, quod Rex erat, eum paulatim ominuta recuperaturum: Quia non minys, inde ab initio Reipubl. amore liberae flagraverant: Quia de iure non' minus erant persuasi, Regem tantum esse Ministrum er Mandatarium populi, quom do reipsa pridem eum tractaverant, quam qui ad extremam lineam usi sunt hac sententia. Ita d laique Regii loquebantur, a Presbyterianis Regeia in theatrum serale deductum, ab Independenti-bns caput illi esse praecisum, vel, ut Salma ν
360쪽
non absurde , Presbyterianos fuisse praedonum instar qui viatorem rebus sitis exutum arbori al-lizaverint , Independentes fuisse bestias, quae ligatum devoraverint. Ex his omnibus constat, in duobus maxime Regem impegisse; in principio, quod Partamento jus pnrpetuitatis dedit, & deinde , quod victus 2 captus non quasvij admiserit conditiones , una salvae, si Rex maneret, quae amissa jura paulatim reduxisset: Nani factio contraria sub Rege durare non potuisset, quae sola rerum potita non duravit. Vel saltem evadendi sacultatem inde nactus fuisset.
Ab exitu anni I 632 ad annum I 636.
Elgicae res, etsi bello implicitae perpetuo gravissimoque non paulo tamen Anglicanis aequabiliores , hoc intervallo fluxerunt. Anno hujus seculi Legati Provinciarum Hispanis parentium Haga Batavorum , pacis vel 4nduciarum causa adhuc agebant , primo quidem suo nomia ne duntaxat, permissu Regis Hispaniarum & Infantis Uabelia quietis supra modum cupidae; Sed dein , cum res loqueretur 6 pacta conve ta , si Rex ipse non esset obligatus, vim justam