장음표시 사용
431쪽
tus . Reg. Optimus Profecto vir rarentius, ct quem tin in .
privata sortuna amicum unum Plane ex omnibus eligas . Verum jam non amplius Privatus es , Seiane , cui sinimorum virorum sit coniunctio expetenda . Quo tandem in loco nunc Τerentium habebis P Quicquid incoeptabis, quod- ' eumque inibis consilium , tuis scilicet rationibus consonum,
obiicies se se ille , & te, quasi in libera Republica i reprehendet , atque ab incoepto conabitur abducere . Si
quid honeste , prout ipse putat , seceris , laudabit , alia omnia aspernabitur . Sej. Novi ego hominem, haud fallaris , Regule; injuriae est etiam alienae impatiens : illi ius suum cuique reddi vitae regula , ac societatis columen videtur: praemiisque & poenis , prudenti ac iusto temperamento adhibitis,omnem Reipublicae administrationem censet contineri. Millies ab ipso audivi , non dubia rex est , Reg. Quid tu ergo hoc homine facias Z Profecto, si rem recte aestimabis, Puerum eum .dhuc esse dices, ct civilium 'retum ignarissimum . Sedebis scilicet , eo authore , cum Τiberio merita cuiusque sedulo expendens, ct hunc praemio, illum Poena assicies, certa nimirum lege , & quasi ex Praescripto . Nae Vos ociosi nimium , immo nimis quantum negociosi eritis , si quasi aurificis lance adhibit, meritorum momenta eXPendetis. Praeterea quodnam iste ius iuscuiusq; autumati Quamno vocat iniuriamῖ Risum movet profecto. omnia Pro arbitrio agere,id vere magnificum ac imperatorium est . Puer ille est cano capite , crede mihi , nihil sani sapit, caecutit in Republica ut qui maxime . Sej. Bene quidem se hoc habet. At Tiberio de il- , Io sorte interroganti quid potissimum responsi dabo Z Reg. Laudabis scilicet, sed ut Philosophum, ut Oratorem, ut
Poetam. Addes,eum veterem Rempublicam animo fovere ,
& Catonem semper ac Tullium serre laudibus . Nunquam vero quod Prudens sit Senator , dices , quod Provinciae
432쪽
4I radministrandae ob integritatem aptissimus quod militaris rei maxime sciens . Haec cavendum nam hoc maxume & huiusmodi aeque de omnibus tacenda , & aliis quando vertenda etiam in crimen . Sej. Si duo praeterea tales viros haberet modo Respublica , ut te esse sentio , quti se R ,manarum rerum gloria attolleret i Ut mihi di- eto citius tenebras omnes despulisti animo i Essiciam te , Regule , si vivo, ut honoribus & opibus omnes post te Romanos videas . Reg. Scio quid possis , nec quid velis ignorare patitur hodiernus sermo. Abeo ut tempori ad coenam veniam . Sej. Abi , vale , te expecto lubens . Deum immortalem l Nequam hominem , & penitissime scelestum I At quae loquitur maximo mihi sunt usiti. Faciam n hilominus , ut iste omnium Primus sentiat , qua me docuit , ea me optime cli dicisse
Jareeoae Ilus G Messi νω. Audeo , te iam eo divitiarum Provectim, ut
in exundante pecunia Paternas aedes exornes , di
fundo dotali alium longe maiorem addiderig, & late comtinuaveris. Euget Galene, euget Med. Quass non idem di ipse Iampridem feceris, quum post urbanam domum , maritimam quoque villam magno sumtu aeclificaveris, α ingentem insuper pecuniam foenore Posueris I ut rePOne re tibi longe aequius postlin , euge Iamniam , e ge i Jur. Iniurium hoc , & maxime dispar , adm dum enim cliversi via imus : nam tibi morbi, morsque aliena lucro est , ct quod maximos aliis luctus aneit , tibi volupe est & utile , mihi non item . MILScilicet tibi a risu ci choreis provenit pecunia , non e
433쪽
4 Iccivium discordia, ct e familiarum aerumnis. Jur. At mihi noctuque diuque est vigilandum , alienarumque rerum perpetuo satagendum , acriterque quotidie Pugnandum , ac plurima etiam siclibenda , ut aliquam tandem ab invitis plemnque tantorum laborum accipiam mercedem . Tibi vero pro circulatoria sane levique opera , dc Plerunque noxia aurum ultro astatim quotidie aggeritur. Med. Ne secreta artium aggredere οῦ nam si levis opera tibi viecturnostra , mihi tua plane leviss: ma ; & , si verum loqui
volumus, soli nam sumus, paria omnino facimus, verbis siquidem uterque pugnamus : & , contra quam Hei cules ille gallicus solebat , ore auream catenam non effundimus , sed attrahimus . Ior. Quid tu mihi nugas vestras objicis& cantilcnam tralatitiam i Semper eadem cst utile soliti estis,
ut nil piaeter admodum mcdiocrem mc moriam ars vestra re quirat , os ad gravitatem compositum , ac ampullas Praeterea,
atque exotica verba & vere scxquipedalia. Med. Unicuique suum, ait Iustiniantis : ne veniam n bis , quaeso, provinciam invitis atti ibuas . An vos aliud praestare potestis , quam millies repetitam crambem identidem barbaro ac insciavi sermone consulentibus, ac Judicibus apponere , & stupet cilio interea , qinisi magna quaedam loqueremini, audientibus ina nere t Jur. At, obsecro te, Merdice , in tanta causiruin Vatietate quo Padio idem possemus omnibus obtrudere tiniquus Porro es . Med. Sapienter quidem , Cucule. Scd
nos unum , credo , usquequaque mortium curandum ad gredimur , quod evenire oporteret ut iisdem usique ver his uteremur. Uidem quo te abducat nimium contenden
di studium 8 Jiar. Quid tu audes modo homini simiam
componere , Jureconsulto Medicum i servum quidcm do mino : nam vos servili admodum arti operam datis , nos vero Plane imperamus . Dclirare hoc quidem estis
non , ut sani Solent , loqui . Med. Meam Provi inciam
434쪽
ciam ne invadas : ego pro tribunali nam mea haec est tutisdictio pronuncio , te delirio graviter latiorare , atque helleboro promte indigere, non me . Caeterum , ut insaniam tuam ipse fatearis , inficiare si potes, inter mo tales , solos medicos vel ipsi Imperatori imperare . Jur. Nil hic Medici arte est opus; manifesto te intemperiae tenent, quicunque audierit , nostet. Med. Quorum vis hominum non refugio aibItrium , modo iureconsultus Judex ne
. XII. Crastis G SMov. Craef. Mnia tibi patefieri iussi, Solon, ct pecuniam
di aurum , argentumque ac Iapillos inspicienda exponi : nec non Armamentarium , naves , equos , ele phantos, ct quicquid denique praetiosius apud nos asse vatur . Credo parem mihi Iegum neminem esse , aut magis beatum , & Graeciam tibi tuam pauperem , immo sane inopem pos hac visum iri . SOL Magnam hercle auri vim vidi , argentique massas pretiosam vestem , arma, equos , atque hujus generis quamplurima ; laci lii- hil, Rex, eorum , quae beatos essiciunt mortales , quaeque lego serio inqui. ebam apud te , ' inveni , ct maxime tari ιlia deesse admiratus sum . Cras. Quaenam isthaec sunt , i hospes t Solus enim , aliquid in nostra fortuna deesse arbitratus es , quum reliqui mortales omnes , ingentem honorum Cmnium redundantiam apud nos ossie ci ediderint iὲ ideoq;me beatum ac hominum felicissimum praedicaverint . . SOL Neminem prosem unquam ob aurum , argentumque ac lapillos beatum essici posse reor , quae & ipsa sensu carent , di meliorem ac Dpientiorem nequeunt eum essi-
435쪽
itere , qui ea possidet Homines sapientia 2 virtute ad stlicitatem niti decet , non divitiis aut Potentia , quae
inania sunt , di saePius nos in vitia Praecipites agunt . Cras Omnium scilicet mortalium vota reserehendis , atque unum te cunctis praestare ingenio autumas, qui desipere, sibique malum quaerere caeteros arbitratis , cui ea cor-cti sunt, quae Natura ipsa expetenda docet. SOL Unus ego tibi sorte , o Rex , veritatem eloqui non dubitavi , non autem unus haec sentio et quum innumeri Athenis , &Spartae , atque in universa sint Graecia , qui haec disciant , & loquantur . Te vero aud mirum eli , nunc primum haec audiisse , qui regia dignitate es Praeditus . Craef. Fateor equidem nanquam anten ac hujusmodi sermonem ad meas aures accidi lla: at car id ita eoenisse censes, quod Rex sim, elo ere, qaae G . S I. Quippe inter servos versaris , qai veritatem vel ignorant , in vel tacent , di omnia spe aut metu ducti elotuuntur aet faciant , nec
sibi aliud in vita proponunt ,- quam tibi sabblaruli: i , ad supparasitari. Croes omnes igitur mentitos putas qui mecum hactenus locuti sunt Θ meque ipsum adeo hebetemia sane insipientem , ut quid verum, quid falsum sit nequiverim dignoscere t S I. Ρene 1 in te mihi irasci video , quod Pauca quaedarn tibi elocutus sum :nam Graecorum libertatem ignoras . Τacebo itaque , dicito hinc abire satagam , quando nil tibi prodesse possum. Croes At mane Potius Solon , audiam enim te de L 'inceps aequo animo, nec quod a me dissentias vitio vertam . SOL Parvum quid polliceris , sed satis id mihi est: si quis enim veritatem hodie audit tantummodo , cras sor lasse poterit α illam amplecti a
436쪽
Craef. Udius tertius quaedam locutus es hospes .
L quae nova mihi omnino acciderunt Sc inopina , nec adeo admodum grata. Nunc te ideo evocari impora vi , atq; in interius hoc conclave adduxi, ut libere mecum quicquid libuerit proloquaris r aveo enim aliquid de Athenicnlium sapie dita degustare . SOL Ualde iam profecimte leor, o Rex , quod me rursus audire vis r sed quid tibi ultro dicam nesci o , interroga si quid lubet . Cras Me felicem hei i negabas esila si rem memini , licSt divitiis , is iam , gemmis , Omnis genei l . voluptatibus ops ditum ipsuper equitumque ingeutibus copiis , armi , , navibasque affluerem , quod in una Mi Mute beatitatem ponet re videbare. Nunc illud a te; audi e cupio ecquaenam sit tandem isthaec virtus , in qua tantum te confidere animadverti . SOL Maximum hoc est , d aese quod po- sulas : Ld Citiese vis ego resipundeam, ast Regi 'or ito a te m. hcc intei est y SOL Ualde quidem nam ather Privato hi mini de virtute loquerer , admodum aliter Regi: Priuato, Gin c; enim hominum virtus vix seipsos egi editur ;Rcrum Virius nat Mnes. intdgras populosque inplectit tir topef. Nu iri alia igitur natura riuui est, alia :r amet una
hcni initim Z Nec qucd Bonum his, vis tutique isti tuae est consonum , 9 illis itidem est y SOL Non ita se hoc quidem habet , Ied u ia virtus cademque usque est ; disΓert tamen maximo usu atque utilitate . Nam iustitia , quam strvat pariter , vix est ut iustitia appelletur ; cuius enim interest , huiusmodi i hominem justum eo aut ini num i Prudentra pariter , liberalitas , clementia , tem
437쪽
perantia ἰ constantia ἰ nullius prope usus sunt quod
ad humanam societatem attinet , in privatae sortunae hominibus r sed eaedem in Regum, Principumque virorum moribus , veluti gemmae quaedam nitidissimae refulgent, summaeq; praeterea sunt mortalibus utilitatis. Craes Gamen quoddam virtutum mihi obtrudisti, hospes, quum unam pollicitus esses . Semove , quaeso , reliquas , una mihi sat est . SOL Ergo Iustitiam seligam , hac etenim una virtutes fortasse omnes continentur. Craef. Portenti simile mihi est , quod loqueris, unam virtutem caeteras Omnes complecti. SOL Minime mirum hoc sane r nam, ut rem paucis explanem, qui in Deos immortales, in hominum genus, in se ipsum iustus est, is veia perfectus atq; omnium virtutum cumulo optimus haberi debet. Craef. Deleri ergo a virtutum albo aequum esset reliquas illas omnes, quas modo praedicabas, nec iam virtutes appetendas dicemus posthac , sed Virtutem , quando una Virtus est, non Plures. SOL Id sane verum est: & plura nomina non plures -- ciunt virtutes , sed potius unius virtutis varia ossicia dein signant . Nam qui temperans est , erga se iustitia utitur, quod cor ri aeque ac menti consulit , voluptatibus ac ciborum redundantia abstinens , quae utrunque solent v
hementer perturbare. Qui largus & liberalis est , is opis suae indigentibus iustitiae legibus subvenit : admodum
namque aequitati naturali consonum est , quibus abunde ea quibus desunt impertiri . Pietas itidem in Deos di parentes iustitia est : nam di illorum excellenti naturae , ct horum heneficiis aequum quammaxime est , cultu & obsequio nos gratos ostendere . Atque ita de caeteris, quas nominavi , dicere possum . Cras. De una hac itaque linqui lubet , Solon r sed modo coenandi tempus instat , in crastinum hunc sermonem reiiciamus.
438쪽
craef. 4 tam latum huc descendi , ut tecum semotis lis arbitris colloquerer : nam miro quodam desiderio assicior te audiendi . Age igitur , hospes , quae de
iustitia habes , deprome , namque hanc maximam virtutem heri appellabas , eamque magnifacere videbare. SOL Dissicile est eum Rege de iustitia loqui et nam in summa Potentia non quod aequius Plemnque Probatur , sed quod utilius ac iucundius. Absurda proinde tibi oratio mea videbitur , si regale Sstigium ad aequitatem cum caeterim mortalibus Gonabor adducere. Craes. Quid hoc sibi velle dicamῖ Nec enim Plane intelligo. MI. Tribus hoc, quicquid est,uerbis absolvam. Si iustitiam vis cciere, aequo te iure cum caeteris omnibus esse arbitreris necesse est: immo hoc amisplius in tua sortuna esse, quod non tibi fit satis, ipsum iustum esse , sed oportere insuper , ut alios ad iustitiam exercendam compellas . Hoc nempe est Regem esse. SOL Iam tu opificem me quemdam di fabrum ex Rege effecisti:& sane maxime durum atque operosium vitae genus Pro ponis . At quid ita me dicis, aequo iure cum reliquis debere est y Nonne aliquid interesse putas nos inter qui imperamus, ct eos qui nobis parere debent p&I. Sane interest et sed ut Patrem interdi liberos. o. Cur non Potius, ut servos inter S Dominum y SOL Nequaquam istud . Caeterum credis , aliam dominorum , aliam servorum naturam esse Θ Craes. Ego vero non adeo 'malignam fuisse Naturam arbitror , ut omnes homines pares esse voluerit Su. Quod ad hoc attinet , non id quidem voIuit Natura r immo quosdam homines servos nasci iussit , quosclam liberos . Sed hoc
439쪽
matus m s a Potentiorum vis corrupit, ut saepenumero serviam liberi , servi dominestur . Craef. Eandem mihi Naturam modo omnes in aequo homines posuisse dicis., mcdo quosdam imperare aliis, atquς hos illis obedire voluisse . SOL Planius exponam hoc , ne in errorem incidas is Rex . Pares sumus Om eS.sa homines k ut ca tera animalia inspiciamus et ut chii ' omnium equorum, &c nυm eadem natura est , ita dc hominum . Rursum, ut equus equo P ac stat , conis cani si quod equorum &canum natura fere P. . lia'; ius in asiquo cli cane aut equo; i; a , quum homini lip om nte , ingenio, moribusque Ionge piaestate prosecto P sit, is qui talibus caeteros supereminet, ut Pote melior ac D aestyniim , Piaeelse caeteris equum est . Haec ipse docet Natus a , , atque haec prima sunt iu- .nitiae fundamenta . Soc Nilum, . ita incxpicibile inter ho- mines, influuis , i Olon ; nam quum nemo velit aliis ingeni ', Qxibusque sidere , i ad Rrina ex vim res perpetuo speetabunt , ut uter iure in Peliet , uter serviat , digito-
sepiur . SL Mye ideo apud nβιiones , qui Reges pati
possunt , institutuin yst , ut omnium sum iis unus eli-MIur qui. ims Moeri ,r ea lege is ut ei Obediant universi . Optimus MLI44M eligi dc rct cit ut Naturae lex servaretur . quae GH nmibus Uaeesse voluit . Verum utcunque res meid mi , certe illum qui caeli iis imparat summa ope niti decet Hyli Probitate si ustantstas liber: lit atς,iιingia omnibus lon QPrpcyatteat. usque, quibus Riqecit, sit quam: . illimus. Manzρquaei i nam tu Reges pro subditorum utilitate si e os esse aibitrari videsis, non contra . Sol. Profecto ita reor ni nisi tibi aequius videtur , tot hominum millia proptes iuniusti homini, voluptatem , S compendium nasd . Croes, Servum ergo Regem essicis: qimenam haec tandem iustitia esti,' Meatio destrare Graecos vulgo nuxu λ- . Craef. Agnosco Lydi hominia', α
440쪽
Regis sermonem At ne quidquam taceam , quod tibi pollit prodesse , 'audi Rex , ut occoepisti , Graeci hominis octi ramkta i Nil homine dignius; Graeci arbit risi quam hominibus prodesse et adeo ut apud nos qui genus
humaniani magnis beneficiis umecerunt L inter deos sint relati, hanc scilieet meritorum morum a gratis homini bas assecuti mercedem, qua nulla ma Ir a nobis dari, atq excogitari putest. o. Doetiim cloees, quis haec non novit e SOL Quid ergo, Cererem. Palladem, Vulcanum , Bacchum , Herculem cae iterosque , servos hominum appellas , quod ad eoru in uti litate in curas α' studia' convel terunt 3 Craef. Absurdum liuo equidem esset. SIL Absurdum attamen tibi modo videbatur , quod Praecipitii Regis ossi iam diezrem , Ρopalis , huibus prii eost , ' prodesse Prodrest uatem si sane
imperabis . o. Revolvimur faciliustitiam, casus ego audito tantum nomine conturbIr plane, hospes, dcirascor: nam haec mihi maxime videtur praeter omnia cainime potest ui adversari. o. Num ad ersari nauclero diceres artem , qaae eum doceret , quo Pacto is navis eursum quam recti I1me mcderaretur Z Hoc Icilicet ivllitiae munus est , ut doceat quid agere , quid vitare debe imus . Cas. Dab a 're autem aliquid. regem agere , aliquid vitare , sane ea iniurium e nam omnino pro arbitrio agere id demam regium est . SOL Regium ergo fuerit, passim saevire, ultro in si,ntes occidere omnia ad suas voluptates' referre, bona
civium diripere t Nam haec & ejusmodi velle aliquanda possies , o Craesse . Craef. Quid velim quid nolim , id
enimvero me umim scire decet , 'alios inquirere nefas , nec tutum ess . SII. Satis pro imperia r at cum satrapa
aliquo modo loqui' te censes , nun c. ini Vii tecta homine , qui d8 sustitii tecum verba ficit . Cras. Aucer hinc celeriter , quae G , hospes, incommissim istam, nyquid asperius dicam, , virtutem t eamqaz teculia primo'