Flavii Vegetii Renati viri illustris De re militari. Sexti Iulii Frontini viri consularis de strategematis. Aeliani de instruendis aciebus. Modesti de uocabulis rei militaris, praeclara opera nunc demum ad multorum uetussimorum codicum fidem recognit

141쪽

n FLA VEGETII DE RE MIL t. pretium nauale gesturus eoi suetudinem perii uel laci, is te congressum debet agnos cere. De locorum notitia me remigibus cap. π1 III NAutarum gubornatorum, solertia ess, loca inquibus navigatur,portusq3 cognscere,ut infesta prominentibus uel latentibus scopulis uadosa ac sicca uitentur. nto enim Fecuritas maior est,quanto mare altius fueritanida tis diligentis,in gubera toribus peritia in remigibus uirtus eligitur. Propterea quia naualis pugna tranquillo comittitur mari,siburnarum s moles non uentorum flatibus, sed remo rum pulsi aduersarios percutit, tris eorum rusum is petus vitat. In quo opere lacerti remigum, mars clauum regentis magistri uictoriam praestat. que telis tormentus naualibus. caput. VIIIII. MVlta quidem armorum genera praelium terrestre desideratfd nauati certamen nosolum plures armorum species, uerumetiam machinaser tormenta flagitae tangin muris dimicetur e turribus in id enim crudelius congres ione nauali ubi Cr aquis homines perimanta ex lamis Praecipua ergo, se debet tegminum cura,ut cataphrat-ti uel loricati,galeati etiam ex ocreis muniti fuit milites. De

onere nans armorum nemo potest conqueri, qui stans 'gnat inn/uibus.Scuta quos uesidiora propter ictus lapidu. ampliora siumantur propter alces C harpagones. alia, navalia genera teloruSagittis,mipilibus,sundis, fustibulis, plumbatis,onagri balislisforpionibus iacula inuicem dirigantur Cr saxa,re quod est grauius quide uirtute praesiu mi admotis liburnismediis pontibus in aduersirior trus

142쪽

LIBER IIII. IIς exes nives, si gladi s manu ad manum ut dicitur comi

nus dimieant in maioribus eualitamis propugnaculaturres, constituunt, ut an de muro, ita de excelsiis tabulatis facilius uulnerent C perimant inimicos oleo incendiario, Ripasulphure,Cr bitumine obuolutae C ardentes agitte phalillas in hosticarunauium alueos infiguntur unctasq; cerae' pice πresima tabulas,totfomentis ignium repentesuccendunt. At ferro interimuturos O,al ardere coguntur in fluctibus inter tanta tamen mortium genera,sin acerrimn

casus est absiumuntur a piscibus .in epulta sunt corporα

ovemadmodum n. libello collocentur infidiae. caput XLV.

AD instar aute terrestris praeb superventus fiunt igno

rantibus nautis ines circa oportunasinfularuangustias collocatur insidiae.Ids agitur ut imparati facilius deleatos log remigiosetigatisiunt hostiu nautae, a ueto urgentur aduersiosi pro rostrisest rheuma,si nihil uspicates dormiunt limicisi statio qua tenet exitu no habet, ii dimicadi optata uenit occasio fortunae beneficij iungedae sunt manus,et ex oportunitatenaeliu conferendu. Quod si cautela hostiu,euitatis in iiijs publico marte eo ligat,tunc liburnaru instruen uni acies no directe ut in eaposed incurvae adsimilitudine lunae ita ut productis eornibus acies media inuetur, ut sit adaersari prorumpere tentaverint, Ga ordinatione circunduli deprimuntur. In eornibus autem praecipuum robur c Eburnarum codocetur Ermilitum. K Quid fat cum aperto marte nauale committitur bellum caput I. I t

143쪽

iis FLA VEGETII DE RE MILI. PR.eterea Mikest,ut atro e libero mari tua emper elassis utaturanimicorum uero siemper pellatur ad littus, quia pugnandi impetum perdunt,qui detruduntur in terras. In huiusmodi certamine tria armorum genera solent ad uictoriam plurimum prodestias pres,salces ipennes. Aser dicitur eum trabs sutilis ac longa adsimilitudinem antennae pedes in malo utro 'apite serrato. Hunc sive a dextra, iue asinistra parte aduersariorumsie iunxerint naues pro uice drietis ui impellunt,qui bellatores hostium fue nautas fine dubio pro ternit ac perimit, ipsamq; nauem saepius perforat Fari

autem dicitur acutifimumserrum curuatum adsimilitudinem falcis, quod eontis longioribus inditum collatorios ' in quibus antenna uspenditur, repente praecidit,collapsisque uelis liburnam pigriorem er inutilem reddit Bipemiis disiecinis habens ex utras parte titilfimum O acutissima ferrum.Per has in medio ardore pugnandi periti imi nautae uel misites eum minoribus scapbulis secreto inciduntsunes, quibus aduersariorum ligata sunt gubemacula χεο facto, statim capitur tanquam inermis cir debilis nauis.Qgid enim salutissuperest ei qui amisicie clauum Dela orijs,quis in Danubio Midianis utantur exeubjs, reticendu puto:quia artis amplius in bis frequentis usus inuem qua uetus doctuin hamonstrauerit.

144쪽

SENATOREM MINUM RΟ-S cIUM PHILIPPI BEROALDI EPISTOLA.

sciplina caeterristibus haud dubie praecelli t,utpote ma alimo' regnorum effectrix

fac pares.Haec Cyro Persae,

haec Alexandro Macedoni, haec Caesari Romano nomen peperit aeternum.Haec innus meros principes nunc olim immortalitate donauit. Haec orbem terrarum parere ROMmano imperio coegit. Vnde non minus ue re quam speciose dixit Arpinas orator:Ces dat forum castris otium militiae, stilus gla, dio,umbra soli. De hac tam praeclara rami excellenti disciplina militari prisco seculo non pauci co mentantesscripsere eloquen tervi scienter. Ex quibus plane conditori bus adnepotes peruenersit Frontinus Ues gelius,Helianus ac Modestus,qui ueluti driga per militarem campum latissime deo currunt,omnest militia meandros csi laus de ingrediuturi Hos ego nuperrime rete H

145쪽

ii FLA VEGETII DE RE MILI. gi emendauit Mine mi eruditorsi nobilissime in Poticulano tuo feriatus,quo saluberrimo secessia,nihil amoenius,nihil magnifiscelius,nihil pulchrius noui adeo ut Laurentinum Pliniansi ut uilis Lucullianae,ut praetoria omnia luxuriosis aedificatoribus magnificeter extructa, cu Ponticulano Rosciorum comparari uix mereatur. Τe beatu meritissimo nuncupant,cui res adest Nuirtus. Hoste igie doctores rei bellicae luculentos In contubernio tuo,quo nihil dulcius,emes

datos impretari euest igio dedi sub nomine tuo publicandos: Quorum eruditio non Protrita, quorum lectio oppidoquam erui dita est. Qui nominus utiles futuri sunt pallentibus in umbra scholasticis,quam colorastis sub dio bellatoribus. Quos tu quaeso quum uacabit, ne spreueris uel transeunter

inspicere. VALE, Philippu tuum ama

m uiuiter,

146쪽

MI FRONTINI VIRI

cΟNSULARI STRATE GEMATI cON LIBER PRIMUS. VM ad instruendam rei militaris scientiam,vnus ex numero studiosiorum eius accesserim,ei, de si rationi, quantum cura nostra ualuit,satisfecise aifus sim:deberi adhue institutae arbitror operae, ut solertia ducum facta, qua a

pellatione comprehensafiunt, expeditis amphcta commenta rijs. Ita eni confiij quos improuidentiae exemplis succincti duces erat,unde illis excogitiai gerEdil similia,facultas genero,

nutriatur. Praeterea continget ne de euentu trepidet inuen diq;.

tionis suae qui probatis ea experimetis coparabit. Illud nesignoronem injicio etia rerum gestarum criptores, indagine operis hirunc quos partem esse coplaxos, . ab autoribμ exemplorum, quicqd insigne aliquo modosuit, traditii. Sedint opinor occupatis uelocitate confusi debet, longu est enim fingula lyarsa per immensum corpus historiaru prosequi, Cr hi qui notabilia excerferunt, ipsio uelut aceruore rum,confuderunt legentem. Nostri edubias impendet operam,ut quemadmodum ros poscet,ipsium quod exigitur,quasi a bucrroratam exhibeatur, circumst e lis enim generi,

147쪽

ito SEX IVLII FRONTINI TRA bus,praeparari oportuna exemplorum ueluti consilia insomagis autem discreta ad rerum uarietatem apte colloceren, tur,in tres libros ea deducimus. In primo erunt exempla. qui competant praelio nondum commisso. In fecundo,qua ad praelium. confectam pacationem pertineant. Terin. tius inferendesoluendaeq; obsidionis habebit stιατ ἡμιικτα, et 'ius deinceps generibus uas hecies attribui Huic labori na

. intulte uenia pac car, ne me pro incurio Oreprehendat, qua,

iteritum aliquod a nobis reppererit exemplsi in is enim

ad percensenda omnia monumenta, quae utras lingua tradita sunt,sufficiat unde multae transire mihi ipsi permisti, eme non bine causa fecisse scient.qui aliorum libros,eaden mittentium legerint verum sucile erit sub unaquas fecie suggerere. qam cum hoc opussicut caetera, usus potius aliorum,quis me commendationis causa aggressus sim, adiuuari med his ut aliquid illi astruent, non argui, credam. Si qrii erunt quibus uolumina haec tardistat,meminerint tα

cernere. Nam tum omnia, quae a duce prouide utiliter, eon. flanter,magnifice fiunt,ρατηγημάτικα habebintur, infla cie eorum fiunt ρετο arg.Eorum proprie visis arte sole

lucr posita proficit am ubi cauendus, quum ubi opprimendus hostis fit. Qua in re,cum uerborum quoi illustris extiterit effectus, ut factorum ita dictorum exempla posivimus. Finis praesutionis

148쪽

TE GEMATUM , LIBER tris PE cIES O Rum UAE IN- si tu ducem in his quae ante presium

gerenda sunt. De occastandis confiiijs caput L

De explorandis confiij bo iam caput . De constituendo statu belli caput o . De transducendo exercitu per loca hoste infesta cap. 4. De euadendo ex locis dissu illimis. Oput in infidi sinitineresectis cap. 6. ingemadmodum ea quibus deficimus uideantur,o deesse

aut usus eorum expleatur caput .

Dedistringendis hostibus caput . leseditione militum compescenda. 4M . v ethddmodum intempestiua postulari pugne inhibea

tur caput Io.

na adciodum incitandus sit ad praelium exercitus. caput II. De dissoluendo metu, quo milites exaduersis conciderunt ominibus caput II. De occultandis conflijs caput LAR Portius curo, deuictus a lesi syaniae ciuitates, existimabat in tempore rebellaturus,fidutia murorum.

Scripsit it/s singulis, diruerent

munimenta,minatus bellum,nisi con-- festim obtemperassentipit lotissu niveWisi ratibus, eodem die reddi iussit, unaquas urbium, ibi soli credidit imperdium. Contumacesco iratio potuit facere,fomnibus idem denuntiari notum fui bet. I s

149쪽

Hamilcar dux Poenorum, ut in siciliam inopinatus p pellere classeem,non pronuntiauit quo proficisceretur, sed tabellas in quibus scriptum crat,quam partem peti utillatium' uersiis gubernatoribus dedit Agnatas, praecepit nae quis seret,nisti ui tepestatis a cursu praetoriae nauis abduclus ex C. Laelius ad Sγphacem profectus legatus,quosdam ex tribunis G centurionibus,perstaeci struitutis ac minifle . exploratores siecum duxit,ex quibus, L. Statorium:quia sis pius in itidem castris fuerat, quidam ex hostibus videbantur agnoscere occinanda con itionis micausa, baculo ut seditium castigauit. Tarquinius Superbus pater, principes Gabiorum interficiendos arbitratus, quia hoc nemini uolebat commissum,nihil umtiorest dit,qui ad eum a filio erat mibus: lumen uirgaeui;inentia papauerum cupita cum forte in horto ambularet decu fit.Nuntius ne re onsione reuersius, renuntialii, do centi Tarquinio quid agentem patrem uidit et , illo intelh:xit dem esse eminentibus faciendum. c. ccsar, quis lectum habebat Aegaptioru=dcm, per Dciem securitatis, ins ectione urbis, atq; operum, ac simus iter . sic rioribus conuiui s deditus,uideri uoluit captum fit e grasis et locorum,c ad mores Alexandrinos.llitum, ' deficere, dis inteream disimulationem preparatissubfidijs, occupauit Aega pium.

T Ud. . cytidius Parthico bello aduersius Pacoru rege,no ignari

rus Phurneum quendum,nationes ἰγrresten, ex his qui9ς uidebantur,ola quae apud ipsos agebanturinuntiare Pam is,perfidia, barbari ad utilitates uas conuertit. Naqvclraxime Pari cupiebatsim eris cine accidςr l,quc tim. M.

150쪽

edat euenirent,optare sie simulabat. Solicitus itas ne Parthi ante transirent Euphratem,qua sibi superuenirent legiones, quas in cuppadocia trans Tmum habebat, studiose cu proditore egit,uti Olenni perfidia Parthis suaderet,per Zeuma trai cerent exercitum,qua Fbrevisimum iter est,ta omissio alueo Euphrates decurrit. Nams si illac uenirent, Fellera bat se oportunitate colliu usurum, ad eludendos sagittarios. omnia λt uereri,si se in putente capos proiecissent. Indudi hac affirmatione barbari, inferiore itinere, per circuitu ad duxerunt exercitu. Dumque fusiores ripas Chob hoc operosiores pontes iungui instrumentas moliuntur XL.amplius dies impenderunt, quo siparioventidius ad contrahendas usus est copias Eisj triduo antequam Parthus adueniret receptis,4cie commissainicit Parthos Ginterfecit. Mithridates circunuallante Pompeio fugam in proxima

diem moliens γuius consili obscurandi causa latius exissad applicitas hosti ualles, pabulatus colloqui quoque climpluribus, ertendis bicionis causa in posterum constituit. Ignes etia frequentiores,per tota castra fieri tufit. Secunda

deinde uigilia praeter in castra hostium agmen eduxit.

I M. CAES. Domitianus Aug. Germanicus, cum Ger manos, qui in armis erunt vellet opprimere, nec ignoraredi maiora bellum molitione inituros, si aduentum tunt ducis

praefensi boni profectionem suam sie ictu obtexuit Galliarum. Sub quibus inopinato bello affusius, contusa immanium fero professio-cia nationum,prouincij con luit. 1iis suae en-cL. Nero, ni cuperet Asdrubale,ropiusj eius antequasus. Hannibali fratri iungerentur . excidi ccincis linaret, occidere. se Liuio Silinatori collegi esuricui bed 4xarzdatam fuerat,