Bullingers Korrespondenz mit den Graubündnern ... Herausgegeben

발행: 1906년

분량: 772페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

311쪽

mIm B commuIIitate pIeCibus aut arguiuentis impulsus, illos finibus Rhetim xc dero iussit praetexens nesci quέ Onera, quibus molestarentur, si obvios quosvis ita essent recepturi, cum tamen I .

D. Pergula et multi alii locupletissimi aliquot mille coronatis pro nder et satisfacero paratissimi sint futuri, si aut alius rei causa offugissent aut cuiquam oneri essent suturi. Sed quid superiores novos Desperent, cui veteres expellere conentur Impei nin es hi literas monitorias ad praesidem Tyranensem, nuquid in istos tentet, sed eos toleraret, donec do eiusmodi rebus inlaturis comitiis decerneretur plenius. - Tertium, quod scribendum duaci, hac ipsa hora, cum haec exarantur, cognovi. Venit ad me D. signifer D. Baptista a ero, pro cuius causa fideliter apud

amplissimum senatum vestriam laborasti, ostenditque exenipla uu dant lit EriuuII 8 rIptaru Iii a Con I ad in Planta is ponti 1icem, Iid elisi dii pontificia summum ducem et impe Hatore iii, item- quo ad ilium D Rhetiensis, decanunt, qui ulter lituo Romani profectus est. Rogatur pontifex, ut Ia redimendis bonis Poron univelit esse adiutor caeteri, ut instent pontifici, Solicitantur. Sic, quod potuissent fortassis maiore cum fructu, intermittunt Perones,

vipe iniuriam ad communitates deserre, et persuasi ab istis papae mancipiis solum cum pontifice ea de re agere consultimi diu: uni, modo eiusmodi visiera, quae nobis contra Omnia iura infliguntur, populinibus non retegantur. Sic astutuli illi egregiam operam pontificibus semper exhibent et studiosissimo cavent, noulla in re incarnatus Romanus diabolus offendatur. Si auteni populares nostri in Rhetia bonomiin s atrum per do oronum aliorumquo causa imbuti ac eruditi fuerint, ut nulla negocio is modo

proposuissent, quicquid optassent, retulissent. Destiterunt etiam Vallis elinae naianumtates a suis querimoniIs de me torun ex- , oriatione populatibus patefaciendis quidam enim rusticis persuaserunt eam rem tanti soro sumptus, ut una tolerando vix sint luturi. - Bibliopolam nostrua senatus urbe excedere mandavit, nisi intra octiduum anabaptismi et venchfeldianismi hae reso abnegarit. Natus est ei filiolus hisce diebus, quem ut baptigarem rogaro noluit. Tandem venit rogaviique, ut eo modo baptigarem. quo Christus iussit Matth. 28. nimirum adultum et doctrinam fidei intelligentem. Sed ea re senatui satis non fecit, coram quem non puduit edicere haptismi nostri inmis minimo Christianum a.

312쪽

cere. In Suench soldianismo multos hactenus seduxit ut perte dicati Christum non esse creaturani, plausibil8 han rationes urgens creaturam non esse adorandam Christum ess adorandunt: orgo Christum non esse creaturant. Talen hominem Sumni temerarium et ni pudicum tui oram hactenus quein D. Fabricius et D. hilippus, nostri praedecessores publice erroris convicerunt.

Bibliopola autem ad vomitum rediit et Suonchfeldianismum prioriem ori coniunxit ita pristinum errorem correxit. Uxorem habet, quae quadriennii paci templa nostra nunquam ingressa est, ei nemo tamen acinnus est repertus, qui eam ad meliorem Mem

Er at durch gli in pn Brius vota D. Paulus Br:im burgius in Bolimen Crumeno vii erhalten, dem ei Talor nig I,igahlun sii Bucher vota roscha uer eigelon ai . . Scribit isti mo soliatus iteras nec alia de re quani do religio tu ; lodit ea, in Bohemia l. Februarii. - Vehementor vero commovit me Ithe torum quorundam perfida et subdola illa actio nec video qu0iliodo pii haec dissimularo possint nisi enim huiusmodi et artibus et actionibus inpiis obviam eatur, suturum est, ut ne ipsi quidem ab insidiis sibi possint cavere. Privatim ergo monebis viros bonos ne suo desint meto. Audax ost Rh sotieniq; si hac in re ei sue cesserit et in alia maiora conabitur. Interim sedulis precibus irandus est Dominus, ut ipse Achitophelis consilia insaluei

313쪽

187 Caeterum quoad bibliopolam instabis constanter totusque in hoc eris, ut soluti vertat. Dignissimus est exilio, qui toties fidem vim lavit a senatiun amplissimum sesellit. Nisi vero agatur per magi

tratum serio contra eum, plantabit homo illo in rempublicam v stram sectas et turbas. Semper invenit olla suum perculum. In tempore imus periculosissimo subveniendum morbo sero medicina paratur. - motalicis noris maximas ago gratias interpre-iabitur illa mihi D. Mutinerus.... De Mnu sol noe gar in au haben, natatam e die sinen e laum undodrio enlasson Siti ado is nit Ast illig; go hau or sino esto duces

sanen sivi, da de gubernator dinis istinat miti inem starchen volchiseWesen dem admira abbruch et thun. Dio admiratischen aber haben in gestalagen uti in die nuch t en vis do stati Lorioli undis Valentga ui haben dis siniton nominen. De gubemaior, de here domordus in libet undisin sinliis inpiis tammen amyt 26 in besten ades undis 600, dis ust de Walatait Urbis me admira sol utaminimes, sinitu selilosi, innhaben und dio bruggen sampi de sinit an spiritus

314쪽

Achsinlic Mir o gum Landuogi in Maien sol geWiihi Nerden. --Bil tu lilii Bili liu pertuli meliora de Ipso sperans. Interim autem lupi more Ovil noatrum non ni diocriter perturbavit tamquo extrenae impudens factus est, ut no omnes Arrianos vocitar aperte non

erubuerit, imo litoris etiam suis hanc contumeliam inserere i non dubitant nosque lacessere volupe suerit. Sed cum diuturnum perpetuum non sit, terminum minitati ipsius crastina dies adsereti Utinam eam in exilio deserat, quam in patria ovore et disseminare

velis atque remis nunquam cessavit. Ruit libellus in animis, qui inscribitur Fasnachiissile odor omini nouebis . autore Herxheimerio, nescis quali homine seditioso. Eius ni exempli, plura iam pri in tibi comparavit et tanquam Delphicum oraculum ornarit et quam carissime vendens non solum urbem nostram, sed et Vallom expleri Rucantiam. Rosipit oditiosus ius libellus

nihil nisi Svonchssidianis muni et anabaptismum eiusque beneficio discipulos plures sibi secit miser homo, cumque non Semel illi exprobraverimus, cur non simili desiderio si tuos libros et

Vadiani contradictorios libellos meret et divenderet, Subseenso naso et haereticis dicteriis admonitiones nostriis excepit. Multis

egi, ex quo hic sui, cum collega et D. Ponti sella, hominem nempe istum ecclesiae nostrae minime alendum esso sed brpocris sua eos ita acinnus solassit, ut mihi quoque aliquantisper supersedendum et tacendum fuerit. Egregie autem bonus onti sella nuper in

senatu ut Ovidius; nam cum impius illo audisset, salia metione mea ipsum amplius erre nolis nec posse, statim accessu D. Ρonti sellam omnemque obedientiam se praestaturum promisit. Pontis ollae ita imposuit, ut non dubitaret illum deffendore in senatum vocatum. Rogatus autem, quid de paedobaptismo sentiret, diabolicum et minimo Christianum esse aperto fuit ausus dicere.

Tum ex senioribus quidam Pontis ollae defensionem ceu mendacem et inconvenientem profession bibliopolae manifesto sugillavit. Hinc commotus bonus vir omnem nunc lapidem movet, quo ex pellatur tandem, qui expulsi aluis iam pridem meruit Saepius etiam animus in illi erat et dominorum imperium congrediendi cum

ipso; sed, ut nuper scripsi, oeiat mihi dosuit auxilium. Sed de his hactenus Cras audiam, quid futurum de eo sit nisi hac nocte meliorem in mentem Deus indiderit, cogetur crastino solum e

315쪽

tero. At uxorem habet longe ipso impiorem, Epicuraeam scilicet, eum tribus liboris quid do ea agendum, ignor adhucdum H lixius de isto homine phaliatico seripsi idem quod illi mulium mineres os cum D. roscii overo nostro, quem admoneri cuperem, si sorte cautior insidias ius evitaret. Die voti

Bullingor init testis Nachiichte aus Frankroich erden in eur estguo. - D. Rhetiensis humanissimum se praebuit D. Anthonio Visear Truncii, qui eum D. Moraldo, me suo, impetravita paucis illis Iulianis, quae voluit rogati sunt, ne

aegre erant. Sic timent, no es destinae conspirationes divulgentur. Agetur de persecutionibus istis in tostinis aliquid in proxima synodo. ' Nachrichi aus Italien ehit. - Scio uilios naulta conqueri de inhumanitate et perfidia nautarum interim tamen nomo est, qui damna nobis nostra sarciat, necdum dolium In eum advectu in mihi est. Curiae, . Maii 1570.2OO. Buuinge a Tobias Egli. St. . . ii 342 ins Zuriis. 1570. Maio2.

316쪽

S. Ex Italia corti nihil habomus, nisi quod piirgunt Veneto Sanimose adversus urcam procedere, qui bassam primarium, Suum consanguineum et ducem primum a latere, moris amiserit, nec parum consternatum ex ea nonnihil a servore cepisse remollescere.

Cum audiamus bibliopolam ero roscho v er)iano teneri, cur bimus adcurato, si quid infortunii in bonis extemis pateretur, ne quod damnum accipiat, nec multum esse solicitum D F rosoliovinrum necesse est; ita enim avara et omnibus mercibus dedita est uxor miseri et perditi hominis, ut, si quid oris alioni conss Hrint, id tacite sint ex Holuturi. Nihil autem finaliter cum illo adhuc actum est propter Pentecostes incumbens sestunt, quod eis adlinc liberum et quietum

esse voluerunt; at per lictores ultimo fuit imper admoniti, ut sese ad crastinum expediant ni, si orro a quoquam conspiciantur. Rutcarcere et omnem glini iuni R in os subituros Lanius. Iu eiusdem miseria est cum hiblio linia et unabaptismum iam seculum fere inordicus professus est, pertu intonat s nequo concione nostras

auditurum neque etiam ad imperium magistratus solum mutaturum; velis se exspectar extrema quaeque et potius in carceres duci ex

capite praecidi quam parere. Id sino dubio b ibliopola quoque animo fovet et orbis etiam profitetur sibi gravo non futurum, licet caput dematur aliud enim in in aeterna longo gloriosius adep- iurum. Ita sunt m adii. Sed sino illis capitis periculum intendit; ipsi mullent nihil non damni subire, modo pertinacia sua suos confirmon discipulos. Sed hoc scio nisi erastino supplices

cornectionem vero promittant et conciones frequenient, exilium, Diuitia ' Corale

317쪽

ibi velint nolint, grave subituros osse. Interitu D. rosch overi, semper erimus memores nec patiemur ipsum unius terunci iac

Ρ. S. ἡ Delectu iri illit uni toti ita pridem in Tiro tensi comitatu habiturn esse scir te puto legionem autem abduxerunt,nini Illini contra Beticos rebelles. Quid otiani splendida Caesaris legatio et protestanti uni responsi ii pontifice, cum quo commentari unico voluerunt, receperit, nos latet. Aegrotum enim se simulavit ponti sex et B cardinales illis opposuit, quos tamen accipem noluerunt et, nisi se mandatis Caesareis ex po)diundis en volum auditorem ipse praebeat, o discessuros; sed hanc rem illi male cessuriun.' 202. Tobias EgΙ an Bullinger. Curi a570. Mai M. II 377, 2489.

.8. Iam modo hora 9. antemeridiana is Maii anni i570 ex eis domum redii. Quid autum egerim in senatu, qui ad te

scribam, intermittere non potui, licet loquacitas mea tua negotia sancta non parum remorsetur. Scripsi nuper de bibliopola nostro relegatulo praeterito die Martis, nisi splendido et vere sese emendaverit. Sed audi, quaeso quo iii Od sese patet cerit hypocrita. eomparuit eo ipso die, tuo terminus et exitu ei praescriptus suit, in amplissimo senatu non vero solus, ut hactenus, sed consanguineis

et amiculis suis stipatus, qui pro ipso supplices intercesserunt et ipsust nomine et, ut prae se serebant, mandat et commisso etiam aureos montes sunt polliciti, obedientiam, conversionem omniaque

Christiani hominis meis, sic rati miser homini impunitatis en sicium impetraturos. Amplissimus D consul illius, ut est homo umeriis et prudens in religione, reliquos secedere iussu, ipsum aulam Vibliopolam solum in senatu retinuit et eiusmodi quaestisno animiun ipsius exploravit ex animone confiteatur paedobaptismum, quo ecclesia Christi multis iam retro seculis magna eum pietate usa est christiannm ess et Christo, apostolis eorumque scriptis consentaneum anne conciones nostras cuperet et vellet more aliorum Disilia πιν Corale

318쪽

honeste et bene de filii sentiens adirρ. Respondit ad primam quaestionem se nil nun necessarium nec Christianum paedobaptismum nostrum agnoscere, sed inter adlaphora recensere, et liberos

primo esse catechizandos, deinde baptigandos sic ipsum vinylium olim et Geuisso et doctrinam oratoni literis ac libellis mandasse conciones autem nostras libenter frequentatum , ubi vehitatem dixerimus ei protulerimus nec alisnum scripturae sensum assingamus consanguine inconstantia hominis pudefacti discesse-

mint; ipsi vero bibliopolae exilium decretum est. Tum supplices

imites redierunt, utque exilio moram producerent, dominoson runt, donec finitis nundinis suturis eum omnibus rationem inire posset et inculpato discedore cum autem eius rei gratia impridem fuerit adnionitus et pactum iam saepius satis amplum concessum ei suerit omnibus satisfaciendi, ne ultra hodiernuin diem , an spicuus iobis esset, manshirunt, sed protinus abiret. Ego veritus, ne longiorem moram astutiis suis imitetrarent tempusque petitum precibus suis tandem recuperarent, iii in nundinis libellos suos Susnckseidianis suis solito more divenderet sicque discordiarum

maiorum improbus autor esset, stati in D consulem adii, quidque eo ipso die, de quo dixi, in senatu actum esset, diligentius cognovi. Rei veritate, ut supra scripsi, comperta, quod scilicet vitarua doctrinam sanctissimi vinglii odios perstrinxerit, doctrinam publice in requenti senatu, tam in privatis aedibus aliis bonis civibus praesentibus, audientibus et ad me reserentibus, erus rogari . consulem, ut copiam mihi daret in senatu comparendio eiusmodi comitia omnia diluendi ' minis urdo Egli der uligo a bestiinint, an dem e vis dominat in fas ei

orhobene VorWurse, dami nicht roli dure Stilisc eigen in Seine Veraclitun bestiirri etas. Aperto enim 3 non semel eblateravit: Quid nostri sunt concionatoros Ebrii, adulteri, foene ratores, decoctores, bellatores quemadmodum doctor vester ving-lius, qui nihil aliud praeter bellatorem egit et ut indes erudus

319쪽

ittam cum sanguine ipse sanguitiis sitientissimus finivit . . . Hisce et multis aliis omni biis catalogum eorum earumque Subiunxi, quos I Seveneno su in secit et seduxit. Consessionen etialia vestram, cui euria thetica subscripsit, in memoriam illis revocavi, in qua

lepiologus venchfeldius cum sua subtilitate et argutiis superi vacaneis totus exploderetur nisi orgo am consessionem tueri ac servare velint, nos salva conscientia illis servire non posse, utpote qui in ea consession et vivum o mori constanter Christ auspice Deoque sumagante velimus. Quodque antea dicendum fuerat: manum etiam relli propriam ostendi, quo omnes nos Arrianos nominare non dubitat, utpote qui Christum facturam esse asseveremus, quasi vero idcirco natura Deum esse abnegemus. ius generis uno impetu multa commemoravi, quae miser homo in c--

temtum reipublicio ministerii et civilem pacem et honestatoni temere et priuisacto egisset. 1 OStea vero hortatus Sum seni tuni, ne pateretur sibi porro imponi et illud nec committsi set ut insuturis arundinis libros amplius proponeret venales, Sed ipsos una cum domino ita tractarent, ne quis in posterum veneficio eorum Diaboli filucibus exponeretur sic. sicque finem dicendi feci et

senatu exivi. Quid autem ad har omnia decreverint, ipse .consul postea ore suo mihi retulit: uero multi, qui incarcerandum illum arbitrabantur: sed mitior sententia vicit, ne id fieret, cum alioquin infirmior sit corpore, quam ut vincula possit serre. Decretum autem est, ut, quamprimum senatus solveretur, IV ex superioribus, inter quos etiam D. Ponti sella fuit, ordinati aedes et Omnia serinia Frollians domus excuterent et scrutarentur omnisque generis libros, quoscunque reconditos aut propositos haberet, in unum fasciculum componerent inque curiam apportari proc rarent. Quod certe magna diligentia factuni est, et plurimi Suenckse liliani libolli iubentibus polytarchis ad me delati sunt. Dici non potest, quam profundus erroneorum libellorum nidus illic repertus Sit Sic, puto, impedietur facultas spargendi venenum in curiosos et actiosos io mimrs, tuorum Rh iotia nostra plures fortassisio et, quam evangelii professoribus conveniat. Deinde quod ipsum

bibliopolam attinet, decretum est, ut crastin die mane polytarchamore consues ipsum extra portas educat et iuramenti quod tamen nunquam suscipiet interventu ex nostra urbe et ista Rhaeti rele-

320쪽

gatum est usque in proximum diem lunae. Quid tum cum illo quoque agatur, fortassis et hisco literis etiam inseram, quas die Veneris statim post actionem ante exaraveram. Quid actum sit

cum lanis, nihil adtinet dicere; ego enim ipse consului, ut finitis demum nodinis in illum aggrediantur, idque hac occasione Bibliopola postquam hoc vesperi essedit, quid die sabbati man cum ipso agendum sit, vesperi ante sponte discessit, ne cogeretur iuramentis nam audire sed non longius sese proripuit, tantum ex urbe in proximum piscopi concessit Castrum quaerens latebra apud papistas, ut eo odios dus apud inimicos nos possit traducere.

praeterea otiam per lautores suos, quos in urbe habet non paucos. rem suam commodius agere et plures seducere. Ses et omne lioni addubitant, ne id consilii ex o coeperit, quem uxini ilphselial habere adversum, ex D collega nempe meo, tui uidiuStertius

statim post actionem illan publice pro suggestu et iam quarta vice fretus suis divitiis, laboris ut hominum impos nitentiae impatiens ossici sese suo magna totius senatus displicentia abdicavit probos aiens expelli improbos autem nebulones multos intra moenia foveri et amanter haberi. Sed quam is D consul, Ontisella conveneramus te hoc visiere ante tempus non molestare, mentionem

tamen eius rei cogor apud te facere propter rureticum istum, nisi milius intelligeres, unde cristas sibi suas sumeret et attolleret Plura proxime de hoc negoci molestissimo, in quo nihil non a tenus concordis inter nos alundae gratia potui devorare; sed tandem erumpunt et pudefient, qui de vocatione legitima parum sibi sunt

conscii. Ubi cognoveram sibliopolam nostrum apistis se coniunxisse, effeci apud consulem, ut ageret cum D episcopo, ne pestem illam senatui odiosam lavere vellet insuper, ne seditiosuli

quidam clamores suos attollerent, monui eundem, ut lanii negociuili ad finem nundinarum dissorrent; sic puto futuriun ess Siluranstautem importunitatis collega est: se nihil emendationis aut mictus

exoriri ex suis concionibus perspicere propterea agricolae instaracturum, qui semen eiiciat, deinde oro a labore esset et quiescat contempteturque, quomodo velit Ductificare et Oxurgere. IIirificabie est ratio et omnibus nobis me iudici sigienda, ne stationem di melli hoc tempore rideamur ob pes et mundi beatiorem statum turpiter deseruisse. Sed, ut dixi, do hoc proxime. . . . Me

SEARCH

MENU NAVIGATION