장음표시 사용
21쪽
bus, quam rectissime licet iudicium ferre opus est. Ad suam sententiam ita agis magisque confirmandam memoravit ergk l. l. p. 5 m illos Romanos Scriptore munus emen latorum operum amicorum suscopisso et Ciceronem ipsum usum esse opera se consilio Pomponii Attio in suis libris insendandis et elendis. 0quo gravissi inus eriti us silentio praeteriit Ciceronem ad Allirum scripsisse II. 6 4 de emendatione Annalium Quinti fratris: ... ita rursus remittit, ut Annales uos emendem et edam. Cicero lamen non adfirmat Annales fratris se emendavisse, neque asserit sibi in animo esse hoc munere ungi, sed tantum dicit Quintum a se petiisso ut Annal se emendaret et ederet quod noliis non conflat secerit Marcus necne. Neminem praeterea fugit, quantum intersit inter emendationem Annalium fratris et carminis Lucretii, cuius otiam familiaritas cum M. Tullio dubia est. Quamvis autem penitus perspectum planeque cognitum non sit argumentum quod Quintus Annalibus tractaverit, ab inscriptione tamen licet suspicari illud ad historicum genus pertinuisse, et ideo cum Ciceronis moribus atque institutis prorsus con
Solebant Romae homines docti in vulgus emittere opus, quod destinetus amicus reliquisset. Aense idus libri, ut omnibus nolum est, a Tucca et Vario post Vergilii mortem editi sunt et sub lege ea ut nihil adderent , Hieron Euseb Chr. ad a. 3T) quam legem putandum est Ciceronem observavisse, si revera Lucretii libris edendis operam dedisset. Sei nemo profecto sest qui non videat duas res prorsus inter se dissimiles esse. Si Vergilio placuit perpoliendi operis exiremum laborem adhiburi ab illis optimis viris sibi coniunctissimis, quibuscum d poetica Semper conSel Si SSet,liaud est credendum Lucreti uni Cicer0ui, quem epicureis doctrinis adversarium Sine dubio cognovisset, curam emendandi carminis
Etsi non omnia Ciceronis seripta ad nos per Venerunt, recte tamen animadvertit Forbiger De T. LitcDelia carmin a criseis cserioris elatis denus ysrtractulo, Lipsi a IS 26 p. 6 veri simile non esse Cicer0nem, qui de rebus suis satis magnifice sentiret, Si Lucretii carmen emendavisset, vel in ipsis litteris ad Quintum ratrem vel in aliis superstilibus operibus id plano non commemo
22쪽
sse. Quam sententiam refellit Bergh l. l. p. 5 . qui existimat
in tanta Ciceronis epistularum iactura mirandum non esse quod ipse Cicero nunquam uti laborem commemoret, a censet inopistula ad Quintum minime opus eum mentionem huius rei secisse, cum fratri de opera in Lucretii carminibus emendandis posita plane compertum ei Se deberet. Omnes sane Ciceronis epi-Stulae ad nos noli pervenerunt Sed, cum permultae Sint quae nobis legere liceat et cum tot locis suorum operum de Epicuro et ile Romanis Epicuri sectatoribtis Sermonem habeat, mirum Pro sedi est quod Semel tantum de Lucretio loquatur, nusquam Vero illius carminis emendationis mentionem faciat. Cetera etiam, quae de Lucreti Hieronymus tradidit, vi crodibilia adparent. In fabularum numerum haud dubie reponendumqu0d narrat de poeta amatorio poculo in urorem verso et aliquot libros per intervalla insaniae conscribente Lachmanu tamen ad Late . I, 22 nihil inii in quod credi non possit in Hieronymia uis invenit. Visus enim est ei chronographus non totam poe-Sim per intervalla insaniae conscriptam dixisse, sed aliquam tantum partem. Atque investigationibus suis usque adeo processit, ut nomen etiam uxoris Lucretii se reperisse existimaret. Sed eius coniecturae, ut perspicuum, nulli unda uadiato innituntur. Uriae de Lucretio usque Xore narrat Hieronymu nonne revocant in mentem sabulam illam de Hercule et Deianira Antiquam profecto sabulam assigna ruit grammatici poetae de quo parum constabat. Item ad furorem ei tribuendum inducti sunt a furore
poetico, de quo canit Statius Siloae, II, T. T):
. . . docti surci arduu Lucreti.
Cum igitur re Dilenda sint qua de Lucretii mori tradidit Hieronymus, qua de causa adprobemus quae de emendatione carminis eius ipse Hierono mus asseruit Fabulosa quae narrat cautiores nos faciant, ne temere in errore Vel Semur. Haec innia maximi momenti esse animadverterunt etiam qui Hieronymi testimonium comprobaverunt, adeo ut emendationem
Epicurei carminis ab acerrimo Epicurei doctrinis adversari persectam rem profecto valde mirabilem probabili ratione enucleare conarentur. Itaque uni o censuit vol. II, p. 1 sqq. haud di scite esse Lucretium Cicoronis virtutem in geretida re publica eius-
23쪽
que vari una flexibile, multiplex, praestantissimul deniquo genium admira luna esse, qliod conici etiam potest ex nonnullis locis carminis dei Hrum natura quibus perspicuae sunt imitationes Arati poematis a Cicerone in Latinum sermonem conversi e f. p. 18 sq. . Sed ne at quidem re nobis videtur Lucretius oblitus esse Ciceronem Epicureae do 'trina adversarium X litis,e. Muni o tamen censo poeta in morti proximum a Cicerone petiis e ut libros de rei uti natura mendaret Cit' eronem Vero, ut morienti mandata ilico ret cum nilii in carmine mutavisset editioni nomen tantum dedisse. Compertum aitur est uni o Hieronum testimonium munis tantiam ex optionibus sequi qua pr0pter magis magisque ad ius sententiam rose lendum inducimur. Nos denique argumentis supra adlatis innixi firmiter existimamus Ciceronem Lucretiani carminis emendatorem non fuisse. IV.
Quod igitur Iteron vinus it Lucretii poenia te a Cicerone
emendato asserit est veritatis expers. Ostendimus vero sabulam illam Hi0ronymum ex Suetonii libro deduxi Sse, ac Suetonii lemporibus iam esse Hrvulgatam P0 Stremum munus nostr Umerit diligenter exquirere qua ratione inter doctos viros ille rumor increbuerit. De tempore quo nasci potuit, nihil profecto asserere noliis licet; sed de in tantum certior os facti Sumus, initio Secundi saeculi post Chr. n. inter doctos homines illum iam viguisse; utrum vero ea an superiore ae late initium sumpserit, haud plane constat. Quapropter de lac re missum facimus. In vestigandae potius sunt causae vel occasi0nes, quae Romanos ad illam opinionem duXerint.
Iam vidimus omnia, quae de Lucretii morte nobis tradita sunt, haud satis perspicua vel potius minime fide digna esse. Credi etiam potest ipsos Romanos, Suetoni aequales, de Lucretii vita in dubio fuisse. Lucretius, ut inter omnes con Stat, opus suum perpolire non p0luit id praecipue colligitur ex requentibus iterationibus versus 25-910 libri primi ut 0rspicuum exemplum adducamus iterum legimus initio libri quarti uv. 1-25). Neque in dubio vocari potest quin Veteres grammatici versus in utroque libro legerint, cum e0 adtulerint ad p0silo numero sive
24쪽
libriinitarii sive libri priini. Quaestio aulom de lorationibus non-ilum soluta est, cum alii genuitias alii spurias eas existi urent l). Quidquii de hac re est, Veri Sinnia esse videtur Ronianos qui Lu- .cretii libros legentes lias iterationes offenderent, existini asse poetam extremum perpoliendi operis aliorem adllibere non potuisse,
ideo lite aliquem ex suis a miliaribus pus ipsum edidisse. Sed
sive hic rumor ex Opere non persecto Ortus est. Si V revera poema e litorem luendam tabuit ipsius editoris noui en ignoratiatur. Itaque accidit ut arammatii proximae aetatis X arbitrio Listimarent editoris munere functum esse M. Tullium Ciceronem. Sed
cur illi docti homines Ciceroni potiri , quam alii Epicuri Secta lori, Lucretio aequali id munus tribu 0runt Nuit his philosophi disciplina magis Romae floruit quam Epicuri cuius dis ipuli multa cum Scripsissent, Italiam lotam occupaverunt Cic. t Soti L, 4, 3, ); et, ut nobis tradidit Cicero TuSctu. 4, 3, 6j, ipsa quoque multitudo contulit se ad eandem p0tissimum disciplinam. De iacquidem re testimonium praehent 0 Epicurei Cicer0ni et Lucretio aequales es. Nothur l. l. p. l). Ex iis permultis Epicureis Lucretii carminis emendator erat ligendus. Attico praeSertim vel Corneli Nepoti, potius quam Ciceroni hic labor erat tribuendus; Altico nimirum qui ut ex Ciceronis operibus colligitur is in . ,
5. I, 3 sis LPI. l. T. 2 l . Epicureae familia sui addictus Nepoti, qui Lucretium laudibus extulit eumque prope Catullum poetica excellentia locavit Allic., 2 4 .
Quamvis omnia quae Supra exposuimus impedimetito essent quominus Cicero Lucretii carmen emendavisset, Suetonius tamen hanc fabulam in vulgus protulit atque auctoritate sua auxit Cicero Suetonii temporibus vulgo laudabatur tanquam poetarum fautor, ut ex epistula Plinii manifestum est. Ac ortasse veteres Romani pro certo habuerunt M. Tullium Quinti si atris Annales emendasse et edidiss0. Lucretii autem carmen ad philosophiam prausertim spectat, ideoque philosophum tantum ii edere potuisse censuerunt veteres viri docti, quibus Visu ecit Cicero, a Ximus Romanorum
25쪽
I l: losopliorum, ioc mulierempli in lanctus esse. Hi docti homin q. obliti Ciceronem Lucretii opinionibus adversar uin seniperlui se existimarunt eum, qui Platonis Timaemia in Latinuru sermonem convertisset et omnes Graecorum philosophorurn disciplinas mire cognovisset usque Romae optimis Scriptis ili vulgavisset, a Poeta iure constitulum osse emendatorem carminis de rerum natura. Et cum Cicero poeticam quoque alii isset, nonnullaque
i ompluria prosei to carmini Graeca it Latina conscripsit Cicero 'ut . . sic o . Ei Sed nobis videtur eius Arati carminum interpretatio praecipue Romanos impulisse ad credendum eum Luci otiani at minis emendatorem suisse. Cicero enim non 80-lum illius scriptoris bα:υ: 1ῆυα, Seil etiam eiusdem librum, qui Πορτυυ zz:κ iri Scriptus est ic s. au I, II, I e Graeco in La- linum sermonem convertit Atque batu: Q, in latinum Ciceronem iuventute lorentem transtulis, ex ipsius est un0ui intelligimus in libro enim secundo g 20l de so seni Hati Da Q. Lucilius Balbus, qui de deorum natura ex Stoicorum opinionibus disputat, haec dicit 4 utar carminibus Arati, eis, quae a te admodum adolescentulo conversa, ita me delectant, quia latina sunt, ut multa ex iis memoria teneam. Aratum, qui et homo ignarus astrolog iae, Ornatissimis atque optimis versibus de caelo Stellisque dixi l. 16 69, et non a citi Olo inae Scientia, Sed poetica quadam facultate do ep. l. 36. 56his carmina composuit, nonnullis locis oporum suorum laudat Cicero. Praeter versus, quos saepe ipse m scriptis refert, 480 versus eius interpretationis ad nos perve norunt Bahrens, Oelae ad DHHODes, Vol. )Aratus studia scientiae c0gniti unesque versibus X ponere easque in medium proserre cupiit sed quod sibi troposuerat aratus, nonne sibi proposuit etiam Lucretius duid Lucretius efficere voluet it ex his versibus est perspicuum
Nam tibi te summa caeli ratione deumque disserere incipiam, et rerum primordia pandam,
unde omnis natura creet res, auctet, alatque, quove eadem rur8us uatura perempta resolvat l, l. 8 sq.).
Neque est credendum antiquos id fugisse facile enim erat intelligere Aratum Lucretiumque sere ad rem eandem pertinuisse,
26쪽
-- 19 alterii in nimirum ad scientiae cognitiones vulgandas, alterum ad rerum naturam exp0nendam. Hac quidem ratione Romani gram- malici pro certo habuerunt Ciceronem, qui Arat ea in Latinum con vertisset, Lucretiani quoque carminis editorem fuisse. In qua sententia sine dubio confirmati sunt imitationibus Arateorum Ciceronis, quas in Lucretii libris haud difficile est deprohendere. Harum imitationum exempla primus collegit Muni o ait LucP., 5, I9 , ex quibus pauca hic adferre libet, ut quod asseruimus magis perspicuum Sil. Cic. V. 232:
quoritui ego nunc ne suus Ortos evolvere cui si
. . . ueteria lusti ante luminu mutulum
. . . Suo uriti ante lumine circunt:
. . . et magnas caeli complesse cavernas;
Signa revisunt lilia iisna revisunt; tu servicia solis
Ex his aliisque eiusm0di exemplis perspicue adparet Lucretium Ciceronis Arate ante oculos liabuisse atque, ut Munno ostendit, passim ea imitatum esse. Hae igitur et quae Supra adtulimus Sunt, nostra Sententia, praecipuae causae, quibus Romani scriptores secundi saeculi p0st Chr. n. censuerint Ciceronem Lucretii carmen edidis Se quam procul a veritate fuerint, Salis, ut nobis videtur, dem0nStratum St.