C. Iulii Caesaris Commentarii. Quae in hac habeantur editione, sequens pagina demonstrabit

471쪽

DE BELLO A LEVAND. . ῖμnperatus partem mouebant.Vrbs istili 'his copiosi ima omnium rerum apparatus suggerebat. ipse homines ingenios mi ut 3 acutifimi,quae a nobis feri uiderant,ea solertia efficiebant,ut nostri istorti opora imitari uiderentur,er sua sponte multa reperiebant, uno, tempore cr nostras munitiones hi stabat, er I defendebant:atshaec principes in concili, cocionibM

Qitabant,populum RO.paulatim inconsuetudinem eius regni uenire occupant aucis annis antea GH bitu cum

exercitu uillse in Ae o, Pompeum se ex fuga eodem: recepisse,ac caesare uenisse cum copijs, s morte Poma pej quicquam profectum,quo mirum caesar apud se commoraretur,quem si no expulissent, uturi ex regno Priauriciam,id agendum mature. Nunque eum laterclusi tempestatibus propter anni tempus recipcre trapinarina auxilia non posse. lnterm dissonsione orta inter Achida, Risino e P o, ueterano exercitui praeerat,m Arsinoen Regis Pto, Iemaei filia. lemaei mimo rem silium, ut supra demonstratum est,co Mers utris i triarctur, Cr summa per ipse obtine, Ganymedea Gomedem eunuchueunuehu,. nutritiusvum,ati Achillam interficit. Hoc occiso, ipse inadii. I --βψμcio,Cr c tode omne taperium obtinebat,eri ercitus Gan 'medi traditur. Is suscepto vicis largitione ira milites auget:reliqua pari diligentia administrat. Alcis

xadria 'stre totas fossa pecusq; habet ad Nituperatinentes,quibus aquam priuatas domos inducitur, quae paulum statio teporis i questi ac subsidit:hac uti do mini aedificioru uis eoru familiae con ueuerat.Nam quae iqui me Mostitutiqec e muti

472쪽

tor,totrios i morbos ejiciatsed ea plebs, ac multititudo colenta est necessariis,qubdtonsurbe tori nullius:boetamen fine hii ea parte urbis erat,quae ab Alexandrinis tenebatur. mo facto est admonitrus Gomedes, posse nostros aqua intercludi,qui diibuti munitionum tuentan dari causa,viculta ex priuatis aedificijs specubus, O

puteis extracta aqua utebantur. Hoc probato conssio, . magni ,ae discite opim aggreditur: interseptis en stecubus,atque omnibus urbis partibus exclusis,quae ab ipso tenebantur,aquae magnam ulin ex mari rotis,ac maruchinationibus exprimere contendit,hanc locis superioris FG fundere in partem caesaris no intermittebat. Qt amaobrem μνior paulo praeter consuetudinem aqua trahebatur ex proximis aedificiis,magnum hominibus admiraritionem praebcba quam ob causam id accidisset,nec satis sibi ipsi credebant,cim se ienstriores eiusdem generis, ac saporis aqua dicerent uti,dis ante consues cnt, uulgo, inter se conferebant,eT degustando,quantu inter se disse

Ierrent aquae,cognoscebant.Paruo uero temporis statio haec propior bibi non poterat omnino. Illa instrior coraruptior iam,sulfors reperiebatur: quo facto dubitati' . . ne sublata, tus inces t timor,ut ad extrem eas i omnes deducti uideretur.Atq; alij morari caesarem dictarent,quin naues conscendere iuberet. Alij multo grauius extimescerent casum, quὸd nes celari Alex ndrinis possent in apparada fuga, cum hi tam paruo statio distarento ipsis,nes istis imminetibus,as insequentibus ullus in

naues recepim daretur.Erat aute magna multitudo oppidanora is parte caesaris,qua domiciliis ipsoru non m bb s verat,

473쪽

3s4 DE BE LI. O ALEX AN uerat,qu)d ea se fidelem palam nostris essee simulabat, er desciuisse a suis uidebatur, ut mihi defindendi sciit

Alexandrini,qu)d nes fallaces essent, neque temerar , multu, oratio Irusisa absim retur. cum uero uno tempore Cr natio eorum, er natura cognoscatur, aptismu sam ad An hoc ad proditionem nemo dubitare potest;

' suos oratio. in , suorum imorem consolatione,er ratione minuebat.

N4m puteis,mi j aquam dulcem posse reperiri clyrma

bat. Omnia enim littora naturaliter aquae dulcis ueno ha

mniureliquoru, tamen quoniam mare Iibere tenere neshostes classem haberent,prohiberisese no posse,qu)nus quotidie aqua nauibiu peterent uel asinist* pote a Parctonis,uel a dextra ab insula:quae diuerse nauigatio. nes nunquam uno tempore aduersis uentis praecludere tur. Fugae uero nullum esse confisium,non solam ijs, qui primum dignitate haherent sil ne iis quidem, qui nihil,

praeterquam de viri cogitarent,magno negocio impetus hostium aduersos ex munitionibM sustineri, quibus res taedis nec loco,nec numero pares esse posse. Magnam 4 tem mora er difficultatem ascensuram naues habere, praesert ex scaphis summum esse contra in Ala d nis uelocitatem,locorum , exaedificiora notitiam. Hos praecipue in uictoria labolentes,praecursuros, Cr loca ea cesor uis aedificia occupaturos,ita fuga,nauibus i nostros prohίbituros. Proinde ein confiij obliuiscerentur, ais omni ratione es uincendu cogitaret. Hac oratione apud suos habit at s omnisi mentibu3 excitatis,dat cenaturionibus negocium,sit reliquis operibus intermisis, Wil

lodiendos

474쪽

nocturni temporis intermit t. ingo suscepto negotio, omnium animis ad laborem incitatis, magna una macte utis aquae dulcis inuenta est. Ita operos Alexadrinoario machinationibus, maximis i conatibus, non longi temporis labore occursim est. Eo biduo legio trigesimari septisma ex dedititiis Pompeianis militibus cum pumeto armis,telis,tormentis, iisposita in naues a Domitio criviso,ad littora Africae paulo supra Alexandriam delata est. Eiae naves Euro, qui multos dies continenter flabat, portu capere prohibebantur.Sed loea sunt egregia omni

illa regione ad tenendas anchoras: hi cum diu retinerenatur,ats M ae inopia premerentur,nauigio actuario crasarem luctum certiorem. caesar, ut per se conflium capeiaret,quid faciendu uideretur, uis conscendi ais omne

elus1 se sequi rufit, nullis nost is militibuι impositis,

quod,cum longius paulo discederet,inunitiones nudare raudari nolebat ad eum locum accepisseet, qui appellatur Cherrhon cherrhonesu3,aquandi causa remiges in terram expoα suisset,n5nudi ex numero, cum longius i nauibu3 praedotum proclissent,ab equitibus hostiu sunt excepti: ex ijs cognouerunt caesarem ipsin in classe uenisse, nec ullos

milites in nauibus habire. Qua re comperta magnam sibi facultatem fortuna obtuli be bene gerendae rei reedide .runt.Ins naves omncis, quas parans babaiat ad nautagandum,propugnatorib us i truxerui, caesaris redeunisti cum classe occurrerunt, qui duabus de causis eo die Gmicare nolebat, quod Cr nullos milites in nauibus habe

bat,er post horam decima diei res etcbatim nox culcitia aura

475쪽

LIBER I ri L 3srrebantur. iidem postea quam Gomedes in cocilla eo firmauit,sest,er eu,qua esset emissae, restituturum, ernumerum adaucturum,magnaste. er fiducia ueteres reascere naues,accuratiu3j Fuic rei studere, inseruire instituerunt: acumes amplius centum decem nauibus longis ien portu,naualibu3j amisier ni, no tamen repararudae clusis cogitationem deposuerunt. videbant enim non auxilia caesaris,non commearus supportπri posse, i ci Ieips ualerent. Praeterea nautici homines, er urbis, Cr rea glorius maritim quotidiano i usu a pueris exerciditi, ad naturalem, ac domessicum usum refugere cupiebant, erquantum paruulis nauigiis proiecisent, sentiebant. luas omni studio ad parandum cullem incubuerunt. Erant omnibus ostiis Nilli custodis, exigendi portorii causa dis

spositi:naues ueteres erunt in occultis Regiae naualibus, quibus multis annis ad nauigandi non erant usi,hκη παβciebant, illas Alexandriam reuocabant: deerant remi:

porticus,omnacta, aedificia publica detegebant, abres remorum usum obtinebant:aliud naturalis solertia, aliud urbis copia subministrabat. Postremὸ non longam naui, garionem parabant, sed praesentis temporis nec itati seruiebant, O iis ipso portu configendum uidebat. Inspaucis diebus contra omnium optiuionem quadriremes viginti uas, quinqueremes quilas coniecerunt: ad has minores, apertMs complures adiecerunt, er in portu

periclinii remigio, quid quae' earum esset re possi si

idoneos milites imposuerunt,ses ad con igendum omniabus rebus parauerunt. caesar Rhodias naues nouem ha,

476쪽

isa DE BELLO ALEXAND.

defecerat:Ponticu octo: octas quin p:ex Asia x ri. ex his qμm Iger es quin p erant, ex quadriremes X. relia qua intra hanc magnitudinenner pleraes apertae: ta meniartute militum cossus cognitis hostium copijs, se addi, micandum parabat. Postquam eo uenisi est,ut sibi utres eort cofideret: caesar Pharum classe circvuebitur, adis uersis, naues hostibus constituit. In dextro cornu Bub dias collocat, in sinistro Ponticas. inter b/s spatium qu . dringentorum passuum relinquit, quod satis esse ad ex plicandas naues uidebatur. Post hunc ordinem reliquas naues subsidio distribuit. quae quas earum sequatur, ercui subueniat,constituit,atque imperat. Non dubitanter Nisandrini etissem producunt,ais instruunt: in stonte collocant κ κ ti. reliquo siubsidiari/s in secundo ordine

constituunt. M agnin praeterea numerum mmoru naui,

glarum,er scapharu producut cum malleolis,ignibus , pquid ipsa multitudo,erct morier flamma nostris te raris aferre possent. Erat inter duas classes uada traptu gngusto, quae pertinent ad regionem Astica: sic enim praedicant,paracm esse Alexandriae dimisum Vicaesa, tis, diu inter ipsos est expectatum, ab utris transeundi feret initium. Propterea quod ei,qui intrassent ad expli candam classem, Cr ad reccptura, ct dνrior accidi Ut ca, sus,impeditiores fre uidebuntur. Rhodiis nauibus prata

Euphranor. erat Euphranor animi magnitudine,ac uirtute magis cum nostris hominibus,quam cum Graecis coparandu3. Hic ob

notifimam scientia, ais animi magnitudine, delectus s ' ab Rhodij qui imperium clusis obtineret: qui ubi Caesiaris animum aduertit,Videris mihi, inquit, caesar vereri,

477쪽

s haec uada primiamivibus rutraueris,ne privi di, nicare cogaris,quam reliquiclassem po is explicare nobis rem committe,nos praelium βι,:mebimus,neci tuum iudicit sistemus, dum reliqui subsequatitur. Hos quidem diutius in nostro conspectu gloriari,magno nobis er dedecori,

er dolori s. caesaridum adhortatus,vis omnibus Ioaribus prosecutus,dat signa pugnae Progressa ultra Godum quatuor Rhodias naues circunsistunt Alexandrini, Praesium ti atque in eas impetum faciunt.sustinent illi,ais artris tertia i se explicari ac rentu dom ina potuit,ut in distari reero,nulla transuersa hosti obiiceretur, nulliu3 rena detergerentur,sed semper uenientibuη adverse occurrerirent. interim sunt reliquae subsecutae. Tum necessario discessum ab arte est, propter angustias loci,atque omne cerrimen in uirtute eotistitit.Nes uero Alexandriae βit quisquam aut noEborum aut oppidanorum, qui aut in

opere, aut in oppugnatione occupatum animum bab

ret,quinastismatem petere atq; ex omni prospecta locum lectaculo caperet precibus .er uotis victoriam suis ab Dijs immortalbim exposceret Mistae aute erat 'par praelij cerrimen nostris enim puss,nes terra,neque mari effugium dabatur uictis, omniat uictoribus erant βtura m incerto. Isti si stuperassent nauibus, omnia itanerent: ct instriores Millent, reliquum rimen 'rtunam

periclitarentur. simul illud graucae miserum uidebatur,per paucos des m ac de salute omnia decerrire. Qisorum siquis aut an mo,aut uirtute clisset, reliquis

etia esset cadentu, quibus pro se pugna di facultM tio Aisset. Ho superiorium diebusserenumerρ caesos is e

posuerat,

478쪽

, DE BELLO A LEVAND

posuerat,ut hoc maiori animo contenderent, quod mmnium salutem sibi commendatam uidereri eadem suum qui' contubernalem, amici , notam prosequens erat obtestatus,ne suam,atis omnium falleret opinione,quoaru iudicio delectus ad pugnam proficiscereturaris hoc animo est decertatum, ut nes maritimis,nauticis, sol rati ais ars praesidii Iirret,nes numero narium prata stantibus multitudo prodest,neque flexi ad uirtutem ex αnu multitudine uiri uirtuti nosoru possent adaequa,r apitur hoc praelio quinqueremis una cum destiuortibus,remigibus , er deprimuntur tres,nostris incolumi, bus omnibus.Reliquae propinquum fugam ad oppidum capiunt, quas protexerunt ex molibus,atque aediseqs iis,mmentibus,er nostros adire propius prohibuerunt.Ηος ne sibi saepius accidere posset,omni ratione caesar comtendendum existimauit,ut insulam, molem, ad insulari pertinentem in sua redigeret potestatem. Persictis enim magna ex parte munitionibus in oppido, er illam, urbem uno tempore tenriri posse confidebat Qiso capto

consilio,cohortes κ.er leuis armaturae electos, quos id neos ex equitibus Gallis arbitrabatur, in nauigia mimo,

ra,scaphas i imponit,alteram inseula partem distinenda manus causa cum constratis nauibus aggreditur, praemiis magnis propo tis, qui primus infulam cepisset. Ac prismb impetum nostrorum pariter sustinuerunt:uno enim tempore er ex tectis aedificiorum propugnabant, si tora armati defindebant: qu),propter seritatem loci, non facilis nostris aditus dabatur,er scaphis, nauibus longis v. mobiliter, expienter angustus loci tuebantur

479쪽

sed ubi locis primum cognitis,uadisj pertenuitis,paucii nostri in littore eonstiterunt,ais hos sunt alij subsecuti,

anterj iis eos,qui in littore aequo institerant, peta erili,omnes Phariis terga uerterunt.Ηis pulsis, Ilai dia portus resim nares ad littor er uisu applicaueris, se ex naribus ad tueda aedisicia eieceratine' uero diuis uiuipsi ex munitionest cotinere potuerui. Etsi erat no dfiniarcas Alexandria genus aedificior , ut minora maioribus costrantur,turres, editae,er coniunet muri lacum obtinebant,necp nostri aut stulis,aut cratibus, treliquis rebus parati uenerant ad oppugnae . sed tera .ror hominibus mentem,consilium eripitier inebra deabiliomut tunc accidit,qia st in aequo loco , ac plano praresese fidebant,ijdem perterriti Aga suorασ caede paucoru triginta pedum iuuitudine in aedificijs confistere sinon sunt,stb per molem in mare praecipitauerunt. er octingentorum passum interuata ad oppidu erat nerui. Multi tamen ex his capti,interfictis sunt Sed n merus captiuorim omnino Aut seceti. Caesar praeda mislitous concessa aedisicia diripitu it,caster ad pontem,qui propior erat Pharo,communiuit,ais ibi praesis diu posuit. Hunc Ra Pharita reliquerant,'rtior iram,propiorem, oppido Alexandrini tuebantur. sed eu postero dissimili ratione aggreditur,qubd his obtenistis duobus,omnem nauigiorum excursim, Cr repentina latrocinia sublatu iri uidebatur. Iumj eo qui praesidio eum locu tenebant,tormentis e nauibussagittisque depulara ars in oppidum redegerat,er cohortium trium instar in terram exposuerat.Non enim plures confitere cc angustia

480쪽

4- DE BELLO A L E N A N D. angustis loci patiebantur,reliqua copiae in nauibus ' tionem obtinebunt:quo facto imperat pontem aduers-

hoste praeuaam,er qua exitus nauibus erat fornice ex tructo,quo pons sustinebatur,lapidibus oppleri,as Otas lini,quoru altero opere e rdo,ut nulla omnino scapha egredi posset,altero in stituto,onmes Alexandrisioru re ex oppido se eiecere,er contra munitiones pontis la, tiore loco constiterunt,eodemq; tempore,quae consueue, rant nauigia per pontes ad incedia onerariaru emittere, ad molem constiterunt. Pugnabatur a nostris ex ponte, lex mole:ab illis ex area, quae erat aduersus ponte,er ex nauibus cotra molem. In his rebus occupato Caesare . mistites. bor te,remstu magnus ni erus,er cusiario, rum ex longis nauibus nostris is mole se eiecit. Pars eois

rum studio syectui ferebatur. Pars etiam cupiditate pu, andi. si primum nauigia hostim lapidibus,ac fundis

a molle repellebant,ac multrum proficere multitudine te. torum uidebantur.sed postquam ultra ει locum ab I tere eorum aperto,au sunt egredi ex nauibus Alexanis

i ii pauci,ut ne Agnis,certis, ordinibus,sine ratione

prodierant,fic temere in naues refugere coeperuti mos

rum Ala incimi Alexadmi ex nauibus egrediebantur, nostross acrius perturbatos insequebantur. mul qui in nauibus logis ramans brum,scaus raper naves. a terra . repellere properabat,ne boars nauibus potiretur. Qi si ris omnibus rebus perturbati milites nostri,cohortium trium,qui m ponte,ac prima mole constiteraticum post se clamorem exaudirent, fugam suorum uiderent, ina,