Pontificum Romanorum qui e Gallia oriundi, in ea sederunt, historia ab anno Christi 1305. ad annum 1394. ex mss. codicibus nunc primùm edita, & notis illustrata. Opera et studio Francisci Bosqueti Narbonensis IC

241쪽

GR. Eo ORIVS XI. 21 inclinata. Petierunt etiam insuper, ut Cardinales de intentione eorum super hoc ipsos certificarent, antea uam conclaue ingrederentur, qui eis responderunt quod de talibus tractari non debebat, donec essent in conclaui, sed eo tunc super hoc cum Dei adiutorio mature , & debite deliberare intendebant,& facere illud quod videretur eis esse melius pro bono regimine Ecclesiae de totius populi Christiani;rogaueruntque,

de requisiverunt ipsos Vt cessarent a re- .

questis, & verbis huiusmodi, quae minas expresse sapiebant, & ex quibus impres.sionem ipsis per eos fiendam supplicabantur vehementer, quam si facerent eos ex tunc auitauerunt, & incantauerui, quod

si eius occasione aliquem eligerent, ille non esset Papa, sed intrusus. Sed ipsi de istis non curantes, a requestis, & verbis suis huiusmodi desistere noluerunt, priamo in ipsis continue perstiterunt, secundo ne Cardinales possent Romam egredi, aliumque lodum adire, ubi eis facien- . dum fore videretur, pro electione futura liberius facienda, Romani praedicti claues & custodiam portarum M pontium urbis prius existentes in manibus officia-

242쪽

118 GREGORIus XI. lium Ecclesiae sibi usurpaverunt , passus etiam 3c portus, sui districtus per terram. M aquam adeo claudi & custodiri ordinarunt, quod sine illorum scitu,licentia,

dc voluntate ab inde nullus egredi poterat seu exire, nec etiam essent aliqui, qui eorum malitiae obviare possent, quique ne in dictos Cardinales insurgerent,prΟ- uiderent de remediis Opportunis, nobi .

les, de Principes Romanos ad haec sufficientes, Sc optimos facto edicto publico

cum poenarum magnarum additione de Roma expulerunt, locoque ipsorum rosticos, homines effraenatos, Utique bestiales, ac ratione carenteS, Corum Voc

bulo Montanarios appellatos addictorum Cardinalium terrorem in multitudine innumerabiliter Romam intromiserunt; qui die nocteque armati intendentes ipsos, eorumque familiares verbis opprobriosis , comminatoriis continue flagitabant. Cotra ipsorum etiam voluntatem de facto ordinarunt custodes conclauis, qui per ipsos eligi consueuerunt, esseque viri probati, in talibus experti ipsisque confidati, homines satis eis extraneos in talibus omnino inexpertos , de quorum etiam fidelitate multi timere, Sc

243쪽

GREGORIus XI. suspicari poterant, & debebant cum es sent Romani,qui in cibariis ministrandis,

de aliis contra ipsos multa mala poterant machinari & operari : erant etiam simplicis conditionis , dc infimi generis, sic

quod non potuissent aliis in aliqua re,v lentes resistere quoquomodo. Ex eorum insuper ordinatione, hora, qua Cardinales intrare debuerunt conclauo, nedum

dicti Montanarij, de rustici,sed etiam criteri populares Romani Vt plurimu arm ii, congregati extiterunt in platea sancti Petri de directo sita ante portam Palatij, ubi dictum erat conclaue paratum, qui Omnes Una voce tumultuosax horribili clamarunt, &vociferarunt aliqui dispositive, Romanum vel Italicum Volumus, vel habebimus, aliqui praeceptiue, Romanum vel Italicum habeamus, alioquin: sicque clamantes, dc vociferantes , una cum dictis Cardinalibus conclaue sint egressi. p Ppter quorum pressuram nimiam vix , dc cum magna difficultate Cardinales conclaue intrauerunt. Post quorum ingressum praedictorum quam plurimi intra Palatium remanserunt,immo ipsum quasi totum occuparunt, se ipsos recludentcs in cameris, dc locis, qui

244쪽

bus dictum conclaue circumdabatur, Mpraesertim illis, qui de directo erant subintus ipsum,in quibus fractis portis, muro violenter subintrauerunt: alij vero ab extra circum Circa dictum Palatium, remanentes , sic S taliter ipsum circumdederunt, quod illud vel exire nullus poterat nisi incideret in manus ipsoru . Dictis etiam Cardinalibus intra conclaue existentibus, ac in propriis logiis seu c meris iam reductis, custodibusque conclauis ipsum claudentibus contra morem solitum, qui est, quod nullus debet, ad ipsos in conclaui inclusos ingredi, nidi post electionis Papae celebrationem publicationem, de hoc certificati, ipsum intrauerunt duodecim capita regionum, cu aliis pluribus ipsos concomitantibus, petentes quod statim simul omnes in alio loco congregarentur, quia ipsi eis loqui volebant in communi, de quo ipsi valde

turbati fuerunt, dubitantes tamen eorum indignationem ipsosque contra eos

amplius irritari, si in hoc non facerent quod petebant, licet admodum displi-

Centes omnes in capella conuenerunt,

ubi ipsi affuerunt, dicentes, Domini, pro parte Romani populi alias vos saepe re-

245쪽

GREGORI Us XI. 23Iquisiuimus ut velitis eligere in Papam aliquem, qui sit Romanus vel ad minus Italicus, 3c quia usque nunc quid super hoc facere intenditis nihil nobis clare respondistis,ideb iterato vos de hoc nunc requirimus , Volumusque ut modo expresse nobis dicatis voluntatem Vestram, ut ipsam dicto populo nos mittenti referre valeamus; quibus dicti Cardinales di-Xerunt , secundum quod alias in similibus requestis per eos ipsis factis fecerant, quod non erat de hoc tunc hora faciendimentionem, tamen auxiliante Domino in hoc facere proponebant, illud quod videretur eis esse utilius pro bono regimine Ecclesiae, ex quo ut sperabant, tOtus mundus, & ipsi deberent merito contentari. Qui hoc audientes, Ut male contenti quia non clarius exprimebant eis mentem suam, ipsis dixerunt, & nos clare dicimus vobis, quod si non faciatis illis quod petimus,dict' populus de vobis m, te contentabitur,& Vt tenemus Cotra vo Comouebitur,ex quo sequentur scandala& pericula maxima, quibus, de dissicili poterit obviari, Sc ita praedicimus Vobis, vi bene deliberantes in agendis prouideatis circa securitatem personarum Ve'

246쪽

derunt prout etiam alias in verbis simili-hus responderant effectualiter prote. stando, ista verba manifeste sonant mi nas,8c clare indicant, quod impressio, Muiolentia per vos, & illos, pro quorum parte ea dicitis. Contra nos procurantur, ω machinantur: Et ideo expresse nos dicimus vobis, quod si per vos aut ipsos

aliqua contra nos attententur, prout sonat verba vestra, & contingat vos talium occasione aut timore aliquem credetis

habere Papam& non habebitis,quia non erit,&sic ipsi conclaue exiverunt. Regens vero ossicium Camerarij qui pro tunc territus iusto timore ipsorum, qui 'eum capere vel interficere fuerant in chinati, in castro saneti Angeli reclusus ad hoc vacare non audebat prout moris

est , ordinauit quod partes conclauis Caeterae partes palath fortiter clauderentur, ne aliqui ad loquendum curii ipsis Cardinalibus contra iuris dispositionem, aut pro ipsorum inuasione ad eos de facili pertingere possent.Sed deputati ad custodiam palatij, qui erant de officialibus eorumdem haec: fieri minime permiserunt, immo ex ipsorum ordinatione,aliae

247쪽

GREGORIVS XI. a 3 partes omnes ab illa hora in antea ex toto apertς remanserunt,illam autem con-Clauis portam vix & cum magna dissicultate claudi permiserunt & hoc etiam tarda hora n inordinata, cum iam rei omnes Cardinales lectos intrauissent. Praedicti insuper palatium occupanxes,&ab omni parte circumdantes tota illa nocte non cessarunt clamare, & vociferare vocibus altis,& terribilibus, aliqui Romanum vel ad minus Italicum Volumus, habeamus vel habebimus , aliqui vero moriantur,moriantur, illi vero qui de directo erant subtus conclaue,cum gladiis,& lanceis, ipsius solarium fortiter concutiebant 'ad eosdem Cardinales per amplius terrendum M molestandum : aggregarunt etiam arundines, siue Cannas

siccas, & sarmenta in grandi quantitate ad supponendum ignem solario antedicto. Propter quod dicti Cardinales nec immerito turbatissimi fere totam noctem illam duxerui insomnem, qui dum de mane essent congregati in capella, suasque audirent Missas, Romani praedicti, ipsi in loco capellae contiguo,soldque tantum pariete ab ipsis distante, dunati, voces suas terribiliores ac altiores quam

, iiij

248쪽

α34 G R E G o R I v s XI, prius exaltare coeperunt in tantum, quod vix audiri, aut intelligi poterant Missas ipsas celebrates. Campanas ins er gros-1as campanilis Ecclesiae sancti Petri Palatio contigui, ac etiam illam Capitolij ad Martellum seu modum quo pulsari,

seu percuti solent, cum adunatur populus ad rumorem seu hostium inuasionem, indesinenter uno impetu eodem 'Contextu pulsauerunt , ad quarum sonitum populares alij velut furibundi cucurrerunt ad Palatium, Ut plurimUmarmati ipsum intrantes , quotquot intra recipi potuerunt , aliis ab extra manentibus ipsum undique circumdantibus , qui omnes una voce tumultuose, & horribiliter clamarunt &vociferarunt, se omnino habere velle Papam Romanum vel ad minus Italicum , venientibusque ad portam conclauis, ictibus, Mpercussionibus validissimis ipsam percutere coeperunt, alta voce ab extra petentes , ut ipsius fenestrae per Cardinales a parte interiori confestim aperirentur. facto petierunt ut ipsorum aliqui ad eos ibi venirent locuturi, ad quos de

aliorum mandatio iuerut tres Priores cin

iustibet ordinis, qui ibidem viderunt,

249쪽

G R E c o R I V S XI.& inuenerunt multitudine innumerabilem armatorum paratorum Vt euidentis.

sime demonstrabant statim in eos irrue--, te, ipsosque interficere; clareque& in-eorsi Veria

telligibiliter eis dixerunt, quod statim &sine ulteriori mora eligerent in Papam aliquem Romanum, Vel ad minus Italicum, haberentque pro firmo, quod nisi ita facerent, confestim, & inditate, ac absque quocumque remedio omnes inciderentur per petias siue frustra, de hoc idem eis dixerunt &super eo aduiserunt

ipsos aliqui Cismontani, qui eos diligebant , ibi tunc existentes de eorum in- 'tentione iam certificati. Dicti autem tres Cardinales conati sunt ipsos cum bonis,& blandis verbis retrahere , sed tunCunanimiter fortius infremuerunt, &Vo- .ces suas exaltarunt, quae cun er ipsos aliis Cardinalibus reuelata fuissent, om- .nes nec immerito attoniti & stupefacti cogitare coeperunt, Zc inter se mutuo loqui quid facturi essent. Sed cum clamor& tumultus praedictorum augerentur, S de sebito insultu timuerunt, fuitque de Voluntate aliorum, quod dicti tres Cardinales , qui prius eis locuti fuerant, addictam fenestram redirent, causa ipsos

250쪽

GRECOR Ius XI. retrahendi si possent, quod si non possent aliter eis dicerent, & promitterent pro parte omni, quod haberent Papam Romanum vel Italicum prout petebant, i fra horam tertiarum diei subsequentis, sperantes quod sub huius promissionis praetextu a suo dicto furore retraherentur : quod & dicti tres fecerunt, sed nec sic alij se retrahere voluerunt, immbnea

cessare ab incoeptis r timc iidem tres ad alios redeuntes , 5c eos de praemissis i formantes, ad inuicem Conferre coepe runt,quid Ecclesiae & eis foret expedientius , in praedictorum manus incidere, aut Contra conceptum, seu velle proprium, aliquem ipsorum eligendo ino dinatae condescendere voluntati. Sed propter augmentum dictorum clamorum, & fortificationem percussionis ad portam aestimauerunt ipsius subitam fracturam, & sic mortem iam propinquam ipsis imminere, cuius timor adeo cordaeorum conturbauit, quod citra ulteriorem deliberationem insistere nequiuerunt , sed solum ad haec declinauerunt, ut omnino ad mortis euitationem, totis viribus, & viis omnibus intenderent, S Vacarent. Et quia visum hoc fuit eis non