Bullingers Korrespondenz mit den Graubündnern ... Herausgegeben

341쪽

Nr. 221 Bullingere orresponden init de Graiibunditem ridnturi in subditis praelatorum doni in Drum de rendani si ab iis similiter admittendam et non paucos turbatura In si filii ol mur. μSOndri Vallis Tellinae 26. Septembris 1570.

344쪽

si A. . 222. Stephan Willi an Bullingor.

345쪽

P. 84 Per primuin quemque curabo literas Zin cho inscriptas.

Dan sur Bullinsors ursorge. Die noli saniners.

Erisat Bullinger Bries heui exhalien undis Her inserte est Iohannes Bador, aruit sic Bullingor nisi vinger

gesandi alte. - Agimus gratias tuto incredibili pro nostra ecclesia curae et diligentiae, cuius ecclesia in illa m nunquam certe plenitebit imo pro illa meritas gratias, si sapit. lialiel it. Noluerunt pherique ex senatu ante reditum D. D. consulum ex comitiis n-yosianis quicquam agere aut consultare de Campello recipiendo; imo eum D consul illius montionem saceret, suerunt, qui Marium, Brunnorum alii vellent Scio autem Gantnerum inritare quosdam, ut Marium vocent, non Campellum, quem non, ut debet, amat. Si volunt multa inulti, quae num conducant clesiae, plane non intelligunt, modo affectibus satissa diligentercludentes. Improb autem intellexit Gantne rus senatus consultum lueris Onsignatum, sicuti exemplum tibi misi manu consulis ob raium statim enim dis Martis post retulit in senatu, coactus se

eae are conqueri de multis se scilicet nunquam affectasse sun tionem iterum recipere nec se ipsum saliit publicio praeserre, nihil latequam in consessionem peccasse, nabaptistas non overe nec tueri nequo ita naal sontire modo recte intelligatur. D. Ponti-εella aperiens s egregie illum udesecit: Nonne, lintnere, Diuitia πιν Corale

346쪽

haec set haec de iureiurando dixistis Affirmavit. R espondit):,Cur ergo te vis contra excusares 8 . consul videns insati iam ho-ntinis rsvibus illi respondit: Gant nere, tu ipso in culpa es; neminent, quaeso, culpes etc. Tandem culpani in se recipiens

Gantii erus petiit stipendii solutionem et adiecit: Is qui me vobis tradidit, maius habet occatum Nunc multi sunt ex sen toribus, qui restitutum post haec omnia cupiunt hominem. - Η- festinavi, ne Bad erus in arcem revertens meas post so relinqueret

ἡ Liberasti me ista solicitudine, qui me anxium tonitit, cum

significas omnia te accepisse quae naiseram. Bene ergo habet res, nc raude Ganthnerunt, quando alium se non rit bet, serio esse dimissum. Restat, ut alius vir ius et doctus in locum eius stissiciatur . . . Ego prioribus mei litiri is nominavi Campellaran qu ni censerseria surrogandum nemini tamen riaescribo. Doctus est Brunne rus sed animus ei inest negotiosus, qui sempi r quod

agat, habet se optarem illum esse tranquilliorem. Quodsi omnino illum habere voluerint, ossico tu, ut illi iniungatur, ne quid contra receptam consessionem disputet aut doceat te Marius et ipso est iustus, sed si dein generis cum altero illo et sorte durior est. Ego si in mea haec res potestate esset, propter ecclesiae pacem neutrum in locum irrequieti sanitineri sustinerem . . . Nondum plene revalui. Apostem me adhuc affigit Synodo interesse non potui. In templum abra huius non veni neque, quando meo muliere fungi possim, novi. Deshall, se est e nur uret. Egli Og ih beii Bilrgormoistor ontschuldigen, das e nichiunt Korto. De Bries Bonetis a Zanchius Ar er ei erster Gelegenhei nachio id et bergischichon.

i570 Curiae 23. Octobris.

347쪽

Er ofindo sic otos esser , licet apostem palati pleno nondum subsiderit μ uti bittet um Berichi liber deni undesta in Davos. - Campellum nostrum cuperem succedere in locum Ganthneri; tu, quod tu uni fuerit, acies. De Bries Eglis an Ram p 8 hat Bullinger urch Lucius Nior hegorgenitissen. - ei ochmaligoni urchiose seiner on gli guriich-gesandien Aulaeichnungen emerkt Bullingor, das e de 4. Artihel Gant ners ubergangen at. gli dg also seine Ab-

S. Ultimas tuas accepi, reverendissime omine, tuamque excusationem D. consuli amplissimo legendam exhibui, qui certe Diuitias by Cooste

348쪽

ineeum non ustri miratur te multis modis onerarum et amictum scribendi tamen munere non supersedere Creor autem aures tuas, imo animum senatus consuli nostro adversus Ganthnerum copriit ilon nihil exhiloratum, de integro gravissime vulnerare. Seriolluuiem diu IS RU lli It SI cut exemphim decreti de manu . consulis, qui in scribae graitiam composuit prinio, descriptu In ipsique anth nero per publicum statorem transmissum abunde testificari poterit. Non autem sine causa alius plectioneIn In reditum D. D. consulum suspendere anthneri autores voluerunt interea nini temporis

malis artibus imbuti astutissima consilia comportarunt si anthnerum quo sponte sua alioquin currentem incitarunt, ut omnem rei eventuin totamque causam senatui et civibus, id est equentissimio magistratui numero 7 virorum constanti, conquereretur sperans se hoc extremo conatu suprema quaeque impetraturum. 3. ergo Novembris, eum iam ex comitiis reversi essent domini consules, praeter morem patrium in marimum senatum Ganthnerus hartaceis telis bene, ut sibi videbatur, munitus ingressus est. Multis conquestus sistras iniuria sibi sueta et concionibus suis a malevolis ex odio ei

invidia in pravum sensum detortis se nec ita unquam sensisse neque in hunc modum, sicuti sinistre luidam interpretentur, sentire adhuc hodie fieri et perverti sibi omnia et dicta et sacta se odio

et gelo maligno. Simul autem subit provorbium Malum Oli illulli consultori pessimunia itum se purgar Et siliit tu ipsi contrarius esse

inciperet e sinu deprompsit longissimam chartam, in quam iille diversorum patrum sententias de non puniendis haereticis coniectas tragico clamore temersque effudit. et borios e sic ausAugustin, ieronymus, Tertullia und besondera aus die Schrist . in magistratus iure possit videro an aptistas' on Brenet. His absolutis operam suam toties sponte denegatamitorum obtulit sequo vem ess crebro inculcavit, quasi hominis exteri gratia quod nem expetit minime, licet erret et seducat alios, eliminandum aut amovendum ad minimum autem spatium unius horae amando contririt. Egressus intentiam oris non

exspectavit, ita arroganter de se sensit, dandam, sed Vus cum Stomacho quem tamen egregie refrigeravit, domum sive in aedes soceri sui se contulit, sperans nimirum eo omnium animos flectendo intena pestiva )quacitate sua eo inpulisse, ut Oi 4lodo sit restituendus, sed precibus aut pallio etiam trahendus. Quid autem y quando-Diuitia πιν Corale

349쪽

quidem turbas excitare non veretur et perfrictissima fronte senatum minorem patres scilicet conscriptos, pudefacere conaretur, quod scripto talem sententiam illi decrevissent, tua concionandi munerB domi forisque prohiberetur, tandem aut plissinius . consul, quem

Gantne rus aram suspectum habet illati damni, quod sibi ipsi intulit, iusmodi medecinam repperit et suasit ut milii mandaretur sex aut septem fratres, quos maxime idoneos huic negoci censerem, ex Foederibus Tribus evocare magistratus sumptibus, quorum opem et contilio quaestio illa diligenter excuteretur vorumque ei, eeretur et ictus veritati saninexus cederet erroremus suum relinqueret Cuius consilii et sententiae pars potior et longe maior senatus extitit plures tamen et tres eximii, homines tamen piscursei, medicinam istam aversati Ganthnerum posthabitis omnibus restitutum voluerunt ossicio quos certe non puduit se ipsos mendacii et levitatis exemplo carentis crimine condemnare, qui serio allo prius dimissum tam imi uno receptum velint. Volunt ana- baptistas eiectos interim lautores et patronos eorum retinere summo studio contendunt. Ideo autem contendunt, quod an ineri opinio ad fidem neminem cogendum esse picureis et hominibus atheis pulchre applaudit et arridet, quod certe pro suggestu et occasione

eontoxtus Iulianis quibusdam aperte obieci. Vesperi eius diei, quo pedibus itum est in hanc sententiam ut convocatis quibusdam se tribus diiudicaretur sacris literis, num quisquam ob fidei causas urgendus aut puniendus sit nunque rellus noster sit revocandus et tolerandus in uno necne, ipse anthnexus ad D consulem inium se conserens reliquam stipendii sui summam exposcitet, quasi solius eius causae gratia accesserit, arroganter prae se tulit uini consul senatus et ivium maiorem sententiam illi

aperire, utque meliorem mentem induceret, ad frugem remeare, pre Ii us I Stare, ne ita temere in receptam consessionem tumultu- Motur spectare eiusmodi pertinaciam ad motus et turbas civ Iles, quibus in mundo lilii miserius nihilque sit perniciosius Gant ne rus - nescio quam bene Brentio suo fidac statim ad cognitum dominorum decretum respondit: Ego non peto mihi synodum congregari, neque debent res eiusmodi fidei suffragiorum humanorum

in titudine superari et vinci Unusquisque peculiarem loci alicuius sensum sibi assingit quem si multi etiam alii teneant, me statim multitudine nimirum sua, non veritatis testivionio, debellabunt. Et Disilia πιν Corale

350쪽

luis iudex suturus esset disputationis Τ Quasi vero'. responditi.

consul, verbo Dei Iudice testituatitur' Regessit: Si qui deni autem Thobiae id muneris datum sit mitres convocandi nitabit ille eiusmodi, qui ni odis omnibus sibi placent otc. Multi R. sed frustra cuni illo git de trociat nimimina e synodo subiicere, metuens ne postrema fiant deteriora. Nihil so peccasso in confossionem Tigurinam denuo regessit, ubi D. consul: Quid tu, mi Gant nere. loquaris, quaeso, enitius cogites. Nescis an aptistas secundiunconsessionem illam non fovendos, non essendendos 3 Regerit homosti rogans: Non miror Tigurinos odium suum in an aptistas eossessioni huic inseruisse ab initio enim reformationis insontes homines an aptistas supplicio etiam affecerunt et vita privarunt Propterea, cum prius tantam severitatem in ipsos exercuerint, non potuerunt nunc prae pudore ab insectatione illorum manus abstinere, sed in consessione aliis quoque persoquendos bonos eiusmodi homines propinarunt, ne videlico ipsi Tigurini ab initio praeter

officium fecisse videantur Ecco quibus calumniis Tigurinos homo illo premat et quid antini habeat. Cum Brentianos et Tertullianos, id est ad haereticos efficientes tantopere celebret, qui consessioni recoli tui omnibus modis repugnant, solis Tigurinis maledicit, quorum consessioni ipsemet Gant ne rus, ut liber si codex synodalis perhibet, olim sua manu subscripsit. Respondit . consul non Tigurinos modo, sed et Bernens os et multos alios primates an aptisticos errores non ferre imo in modo peractis

comitiis Davo si celebratis a Tribus Foederibus decretum illud de extirpandis et elisendis sectariis renovatum et confirmatui esse. Respondit: non posso se salva conscientia hoc dogma recipere; propterea recis se docuisse ad fidem neminem ess cogenduin; Frellum revocandum et impuno serendum, nihil egisse exilio dipnum tolerari multo nequiores intra moenia sic. Post haec recessita consulo. Ubi recessisset, o statim utpote rerum omnivincise Ilurum pB RIi Cilirtii R S uociit D. consul, quidque actu ni sit quantisquo artibus et viribus hipum restitutum voluerint. Mirabarceris santhn Brum adeo im liniti ampllissimo senatui ausum fuisse illudere et iniusta sententi e nnil sim naro. lacuit, ut, quamprimunὶ sonatus toriam ab hitur liabebitur autem iost mercatum demum.

Oant neri repulsam proponat, dissidentis nimirum causae uae, et

statim post denunciationem illam alium eligendi curam habeant. Cum