장음표시 사용
21쪽
Nota I. Quantum ad Membra attinet, in Stylo metro generali sive universali imita inda illa sunt, ex riguris particularibus, ut hic ex Figura decima quinta itaque Tyronibus ab illa incipiendum erit,& Ordines percurrendi sunt, antequam universalis Stylometer per
Nota. 2. Membra dimensiones suas accipere pol sunt, si scala prima ita utaris , ut una pars deecem Particulas valeatri in minori forma, dimensiones exilitate laborant.
VIII. FIGURA.QM INQUE ORDINES.
ordo species ornamentorum in unum collectorum est, atque ita Figura ab I usque ad 4. Ordinem unum exprimit horum quinque recensentur; atque inter hos robustissimi simplicissimi quique praecedunti, ab iis
ad delicatiores sensim ascenditur ita ut delicatissimus rastigium occupet.
Tuscanicia ordo inpἰicissim tuis robusti vivi
est, agricola milis. Doricus Fecundiu, virilis est, ct viro togato comparatur. Ionicus tertim, mediocris, Matrona Uimilatur. Romanus quartus, speciosiu, Viraginem refert.
Corinthiacus tandem, quiuim cultissim vi, Viserini coniti pinu comparatur. Quilibet ordo tria Corpora habet in imo Stylobatam cum imposito Scamillo, qui ab Iad 2 extenditur secundo Columnam, quae si quadrangula fuerit Pila dicitur Pila, si aliqua sui parte parieti adhaereat Anta vocabitur; haec a 2 ad 3 extenditur tertio Trabeatio, cujus Coroni nunquam ab aedificio ab esse potest nisi vitiose ; haec a 3 ad 4 pertingit. In Stylo metris Ordines secundum habitationum commoditatem dire' imus, quae humiles Trabeationes requirunt; praealtae enim Trabeationes tenestras superiores integro fere Modulo humilius sub tectum deprimunt. Ut autem Proportiones Ordinum intelligantur; tantum duas altitudines Columnarum admittimus, humilem unam , alteram elatam humiles vocamus tres priores, Tuscanicam , Doricam, donicam Pelatas facinius Romanam , Corinthiacam. Omnia
Modulis modulorum Particulis dimeti murri est ver Modulus dimidia crassities Scapi teretis sive Perpendicularis, ut hic ex S
22쪽
utrinque ad proximum punctum lineae Horigon talis ejusdem. Hic Modulus in trecentas sexaginta Particulas divisus este intelligitur. Proportiones, ex Mathematicis funda mentis, ex sacrae Architecturae a Deo prosectae autoritate, nec non Romanorum Graecorumque selectioribus Proportionibus hau simus. Itaque triplicato fundamento haec innituntur alia vero Ultimo tantum, eoque ut plurimum mutilato, innituntur.
Columnae altitudo erit in humilioribus Ordinibus sedecim, in elatis viginti Modulorum. Stylobata altus erit per se quinque Modulos, sed cum imposito Scamillo se Modulos adimplebit. Trabeatio, ex quinta parte Altitudinis Columnae, in humilibus Columnis est trium Modulorum4 quintae partis Modulici in e latis ad quatuor integros Modulos ascendit. odlibet Corpus ordinis in tres Partes dispescitur; sic Stylobata in imo asin, in medio Truncum, in summo Coronidem habet cui Scamillum superimposuimus. Columna in imo Basin, in medio Scaptim, in fastigio Capitulum possidet. Trabeatio, in imo Epistylium, in medio Zophoruiri, in fastigio
Coronicem ostendit. Partium Proportiones has assignamus, a
Columna initium faciendo altitudo Baseos Columnae semper sit unius Moduli, idque in
omnibus ordinibus perpetuo observetur. Capitulum altum est in humilioribus Ordi nibus unum Modulum in elatis duos Modulos cum unius triente. Ita Scaptis in humilibus quatuordecim Modulos, in elatis se decim cum besse habebit. Hunc totum Scapum vocamus ' superiori vero, inferiori parte aliquot Membra demuntur illa Capitulo contigua altitudinem ex duabus quintis Moduli haec ex quatuor decimis quintis ejusdem, altitudinem accipiundi, intermedium spatium Scapum nudum appellamus , hujus altitudo in humilioribus ordinibus tredecim Modulos , cum triente Moduli, explet. In elatis Ordinibus scapus nudus integros sedecim Modulos replet. Hic Scapus nudus in humilioribus ordinibus quadrifariam divisus , infimam quartam Scapo tereti vel perpendiculari, tres quartas superiores Scapo contracto communicat. In elatis vero
Ordinibus Scapus nudus trifariam dividitur, ita ima tertia Scapo perpendiculari, summae duae tertia Scapo contracto cedunt. Alti- austem mahghtriche. Diest modus nuit itin
23쪽
Altitudines partium Stylobatae hinc originem trahunt tota altitudine ex Modulorum, supremus Modulus camillo cedat; ita ipsi Stylobata quinque Moduli, relinquuntur. In Stylobata Balis Stylobata fiat ex sesqui Modulo; hujus semis dodrans Moduli, altitudinem Coronidis exhibet Trunco altitudo duorum Modulorum cum Dodrante Moduli relinquitur, ejus trons Quadratum, corpus Cubum exprimit atque hoc in sim gulis Ordinibus ita Observatur. In Trabeationibus , altitudines tales approbamus; in primis duobus masculis ordinibus, tam Epistylio, quana Coronici Mo-
.dulus unicus assignatur. Lophorus reliquum ex Modulo PQAEJus quinta parte, retinet, Trabes enim majestatem altitudine sua exprimunt Antepagmenta in Triglyphi trabes
tales referunt, atque inde Originem traxerunt. In delicatis Ordinibus, nempe in uitia inis tribus, qui etiam estoeminati dicuntur delicatior Partium divisio requiritur; itaque in Ionico Ordine totam altitudinem Ia beationis in duodecim partes secamus, illarum tres Lophorus habet, quatuor Epistylium, quinque Coronix. 1n elatis vero postremis duobus ordinibus altitudo Trabeationis in quindecim partes dividitur, harum quatuor Zophori altitudinem exprimunt, quinque Epistylio, Hex Coronici cedunt. In omnibus delicatis Ordinibus Epistyliuria tertiam partem altituditiis Trabea tionis occupat. Atque haec de mensuris altitudinum dici sufficiant. In scphoris, ct Crepidinibus, has mensuras approbavimus; Scapus teres seu perpendicu laris Ecphoram habet unius Moduli, idque in omnibus ordinibus; linc Modulus oritur. Scaptis contractus in humilibus ordinibus, Tuscanico, Dorico, donico, latus est deci-naam partem altitudinis Columnae, atque itai pims Semidiameter sive Ecphora est,ex quatuor quintis Moduli in elatis Ordinibus, ut putaRomano Corinthiaco, Di ameter Scapi contracti est tantum ex duodecima parte altitudinis Columnae, ita Ecphora ejusdem erit ex quinque sextis, sive ex dextante Moduli. Annuli Ecphora, in omnibus ordinibus praecise Modulum unum teneat.
Crepido Baseos Columnae nobis est perpetuo ex Triente Moduli ita Ecphora Baseos Columnae, Modulum cum Triente explebit. Crepido vero camilli est ex tribus
24쪽
dulum cia super tres Octavas ipsius continet . Haec Ecphora in eandem Perpendicularem cum Trunco incidit, quod diligenter observandum est.
Crepido Capitulorum in masculis Ordinibus et ex triente Moduli, at ciue ita Ecphora ordinaria esset unius Moduli adjectis duabus decimis quintis ejusdem : delicatorum ordinum Ecphora nobis ex sesquimodulo desumitur. In Basi Stylobata Crepido ex duabus qui his Moduli mensuram accipit;sed in Coronide ex semisse Moduli.
In Trabeatione Zophorus per se , nec non
Epistylium inferiori parte, Ecphoram habent
Scapo contracto conforme an si vero Trabs,
puta Antepagmentum aut Triglyphus adfuerint, illius Ecphora ex semisse indicatae Ecphorae mensuram tenebit. Crepido Coronae in Masculis Urdinibus ex duabus quinti Moduli fiat, ut major sit Coronicis alti tudine, cita humilitas Coronicis adjectione Crepidinis latioris corrigatur. Intelicatis Ordinibus Crepido Cotonicis altitudini ejusdem aequatur. Mutuli nobis in delicatis Ordinibu distant, ab Axi ad Axin, unum Modulum, lati ex Triente Moduli, Metoparex Besse, sed Coronulae semissem Moduli requirunt. In masculis Ordinibus distantia trabium hic in conspicuae sunt ab Axi ad
Axin duorum Modulorum , trabes quatuor quintas Moduli, Metopae Modulum cum una quinta ejusdem occupant. Metopae inter Mutulos pari quadratae fere sunt,
Ex hisce dimensionibus numeri Tabulae
per calculum inventi sunt, in Particulis, quarum Particularum trecente in sexaginta Qodulum unum conficiunt.
Inscriptio est Mensari j versites, hoc est dimensiones generales sequitur, Altitudo Vlobata subintellige cum Scamillo.
Altitudo Columnae. Altitudo Trabeationis. Maxima Ecphora inferior Maxima Ecphorassiperior.
Nota Quicquid sine S, 8, subjicitur, inseriora ordinis appellam usu quae vero alii ora sunt superiora Urdinis vocantur.
De Usu Stylometri universalis. Primo usum ejusdem pro quinque ordinibus
Altitudo Trabeationis, die hos e des Bebasses. Maxini Ecphora superior, die siros felleranter austati frui id Maxi in Ecphora superior, die grosset te ostr/aus
25쪽
bus hac figura , deinde usum in Volutis quatuor sequentibus declarabimus. Si itaque totus aliquis Ordo designandus fuerit, ex Scala electa altitudo totius ordinis capiatur, in humilibus opa, in elatis Io 8oo Particularum. Talis distantiae 1 in ponatur, secundum hanc altitudinem Stylo meter, ex praescripto unius alicujus Regulae, ex tribus superius positis, adhibeatur, nempe ex ptae scripto illius Regulae qua Casum datum complectitur. Capiatur porro mensura maximae Ecphorae inferioris 6 7 Particularum cita inferiora designari possunt. Sumatur etiam Ecphora maxima superior, Coronicis puta quae est in us canico morico Ordine 7 8'Particularum in Ionico 768 Particularum, in Romano Corinthiaco 876 Particularum: hoc facto per Craticulam superiora ordinis designantur. Ita tota figura, ut hic apparet designatur. Si vero Corpus unum aut alterum ordinis designandum est, incisurae non adhibendae praetereantur, me cessariae tantum punctis notentur.
Nota I. Si quis figuras imitari desideret, quod quidem omnibus tyronibus Artis suademus, hanc figuram ultimo loco reservet; reliquae enim Figurae dimensiones Membrorum comprehendunt, haec verbis anum exercitatam requirit; exilitas Figurae dimensiones Membrorum impedit. Nota. 2. Experientiae doctus , fateor me Membra eorundem Projectiones mensura designaue, quotiescunque Scala prima, adrninimum, usus sum cita nempe ut tota Scala pro quinquies mille Particulis sit, ita ut una pars denario notata centum Particulas, minima pars, quae linea transversali in Scalaabscinditur, decem partes valeat , ex hac mensura aliquoties Ordines super uno folio designavimus Minoribus Scalis adhibitis, dimensiones , propter exilitatem oculis manibusque meis impossibiles fuerunt.
Haec figura Volutam primam, quae sequentium Volutarum fundamentum est, complectitur. Volutae sunt ornamenta, lineas aut Baltheos, circa circellum, qui Oculus Volutae dicitur in gyrum representantes. EX
876'heilichen. Diesem nach ivir man dura, da S Bittet auch das ober the iij viiii balio die galliae
drehen i mi haben 'lginde vier ais die iei testen und
26쪽
Ex hisce sequentes ob facilitatem ivlchritudinem elegimus. Talibus Volutis indigemus pro Capitulis, pro Anconibus, Irothyris; itaque variam magnitudinem in Particulis requirundi danda est omnin altitudo Voluta , ex hac ipsa Voluta nullo negotio designatur. Haec verb Voluta in sequentibus tribus, primo loco semper designanda est. Constructio ejusdem talis erit. Data altitudine Volutae, quam in margine literis A, B notavimus, dividatur harcaltitudo bifariam in C, pars AC beneficio lineae I, 2 secetur, nempe penes singulas incisuras sesquialteras
inter I a interceptas,nec non pene sequentes, usque ad signurn Asterismi, puncta notentur, seriimgula puncta parallelie Horigontales agantur, ita divitio A. E. I. I, a,e,t, prodibit ut reliqua centra innotes ant,
circino fiat'd aequalis a. haequestire, in aequalis i. Super ad fiat Quadratuma Dd, super e Quadratum fgh, super imQuadratum i m. Ex singulis Centris Quadrantes requisiti describantur, ut ex aqua drans AB Lex b Quadrans BC Quadrans CD, exes Quadrans DE Deve Quadrans EFfexfQuadrans FG, exta Quadrans Hrex UQuadransi I ex i Quadrans IK: ex hQuadrans L: ex Muadrans L M, ex in Quadrans qui super oculo Volutae finitur. Intera e circellus qui Oculus Voluta dicitur,ex' intervallo I designetur.Ita Voluta prima perficietur.
In hac designanda, praecedentis Figura:
coni luctio repetatur; hoc tamen diligenter observetur, ut Stylo metro debito modo applicata, non solum Virgulae sive Incisurae sesquialterae , sed etiam integrae punctis appositis notentur Incisurce sesquialtera ipsam principalem Volutam producunt, in-
te prae vero accestariam Volutam. Hac ratione divisiones A, N, E, R, I, , , , ,e,r,t, x, proveniunt per singula puncta Parallelae Horizontales agantur; diltantia an Perpendiculari a Parallela agatu in ita super s- puncta A, E, I, I, a,e, i. intelliguntur, sed
super altera linea, , R, S, ,r, ,O intelliguntur. Utraque Parallela porro prolonganda
est, fiatque oraequalis O aequali Or; O aequalis Ox super prima Parallela vc
tonimen A. E. I. i, e , . a te an Perii mittet puricis
memini an bie se austeisset Unius a sue ex t
27쪽
YLO ME TRIS.ro aequalis a, b aequalis 'e, 'ni, aequalis i. Super ad Quadratum abcd, supereu Quadratum fgh, super i in Quadratumi liu de ligne turri ita superis Quadratumn q. superru Quadratum stu, super et Quadratum v Qt. Ita Centra Quadratorum, ut psius, prodibunt. Oculus Volutae excentro intervallo I describitur.
Usus Stylo metri est ut in praecedentibusVolutis, nil quod Punctum s hic applicandum
sit ut anteo, iunctilin q, ut antea. Ita penes virgulas sesquialteras in integras puncta notentur, WParallelae horizontales agantur. Prodibunt nempe, punctis rite notati S A N, E, R, I, 3 , , , , , i, . Fiat d,
aequalis a. laequalis AEn, lxaequalis e,-uae qualis r ω m aequalis t. Super ad Quadratum abcd, superuiq, Quadratum n q, super eb, Quadratum estir, super u Quadratum Utu, super in Quadratum hin designantur. Virgulae sesquialterae Voluta in principalem, integrae accessoriam efformant. Reliqua ut in praecedenti Voluta, perficiuntur,
Hic non solum penes sesquialteras , in tegras Incisuras, sed etiam penes dimidiatas puncta notentur, irimo Voluta tertia integra designetur deinde ex prioribus centris intervallis a dimidiatis Incisuris provenientibus, Circuli Paralleli describantur, tota Voluta perficiatur.
XIII. FIGURA. MENSUR E ET TERMINI.
In hic Figura duae Tabellae proponuntur; super prima inscriptio est Mensura particulares, hoc est Mensure Partium in Ordinibus. In suprema regula Tabulae , Ordinum nomina posita sunt, in singulis Ordinibus Mensurae in Particulis exhibentur. Scripturae ita interpretandae sunt. Altitudo Baseos Stilobatae. Crepido Labeo Stylobata. Alistud Coronidis. Crepido Corom M. Illi
28쪽
alutud Baseos Columnae. Crepido Babeos Columna. Altitudo Capituli. Ecphora Capituli.
Ititudo Coronitu. E cphora Coronicis. Altitudo Superliminaru . . Crepido Supercilii. Crepido Coronicis. Altitudo Incumbae. Crepido Incumbae.
Alti truso Columella. Tobora Columella. Ecphora Scapi pro Striis. Altera Tabula inscriptionem portat Tabula Radiorum in hac Semidiametri Membrorum curvilineorum exhibentur. In suprema Regula sequitur Membra deinde pol huis superior humilium Columnarum. Cymatium Do ricum o spophyges. Cymatium Les,sum. Echinus. Sima. Gula. Horum quinque Membrorum exhibetur altitudo in prima regulari Projectio in secunda, inadivi in tertia. Ultimb Catalogus Sequitur Terminorum,
cui superposita est inscriptio TERMINI. Hoc est Vocabula technica , seu artificialia; ipse Catalogus ita se habet.
a, Quadra. b, Torus.c, Regula.
s Cymalium Doricum. I, Cymatium Lesbium.
29쪽
ll. Cornu abaci .mm, Tania. m. intepagmentum. oo Metopa.
n, Strix. . Venter Columella. Hi Termini necessario Tyronibus primis ediscendi sunt, ne in appellationibus haesi tent. In sequentibus Figuris, in proxima eL figurationes Membrorum curvilineorum, dein Ordines cum omnibus Membris proponemus. Membris suis, in ordinibus literae adscriptae sunt hujusce Catalogi, ut statim ex inquisitione litetae appellatio constet. Ita
cuicunque Membro tu inscriptum est, ex Catalogo praecedente nomen Oronae imponatur; de similibus idem judicium esto. Nota Si literae astetismus talis appositus est, inversum Membrum appellandum est ita e Simam inversam; I cymatium Doricum inversum, g Cymatium Lesbium
Membra alia sunt Curvilinea, alia Rectilinea Membra Curvilinea sunt, quorum eX- tremitates Circino designantur Membra Rectilinea sunt, quorum extre imitates beneficio Regulae Normae terminantur. Omnia Mennbra Projectiones determinatas habent.
Ita in Curvilineis , in pophygi superioris capi humilium ordinum Projectio est ex
30쪽
dodrante sive tribus quartis Altitudinis: alias in omni Apophygi talo superiori, qu1m inferiori, ex semide altitudinis. Item omnia Cymatia, tam Dorica, quam Lesbia, Projectionem hic habent ex semisse altitudinis Echiniis, item Lysis, Projectionem habet ex besse, sive duabus tertiis altitudinis; Sima, ex tota altitudine Gula ex quatuor quintis altitudinis Membra, qua spiras sive funes re
serunt, omnia nobis ex semicirculo sormantur ita ut Projectio sit Semidiametro seu Radio aeqtialis talia Membra sunt ori, An nuli, in stragalici Trochilus interdum ex
Semicirculo tit, interdum ex duobus Uadrantibus imparibus , coimponitur Methbra Rectilinea, ut T. aenia, Projectionem habet ex tribus quintis altitudinis, si vero Regulam subjectam habet sequente subtus alios Membro Rectilineo in Fasciam degenerat, Projectionem ex altitudine Regustae an ciscitur Fascia Projeetionem ex decima vel duodecima parte altitudinis habet Regula, subsequente parte quadrantis alicujus superioris Projectionem propriam non habet, alias vero Projestionem altitudini aequalem possidet. Has Prcijectiones ex accuratissimis Melaboratiissimis antiquitatibus , nec non ex Palladii ac Scam oggii accuratisssimis designationibus, hausimus. Ac licet sint qui ringantur ac suggillent elaboratas hasce formas, ramen ipsi irridendi sint qui frumentis inventis glandibus saginantur. In hac decima quarta figura, Membra Curvilinea difficiliora circino designantur; in omnibus altitudo AB data praesupponitur, ela Projectio A ex modo indicatis mensuris desumta esse intelligitur: his datis sequentes operationes adhibeantur.
Datia altitudine AB in Projectione AC,
ouae utraque in sequentibus figuris beneficio Stylo metri in Craticula semper exhibentur; super Proportionatorio altitudo A interq transversim adaptetur, Radius interso transversim exces patur,is ex in D. ponatur, atque exm hac distantia arcus Cyma lium Doricum abscindens, describatur.