De comitiis

21쪽

tandem consentit Divis fuerim deinceps hae Tribus in Ur

IX Minores Magistratus his Comitiis creatis livide

Dantur in ordinarios cla extra ordinarios ordinarii ordinat se adnatarius obeundum a populo ereabantii r quales fuerunt. Dibanu Maediles plebs. dce de illis Uv. .e. ι teltimonium perhibet.&

Ita et A. Gell. .e. o. Quod res videbatur memoratu digni am cisse Cn. Flavium Anni filium aedilem Curulem , L. Piso in et Atinali cripsit. v mi impatre libmino natus riptum ciebat ue in eo tem pore aedili Curuli apparebat, quo tempore educissi rogantur 4Emque pro tribu aedilem Curulem ren claverunt. Maedita, pia comitia habes ne Tascipminequesibi placere inraordinarii fueruntpraesecti annona suumviri navales, attini res, quotlitores parricidii dcc de quibus omnibus Comitiis Tn . Uscreatis Gen hi My. Habita quoque elisis Comiti: s Creatio 1acerdotum, legum rogatio, de exercitatim Iudicii Quamprimum

autem Tritaim praefecti essent his Comitiis , conscidia dies libiquasti adnun in scribit; qui pus sicces Dan Conuules, eadem potestate Comitia habendi gaudente . Decreationes acerdotum inquit Livius I. as. c. r. Cun:A. inde P maximo reando sunt habit . t Comitia novus Pontifex M. Cornci Cethegus habuit In roratione legum sui tragia lata sunt,& ab urb.ianus' iners hominibus A. Gess. l. is c. 27 ex demutione Tribu torum Comitioni id assi A licet vero populi, extra urbem degentes,non semper iussus sapi habuerint, attamen id variis modis

Romam ierent. Ea lege male utenti, aliisecis, alii pop. Rom. Hjuriam νιια t. Nam ctvestirpem do relinquerent, liberos βο , auibus M mu n condition ut manumitterentur mancipiaiabant ibertini que ci-

22쪽

maniferent,ri Lais ciruat mmone amic migrario ctonsuutransibant. XXX. Horum vero Comitiorum non ut materiorum certus de destinatus locus restiti potest , siquidem proratione tempo- Iis,aliquando in Campo Martio, nonnunquam in Capito io aut Circo Flamineo habita senti Ocit. LEpist. r. ad Attic. In Campo comitiis Tribunitiu&e. In Comitio legum rogatio tracta est, ut Cic. Orata k9. pro Rabir. Posthum. g. 8 inqtulci ocios Equites Romani a patribus aci eptum ius amitteti, morio vestitatis 'a' mur homines in h.ecipdicia, ex omni non modo inridia sedi nove malev roin, si sapam Si iam robi, denuntiaretur , insenatus intcntias icta vita Dibustinerem mi bona rem tum ad Griam putaretisfix ferretur . convolareth ad rostra. Hus senatus tibero hac lege esse roluit. α Curiam vero de Rostra incomitio fuisse notum, ideoque&rooatio legis ibi habita. Diebus d Comitialibus ela festis C mitia haberi, legemque ferrimoris fuit nisi se occasio extraordinaria obtulerit. Consi athoe Cici orati et pro Sext. . ,3 Ii dem Consulibisse uibus atque inflectantibus lata lex est,ne austri ia ser vi, ne quis obnuntiaret,ne Fu legi huci diceret ut Mnibusfisuriesus lege rerilueret. XXXI. Modus Tributorum Comitiorum simili ratione in Indictione consistebat, indicebantur enim ea ab aliquo agi-matuum mediantes deone trinundino antequam haberentur, quem ubsequebantur Diribitores, qui tabellas populo ministrarent,id quod dein Legibus observatum sui Religio autem his non ita liticise observabatur,id quod testati non repudiat Dionysi , cuin inquit Curiatis Comitiis de re quapiam tractatu priis in mnamsuffragia curiatim offigebantur, idqueausticat alias nis aves addicercit , Comitia habebanturno irrus, Tributa verὸ antonsulto' natu nullis auspicibus adhibitu a die peragebamur a Tributilam Sigon. Li.de antiq. Isire Civ.Rom. cap. 7. sic scribit. Cum plebeii carere

austiciis dicuntur,avium volantium aut catientium observatione in C mitiu,tripudio in rebus gerendi carere dicunturece convocato nunc

populo , atque in sitas quisque Tribus discelli, iacia sors diversi generis, quaeque nune Tribus prius exierat, ea prior ordinesuffragium ferebatiquareola Praerogativa,ut in anterioribus, ap-

23쪽

pellata est atque in Comitiis aduratuum observaruri Ini mina Comitusve hic mos notandus venit , quod lenes meis tabulis per sera templa fixis gesta fuerint. Reusii Comitus tu. diciorum pro more liabitu cordio magistratu in rostris sedente, an nim deducebatur, de si licitum ipsi esset se defendere in rostra ascendem iam pro viribus pelsinam defendebat nulla autem eatis ipsum excuseverat,si non praesens adessem,n mortis, exilium voluntarium Noemfamiliamprocurati nec tandem susti hus a populo i qui tamen non sinimum ius elim Magistram ha hat, latis finis iudicio fuerit impositus. Sublata sim demum

coemina,id quod docet.Ioh mg.7s.inquiens: Nam ιum oti tia Tributa fustulit decira idem'. a. de senatu Rom. pag. 72. Exinde Cominu Triburis tituto legeque ur omnesum uespluscitis prelata mam licentiam Tarsi rem ple nacta emeritas Acci ruentant alia adnue Comma stillae Consularia ovainaestoria, quidem non ad tria Comitiorum genera pertinent. De Coniselaribus inquit morus. .Hap.r6. Igitur post Metelli fugam omni nobilitate poscussa, qui iam tertiumrimum dominare- .eo Vesaniaeprore taetri Q Consularia quoque Comitiano sede tarbaret.Habita sunt autemnare adversa nobilitate id quod assa at Livilis h. p Ira a plebs consularibis Comitiis lateresse noluit Sce.&437. p. I. Inde consularia Comitiam a , I milia Dpim stet

peri tur se rum Coenitus resert vitis. . cap. --

'ri uno uuaestorum Comitia diibente SP dc cap. 4. N alias aegriu plebs tulit tribunitia ic mitianon commissa, eum dolorem quaestorio mitiis uisendit, ct

aesta est

ri tantum de Comitiis Veterum. XXXII.

24쪽

χXXII. sati diu inhaesimiis Comitiis Veterutra sicut limissis AEquitas igiturpostulat,ut pedem etiam ad recentiora tandem

proferamus. Recentiora autem vocamus ea, quae constituto am Rom-n Germanico Imperio celebrata sint, vel hodie adhtu celebr.tri solene.

Vulgaris quae inibitu solet divisio est Dut alia si riti uersalia da

parrici Lιria alia vocantur , cum omnes imperii ordines conveni- mi ha e vero quando aliquot tantum Arum: .2. 1. de Comi

tiis. Alia ampliora, alia contractiora se dicta a pluribus vel pauci Dbus persionis, a quibus celebrantur Huc pertinent quae post CO 1nitia vocabantur, substituta in I Num annuorum Conventuum. Horum notamus i. nomen vocabantur Regimenta, post.Comitta. i. Causam impa iram Ante haec Comitia celebrabantur interita clordines Imperii annui conventus , qui, quia perpetuos require mitiis. bant siumptus, perpetuas etiam molestiaci dissicilitates crearent, visium est;Regimenta substituere , ut ista ineommoda tolleren mr digna sunt qua hue adscribantur verba ordinacion Regimenti

25쪽

speciosis ereta praetextusse alia suberat causa, quam principes dis

tinnul int,ea fuit metrus donainationis Aultriacat, videbant enim orditae Maximil.I. potentiam indies incrementa capere, veriti igitur,ne liberta Becelsu temporis in distrimen adduceretur Regimentum uastititerant. mmc page quanam sit

quo latiorein fieri . hunc quali obicem dominationis obiecerunt constitutis nempe post Comitiis. Notamus A. Assessores. Ab-Glvebatur hoc Regimentum viginti personis , quae ex singulis ordinum Classibus delige litur Praeses erat vel ipse Imperator, vel Comes quia it Baro Adiungebatur etiam Vicarius Elo

ctostariquam tempyrametatum alit alitatis Imperatoriae. s. NGgotia. Erant haec caua I arauanteipublieae,uqu. incidebant, motis arbitris, vel sine mora di utienda. 5. Pot statem. Quia Regimentum hoc referebat totiun imperium, ideoque amplissima erat praeditiun potestate, ita ut non tantum ex nutu atque consilio relatoris penderet,sed etiam ex iures maiestate Ordinum. trivmpin. uuat hoc anno iso Non duravit diu in ligne hoe Iibertatis stabilimentum, liquidem anno 6u. revocata limat annua Comitia. Institutum quoque est Consilium imperii altium. Per Teio 3 Do stathioso personis contians , quarum qua Ora reliquis Imperii ordinibus denominabantur. Sed restituta illa annua Comitia diu non duramiti; nam Carolus V anno P M. Regimentum restituisi e videri volebat, verum potestate longe angustiore quam olim erat', quae deii de magis magisque decrestebat, crescente potentia CaroliV. constituto Rege Romano In φ e-ciem institutus est dies deputationu, in quo ardua imperii negotia transigerentur.Institutus est hic conventus potissimum anno is e. eo fine,ut exortis gravioribus in imperii motibus, iubiis sedandis non inius, duorum, tritura, quatuor,vel quinque ledilbriiuim circulorum subsidio auxilioque sit. Moguntinus Elector, deputatos Francorarium convocat ad conficienda placita, quae pro Imperii Recessibus habeantur vid. R. I. U. f. sitio balin Arum cap.2.de Comit. g. 33. Meancum clastem pertinent Comitia lectoralia

26쪽

l IV. quibus indidendis vel habendis Electoribus est sacta pote

stas,ne periculosi in imperio orirentur tumultus,aut nocivae adversiis sinuem eius molitiones Adiungendi sunt Circularis oma retin. Fuerunt autem initio Circuli VI. nempe Franciciis, Bavainricus, Suevicus, Rhenanus superior, est phaliciis&Saxonicus qxubus procellu temporis quatuor alii additi, Austriacus, Burguim dicus, Elaetorius Rnenanus, superior Saxonicus. Institui s lent vel ordinariὸ vel extraordinari3,ordinarie bis vel semel,depr bancus monetis, contributionibus , executionibus sententianin si praesentatione Allellorum Camerae. Extraordinariaeconvocat

tur,cum rublidium charitativum exigit ad bella,vel alia aliqua ta saris postulata. Tandem huc quoque spectat Omera virensis, quae aequali potestate hane maiestatem sibi attribuit, habito nimbriim ibi Conpretuista rum imi erit causa eolistituto. Admin strabatur autem haee Visitatio ad Eleel oribus clitibusdam&Principibus ad hunc Conventiam de mandatis,qiiod hodie obselevit,siquidem,ne multonim interventu magni conficerentur sumptus, eo res redam,ut sit HectoriMoguntino,diem Visitationis annuutim indicere, ab Imperatore reliquisque statibus fuerit impositum,

quanquam hoc muniis tanta auloestate irrogatum, ut alternis an

nis propria sita praesentia illic comparere cogatur , licet ccet ris permissum , ut per legatos rem expediant in minus hane legem Imperatoriam observaverit, socio forenos Rhenenses pro iistentatione Camen Imperialis selveres tenetur. Ataim .

27쪽

XXXII Sed nos missis eiusmodi particillatibus conventibus, ad generalia nos convertamus, fisuri inl brevi compendio, quid de plorum natura de ratione statuendum sit. Oecurritati.

mitati dependenter,sedcum consensu Hectorum, id quod laturum est sitichs post mortem Maximiliania in Capitulatione Caroli V. ubi coim P.ι. cap. ι . iteruutur status inter alia , das de S esse Maximilianus xlv Teios dilige angescit Vnde alia sermula introducte fiunt, quando Comitia erant indicendari Dir habenaus verbergelicii

mersam insula aut si fortitben ut sonant verba Recessus Ferdinandii Au tardati anno ir m Vestigia restria huius te statis deprehendimus iam inResormatione Frid. III de anno i s. tibimeter alia ita loquitiir p.r . Pitula mesen undaeast via fet

ben.&c. Nostris temporibus longe magis confirmatum hoc est, siciit patet extat ictitat . armi. Ferdinandi IV artic i7. Leopol-di praeleluis Imperatoris ubi hoc constiturii mes, ut perat metiana de tempore&Leo Comitiorum habendorum cum Electoriabus transgere cogatur ubi distinctio observanda inter Comitio riun pronailgavonem Miromulsandorum potestatem. Irim

mula

28쪽

inuigatio fit selius claris nomine, sed potestas promulgandi e

nnet etiam ad Eiectores bunde etiam literae invitatori.E ita tormati tur, ne quidlibertati germanicae deeedere videatur. Quod si Imperator Romanus abisit, Rex Romanorum Comitia indicet e pota est it patet ex Recessamper.annot si Nuntium, Idem possitnt Elector Palatinus deSaxonicus coniti inctam sumpti, tanqulam

vicarii Imperii TitaV. Aur. Buli Caroli IV. Quaeris, p. id facis cm inruiet altersectorum dissentiat ' si maior pars consensen . unius vel alterius dissensus negligitur, licut evin Electionibus fierisblet; Hoc ipse excluditur arrogantia Pontifieis Romani , qui odipse hanc imperii Maiestatem ad se pertrahere in animum ituluxit: Tentavit ho Paulus IV apudFerdinandum I. Imperatorem, meis morante olda .part. .der voliti sinen Teiomni sen. XXXIV. Materia Comitioriim,silsi,qtu ad Comitia voeari silent,alia est in hodiernis Comitiis,alia fuit in Vetustioribus. Nam

in his ut vetustioribus omnes promiscue vocabantur, ut constat eae Tac cita de moribus germanor sed quia promiscua haec convocatio multa secum trahebat incommoda , ad pauciores rediit numerus; ut eonstat ex Hinemari Arehiepiscopi Remensis Epistol. t. ad Carol. Crassum cap. 29. p. periim Dum inquit: -- suemdotis temporis talis rar,ut non sepiis, stabuin anη Placita das

tenerentur,unum quando ordinabatur tin tot , ni ad anni perten risiparium,quodor ait nullas evenim rerum, nisi siumma necessita primiliter rati regno incumbebat, murabat,inthis Placitogeneralitia misersorum maiorum, tam Clericorum, quam Laicorum conpeniebat,

seniorespropter consilium ordinandum , minores propter idem conflimmfasipiendum, ct interdum paritertractandum, ct non expotestate iam proprio morumtesiectu velfententia confirmandam. In illis v.ut receti ribus certus delectus solet haberi; neq; n. promistud omnes selente vocari, sedaram imperis.Sunt autemstatus imperii,qui non nuda convocatione adComitia nee prasentia selum accidunt, sed qui suffragia in iis ferunt.Sunt triplicis ordinis, ela pertinent ad eos etia doliatictataevis in Lystumiaaree non Trant lvanus princeps. Ad eosdem etiam Mediolanensis Dux,Mantuanus Montis Ferr tensis Mareduo, Mutinensis Dux,& Sabaudus, resemntur. ος

sunt quoque ordines duo in membra dividi aedistribui, ut alii sint

Ordines

29쪽

2zi ordini Psilitici,adu inlisia i Politici sunt, Imperator, Principis,

ita ut t. Comites , Barones sileri , Civitates axesuduntur Duces Silesue p.i. c. mediate subiecti, cla Nobiles immediati, Helvetii, Civitates Hua. static e Arum.cap. de Comit. Non praetermittendum est, quod Pontificis confirmatio non requiratur in Principibus Ecclesiastici bita ut etiamsi in suo vel Episcopatu oves Arctu episcopatu nondumst confirmatus, tamen ad Comitia vocari ponit, tanquam Prila' ceps nimirum imperii.

σ uishm V. Forma Comitiorum variis illis aestibus qui du-

sebe, hei, rantibus Comitiis aguntur a Molvitur. aiunt autem vel mediatΘliam Ad vel immediate Initio quidem ab ipse sic riuil sit no Imperatoredi roposito ruit peracta, ita ut per illum etiam Ordines necessitate

p. 2 p. si . quadam tuerint convocati, siquidern lus absentibus iiihil delibera seqq. ri nihil concludi aut contribui debuit. . Postea vero S. C. Maiestati placvit illam mediantibus aliis proponere , ad hoc verbidoneus habitus est Mareschallus, celebre enim in graviminiam , nec non vetustissimum munus fuit, teste Carol IV in a cap.l.6 A. B. vetustissima fuit luee dignitas,dum tempore Frider. l.&Orionis IV. iam dum floruit, annorro'. citius iuris dimo adhuc propagata est; ut ubperioribus temporibus omnes lites,omnesque I x relae, adipuim fiterint desatae hodie adhuc maximam aut curam gerunt in excipiendis Statibus , assignanctis holpitiis procuratidaannona, nec non aliis rebus&imperialibus&aulicis praesunt. In proponenda propositione hoe ostici genus ipsi demandatur, ut Status omnes &s.lgulos certori destinato tempore convocetiidque per literas, at toritate ac nomine Imperatoris singulatim unicuique Electorum transmisias, ut ed requentiores se ipso in praesentia assiliar, nec ullam oblivionis causat praetexere possint lamrobandus nam quemit hic eorum mos, quod vel non advenerint, vel ex asenon responderint propolitioni, sedeam coarctare, limitare, non uari quam plane detrectare sistituerint ut refert Tacitus de Mori

bus Germ. c. II. Vt turbaeplacuit,confidunt armari, sentiremper racem dotes,quibintumo coercendi ius erat imperatur Mox Rex vel 'inccps, prout aetascuis, prout nobilitMlrοὐ desin bellorum prout factuis es',

30쪽

Huie sententia subseribit Hincinariis Archiepileonis mimensis Epa es p. Proceresicrepraedictit, strein hoc spei praefata Placito, quino, ranii Senatores regni, ne qua ne causa convocari ri.

derentur,mox atoritate regra per denominat. Gordinata capitula,quae

Velia imper in stiratione Dei inporta, vel undique inuntiata post eorum abscessum praecipuefuerant, eis ad conferendum , vc ad confideransim paresarta sunt o e. Fuit autem haec convocatio tam potens Jc valida, ut si non lubenter adesse velintditeris hoc tenore conscriptis cogi atque compelli possint: interim tamen nequaquam quicquam libertatis Statibus adimitur, si non solum citantur,led e accedere iubentiir. Dieaeci librMihin nichi feminenseres oderistit mandete diat Ubi vota lurciamegenda sustim in nrasci mreuch orma bl gi fori eden haben FcgeMen virvon euch ind

XXXVI. Sacra a.ante omnia maximopese initio sim observanda,ita ut ab illis initium rei fiat. Electio Caesaris v. est res non minimi momenti,nee sine altissini directione probὸperagi inuemide queola Electoribus , Statii nis Religionis cura maximopere silcorrum data, ut sacra devotis precibus ineant nita continuent, contunuata ead devotione abstinant,quod hodiernis adhuc observatu Comitiis. Iispotissimum,in quibus Imperator selet eligi dim ante Electiones hibete. Ritum breviter recensere templum accedunt, precibus ab Eleetoribus una eum Carsere habitis,iuramentum ipsis Praestire Imperator tenetur, tum fidelitatis,etim protectionis ubi annuit, in pectus elacarit, A brachiorum flexu ,manuumque palmas illum inungit Coloniensis, quia olim,qrs granum in dioecesi

Coloniensi esset situm , ideoque ius remanu . nebim Monuntinus de Trevirensis,irsus in templum abducunt,ela preces habentur,post Imperator ensem evaginatum ab Electore Colonien-D sit reci-