Tractatus perutilis et completus de fractura cranei

11쪽

Ana lutostrramento uel fractos incipensim ossis amotione a corteis

CurasperAetam xl Continuat cura fracturic ei r tionem, ira Curafracturae craneiper chirurgicuminstrumentum binis Conscriptioserramentorum xcv

De caussa quibis nereunt nomina glecies solutaec inutum a tutum V, primum, v Deflgnice deprognosticosue iudicio curam etiam rationalem inse 'contis nens capitulum secundum vj Dubium an accidention ab a flemate an a solutione continui and sanis cum ni commvnia ε xx, superfluitatibusprima Osecundae digesimis lai De stulo I mucosiate nariam. lai De superficitate oculorum edi aurium. Ex

De emunctione lactis. Ex cura racturae craneiperpotionem biDe cura oonis panniculorum it cerebri cum medicinis bra De cura cotusoniuefactae a Bal asiue ut dicitur scloseio cu medicino. lxxxi tempore in quo debeat eri ossis amouo. lxxx De loco a quo ossa amouendasunt taxv De quantitate osys amouendi. taxius De qualitate medicine cepiti apstiunde. lxx Documentia breuisermone notatu digna arti necessaria. cis

13쪽

Vm ab Istastrissimi Vrbim Ducis recuratisne patim Bos,

noniam reuisere,ut quo ucundius nihilpicafujus taliscos mihi Iusti, de caussamicissimos conuerare ad eos, ut ueni,de flatu uoisside meopercolatifundimulti Gersis Etroiitros habiis de capitis chirurgia illenobis conflum. itus est dies,An uicolitum discessimus ex itinere fessuasi quiaper mustias. -essi Minera,arctiorasolebatbomnus chlexus obhoc ergo mihi Creta Gavide ex hoc quod eramus locuti euenit:fι efere ut cogitationosemqnes quae nostripariat in somno a uidiale quale cog latus dictu ue fueridius inpii Cicero in ub ripae Homero ctoritate Enni,de quoseptissime vi, lassolebat rogitare fi loquii σά pam quidam Galeroganso rectus assaribu pisatis reis,aure 4 uirgaserpenteinuolutam manuferem: eafor mimihi notiore; at Mercurius laret tu galluviaera altaria pennata aureas

virgam fise femeo reisuessic si fenes uuliquitas:ad quem Mocotrepidus accelsi eulemuit omittes imo Fem latente tuasproremporemthiporrige rem flens rogontibus tractatu de Crane actura pro h isnec ad c dannon m metur tibi strui uiddederis illis:m oroosar anibus multitudines ius iam hi superessere uiasstagmentorum ultitudinepam uafUno Forum amen te obsoruatoreIraedicanis non uertentur praecesmquaerellam Menal solet mendico prodesse uociferatio partire ergo ami in labores tuosdam solue manum licentusu accipes t ulant inafame cruciat mite uiuimin: Reliqua momenta mul fugacia bona osorium is assum Virtusprofecto costam hi Herna accertastqJessio. Et hoc obseruatum Labeas uoloquisquid dicere intra fac ut insu '--α de

14쪽

sto ais in corruptus examinarinde adhuc nullo teste ad calamum pedetensivi procederproferantur deinde:ut te audimnon quas conditor edit iudex:aureias animum in confliu uoca qualis sauitio quid dicturus fueris ac si ruus hostis dictasset.Etun tua haec ad manus hostium snt uentura,qui quispauis altius niti ceperit multos hostes,inuenietiuides umpericulus scriberesed scribendum tamentit scribedum ita ut qui nostra momorderint solida eruida lassilia,dura at s hirsuta eperiant ut dentibus ractis intelligant uerum dixisse qui dixerit invidos boles nil abud Lipsorum esse tormenta,eams non rapidam non iuuenit sed maturam uerumperregalefuissesententiamfateanturasse Linde adsuum euolauit orbem,ego somno solutus suma Superueniente die

mente reuoluens tu promiserii obseruadas Calamo assumpto tractatum de Fractura Cranei iuxta ingenioli mei uireb in lacem prodire antedo. Et quicς suid diuersa lectione usui π experientiaprobaui more qum inlinum rea gam operimvagantur Istores carpunt deinde quicquid attulerclissonunt ne per suos diuidunt O succum uarium in unumseporem in ura quoiast pro prietate stiritus sui mutant. Dico tamen it deum tuor quod hunc tractatu non comptauin impulsu mei ducis,&ui it conamine mulicru precum meorum scholaficorum si eo maxime quiasatisfacile est intentione medicinales scriptura uel uerbo radere,iempsale hac in componendis libris quoad maiorem eorum parte,unus tantum labores ntiquoru dicta a mendo Die quae plurima suendicare Isit huiusseculi hole ea ratione quapo sumus consulere. 4 Magnum quiue ac diuinumfere speritorum fiententia in actum ducere, cum medicina minorpars reperiasu in libris ut a principe primaprimi. lui inmolimi ac mad ref - r metria uerbo G calamo,exigui uero O minimi opere. Nisi acio ego in medico lucidum ac digesualiud iuditi quod nec cal oscribi nec linguaproferri potest,hinc honor,hrnc oboris,hinc col egram. Non ergo gloria motus sed ut amici obsequar hoc opus agressus fuma Nec ad hoc me mouet libroru defectussed in hac parte scribent sim uarius modus,erroresqtumpotui euitaui ateor mepotuisbe errare. Inquit cessus quod ima ingenia quia inlithabent nihil bi detrahunt,magnus'pocrates infractura craneifutet isse esse deceptum C Conatussum aliqua noua uetes ribus miscerescio menta nomobstare inuenien haccipite euolo lacuisa

15쪽

IIII

times meω uos bemuolio amici non inuidis tignaris haec scrio quia imalani sunt comercio meo ed amicis hascendi cup dud mihi pro memoriasem ducto,maiorum meoru semper correctioni me submittenti. CNecbreuiseriisermo noster quia quae traduntur inpracticis non possunt paucis,clarari,

parcunt igitur dostines quia in aliquandosuere rudes o ob id bis indignatione patiantissi ampliuscule iunioribus eloboratusti eua aliquid quo forte non egeat medicus hic inferatur,hocst honesti oc3 fiscimην cuju.CSed etia Conditi

ante ad propositu accedamus conditione legitimi medicipraemittere intendo. ηπιε Mi P primo dico quod qui uult legittimus medicus uocari ornamenta habeat se

insignia Mercuri quae meruit sbore,uigil,so judore edi ob hoc diuinus essectus est meacus isse theodontio apud Myptiosforuit uti mirabiliterprφcit, multisoposissime in mathemati is adeo ut cunctis praeferetur it uobexcellenitapraedictorum nomen Mercuri meruisset,qui prius hermes seu homias teste leontio dicentur, meditanalibus opera dedit tus in his sublimis esse: ctus est ut Gnommisso Mercur nomine crederetur Apollo O longe profus pus in sacris egyptiorum instructus cunctis fuctus es homo mirabis. Fiae solo Mercuri praedicta omnia ornamenta donata sunt sed quid uelint haec influvia aduertendum cum aliud in planeta liud in rhetore, Audin meueriore uel Drre aliud in medico Mercurio habeant demonfrare l: ' eitur ergo cum gallere tectum ut per istum coclum intelligamin a quo edis iis .dis tegamur omnes a medico potissime illud cognosci debet circa planetarum μ. uarios motus disspositiones Herulec lando ut per ea tangis humana corpo ra agentia o plurima causantista egritudinui fas successu i opportuna remedia possit agnoscere atque ea quae ad alutem egrotantu necessaria demonstrantur diθοmme Sciat etia medicus se teneri habere cognitione de omnis bus quaesub caelo suntius de elemetis fide eis quaamesesint si quomodo sunt si quae ab eis uenianimesnt exim Ginflue expiatis fuera mineralibus. Q 'Gassero effam lasei minaicus ut nego iis Oeta flua quis opus abscodisag fecreta sint. PGassero uero tegiturgant quiasemper medicω debet os ' se perulibutgorus.oisinoonus negociasors Fer uigitiis aga caηtusur ra. sit adperagenda negocia dicunt.mgata esse aut excubitorem a quo sparsimum dicitur fissam lacanum e Gallus etiam traditur Aesculapio teste

16쪽

s sterila impleutone inpit Aesculapiogatum debemusque reddite nesi rgutis ocistunt Diiugurum Aesculmo trada quoniam medicus qui Aesu

lapius interpretaeurneindere debet quaesunt, quaesuerunt,quae mox saura trahunturi r ureetiam ab gallatu Gabberum coueniremeaco quia me

evare nuta viperianoscamu rtere mel cum euogare ad remedia contingens

numne egritudine labor defigiat te accesserit tardi medis argumentu TFIubeat praelaneapennata mulari aut εἴ metri cognoscant nature misnfrioωπέ ego ita cur se debere ad necessitates vow- molere e Sit insuper uirga illi ab apolline donata medicine auctore inventore orarente .ua medico docto inexperto illam prius approbate alis qua nemo Drcle deberet tale officium exercer Dicitur medicu hac uirga ab orco rei tes euo Q re hir dare animas ut appareat multos ian dum iudiciosi arte multorum medentiuεμ immortem itumos cientis medisia intorio in uita retentos uiso Minc orcopolim reuocatosa Sic uersa ine dum minus morborum noscuntur causae hac eadem uigialiauctoritate uel artificio miras cogrue operato animae quae fletissent mittuntur ad tartaradian morte. PSomnos elia huc uirgu.ι crte dat

dormietibus nimiuma Ventos etiam ammouet meduus hac uirga dumfluistasegrotantium opinione fuastionibus t rationibus ueris ammouet auferedo timorem,seu etiamtam uentostate uiscera ingrauissimum patientis dolore: agitantes, ure spoliombus aut ab auxit, resoluitin nihilum CSic o nubila tranant medici hac uirga dum humiditatessupersuaseaucis quesi tranaqg taedisdst trahentes a corpureian diad anc uirgamserpente inuolutam disi otii. risis ut intolligamus medicinale exercitium a prudentia renaturali discretione tendere nonforte minus in misiem insaluECEgo dico uirgam auream conuenire medko,ut medii us habeat sc trum g merum dominusuper

egro orastantibus luia aliter nonsanantur egri quod dominum debet esse me suraum i prudentia inuolutumscutserpente uirga inuoluta silleigitur me dicus Di u bus ornamentis e conditioniblis imbutus es habetur uster Merscurius subpius fue Apollo, imploraso modosummi 'rifcisprimum amrita me suo nullum ritefundatur exordium adpro fissim accedo.

Sermonem

17쪽

continuitate fricto modosumendo caput fuere: fae, furcal, quod idem est Da latinos Mirami apud graecos corrupte tamen a cranyonueniens quod idem es φιod contentivum g durum ut caput quod rectius cranium dici deberet . Cranium enim dicitur a Cras quod est caput,diuidam hunc tractatum in duas partes principales. Prima Frs erit de caussa a missis ueniunt nomina ostecies solutae Pqri ima. continuitatis. 4 Serunda erit designis e DFognosticosine iudicio siram etiσπω Pinsaret .sionalem infe continem. Dc itprimapars. 7 Captis ergo soluta continuitas duas hahic fas u mintrinsecum cuo obis alteram extrinsecam De prima hic nihil uelDrum intendoSecunditri 'hm mi inplexi'sicuti sunt esse tres modi notabiliter distincti, Primus modis est a re incident reundus es a re coctu dente Tertius es a reperso rantessit ita erunt tres c se quae a medicisprimitiuae appellanturIit ita erunt tres s ecies in uniuersali solutae continuitatis, tria nomina habemto, a quibus steries descenduntparticulares de quibus insta latius dices tur Primalecie, erit in ioAecunda confusio erua Ad intelligentiam quarum noto quod auarto Ingenu dicitur quod nolino uocabuli denominatursolutio in risb in carne uulnusAinifestactura.Etsi dantur multa nomina, CE sexto Theorice ab Halydistinguntur steries solutionis conflauistatis peneΠδα Primo a naturaparticularum quia quidam id O fmiliqμαdam in composio . Secundo abesse Ioluti is ama aut fmplex aut

composta. Tertio a profrs disserenis solationsi ita magnitudine

18쪽

Disseretilae liviuersales solutae

De nomnibus palim ei habe

Disserentis fo

dit e conti ia

paruitate Nidgenus C Et Auic ecun aprimi doctrina prima,summaprima, Capitulo quarto inquit,quod solutio continuitatis mittas habethfeci si est uuiaustulicus actu aperiura i rupticiatinimcontusis σὴ genus Et idona dotii inasecunda summasecunda, capitulo secundo ponitdsserentias solutae continuitam rem. 2 issicient sanquiti μ austem auae extrinsecus sunt unlycut corpus extendens uisunt hondera i quod iiactitas en s.Aut quod durisui ignis.Aut ιν Od contundit ut E aut corpud quodperforat uisagitta milia Aut quod mordet ut Vipe CankSed sata auritor spraealtos timn sitisses e uideo, aedictis nominibus soluta continuitatis abuti unumpro alio ponent T. Ideo de nominibus a me hic non erit cura eo maxime Filia alibi ad logum de hoc dictum sum. ε Et ita disserentiae solutae consanuitatis bisca te a me depresentissimen turpen si fas esciente .lt hic trahent nomina suadEt luamuispossunt cause diues diuersas facer' ecies solute continuitatis etiam In capite. Migni, urere si morsus Vipere fi aliorum animalium continuum soluere g malam aualitatem uenenosam casti inferre. De ylis hic rahi uolparuintendo h u Intendo tantum de inciflone de contus eo perforatione in suas nubter blaso cranesti annexorum. Eis clauu dicerentur de imcipione Uperforatione hi contufionesne cranei fractur oc erit ad muto rem declarationemper accidens tamen: quia titulus huius libellis defrauctura cranei tinnexorsim.

Qita igiturper me haec tria nomina imposta sintsoluta continuita

tiis capitepene causi Primopenedic famincidensem.Secundo penes causam costutatatem rertio penes causam perforantem:uidendum est

quid fit harum quas penes diffinitionem essentivo arum. Dico ergo quod inciso Semens capiti es solutio continui paus c umeri factu ab utiqua re recidente ut esse gladio it milibus θηε pro quanto es in osse. fractura debere uocari . sed his simil

19쪽

c Conrufio uero captisssolutio confiinus mulsi numerisutria e obm 3ut βω, fusa confundente stangenteo conterentei a baculo lapideo id genus. η ' Ductura uerius nominatas in ea conti Matis ladi sis manifeste famgatur uelliceturiqueta nec plicatura est ne aliquali actura quamuis fualde occulta magis tamen inco*orescco .ci hoc rimentur sui ab

CPerforatΓo autem capitis est solutio continui pauci numeri facti a re Quid fit prisperforante uictilo sagitta,'fmilibus suum nomen etia trahens a causa. -- σReperiuntur a multis scripta esse diuersa nomina solutae conti nuitatis in ca te quae omnia ossunt regoni sub praenominatis nota .mbus sed di uetari L nominibus parum aut nihil confert in cura a gr Luddit, . tamen ut iunioribus satisfaciam has pono sterio ma gis in porticulam n Primo dico quod capiti accidit inciso quae sparua non penetrans ad anni t tu inferiorem superficiem crane uelpenetranssi tumensubtilis est lysine δε q usonepamical quaepotest appellari aselliaris. Et in cura eius proces ditur scut in cura uerae cupit hiris fustae a re contundente ut loco suo di cemusae uocatur nono practic ab Ha caput'Ragamia tinfans RQ 'gni nono practicie captaco nominatur Durcam flue MN M a b e. lia.

gis Ies rupius erAlia est ecim in qua Os est incisum superficialiter cum remotiora primae superficiei Hys quae ab Habsupra uocatur Aheriis in Pantae igni uero dicitur Anqim Rer aliis ecies ii quaciorum os est remotum se ad pannisulis quae reor. is Haly dici fur apostat nos . in Pantagni utomatos Lupo luti mos

Hanc speciem Albucos uocat Ana m eo quia aria instrumentum sco ratur in ligno.Crederem ego quod A. Leriasue S in ueriuspoisset dici Ualisa quia carpentur,in lim non mouent linis primm suσperficiem ligni.In istis tamen nolo conferere tempsis.

et E si alia specie, in qua stangitur craneum inpari turam NdGscendit ad Massiinfra os sanum abbas uiri ur Empasma minis '

20쪽

alia liber rem

sui dicitur Antiaca fit Empius na.Rb eisdem datur unus alius modus rupturae qui essimilis si de a Mo non curo ponere nomen. 4 ulla 'ecies in qua os angitur tantum inferius versus pamicus lumsi dicitur Maros ab Halx in Pantagni uero Monos uel Muru bis . Hanc leciem credo ego esse plicaturam ossis laando splicatur πintra tantum rumpitur e non exime alia pecto in sua os plicatum Ad inferiora quemadmodum accis dis uulsi plicabili cum durum percussi illud corpus ae accidit ossibus molitibus ut puerorumFHaec ab Hal catur haesenassit diciturphcaturasne ruptura Cranei:in ista credo ego a uam rupturam essea occultam tamemsit corpus t molle modosuo maxime intra ipsum os.

Unum scias uolo lector quod superius adduxi auctioritatem Hul ος minasticae si noHoprassica adduxi in Pantagni fere idem .sed nota quod Pantagnifuit composerum ab Haly. tamen a Constantino Aphriscano mutatus est libri titulus qui bi Constantino tantos ascripsit labos res, fatis aliquibus contentis in libro Ha,qui dii Utioni, regalis diς citur liber ed nuper quidam iuniorsymphorianus camperius dictas,dicis P trini Rubrumpraedictum H 'qui idemsunt mutatis tamen aliquisbus esset auracens Isaacseipsum in libro defebribus alligare in Pantaςgni, quod uerum est,sed credo quodsi alter Pant si sed quia idem.d. Rasim allegare Isaac in cotinente quod uerum es ideo dico hoc opus non esse Isaacquis antequam esset hoc opus eratRUAut apparet inproemio libri vist uom regalis inter alios medico qui ante eum Hah Deo runt laudatur Rassideo hac ratione motus teneo illud opus e se Huj.ssit

etiam quia uideo tot o tantos doctio uiros urere auctoritatem Halpe uri contrito emtantos uiros crederesaluum succi contraico habis tu licentia apraenarratis. Aliam hesbeo rationem quae est quod Rasis continentis adducit auctoritatem Isaac e sagittis extrahendis cum reme dio ranae supraposita:fed ubi nono practicae in Pantagni datur modus

extrahendi sagittas. ubist amplissmium Or optimum capitulum de hoc inti bicitur de rana, ideo dis sud P Mari non esse Isaac cut Lu