Q. Curtii Rufi De rebus gestis Alexandri Magni, historia

381쪽

H Ine in Regnum s hitis perventum est. l

Gens, ut Barbari. sapiemia excellit, b nisque moribus regitur. Genitos liberos non parentum arbitrio tollunt, aliuntque, sed e xum , quibus spectandi infantium habitum eura mandata est. Si quos segnes, aut aliqua membrorum parte inutiles notaverunt, necari imhent . Nuptiis coeunt, non genere ac nobilitate conjunctis, sed electa corporum specie: quia eadem aestimatur in liberis. Hujus gentis oppidum, cui Alexander admoverat copias, ab ipsb Sophite obtinebatur. Clausae erant ΡΟ tae , sed nulli in muris, turribusque se armati ostendebant . Dubitabamque Macedories, dest 3 vissentne urbem incolae, an fraude se occulerent cum subito patefacta porta, Rex Indus cum duobus adultis filiis occurrit, multum an- ter omnes Barbaros eminens eorporis Φecie. Vestis erat auro, purpuraq; distinctaque etiam lcrura velabat Aureis soleis inmerat gemmas. Lacerti quoque, brachia marsetis ornata erant. Pentaban ex auribus insignes dando- re & magnitudine lapilli. Baculum aureum bo, Vlli distinguebant. Quo tradito, precatus, ut sospes acciperet, se,liberosque; de gentem stiam dedit. Nobiles ad . venandum canes in ea regione sunt. Latratu abstinere dicuntur, cum videre seram, leonibus maxime infesti. Ilorum vim ut ostenderet Alexandro in conspectu leo.

num eximiae masnitudinis jussit emitti, di qua

382쪽

tuor omnino admoveri eanes . Qui ceseriter occupaverunt feram : eum ex iis , qui assueverunt talibus ministeriis, unus canis leoni cum aliis inhaerentis crusavellere, &, quia non se- 'quebatur, ferro amputare coepit, nec sic quidem pertinacia victa, rursus aliam partem secare instituit, inde non segnius inhaerentem, se reo subinde caedebat . Ille in vulnere dentes moribundus quoque infixerat. Tantam in illis animalibus ad venandum cupiditatem ingenerasse naturam memoriae proditum est . Equidem plura transcribo , quam credo . Nam nec affirmare sustmeo, de quibus dubito, nec subducere, quae accepi. i

Rhiusto igitur Sophite in suo Regno, ad

fluvium Hypasn processit , Hephaesti0ne, qui diversam regionem subegerat . conjuncto. Phereses erat gentis proximae Rex , , qui popularibus suis colere uros ut assueverant, iussis, Alexandro cum donis occurrit, nihil, quod immaret , detrectans . Bidium apud eum substitit Rex r tertio die amnem .siperare deere, erat, transitu difficilem, non spatim stlum aquarum, sed etiam saxis impe- tum. Percontatus igitur Phegetem, quae nφ-lcenda erant , undecim dierum ultra flumen per vastas solitudines iter esse. cognoscit, et- opere deinde Gangem uinimum totius Indue

383쪽

G. C UR T I Issuminum', ulteriorem ripam colere gentes iGangaridas, &Pharrasi , eorumque Regem

esse Agrammen, viginti millibus equitum . d centisque peditum obsidentem vias , ad haec quadrigarum duo millia trahere, Sc praecipuum

terrorem elephantos, quos trium millium numerum explere dicebat. Incredibilia Regi omnia videbantur. Igitur Porum nam cum eo lErat percontatur, an vera essent, quae dic 'Tentur. Ille vires quidem gentis, & Regni haud falsb iactari assirmat, caeterum qui regnaret, lnon modb ignobilem esse, sed etiam ultimae sortis quippe patrem ejus tonsorem vix diurno quaestu propulsantem timem, propter hab, tum haud indecorum, cordi fuisse Reginae , ab ea in propiorem ejus, qui tum regnasset, ambeitiae locum admotum, interfecto eo per insidias, sub specie tutella liberum ejus, lavame

Regnum, necatisque pueris, hunc qui nune reis gnat, generasse, invisum, vilemque populariabus , magis paternae fortunae, quam suae memorem . Assirmatio Pori multiplicem animo Regis injecerat curam. Hostem, belluasque spernebat,stum locorum, & vim fluminum extimest Bat. Relegatos in ultimum penε rerum humanarum persequi terminum, & eruere, arduum videbatur. Rursus avaritia gloriae, &infati

hilis eupido famae, nihil invium, nihil remotum videri sinebat. Et interdum dubitabat, an Ma- icedones tot emensi spatia terrarum, in acie, dein castris senes facti, per objecta flumina, per rot naturae obstantes dissicultates, sequuturi es,sent. Abundantes, onustosque praeda. magis parta frui velle, quam acquirenda fatigari

Non idem sibi, 3c militibus animi esse. Di eius orbis imperium menta complexum,mllyuc

384쪽

D operum suorum primordio stare, militem Iaaiore defatigatum, proximum quenque fructum finito tandem periculo expetere . vicit ergo cupido rationem & ad concionem vocatis mi-titibus , ad hunc maxime modum disseruit .

Suades militi nitimum rostare bellum . Elevateone tam de hostis porentia opinionem , laudarvistissem suorum . arie tamen persuades. Ori-ιur omnium fletus. Non ignoro , milites, multae, quae terrere vos p.ssent, ab inealis Indiae per hos dies de industria esta jactata. Sed non est improvisa vobis mensientium vanitas . Sie Citieiae fauces , sic Ase-fopotamiae campos , Tigrim , ct Euphratem , quo

νum alterum vado transivimus , alrerum ponte ,

terribilem fecerant Persae . Nunquam ad liquidum fama perdueit- : omnia , illa ιradente, majora sunt vero . Nestra quoque gloria, cum sit ex foliis , plus tamen habet nominis, quὰm Ueris .i do quis belluas Uferentes maenium speciem,quis in daspen amnem , quis eatera auditu maiora , ΨΜἀm ero , sustinere posse eredebat e Olim hercule fuissemus ex L esia, si vos fabulae debellare potuissent. Creditisne elephantorum reges majores ess, quam usquam armentorum suns ' eum Orm ' nimal, nee saeue capiatur , multa ua difficilius mirigetur qui eadem vanitas eopias peditum , equitumque numeravit. Nam flumen

quo latius fusum est, hoe Maeldius stagnat . seu

pe angustis ripis eoartara, ct in armorem a eum elisa, torrentes laquas linebunt: eontra spatio αἰ- tis gnior cursus es . P-erea in rita omne peri

385쪽

e uis est, Mi ammanter navitis hostis emereat .

Ita quantumeumque flumen intervenit, idem rum diserimen est evastintium in terram . Sed omnia ista vora esse singamus. Utrumne vos mqniis do belluarum , an multitudo hostium terret e modperiines ad elephantos , praefent habemus exemplum e in suos vehemenitur, quαm in nos ineu' runt . Tam vasta eorps seeuribus , oleis que mutilata sunι. quid autem interest, totidem sine, quot Porus habuit, an tria millia , cum , Mno, Mut altero vulneratis, eaeteros in fugam deelinare 'inis deamus ' Deinde paucos quoque commode retuns : leongruat a vero tot millia ipsa se elidunt, ubi is epare, nee fugere potuerint. inhabiles vastorum comporum moles. Equidem sic animalia ista contempsi, ux , cum haberem , ipse non Opposuerim , Lasis gnarur, plus suis , quam hostibus perieuli inferre .

et enim equitnm, peditumque multiι udo vos comin

novet. Cum paueis enim pugnare stiti estir, nune primum inconditam sustinebitis turbam. 6-stis adversus mutiitudinem invicti Maeedonum roboris Grani.ns amnis , ct Cilicia inundatae cunn re Persarum , ct Oerbella, cujus eampi devictorum an obis obsibus strati sunt. μνο hostium legiones nu- .merare eaepistir, posteaqviam solitudinem in Asia v neendo fresis. Cum per Hellespontum navigaremur, dae paueiιate no a cogitandum fuit. Nune nox se 1 seqnuritur , Bactriana auxilia praesto funt, Dahae , sodiam ne intis nos milisanti e

tamen itu turbae eonsido . Vos as manus intueor, estram virtutem, rerum quaς ge rus sum, v dem,pr demque habeo . sinandiu vobiseum in aetestaso, nec meos, nee hostium exercisus numeravera. os modo animos mihi pleno ν alaeritatis. ae fiduciae s bibete. Non in limine operum , laborumsve πο-

386쪽

e ιν - , ct Oceanum , nisi Osistat ignavia, inde via ctores, perdomito fine terrarum , revertemur in patriam . Nolite quod pigri agrieola Deiunt m suros fructus per inertiam amittere e manibus IHajora on perientis praemia. Dives eadem in imbellis est regio . Itaque non tam ad gloriam vos duco, quam ad praedam . Digni estis , qui opes , quar illud mare Litoribus inveh t , referaris in parriam . Digni, qui nihil inexpirium , nihil metu -qsim relinquatir. Per vos, gloriamque Ῥestram, qua humanum fastigium exeeditis. perque ct mea in vos , ct in me vestris merita , quibus invicti eοntendimus , Oro , quaesoque, ne humanarum rerum serminos adeuntem, alumnum , eommilitonemque mestrum, ne dieam Regem, deseratis. Caetera vobis impera i , hoe unum debiturus sum. Et is vas rogo , qui nihil umquam vobir praeepi , quin primus

me e nutis obtulerim , qui sepe aciem ei es me sexi, ne infringeretis in manibus meis palmam , qua Herculem , Liberumque Patrem, si invidia ab- tuerit , aequabo. Date hoe praeeibus meis , eo tan--m obstinatum silentium rumpite . in est ille et smor , alacritatis vestrae index e tibi est ille meorum Maeedonum vultus e Non agnosco vos , millite , nee agninei videor a vobis . Surdas iandudum a Ter pulso . . Nersos animos, ct infractos excitare

conor. Cumque illi in terram demissis capitibus tacere perseverarent, Vmo quid, inquit, imprudens in mos deliqui, quod me ne intuνvi quidem multis . In stitudine mihi videor esse . Nemo respondet , nemo saltem negat . Quον alloquo ' quid autem psaHο ρ vestram gloriam, ct magnitudinem vindicamin . Ubi sunt illi, quorum eerramenta Io ante Nidi . conrandentium, qu potissimum vulnerati Ogia corpus exeiperent ρ Defretus, desiitu tres

387쪽

34o Q. CURTII

verabo . ObIDise me fluminibus , ct b/lluirtis gensibus, qua um nominae horretis. Inveniα- , qui desertum a vobis sequantur . Gythae, Bactrimnique erunt mecum, hostes paulo antei nunc mimo nostiri. Marin stat, quam precario Imperatorem esse. Ite redueex domos , ite deferιo RAge ovantes.

Ego his ὰ vobis desperatae victoria, aut honestae morii Ioeum inveniam. Nec sic quidem ulli miliatum vox exprimi potuit. Expectabant, ut Duces , principesque ad Regem perferrent, vuIn ribus, & continuo labore militiae fatigatos, non detrectare munia, sed sustinere non posse . Cam iterum illi metu attoniti in terram ora defix rant . Igitur primb fremitus sua sponte, deinde gemitus quoque oritur,paulatimq;liberius doIor erigi coepit, manantibus lacrymis, adeo ut Rex,

ira in misericordiam versa, ne ipse quide , t

quanquam cuperet, temperare oculis potuerit .

Caenus respondet orationi Regis, ct depraemur Ioes exereitus longiorem mittitiam . Soisitur lacrymis concio. I ex indignaιus includitur.

J Andem universa conelone etasus flente ,

Coenus ausus est, cunctantibus caeteris , propius tribunal accedere, significans se loqui vellem. Quem ut videre milites detrahentena galeam capiti cita enim Regem alloqui mos est hortari coeperunt , ut causam exercitus ageret. Tum Coenus . rasi prohibeans , inquit, a nobis impias menses, Oprofecto prohibent. Idem animus est tuis, qui fuissemper , ι re, quoi stri , Monare, Pariclitari , fainguine nasiso eammendare ostreisati tuum nomen . Proinde si Persevera ,

388쪽

iserveter quoque, O nudi , ct exangues, utcungue sibi cordi est , sequimur, vel anseeedimus. Sed, si

gudire vis non fictas tuorum militum voces, verum neeessitate ultima expressas , praebe, quaeso , propi 'rias aures, imperium , atque auspieium tuum con

ruris. Heisti, Rex, magnitudine rerum non hostes modo , sed etiam milites . Quidquid mortalita capere poterat, implevimus. Emensis ma ia, rasque , melius nobis. quam ineolis omnia nota funt. Pene in ultima mundi sine eo stimus . In lium orbem paras se , ct /ndiam quaeri , Indi3 quoque ignotam . Inter feras , serpentesque degem res eruere ex latebris , ct eubilibus suis experia, ut plura , quam Sol videt , victoria lustres . Dgna prorsus euitatio animo tua, sed altior nostro. Viditus enim tua semper m ineremento erit; nostra vis in sine iam est. Intuere eorpora exanguia , νον ρε f.sa vulneribus, tot eicairieibtis turpia . jam tela hebetia sunt, jam arma d/Miknt. Vestem Peνμcam induimus , quia domestica subvehi non tot se .

In externum degeneravimus enitum . quoto cuiaque lorisa est e quis equum habet e Iube quaeri suam mulios servi ipsorum sequuti sint, quid cui

que supersit ex praeda. Omnium victores , omnium inoρes fumus . Nee luxuria laboramus, sed bello instrumenta belli eonis simur. Hunc ιu pulcher mrimum exercitum nudum obseeger belluis e qua- um ut multisndinem augeant de indUria Barbari , magnum tamen esse numeνum etiam ex mendacio intelligo . Quod si adhue penetrare in Indiam certum est , regio a Meridie minus vasta est . Qua subacta , licebit deeurrere in illud mare, quod rebus humanis terminum voliat esse natura. Cur circuitu petis gloriam , quae ad manum posita es fratc quoque occurrit Oceanus . Nisi mavis errare ,

389쪽

Pervenimus, qua tua fortuna ducit. me teeum; quam sine te eum his tiqui malui, non ut inirem Hrennstantir exercitus gratiam, Ied ut voeem loquentium potiμs , quam ut gemitum murmuranissium audis . Ut nnem orationi Coemas imp suit, clamor undique cum ploratu oritur, Regem, patrem, dominum, confusis appellantium lvocibus . Iamque & alii Duces, praecipueque seniores, queis ob aetatem & excusatio hones tior erat,dc auctoritas major, eadem precabantur. Ille nec castigare obstinatos,nec mitigare

poterat iratos. Itaque inops consilii desiluit e tribunali, claudique Regiam jussit, omnibus, praeter assuetos, adire prohibitis.

CAPUT VII.

Signat terminas expeditionis. Ibdit, qua vene rat. Caeni mors. sed . cesinem flumen nolinum D timentum aeeipit. Duos Reges conciliat. IMO Oppida eondis. Classis ad Sobios devenit .

BIduum irae datum est, tertio die processit,

Erigique duodecim aras ex quadrato saxo, monumentum expeditionis suae, munimenta quoque castrorum jussit extendi, cubiliaque amplioris sormae, quam pro corporum habitu , relinqui, ut speciem omnium augeret, poster tali fallax miraculum praeparans . Hinc repetens, quae emensus erat, ad flumen Acesinem locat castra. Ibi sorte Coenus morbo extinctus est. Cujus morte ingemuit Rex quidem, adj eit tamen, propter paucos dies longam orati nem eum exorsum,tanquam solus Macedoniam visurus esset. Jam in aqua classis, quam aedificari jusserat, stabat. Inter haec Memnon ex

390쪽

LIBER I X.

Thraeia in supplementuin equitum VI millia , praeter eos ab Harpalo peditum septem millia adduxerat, armaque viginti quinque millia auro ,& argento caesata pertulerat et queis distria butis . vetera cremari iussit, mille navigiis adiaturus oceanum. Discordes, de vetera odia retrae antes Porum, & Taxilem Indiae Reges, firmata per affinitatem gratia, reliquit in suis Regnis, summo in aedificanda classe amborum si dio usus. oppida quoque duo condidit, quorum alterum Nicaeam appellavit, alterum B cephalon, equi, quem amiserat, memoriae, ac nomini dedicans urbem. Elephantis deinde, Mimpedimentis terra sequi iussis, secundo amne defluxit, quadraginta ferme stadia singulis diebus procedens,ut opportunis locis exponi subinde copiae possent .

CAPUT V I I L

Mbisa deferibis . I ex oppida vi oecupat. Perminum eoncursum in vortices abripituν , ct san- . tum non hauritur.

ΡErventum erat in regionem, in qua Hydaspes amnis Acesini committitur. Hinc decurrit in fines Sobiorum . Hi de exeret tu He culis majores Hos esse commemorant, aegros reli s esse , cepisse sedem, quam ipsi obtinebant . Pelles ferarum pro veste, clavae pro telo erant. Multaque, etiam cum Graeci mores exolevissent. stirpis ostendebant vestigia. Hinc e scensione facta, CCL stadia processit, Depopulatusque regionem, oppidum caput eiuS c rona cepit. XL. peditum millia alia gens in ripa fluminis opposuetat, quae, amne superato,