장음표시 사용
31쪽
sANGvINEAE CORPUsCULIM et aut alterius cochlearis sit, experimentis aliis instituen snon suffcit, quod re si in distento laxatoque pericardio cum Die merbrceckio anat. lib. 2. cap. s. duas circitex libras reperiremus Sed cum aeque ac aqua hydropico. rum seri naturam igne apposita redoleat, eandem cum sero sanguinis naturam habebit.
Arteria secutus tramitem angvis alluit mammarum sacculos ovalas sangVmeis appensos vasis, ubi ab eo lac separatur in tubulos invicem hiantes exprimendunt in quibus proxime per papillam emittendum asservatur. qualis recens emulsi lactis consistentia ac color, quia lacte nomen habet, pereunt, cum aeri exponitur, paulatim in tres distinctas abit substantias coagultanta nempe, serum, A creanorem Acido ordinario debetur hic effectus, silve ab aere illud habeat, sive aer saltem fermentationi causa sist, quae cornpedibus suis acidum solvat, ut illud liberius lactis substantiam permeare,&substantiam caseosiam pessum dare possis. Quanquam nec alcalicis hic effect 9 derogari possit icet enim cineres Havellati fluidius reddant lac, pariter tamen in cremorem, coagulum caseo sum, serum abit iis adminis. Dixi tamen acido ordinario hoc deberi, quod sermentationes ut plurimum in regno anima acida pari an illudque in coagulo gustu se prodat, laqua sortis in momento k efficiat cum acidum 1 multo sortius, quanquam ire hoc, nisi a calore aequatum ac oppido per vadat lac igitur est mistum ex sero, caseo, cremoti compossitum, quae donee a calore agitantur concinna iuxta se moventur, statim vero ac motus ille cessat; veiqvid aliud obstat,illa quae motibus aeris non adeo pro N
pt obsequunt i expelluntur, oleost quidem substan
32쪽
u IssERTATI DE MAsso tia ob levitatem superiora, ob gravitatem caseosa inferiora occupant,flvj dum vero serum ab iis relicta inter, fluit interstitia, quanquam in utroque multum adhuc seri contineatur, qvod e caseos a calore arctius compressa exprimitur, in cremore vero crebris trusionibus a butyro separatur serum butyrosum constituit Butyrum si examinem, in illo deprehendo oleum,acidum curinosiam, nempe maritata acidum cia volatile intra tramites particularum ramosiarum latent, ac junctabutyrum faciunt. Si igitur bur o vel arenam vel sal decrepitatum junxero, in quibus ceu cote hamuli oleosarum particularum ab igne alterantur,fient illi pauciores, breviores, tenuiores,&sub olei lympidi forma alembue
cum transcendent,craSisioribuS nondum contritis in fura,
do cucurbitae residuis si cum muria recti Maveris, vel alio dentidem addito sale decrepitato, ita tandem alte runtur, Ut totum fere in oleum limpidum redigatu Hoc oleum limpidum acidum sale volatili maritatunis intra se fovet, si enim affusiis acidis infregeris oleo arum
ramos, multum minuitur oleum Mnullum praeter ancidum saporem, compedibus quippe liberata salsa acido se junxerunt, lingvae imprimet. Sal volatile urinosum suis vinculis liberatum affuso se acido unxit ab eo facile separabile; affundas enim saltealcati huic sie junget acidus liqVor, relaxatum urinosum sub forina salis volatilis sicci a lembico adhaerebit, tua siccitate acidum comitem prodens, eoq destructo in liqvorem mutatur spirituosum. Terra etiam remanet, quae vel ante Una cum reliq is arcte juncta erat, vel a ramulis detritis oriunda est, vel ab utrisque simul constituitur. TH. XII.
Lac excipiat insipida quoad sensum saliva cujus examini
33쪽
SANGHNTIT CORyM Lis. Mamini medam accingo, cave tamen credas hoc ipse, ruod gustum non assiciat simplicem S minus activum esse liquore,supra namque jam innui ex sensib9 de rerum naturis judicari non posse, nec deberi; unica reguli antimonii in vino facta infusio id evincit, namque licet vinum pristinum colorem, odorem, saporem, consistentiam . retinuisse sensibus appareat, haustum nihilominus vo mitum' secessiam movet ac corpus turbat, cita siem.
sus monet, fallax esse eorum judicium hujusque praemeipstantia poenas jam corpus uere. Vis, qua pollet abstersiva salivalis humor, cum lichenes Stubercula tollit, quod alcati ct acida praestant vulnera mundat. quod cum accham urina vino commune habe aurum foliatum per vidies in mortario fortiter tritum in massam njgram sulphur redolentem redior, A. Cassiti de auro cap. o Mandyuctae vel pani bis cocto mistus
illa sermentat, a frigore non adeo prompte ut aqua simplexiongelatur, ad oculum docet, non adeo simplicem esse qualis apparet. Spumat llaordinario. minuitas vesiculas elevatur, ex quibus visciditas arguitur, quod viscidis particulis aer implicatus ab illaru compedibus se liberaturus illas aliqvousque attollat, quemadmodum in aquam sepone insectam inflatus aer idem causatur; augentur ita bullae, si egressus aeris igne urgem tu tamdiu donec viscida materia in undo retorti relinquatur. Aciditatem stlivae arguo, quia saliva modo madefactum cochlear igni apposito lacti immissum caseosias pr*cipi t particulas ue majus aciditatis indicium desium ex hoc, quod mercurius illa mortiscetur, ex chymi s autem constat id fieri ordinarib ab acidis M.teorquisse ligni nephritici tincturae caeruleum colorem
ab affusa saliva non destrui, quod a salibus acidis fit, non
34쪽
r DissERTATI DE MASSAE dum tamen concludi potest, illam non esse acidam, hune
enim acidorum effectum juncta visciditas enervat, aqua deblliores pauciores acidae particulae se liberare nequeunt, si enim plures, liberiores fortiores forent, effervesceret saliva cum alcalicis, sed paululum saltem luistatur cum iis, sed tantillum etiam luctatur cum acidis, finitaq; leni lucta singulis, colorii quandam mutationem passa se sociat Alcalia nulla asivae inesse videntur, licet ligni nephritici tincturam non destruat, licet etiam ab acidis praecipitetur cum constet alcalia fixari volatilia seu urinos ab acidis salibus corrosum mercurium revificare, iis absertis mercurium sua mobilitati restituere, cum etiam constet acida ab acidis praecipitari, imo adestillatione salivae in retorta residuum, licet mordax& calidum sit, ab affusa aqua forti prorsus non emeruescere, quanquam residuum hoc magis sal duplicatum sit quam acidum, nec enim vel cum acidis, vel alcalicis effervescit, abierunt,m dum acidae cum aqua, quae ideo lene in lingua facit adstrictionem Aquae hactenus mentionem non feci, quia reliqua hoc vehiculo destitui nequeunt, ideoq; illa omnibus corporis humani liquoribus adesse praesupponatur nec memini etiam aliarum particularum, quibus cibus eandem inficit, partim quod ad illius constitutionem non requirantur, partim quod insequentibus de iis disserendi adhuc sorsan dabitur occasio,
Tu XIII. Visciditas, quam bilis oculis iactu probat, ejus que color, Magna illa amarities, cujus intuitu facile eum reliquis corporis humoribus de primatu contencit ad oculum docent, illam a reliquis corporis humooribus esse diversam, d ex varii generis constare particulis,
35쪽
sAusvINTILCollyttse Is apculis. De quo ut mihi accuratius constaret, bovis bilem recentem examinavi,&in opinione mea confirma-har cum illius unciae dimidiae assunderem aceti destillati drachmas tres, haeterrilogenei invicem misceri recusabant humores bilique innatabat acetum, quo tamen
non obstante post aliquot temporis momenta bilis ab
aceto inflamenta ex albo flavescentia solvebatur, accedente autem agitatione liquor albus4 turbidus fiebat, talis in proximum usque diem permanebat conjiciebam hanc alterationem magis fore subitaneam ab assus liquore magis acido ac expectationi respondebat eventus cum denuo dimidiae uncia duas aquae fortis drachmas affunderem, tum enim statim praecipitation aagis fiebat vehemens color ex albo flavescebat, sed parum invicem agitatis liquoribus color viridis emergebat, cumq; contraria bilis & aquae sortis salia effcaciter agerent in invicem, postero die color liquoris fiebat subflavus cum praecipitato luteo&alba supernatante spuma Superabat hic sorte aquae sortis acidum bilis visciditatem quae acetum destillatum impediebat quo minus tam subbito vires siuas exererit, rebar igitur me idem consecuturum si subtilius acidum huic substituerem . quod vi subtilitatis intra visciditatjs pallium latens urinosium Dppugnaret rem igitur tentabam spiritu vini, videbamque rem se eodem modo habere atque cum aceto destillato, nisi quod cum hoc spiritu, quemadmodum e pectaveram,magis quam cum aliis omnib9 esservesceret spuma in superficie orjretur. Ex hisJudicare pronumerat varia in bile latere debere corpuscula, quae qualj nam etant licet ex factis experimentis conjicere liceret, certitudinis tamen majoris gratia supra memoratam bilis: aquae fortis mixturam leni calori exposui in quo Ea pingue-
36쪽
pinguedinis, aut si mavis resinae, sedecim grana coagustabantur, quaeresina flamam promptissime concipiebat &alebat insipida erat, nisi quod ultimo exigua quaedriduo
bie tamen fere, amarities a me perciperetur, nempe aqua fortis deleverat amaritiem quae in talib9c6sistere videtur
rarticulis quae ab aqua sorti destruuntur, vel igne comis
uruntur,cum nec tu oleo,nec in spiritu,nec sale fixo, nec
terra percipiatur ueniane vero illa pinguedini conjuncta si illa a liquore minus aestivo e bile separetur, quod itidem feci semiuncta bilis affusis tartari lixivit drachmis duabus, quo ipso pinguedinis fere scrupulos duos, sed
admodum amarae obtinui. me olei praesentia his ad monebar, nec sal latere dubia conjectura erat, in quo confirmabar cum a bile admista strupum violarum viri descere conspicerem, Sed his non contentus bilem chymice examinare volebam, ejusque libra una phlegoniatis odoris ingrati, saporis nullius,uncias quatuordecita cum dimidia dedit, ex residui uncia una iemis spiritus drachmas sex scrupulu dimidium obtinui, sal enirn volatile in forma sicca adeo paucum erat sparsimq; hinc inde recipientis lateribus adhaerebat, ut scrupuli semissem excedere non judicarem, illudque antequam spiritum ponderarem ei admiscebam. Erat ille spiritus penetrantis adusti ac ingrati valde saporis ac odoris, cum aqua sorti effervescebat promptissime, dyrupum violarum protinus ex violaceo viridem reddebat. Una cum dicto spiritu olei drachmas tres accepi, quod ejusdem cum spiritu saporis idoris, quamvis inon adeo penetrantiS, erat, quod syrupi violarum coeruleum tardius in visidem mutabat colorem; residui in retorta drachmas tres cum serupulis duobus & dimidio calcinavi
xx quo paratum lixivium salis fixa deditdrachmam unam
37쪽
& grana duodecim, postea insipidae remansere iaces.
bella admodum sit observatio quam instituit L. Bellinus de Urthis parti. eandem totidem verbis apponam urina notae mantitatis, ad vulgarem ignem, donullo chy-mico artincto comparatum bulliat in vase vitreo aper, to , quousque sensim evaporatio emcitur in urina haeci, observantur. Colors dilute flavo transit primo in in-,, tensiorem, & magis saturam flavedinem, sed adhuc , urina pellucet, atq; interim fit aliquanto dissicilioris fiu-xus mox magis intenditur flavedori cum quadam sudi, obscura rubedine corinngitur, vix pellucet multo,, dissicilioris fit fluxum Inde color croceuS,&sucsceru-isbens, opaca urina crasssiori tum fit dilute serruginea,s, magis opaca, magis tenax, o magi salutae fer-,, ruginis, maioris opacitatis, ac tenacitatis, postremo,, prorsius nigricans apparet, quo tempore superest insun-,,
do vasis sedimentum plane viscidum, quod si totum si-mul aspiciatur, nigrum judicaturi Si vero per superiri,
ciem vasis ducatur, colorem aureae flavedinis, sed ali-is quanto magis saturar, ad eandem relinquit, eadem eis
flavedine tingit, quae ipsi immittuntur, ut paSellae nis ,, mentavi hujusmodi. In eadem hac evaporatione sapori, si salsior, quo alior evaporatio st, ita ut sedimentumis illud sapiat sil salsissimum,&quod lingva ferre viXpOt-,, est nulla unquam contracsta amaritudine. Quod si adosngulas illas colorum mutationes urinam ad istam eX-,, penderis, atque inde intellexeris, quantum liquid eva-isporet, ut eaedem mutationes contingant ac absolut ,eVaporatione, tantum communis aquae sedimento suc-,,
38쪽
go DissERTATI DE Assae ,,cessive assundas, quantum ad singulas mutationes ad-ismiscendum eidem esse sedimento per ponderationem rididicisti, videbis . dictu mirabile videbis inquam uri-rinam ex nigerrima, &plane viscida per eosdem diversio-orum colorum' fluxilitatis gradus transire versus citri- isnam flavedinem, Guxilitatem aqueam, ad quam po- itrem apta epinmunis aqvae superamusione redigetur Hrursius, nempe videbitur urina plane naturalis & ab ani
Amali emissa non per Ommunem aquam comparata:
MSimile etiam gustu deprehendes in sapore continge re, qu ex acerrim sensim fit mitior, quousque sit qua-rilis naturalis urinae. Insiuper haec ipsa urina per aquam
,,communem restituta putrescit ut urina naturalis, eoui, tempore fit graveolens, turbatur non secus ac urinae rinaturales faciunt Mantequam turbetur corruptio-rinem subeat, mittit ad fundum vasis tenuissimum uuasi
sepollinem subpallidum nullius saporis, qui njl aliud esse
MVIdetur, quam pura in simple terra, sive tartarus,
LUemque si excipiatur operculo quolibet liquidum, quod
Aa urina ebulliente evaporat, omnis saporis eXper oe- ,,currit nul ut aqua communis, atque ejusdem jnstar Apellucet. Bellini haec paratu facilis observatio, ut alia mittam aliquid in urina esse nos monet, a quo varie aqua diluto omnes colorum subeat mutationes. Λ bile ring commune placitum fuit Si tamen ab illius admi-1tione flavesceret, amaricaret, cum bilis aquae insufa, done eam tingat, infesta sua amaritie linguam feriat, sed nulla amarities in urina percipitur siVe antequam evaporetur, sive ad illam spissitudinem redigatur, ut tota nigra Iudicetur, solumque diducta flavedine intensiaenarias tingat.' Flavedo bilis multis gradibus illam urina superat, inde tamen non concludendum hanc ab illa, cum utriusq; flavedo tertiam agnoscere possit
39쪽
causam, nempe particulas in sanguine flavas, interrubras anguinis chyli albas intermedias, quae separatis urinam partibus constituentibus terrae cohaerent Sc ab igne comburuntur. Urinae vehiculum aqua est, quae salia, terram, olea, a sustinet, quam puram separare non Iicet, sed semper volatiliores secum rapit particulas, d quibit, odoremo saporem ingrate serit. Saliolati- Ie copiosiurn intra poros suos fovet, quod vel antecedanea fermentatione, cujus vi firmus omnium particularum nexus solvitur, vel ea non expectata solummodo lento igne evocata humiditate, vi cujus que privata vehiculo arctius juncta salia in sublime eunt facilius, vel sine alterius additione vel addita calce viva, vel 1alealcalico, modo in forma sicca, modo in forma spiritus ascendit, si igne paulum fortiore urgeas, oleurris crassurri, nigricans, foetidum obtinebis: Residuum nullius alterius admissione adulteratum, quod in fundo cu. curbita haesit, aperto igne calcinatum sal sxum, salis culinarii aemulum,in aquam demittit, terra veromortua ad fundum secedit. Cum recens micta est, omnia a sermentationibus corporis ita acurate unita sunt, ut non separentur ab invicem nisi artificium accessierit, nempe instilles recens mictae aquam fortem, illa ex citrina net rubra eadem aqua sortis sermentata affundatur, nulla continget coloris mutatio, sed egervescent in ulcerII, qui sal volatjle sermentatione a reliquis magis liberatum particulis jam promptius cum acido confligit, quod in recens mi ista aliquid saltem patiebatur, i inde jlla incolore mutatio. Urinae lento igne 11ccatae vigesima quarta circiter pars melleae est conssistentiae, quae intensiori igne ad nigredinsi usta falliam ad instar, quae gustu manifeste se produnt, in aere aperto per de liquium solvuntur. Ex
hoc residuo, quodplurimis ultima jam tum passum vi
40쪽
ge IssERTATI DE MAssmdebatur,oeymicus famigeratissimus D Johannes sim, ueli Serenisssimo atque Potentissimo Electori Brandenhurgensi, Domino meo clementissimo a cubiculis secretis, primus omnium phosphorum cum quo phosphorus hermeticus Balduini, aut lapis Bononiensis comparari vix possunt, quique Illustris Bone judicio nobilis. simus omnium est, quos orbis vidit paravit, addendo
urinae fermentata ad mellis vel rupi consistentiam . evaporatae parti unicae tres arenae albae purae, igne vehementissiimo, qualem oleum vitrioli requirit, noctilucam in recipiens expulit, quae mihi in sale maxime acido oleo vitrioli analogo, pauco sale volatili in terra. quadam firmiter combinatis consistere videtur. Ut ita sentiam, partim me induxit Phosphorus Balduini, qui praeter spirisum nitricum creta concentratum nihil est. lucem a sole vel igne acceptam aliquamdiu servat, licet aeri expositius corrumpatur, a quo Phosphorus Κunkelli accenditur partim quod vitro, e quo iubtilis erigitur tubulus minimo foramine apertusi inditus, denicalori expositus, ascendat paucum sal volatile, cliquor in fundo remaneat, qui aciditate sua oleo vitrioli non cedit. Vi vero urinosii, quod aquam, in qua noctiluca asservabatur, infecit, Boyleus rupum violarum excaeruleo viridem fecit, cum pii iturialis efferbuit. Ipsa tamen noctiluca substantia Boyleus nec *rupo violarum virorem conciliare, aut aliis institutis experimentis explorare potuit urinosii praesentiam, sitne omni dubio, quod urinosum cum acido adeo arctum inierit con nubium in terrea substantia, ut virtute quasi obliterata neutrum vim suam exerere potuerit, saepissime entiata fit, ut spiritus maxime activi in terra licet concentrati, se tamen non prodant Cum vitriolum in aqua forti solvitur,o leni calore ad siccitatem evaporatur, phlegma