장음표시 사용
161쪽
LUC. ABDICχτUs ii Est patrem iniuste prosequentem odio. O filium iniustius stra.tem. Nam mihi ipsi uitio uerto.patre compellente,quod odio habitus cum praeter causam amo magis amo quam opor 'reat. Atqui natura comparatum in.ut patres liberos anaci ma gis,quam liberi parentes. Verum hic studio tum leges cotem nit,quae filios nihil commentos familiae seruant,tum naturam . quae parentes ad uehemens natorum desiderium incitat. Nosolum enim cum plures habeat in me beneuolctiae causas, may iorem,uti debebat, beneuolentiam non adiungit atque addit, aut quod est minus,me saltem imitatur,meumin aemulatur Mmorem. Sed b calamitatem,quin insuper odit amantem ,chvi titate prolequmrem expellit,b cmamiciri laedit,complςcte' rem abdicat lcgesin liberis fauentcs,ceu libcris insensas, in me torquere conatur. O bellum, quod contra naturam lcgibus moues pater. Non sunt ista ,non sunt ,inquam, quemadmo . dum tu uis.lcges bene conditas,male interpretaris pater. Non, Pugnat natura cum lege in his quae ad bcneuolentiam perim' ncnt. Hic inter sese consentiunt altera utrim auxilio est ad delendas iniurias. Contumelia assicis benemcritum.OSendisinaturam.Cur legibus quom simul cum natura lacis iniuria: .Quae cum honcitae,iustae,liberorum amantes esse cupiantino lateris esse,quippe quas aduersus unum filium ,tanili aduerι iis multos jaepius tentes. Nec sinis in supplic is quietem inuo nire,quae uelint in beneuolentia liberorum erga parentes com quiescere: quanquam alioqui ne positas quide aduersus eos, qui nihil peccarint. At sane leges ingratitudinis actionem concedunt in eos,qui benemeritis non retulerint gratiam. Atqui non solum no resert gratiam, uerumetiam punire conatur ob ea ipsa quibus adiutus est beneficio. Cosiderate num quicquai lacere possit iniquius Itam non posse hunc iam abdicare do. nuo,qui paternam potestate semel cxplcucrit ,ac lege sit usus: praetcrea non esse aequum ,cum qui tanta praestiterit Mnest
cia,expellere,familiat exigere .satis opinor idemonstratum. Nunc
163쪽
Nunc autem ad ipsam abdicationis causam ueniamus .ae πυmcn cuiusmodi sit expendamus. At rursum ad mcntem eius qui legem condidit,rccurramus necesse est. Eicnim ut istud tibi donemus ad breue tempus licere,quotienscunq; uclis abdi care,utin praeterca potestatem istam tibi largiamur,ctia aduersus benemeritum,haud tame simplicita,opinor,nem quibuslihel de causis abdicabis. Nem hoc dicit legis conditor. Qui quid utcunq; criminatus fuerit pater abdicato,ut satis sit tan/tum uoluisse queri. Nam si id essct, quid opus erat iudicio
Vcrum uos istud expcndcre iubet iudices ,num grauibus ac iustis de causis irascatur pater nec ne. Hoc igitur in praesentiacosiderate. Exordiar autem ab iis,quae protinus huius insania sunt consecuta.Iam primum omniu quod feci sanae mcti res dirus illud erat. Relcidit abdicatione. Ego seruator,beneficus,hrculicromia eram. In his nisi fallor,nihil adhuc esse poterat, quod cum crimine uideretur esse coniunctum. Deinde quia
est omnium quod accusareQuod obsequium quam curam filio dignam praetcrmisit iandosoriscubui quas intempe niuas potationes , quas comessationes obhcisc inui luxus Quis leno pulsatus cst uis accusauiKNemo xsecto. Ain haec sunt,ob quae praecipue lex permittit abdicare. Cancrum coepit aegrotare nouerca.Quid istud mihi uertis crimini morhil poenam a me reposciscNom reposco ,inquit. Sed quid Q uod eam curare iussus recusas, ob hoc dignus fueris qui abdiceris .quippe immorigerus patri. Ast ego quidem coluimodi sint ista quae iubet in quibus quia non possim obsea qui, uidcor immorigerus,paulisper differemus. Sed illud pius in totum dico. Neque lex huic concedit, ut quiduis in peret,neque mihi necesse est in omnibus omnino parere. Quaedam enim mandata sunt huiusmodi,ut si non parueris. non sis obnoxius poenae quaedam id genus,ut nisi obtemperaris.irasupplicioq; sis dignus ueluti si aegrotes ipse δε ego non rei Si quid reru domesticatu curandu sit ego negliga.
165쪽
LVC. ABDICAT Vs P EnySi quid rem rusticam curandam mandes,atque ego recusem. Haec omnia atque id genus alia, probabiles adferunt causas paternae querelae. Porro caetera nostri sunt arbitrii, iacmpe' quae ad artes,& artium usum pertinent: Maxime si nulla in re
tiat iniuria patri. Iam si cui pictori praecipiat parer:Haec pinge
fili,illa nequaquam Rursum musico ,hanc pulsa harmoniam. . illam ne pullis:Tum fabro aerario: ista cude ,illa ne cude: nutri' quisquam hunc patietur abdicare filium propiora ,quod no' ex ipsius arbitrio artem exerceat Nemo opinor. Atqui me dendi ars, quanto cst honoratior, uitieque conducibilior ,tan to conuenit esse liberiores qui hac utuntur ,ac iustum est, ut ars aliquo gaudeat priuilegio in exercendi facultatc, ut neque cogatur usquam, neque serat imperium, res sacra ,deo 'rum doctrina,virorum eruditorum cura. Nel in struitutem . trahatur legis: neq; timori poenisin tribunalium ,nem calculisia
ac patris minis,& indocti hominis irae sit obnoxia. Proinde si tibi palam ac simpliciter ad hunc modum respondissem: No
lo curare cum possim, sed artem soli mihi didici,ac patri. eteris omnibus imperitus esse uolo. quis est tyrannus us 'deo ferox ut cogat etiam nolentem uti arre Siquidem istiusmodi officia blanditiis, precibusq;.ni fallor, non legibus,tra udiciis.c5uenit ellccre. Persuadere medico oportet,no iubere .utue lit non ut metua c. ad sanandu adigendus est .sed ultro ac lubens accedat oportet,immunis a compultane patris. Immunis est ars ipsa,quandoquidem ciuitates quoq; publicitus ho horcs,praeminentias,immunitates,priuilegia medicis tributa Haec igitur in genere poteram artis nomine respondae ,etias tu me illam docuisses. Si multum studii,multum pecuniam insumpsisses, ut discerem, S unam hanc curatione ,ctiali elusemodi esset,ut praestare possem,recusassem.Nunc illud cogita. quam rem modis omnibus ingrata cte iniqua facias,qui no Laetas me,a meipso mihi partis libere uti. Hanc ego artem tum
orno essem filius tuus,perdidici,nem tuis subiectus legibum . . . ' rus hanc .
167쪽
LUC. ABDICATUS PE Atque hanc tamen tibi didici Huius fructum primus sensisti,
cum nihil adiumenti contuleris ad eius cognitionem. Quem Praeceptorem mercede conduxisti Quem pharmacorum apparatum comparasti Nullum omnino , uerum inops ,ac re rum necessariarum indiges,a praeceptoribus mei mi tis sum edoctus. Nam abs te patre huiusmodi mihi dabamr ad discodum uiaticum,molestia.solitudo, inestas,familiarium odium. cognatorum auersatio. Pro istis itaque factis postulas uti arte mea, uiscp earum rerum esse dominus,quas mihi paraui tum cum mihi non esses dominus. Boni consule,si quid antehac ultro,nullo prouocatus officio , bene de te sum meritus, cum nullo nomine ullam abs te gratiam possem reposcere. Carte rum non conuenit sane, ut meum beneficium mihi in reliqua tempus pariat necessitatem:ut quod uoles beneficio iuu uer latur in occasionem,ut postea nolenti praecipia'iamin in consuetudinem trahatur, ut qui semel sanauerit alique .semper doinde curet omnes quoscunt uoluerit is,qui sanatus est. Et ad istum modum nerct,ut quos curaremus,eos dominos nobis creaverimus,nosin metipsos illis tradideriis,mercedis lo/co seruitutem accepturi,1 ad omnia quae iusserint obtoperatari Qua re quid esse potest iniquius Quoniam te grauiter Mdeo laborantem restitui,ob id existimas tibi ius esse arte utendi mea Atm haec quidem dicere potera si mihi hic imperasset
,quae meae sint facultatis,ais ego no omin0 modis omibus. uel inuitus obtemperas.m. At nunc tande perpcndite, iusmodi sint huius imperata. uadoquidc, inquit,me laborantῆ insania, anasti: insanit aut ae uxor,eodcm tenetur morbo,sic enim opinatur,ae a caeteris mcdicis ad eundo modu dcstituta est: tum potes omnia,id quod ire demostrasti:sanato hac quoq; ac morbo leuato. Id si quis simplicitcr ad hunc audiat midum, uehemeter aequum uideatur, praesertim illiterato,artismmcdicinae imperito. Sinaut me auscultetis artis nomine respodentem,intuligetis nimirum accomnia esse nostrat facultatis
169쪽
neque consmiles morborum naturas,nec eandem medenssi' rationem,nec eadem remedia in omnibus cfficacia. Ac tum palam fiet ,quantum intersit,nolis quippiam, an non possis. ω os interim patienter auscultate me,hisce de rebus philois phantem: existimantes nec inelegantem fore ,nec extra cau iam, nec alienam a re, nec intempestiuam de his disputatio/nem. Iam primum: Naturae corporum,ac temperaturae ,haud
quaquam eaedem sunt tametsi maxime in cofesta est ,hsdem ex clementis constare. Verum alia de his ,alia de illis magis aut minus participantudin loquor adhuc de corporibus uirorutra. quae neque similia sunt omnibus,nem eadem temperatara,neque cadcm constitutione. Unde necessario consequia. turri ut morbi quoq; tum magnitudine,tum specie differentes, his accidant. utq; alia sanatu lint facilia,atque ad curationem sponte propensa:alia rursum prorsus dcsperata: ut quae fa cillime corripiantur,ae grauissime a morbis prehendantur. Proinde si quis existimet,quamlibet sebrim ,aut quamuis in bem,aut peripneumoniam, aut insaniam,quolibet in corpore linam ait eandem esse genae,is non uideatur ponendus in/ter sobrios,nem doctos, neque inter eos, qui in rebus huiusemodi exquirendis elaborarsit. Quin idcm malum in hoc coripore facile sanabitur,in hoc minime. Quemadmodum uidelicet triticum, si idem in divcrsos cilcias agros: aliter prouoniet in plano solo, profundo,irriguo, aprico,uentis lalubribus exposito ,exculto: nimirum ubere ,laeto, copiosoque fructu.. Rursum allicr in montuosa , petricosaque terra,aister, in opa ca, aliter in subiecta montibus. In summa: pro cuiusque lici divcrs a natura ,uarie proueniet. Itidcm ω morbi ,pro ra/ tione corporum, in quae inciderint, aut maiores & uberio rcs ,aut minores eueniunt. Vcrum his omissis pater ,nec imnino discussa re, uult quamuis insaniam in quovis cor