Adenographia & uteri anatome nova A. Nuck

41쪽

a . A DENO GRAPHIArente, Papillam flatu turgidam reddidi , inflatamque aeri libero tamdiu exposui, ut siccatam oculo , non ita quidem nude , . sed speciatim micros copio armato , ad lubitum eXaminare licuerit. Mox duplex fibrarum series mihi oblata, altera ex fibris majoribus retiformibus composita, altera itidem fibrosa, sed delicatissima, exiguis admodum, variae formae foraminibus pervia ,

ubique fibris majoribus firmissi

mh annexa. Harum structuram, ob regularem, quem fibrae minores observabant , ordinem , Plane stupendam reperi, nec memini, me unquam in aliqua microcosmi parte similes detexisse. Fibras autem tam majores , quam minores , undiquaque Papillarum integumento firmiter

annexas vidi, & si alibi dictarum Fibrarum origo quaerenda, nullibi

rectius, quam ab hoc involucro de- dueenda foret. Texturam hanc fibros m notabunt Fig. VI. VD. M

VIII.

42쪽

CuRIOSA. asDetecta itaque hoc modo fibrosa Unde Papillarum substantia, faciis concipimus , unde flaccescant eaedem, &CX contactu puerorumve sectione

iterum erigantur. Praeter enim C pillae uxPiam lpirituum , continuo affluenis tibiartium, ut ex exquisito illo sensu apparet, Arteriolae Papillares dum suctio peragituro sanguinem , per

modum eXtravasationis , copiosius Evomunt , & fibrarum interstitia diastendendo in tantum replent, ut Papillae , duplo triplove naturali majores appareant ; ad quod non parum facit , continua frequensque Papillarum humectatio , qua , Ope salivae infantis irrorantur , hinc fibrae partes culaneas constituentes, relaxantur , dc relaXatae facilius cedunt. Tumidae manent , quamdiu venarum ostia, a sanguine inter fibras hasce haerente, notabiliter premuntur , verum suctione cessante,& in ablactatione spiritus parcius influentes , Venarum apertionem, ostiolorumque reserationem , prΟ-

43쪽

Iarum mala, unde.

2 6 A DENO GRAPHIApter minorem renitentiam , causa re debent, hinc sanguis ille, venas hasce subiens , Papillam iterum detumescere facit. Colorque intenserubicundus , ob minorem sanguinis pressionem , pallidiusculus reddi

tur.

Sanguis hicce , diutius in Papil

lis haerens , acrimoniam concipit, porosque culaneos perfringens, ejus particulae acriores impetum se ciunt in partes culaneas, easque fis

suris dolorificis deformes reddunt, hocque incommodum facilius introducitur, si ipsum lac fuerit acidius , lactantisque infantis sanguis intemperie laboret salina, aut acida. Cujus saliva vitiata sese insinuans

in poros , partes culaneaS profundius disjungit , malumque notabiliter augetur; si denudatas mammas aer ambiat frigidior acriorve, cujus injuriis particulae aereae altius penetrantes , molestissimam matri inducunt sensationem.

44쪽

DE GLANDULIS, CONGLOBATIS VULGO DICTIS.CAPUT PRIMUM

De Glandularum Membranis. Ad Glandularum Anatomen , Memis

necessaria erat Membrana rum , Glandulae substantiam 2 'ambientium , cognitio , quae Glan. C-dulae aliquam conciliaret firmitu tas am-dinem, earumque substantiam, intratium. Certos quosdam terminos , coerce

Membranae tales duplices nobis' ' Occurrunt , altera eXterior, interior altera. Exterior tenuior , totam includens Glandulam , in plerisque subjectae membranae firmiter adeo adhaeret, ut saepe, non sine dilaceratione , a subjacente Membrana possit separari, in aliis vero laxior ejus est adhaesio, & separatio facilior. Fibris potissi-

45쪽

potissimum constat circularibus, principio & sine carentibuS , eXcepto vasorum circa ingressum , quo fibrarum illa series turbari solet. Vasa habet quadruplicia , duo adducentia , dc totidem abducentia, de quibus infra , ubi de Glandulae interiori substantia , cui haec vasa

etiam competunt.

Unde autem Membrana haec originem trahat , difficillime explicatur , an ab expansa peritonaei portione , ut aliqui sorte crederent, mihi verisimile non videretur , quia in variis corporis nostri partibus, Glandulae conspicuae , in quibus tamen peritonaeum quod solummodo viscera abdominis includit bnon occurrit. . Imo in ipsis artubus Glandulae occurrentes , simili teguntur Membrana , quali eas tectas invenimus in abdomine. Probabile magis videtur, Membranam hanc teXturam esse vasculorum minimorum lateralium , tam egredientium quam ingredientium. Sepam

46쪽

Separata exteriori Membrana, quod dissiculter in nonnullis peragitur, occurrit altera crassior cominpactiorque, Glandulae substantiam immediate ambiens, vasis tam inforentibus , quam efferentibus prae- primis perforata. Caeteroquin adeo angusti ejus pori Occurrunt, ut aer, vi licet per vasa infusus, per poros tamen Membranae ordinario non exeat, cui rei haud parum consertΜembrana exterior, modo Proposita. Variis donata est fibris , longitudinalibus , circularibus & obliquis, semet infinitis locis, sed ordine plane irregulari , tangentibus. Vasa itidem obtinet tam inferentia, quam efferentia , ab iisdem ramificationibus , quibus eXterior Membrana,

oriunda.

Memoratae hae Membranae , licet b22. ordinario albicantes , aequales laeves conspiciantur, non raro ta- Pi μ' men ab humoribus , intus stagnania 'tibus , coagulatis & induratis , superficiem acquirunt tuberosam &

47쪽

3o A DENO GRAPH A inaequalem , gratusque alias Glandulae color, faciem assumit, prae nimia flavedine , rubore aut nigredine , notabiliter deformem. Et speciatim Glandulae Laryngis Pulmonumque, tali nigrore, in Tabacisu-gis tinguntur , uti multiplici experientia nobis constar.

CAPUT SECUNDUM.

De Glandularum Textura interna. Ne, dum nucleum quaerimus, in cortice haereamus , Glandularum interiora perlustrare juvabit. Diu, fateor, in illa fui opinione, Glandulas hasce nonnisi vasorum

minimorum complicatorum esse acervum , regulari tamen modo ita dispositum, ut variae ramificationes arteriolarum implicatarum , praeter Venas , tandem in duo, tria, vel plura abirent vascula pellucida , lymphatica vulgo dicta, eaque Glandularum quasi excretoria esse. Sed res long

48쪽

CURIOSA. 3IIongh aliter nobis visi , idque o casione subjecti humani , ante biennium violenta morte extincti , cujus Historiam paucis enarrabo. Vir quidam , triginta circiter amnorum , Baccho , sed potissimum Cerere, delectari solitus , post prandium cum quodam alio riXas m vel , & verba statim in verbera m lat. Sed irritatus Antagonista, scio- peto , globulo plumbeo Cnusto, rixarum motoris , alterius lateris, abdominis musculum rectum ita

trajicit , ut intestini ilei pars ilico

per vulnus eXiret , & extra abdomen pendula conspiceretur; sauciatus hoc modo graviter patiens , vitam cum morte eadem hora commutarufuit coactus.

Inspecto abdomine , vasa lactea, centum forte in locis , chylo adhuc turgida quod rarissimum in subjecto humano videre contingit)conspeximus , mesenteriique clandulas , succo quodam tumenteS, perlustravimus. Sciendi cupidi , quale

49쪽

3r A DENO GRAPHIAci, quale inter Iactea & Glandulas dbctas esset commercium , vasculum η' aliquod , ab intestino exiens , pluri- examen mis Valvulis intro foras spectanti-ηψνμ ' conspicuum , per tribulum alligatum , nostrum injecimus Mercurium 3 praeter omnem exspectationem , jucundissimo tamen spectaculo , vidimus, ab injecto mercurio,

lacteum vas non tantum repleri,

sed Glandulam , in quam recta via tendebat , aliam figuram & superficiem aliam inde acquirere ; explaniformi quippe in magis globo-- sam, ex superficie aequali & laevi, in asperam & plurimis tuberosis capitulis rotundis donatam abire , de quibus consule figur. IX. Hocce tanquam insoliti quid considerans , ludentem potius admiratus sum naturam , & injectionis vi , Glandulae stamina fibrasque intermedias laesas fuisse , facilius

credidi , quam ut revera cavernulae quaedam , quas meus formarat Me

curius , intus in ipsa Glandula l

50쪽

CURIOSA. 33titarent. Sed iterato eXPerimento, in alia intestini mesenteriique parte , eundem videns successum & fabricam eandem , aliis etiam in subjectis , Glandularum mesenterii fabricam , altiori examine perlustrandam necessarium duxi. Hinc Equina, Bovina, Canina &Glan- Varia ejus naturae alia , Theatri no 2:

stri fuere subjecta , atque ubivis

Mercurius noster eundem in curia rarum rendo observavit ordinem , & viam meti in

eandem , Glandulaeque passim , uti de subjecto humano dictum , figu- xv ram mutabant & superficiem. Aquo tempore certissimis ratiociniis conclusi , Glandulas mesenterii non

constituere vasorum complicatorum nexum , sed substantiam earum potius fibrosam esse muscosamque. lnde a simili argumentari ita coe-ΕΨdipi , si Glandulae mesenterii glCbosae

ex substantia fibrosa muscosaque con- flatae sunt, quid ni & aliarum pam Glantium Glandulae, non quidem chylos erimi- sed succo lymphatico irrorari soli-μηx