Syntagma iuris vniuersi atque legum pene omnium gentium, et rerumpublicarum præcipuarum, in tres partes digestum. In quo diuini, & humani iuris totius, naturali, ac noua methodo per gradus, ordinéque, materia vniuersalium & singularium rerum, simúlqu

발행: 1582년

분량: 351페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

271쪽

. item ii coeptum sit, dc tamen satisdatum non sit. Probat argumen-: I. 'inandari, quod extinguitur moriente mandate re integra: non autem sis hian- ante mortem procurator coeperit tractare negotium Et cerct iudicia cc 2: η - transire in haeredes non ambigitur Notat de Bariolus ',quodque mihi, placet ut si aliquid operis post nanciationem, quamlumuis modicum factur vivente nunciant' res non sit integra,& ideo transeat in haeredes pro isse Mis a c. futuro Opere praeceden i connexo Item si quis nunciando dicat, nuncio φ pm-haeredibusque meis,nouum opus, morte non extinguetur Sed cur . ex parte eius cui nunciatur, eadem locum non habent, quae in persona num

ei=- ruies. dii, clantis, videlicet ut non extinguatur nuciatio morte eius cui nunciatur, vel

. L. - hiis est . si ipse alimetὶ Ratio est, quod ex parte eius cui nunciatur nunciatio realis est : ex parte nunciantis peti onalis . Qui ideo quandocunque illi placue--. . . T..--biqvid in rem praesentem fit nunciatio,nec extra Fritoliis. de Fiari rem cicax est .Proinde quod tibnale est cum per ira extinguitur Re i das ibis., .. le transit in alias persenas rem possidentes : resque obligatae distrahunturinoo , cum suo onere stio tamen inter Bariolum, & alios ruris ciuilis inter- si tu . praetes est,si satisdatum in ab eo cui nunciatio facta est; de is postea mortuux sit, sque perueneritad tertium posscubrem,num,quemadmodum diximus

nunciationem transire inlueredem nunciantis transeat quoque inhaeredem . n unciatum est, ut ipse propriis expensis teneatur opus ab alio iactui L quis tala. solui. demoliri, quod alioquin ut diximus facere non tenetur,sed praestare patiet tiam. Nam Battolus ' defendit non teneri,quem aliqui sequuntur,quia'

Castrensis , de demouendo ductavere i- ι - nuWiationis, '. Glossa ' tamen contrarium Armat, quam sequitur 1 i. .ui initiis νή- Alexander ab Imola. Quos quoque ego probo: quia satisdatio de opere, deiiiviliendo, de iudicatum solui,pares sint Stipulatione autem iudicatum solui interposita, desinit res csse integra . Ergo dc per hanc satisdationem .. Accedit quod ex satisdatione, veluti ex condicionali stipulatione, fiat obi qua transfertur ad hauedes . Nec ratio Bareoli de sequacium hic obib : i ita in potest,cum ea intelligatur, ne augeat negotin naturam satisdatio, quando . . . O f., . negotium per se satis validum est, at ubi per se inualidum, diuersum verius est Postremo remissa censetur noui operis nunciatio iis qui nunclauit, no iocalumniae etenim tenetur nuncians iurare, se non calumniae

nunciare Quod ordinaim alioquin iuris est in omnibus instituendis ' 'ς- 'm' litibus ad compescendas litigantium calumnias& mali ratim ', ut actor etia' qui iuramentum hoc recusauerit,amittat litem L

FINIS.

272쪽

DE REBUS COMMVNP

Pe diuisione rerum priuatarum in communes, consulas, & proprias.

ES omnes rursum quae liberae aut seritae sunt, aliam diuisionem expostulant,ut earum qualitatem significantius explicemus; potissimum res e d i.recte. . quae sunt priuatorum hominum, proinde hoc li--: bello tractandae sunt. In primis itaque triuat rum res seu singulorum,uci communes i unt,vel e eonfusae finibus, vel separatae seu propriae. Cona' s l. s. ivi ebaioli

, quod duoru , vel pluriu est, idquii so,vel pro diuiso .Pro indiviso,

mune est.

pro indiuis

tinet: qualia sistat, quae uniuersitatis dicuntur, ut theatra, stadia, & his Io, quae comunia iunt ciuitatu,quae singuloruno sunt Pro diuiso c5munc, iquando in una re communi quilibet partem suam nouit '. Et hoc commune

magis accedit ad proprium uuam prius commune. Neque tamen comm era L sabin

ne aliquocleo inocio, quo commune Vocatur, proprium vici porcit., axe iniriem. s. enim inter se pugnantia:sicut de Martianus suum, communi opponit . Nec

meum lin communi lpropriό commune dicitur, nisi meum ςommune, hoc est,id quod ego iniunt habeo . Et non quod socius in eodem communi habet sic 'bide his uisita recte paucis Caius de liberta communi mihi videtur resoluisse. Si Merse i i.άram, inquit ', com nem dux , libenam times πιννι nopst , hcet alterim fi litoria. Et si ius respicias quod quis in re habet commune, proprie suum dicitur,facta ad illud relatione. Atque ideo illud legare,vendere,cedereue potest siue res sit communis pro indiuisb siue pro diuiso ': si corpus rei commii 'nis pio indiviso inspicias, sine soch volsit te in re comuni nihil licet agere, nisi ad quod res communis destinata est . Nam ad eum usum, ad quem res pararacst,uti re potest,inuito etiam socio socius '.Potόstque reficere rem, n5' tradi: quidem iure seruitutis inuito socio ' sed iure societatis ii necessarium sit '. Propria res est, quae communis non est',quae alterius, seu aliena non est e,quq solius est,sive uni soli conuenit 3,idem quod suum ,tuum, meum, separati m. te. i. de ρω- ' distit, Confusae res sunt,quae pertinet ad dominium,quae finibus sunt indutinctis': unde

273쪽

1ε. . non tantium.

simii. et eis s. ii s inter . de oblis.

unde & finium regundorum iudicium. Communes res pluribus ex causis nobis esse possunt cum alii vel ratione haereditatis; vel ratione contractus, vel ex couentione societatis. De societatis communione hic nihil didemus, cum eius tractatio proprium receperit locum inter contractus. De aliis tum pauca,ex quibus, veluti ex quasi contractu, o proficiscitur '. Dὸ G1isione seu solutione communionis agemus quoque,in qua dc de natura communionis agere necessarium erit,prout se tractatio obiiciet. Nec enim quicquam inuitus in societate communione ueretinendusaest etiamsi pacto conuentum fuerit, ne diuisio fiat ', ob fugiendas discordias , quas rerum communio excitare solet '.Nec Omnes coniungit ad societatem consensus, sed de aliquando res,visi duobus una res legetur

De Communium regum diuisioneisiati iecommuni diuidundo. Cap.

i iniet cohara dea.

k 4 L in tribu , Mi. st q. sed si ambo,

num autem n et

C mum Huidundo iudicium quid. Communi diuidundo tuae cium in aliud nomen trost, ratione rei diuidemia in familiae recinundae se simum regundorum. Deo vitaremum m iorum , commum diuidundo, milia infundae ,

nium regundorum .quod omnessim de rebus communibin, utim iudicia b n δει adiuricationem admittentia, non exauditur a dissane praemia per triginta annos, in utriaque actorium de cadamnia.

Disseremia iudic, tam ni diuidundo, amilia reci id O M M v N i diuidundo iudicium est,in quo tantum de diuisitone rerum ipsarum agitur Et si quid in his damni datum, fa

ctumue est, siue quid eo nomine aut abest alicui sociorum, aut ad eum peruenit ex re communi '. Oportet itaque res communes esse,aliter cessat Proinde ubicunque res com- iudicium sed illud pto diuersitate rerum transit aliquando in aliud nomen: visi agatur de liae reditate diuidenda, ibi dicatur alterius nominis ob qua dam particularem aduenientem noram, familiae erciscundae. Et si de cons sione finium distinguenda quae communem rem facit, propter coiisusion dicatur linium regundorum: ubique tamen generalis communi diuidundo

iussichsubs tia 5c modus latet. Et proinde fere istis tribus iudiciis aequalis

est substantia.Nam si consideres res, inuenies in utrisque de rebus agi corporalibus,&deprae tionibus faciendis: si consideres personas, inuenies tria uia duplicia esse iudicia, dc quemlibet esse actorem, M reum posse, quod pucausa omnium videatur,oc magis eum videri actorem, qui ad iudicium prouocasset vel si plures prouocat sent,quem sors tulisset iacta ',ut infra in f miliae erciscundae dicetur iudicio. Sunt dc familiae erciscundae dc communi diuidundo iudicia bonafidei , nam communi diuidundo huiusmodi dici tur , dc familiae crciscundae'. Et posthi etiam comprehendi sub communi vividundo finium regundorum,nisi alienum quis dicat cum quadam glosisa , videri in ea adiudicationem,quae fit in illa de alieno per iudicem 'rquod tamen non probo, cum dc adiudicationem dc condemnationem fieri per hanc actionem sciam 3, dc ideo nihil domino deperire, qui pecuniam condemnatione pro adiudicatione accipiat.Et satis constat istas adiudicationes fieri in communi diuidundo,dc fu is erciscundae, aequa lance ac in finium regun

274쪽

regundorum. Ita enim unico contextu tribus his iudiciis adiudicatio pedimittitur potestati tu cis ,εc t mc idnou prohibui quin communi diuidun 3- s in&-ercii cundae iudicia sint botra fidei. Commune etiam diuis in s iu ths , ne triginta annorum sp tio quis diuisionis petitione excludatur . Item in singulis debent contendentes ab initio de calumnia iurare, non calumniatulicati si litςm intendere non cesummae causa ad infici, ν'E

tiones ire . Distingvitur autem communi diuidundo a familia: erciscundae P s. . iudicio quod per hoc fit corporalium diuisio, quarum dominium habcinus, non etiam haereditatis Respicit itaque res singulares tantum ut commim 'nes, non ut allacrius qualitatis id est, haereditatis. Et ideo si res hau editatis iasin d tamen petantur diuidi, non uti reditatis petuntur, sed ut commu-n simpliciter : β recte quoque pro his hoc iudicio agitur, omnόsque u tuum res in hoc iudicium,ni siliquid excommuni consensu exceptum est . d lν thoc co Et ita nillil interest quoque, an ex societate, an sine societate res communis. 's'ε - .utat,utrumue quidam rcm unam emerint, vel ex legato illis contigerit: Nam in utrisque casibus habet locum communi diuidundo iudicium Inspici ian tua ς'

mus enim inc latum diuisionem dc conaminionem: communionem autem Moi, --α pira sentem, de quae fust: at esse desi) ad effectum videlicet recipiendi pa tem aestimationis, cum his quae bonis i actiones sequuntur h. Consi aera hitaque res hic diuiduas & indiuiduas, dc petibnas contendentium, oc mo-

uidendi.

De diuiduo dc indiuiduo. Cap. y

275쪽

DE RE Bus LIBER V. MI

imliuiduae sitne , sicuti pluribus illae sigillatim ex integro fieri non pos. di sunt,nec promissiones singularcs valet donec nouisti cellione firmetur io Sic pro parte nec deberi nec solui, nec peti potest opera '. Diuidua obliga- , . a. tione dicuntur,quoties lex diuidit obligatione inter plures proli aereditaria

puta portione, luod regulare eli . Indiuiduum autem obligatione,quando semit ei. tenerali.

eadem obligatio sequitur plures haeredes in solidii, siue ea sit debitoris,sive 'creditoris,ut inseruitutibus operis,&iuro patronattis: siacuti dum seruus plu- 4rium comuniter acquirit Idipsssim in obligatione facti,quae obligatione est indiuidua, ut & praestatione quamuis ab initio fictili pro parte promitti posti sit. Diuiduu solutione est,quoties facta partis solutione lex tribuit vim libea ' : o ''o rationis pro parte soluta,quod regulare est . Indiuiduum solutione quando quis seluens partem, tamen pro parte non libcratur,ut in praedictis seruitute, L stipulatim , opera,& facto. Plura paucis explicat Vlpianus , de his dum alti L. Mesisti H 'Pr; '''' obligationu es quatuortosin esse, na- interdum est asingutu haredibωd sim consequi' --: aliud, tamampetinreesses,nudisi praesari potes: Bud, quodHo Nepetitur , Fiat nisi tot om mvotest aliud, quod i am h Vipan i, in exere mendum est , ocra inmutione admittat partu executionem M. ctenim desinsulis su ai. 4: .is' 13 exempla prosequi rur, Mexplicat, quae videto. Praeter causam natura leni ietiam potest fieri diuisio, ut si res quae sit indiuidua praestatiotae, aestimetur pecunia: ut mulus centum aureis, & pecunia diuidua erit. Gamobrem 'Az-ei .ν. in rebus quae natura indiuiduae sunt,ut in usu iudex adiudicabit eas viii, GL 'I dem,oc pro parte socioru adiudicata, socios cauere iubebit . Vectigalis ager regionibus quidem per se diuiduus est, vertim iudex abstinere debet ab hu- ςom tu .iusmodi diuisione:alioquin praestatio vectigalis conderem Quamui, enim ' : ' 'praestatio vectigalis diuidi possiere, tamen quia viai facta est emphyleusis , praestatio sine praeiudicio diuidi no potest: esim solutio & exactio partium,n5

minima incomoda habeat,quare per attributione rem fiet a iudice,ut unus ' di- totum solus debeat '. Et si diuidatur, dominus directus non cogitur parti - te ζ' culares illas portiones a singulis capere, sed contra unu in solidum potest ex- L mperiri, ut nec pacta sociora vel col redum nocere possint non minus,quam F creditori . Iura seruitutum cum sundis diuidi possunt, separatim non poni σοῦ. 'ite Io sunt: nisi aut mensura, aut te. iaporibus . Corporales autem proculdubio in diuisionem veniunt, si conrode diuidi postlint 'i ut puteus ' si comune solusit ' : pignori res a duobus accepta,vsusfructus possessio, in quam plures missi 'sunt a praetore '. Excipiuntur a iuvisione hac vi possessa, vel praecarib, vel Clum , vela praedonibus capta, quae indiuidua inter praedones . Si quid ex- 'ceptu no natim ne in diuisionem veniret ': si placuit in iubenda societate,

ne ros intra certii rempus diuideretur . Etenim certi temporis comunionis V pacta valent: at ut perpetuo comunis res sit, non valent . Sed cum his rebus 'ra visi .. . t diuidundis veniunt praestationes ': venit & in hoc iudicium , quod comuni nomine actum est,uel agi debuit ab eo, qui scit se socium habere, resarci - , turque impendia,etiam si is qui fecit partem suam alienaverit 7: ut conta . . et mu ii MC

venit in iudiciu ho si rem comunem quis deteriorem fecerit. veluti seruuvulnerando, vel animu eius corrum pendo, vel arbores succidedo . Per hoc iudicium ei munusquisque socioru habet,quod ex re eius seruus comunis . di aequisierit , cogitque quis sociu stare conuentioni,quae de usu rerum communi placita est 3. Sed non veniunt expense tactae vel Mictus percepti ante' i cetariis p rerum comunionem '. Et si socius ideo condemnadus erit, quod pecuniam comune in sent, vel in suos usus conuerterit omnimodo etiam alia mota ς 6ς ' non interueniet, raestabulut usurae non quasi usurae,sed ratione eius quo νΓzita aria is interest'. In personis qua hoc iudicium exercent,exigitur, ut munerem shabeat,sic unus ex iis alios inuitos etia ad diuisione prouocare potest . Nec in rest u qui git possidear, an reus, an uterq;,aut nemo illorum . Non . 'potest tame prouocata ad diuisonem soci si minor, sed ipse prouocatus divi- ta in P i. t. . eod.

sionem subire cogitur . Idipsum dc in marito in tando dotali locum habet,d e dcin

276쪽

iis SYNTAGM. IVR. VNIVERSI PARS I.

-& ecclesia,utn5 pri uocent ad diuisonc,quia alienari ea bona no possunt, prouocari possint . Coinpetit autem dc aduersus socios, de aduersus, cos quibus socia pars corigit per emptione,vel alio modo , haereditario puta iure . Pendete hoc comuni diuidundo iudicio, alicnadi res comunes sociis ro interdicta est potestas ' Modus porro diuidedi, ut socii ei and in locu vocen- αι. i ' ι. e ... ς Ordio lixis de calumnia , in uniuersi postea res diuidendae. i i: hic a. 44ib. ccsendae & λstimand* sunt, non singularum rerum partςs', atque iusto printio in praediis diuidendis quae comode diuidi potiunt, vicinium sectiones partium corporali, diuidendum regionibus ': in aliis utendum licitatione, fiat, eicis. . . addictione ue, alteri rem,& alteri pecuniam pro re ab eo qui rem cons ...i .....inistis et quitur addicendo '. In summa iudico in pr*diis diuidendis. quod omnibus. ζ..- i. ytilissimum cst, Vel quod maluerint litigatores, exequi conuenit . Potest arbiter uni landum,alteri fundi usumfiuctu adiudicare '. Pluta Se de modos i. i., .& . ..d.ν. diuidendi vide in tractati0ne sequenti familiae erciscundae, de quando sorte modo cuique pars detur. Caeteriam in hac diuisione curat arbiter qui partes capiunt, caueant de cuictione, teris vicissim ': si, Uni cuia sit, cxteri tenentur ci pro parte . Nam diuisio vicςm emptionis stinet oc proinde cuictio locu in ea, sicut in emptione ', h/bςt. Actio haec c iuni diuidudo duplex, lirecta dc utilis ': directa datur ex verbi si , quando,n unc cum agitur tantum, cst res communis ': utile iudiciunt, ta- .i inuis.l daxur de pro re quae fuit communis, etsi nunc non si '. Item iudicium dire dum datur pro rebus co ,ralibus tantum diuidendis': utile & pro rebus . incorporalibi: a Datur dc directum,cum vest res est communis: aς & utile,

, ta EI qV qui, pro comuni put/uerit,dc in id impenderit r. Item diluen io . ii 4. -ia... vcrς domino directum: utile dc eis qui iustam causam possidendi de publi., l. . oia . . a. m. cima δῖ e possvn , Vel qui vectigales habent fundos.' . Datur de utile

De diuisione per familiae ςrciscundae

iudicium. Caput A .

Lib. 1. C. tit. 36. Lib. 1ς. P. tit. M

s Diuisio a parentibin inter isse,ssa sequenda in diuisis, sin no diuisis poss

277쪽

DE REB Vs LIBER

2UX legera. tabul. proficiscitur actio familiae erciscundae con- ζα ςisi scessa cohaeredibus a communione discedere volentibus, ad ii l. p onunciatio . distributionem rcrum intcr eos '. Phrasis autem loquendi haec tota est antiquarum legum decemviralium, in quibus f e. zmilia pro bonis defuncti ponitur: ut in illa, a vires proximus do familium habeto . Et Cicero ', qui quibus τι sis ercscere oporteat e in F. ne sitici cunae umiliacas 'mere non potest. Et alibi ', arbitrium vocat fami- ρ υῖ h semia

liae ercissundae,id est, posscssionis seu haereditatis diuidundae. Istius actionis ' ': V

natura mixta est, tam in rem, quam in pccionam, concessa cohaeredibus pro g i uςut, comm.

diuidenda haereditate '. Continet enim praestationes,quae sunt personales,&res diuidendas . emadmodu comuni diuidundo rudicium bonaefidei quoque : in qua uterque cohaeredum S actor & reus est . Magis tamen est, i

Vrulo videatur actor , qui prius an iudiciu prouocaucrit : sed cum ambo ad ciscundae, i. interi iudicium prouocant,sorte res discerni solet f. Esse enim debet in icr litigan- , tes qui onera petitoris sustineat, S qui commodo possessoris fungatur ' .Facultas experiundi hoc iudicio triginta annis durat '. Tamen familiae erciscuta iudicio amplius quam semet,agere non licet, nisi causa cognita '.

Eoque semel instituto S Coepto,alienationes voluntariae rerum haereditari rum interdictae sunt, non quae vetustiorem causam S originem iuris habent L , necessariam . iaculi Sc usucapio pendente iudicio perfecta, rem ex haeredi- i, i 3. de . late subducit . Considerare in hoc iudicio expedit ros, personas. dc negO-i vipis .in l.sed cumtium ipsum diuisionis, seu modum diuidendi: ii ipsa re haereditas est. Per m his. tahita ita familiae erinci actionem, Vlpia.' ditur haeressitis siue ex testamen setaeas

ratione. Et generaliter eorum dumtaxat diurdi haereditas potest, quorum potes esse har ditas. Et de pluribus haereditatibus,quae inter eosdem ex diuersis causis communes sunt, unum familiae erciscundae iudicium sumi potest . Et si ex asse institutus rogatus sit mihi partem aliquam restituere, utili iudicio inter nos agetur . Veniunt&in illud res,quae inhaereditate defuncti compertae sunt, ut res pignori data defuncto ', A reliquae ', praeter nomina Τ, quae ipso iure '

diuisa sunt '. Praeter libros etiam improbatae lectionis, magices forte,vel φνς ις-r i, a C. de milium rem,praeterque mala medicamenta, quae iudex diuidere non dcbcr,

sed corrumpere etsi quid ex peculatu quaesitu, vel vi,vel latrocinio quia η :

haec ut turpia lucra,ab haeredibus extorquenda sunt f. Veniunt quoque columbae &apes haereditariae,quia in patrimonio computantur quodq; com- --i cominu. di. mune cum alio defunctus habuit , & quod superuenit haereditati lite pen-r viρ in l. i. ta l.

o l. si filia nupta, L

praecipua Venit & quod defunctus haeredi debuit : expensaeque nomine studiorum, v Paul. .sipisnori,t.

siue reputatione in filium factae ': item aliae dotes ta donationes, de quibus, i ...,

in l. fin. coinu. Vtri v. iudic. C. Si cohaeres unus vendidit parte sua alicuius rei y 4 i- γ sin.Mhaereditariae c5munis,illa res non venit in diuisione', nec etiam liberti diui- η i. ea quae,C.eod. '

duntur Nec religiosa loca,ut sepulchri, quod singulis haeredibus insoli- bdu c5pctit ', quia ius monumeti eos sequitur Ea quoq; quae in nominibus ' in . Gisunt,non recipiunt diuisione, cum ipso iure in portiones haereditarias lege a L. ἰ 'rab. diuisasint e. Ite quae pro emptore, vel pro donato haeres possidet, in hoc

iudicium nou veniunt '. Considerandae M res,quas faccre, vel implere, vel reputare sibi cohaeres cogitur ab alio personali actione,ut omnia comodat incomoda comunicentur, Δ dividantur. Vt si quis ex cohaeredibus aliquid mu cxiiii sit virib

ex haercditate perceperit stipulatusue est, no ad eius solius luctu pertineat', s. TFota M. vel si quid suppilauerit, vel corruperit A: si seruitutes praediis haereditariis .

t 1 debitas,

278쪽

al. har 4 eius. i. debitas passus est no ut edo amitti':si quid dolo malo in luereditate seruusue eius fecerit Verum damnu ab ha rede comissum simplicem aestimationem abiti. accipit , fluctibus tamen de usuris a tempore motae copulandis, ut in bonae- fidei actionibus fit . Sed & deduci dc reputari aequii cst quae nisumpta sunt 4 i. z. conii a m amove tei Litoris ab uno, vel pluribus ex col redibus in res haereditarias,. I d.' ... . , ,. no quae ex voluptate vel vivo testatore, seu eo de cuius ii reditate agitur. expensa pro eo,eiusq; negotiis sul,quae alia actione repetuntur . Coferri ctia. -diuisione a filiis facie la haereditatis coniunn paternae peculia profectitia ;vaim i ii iή- castrensi vel quali ,nec adventitia, hodie minime . In persenii exigimus, vi sint cohaeredes : ideo si is qui possidet. agentem familiae erciscundae neget cohaerede esse,recte excipit, si in ea re, qua de agitur praeiudicium t w

ditati no fit . Si plures cohaeredes sint,vnus ex iis,reclamantibus cria caeteris 3 .c.-ἰ β arbitriun familiae erciscundae petere potes h&adiudicem prouocare praesentibus caeteris ' . Verum,si quis putas aliquem sibi csse colhaeredem cum non

, :, I: - . esset iudicio familiae eriucundae expertus sit, non ided videtur eu fateri ςsse: i si haeredem,nis v , ad sententia perseuerauerit, oc adiudicationibus acquiClyti licet. Q de uerit Rumobrem haec actio non nascitur,nis post aditam li*reditatem , i de eotu . quo tempore incipit quis cuta cohaeres,le res habere Quod ad modii diuii dendi pertino. Diuiso familiae si vel ex consensu cohaeredum x tunc quod inter illos placuit scruandum. si non intercedax aetatis auxilium , si tradi- 'is' i . . PII tione vel stipulatione sequetςfirdietur aut authoritate testaxoris,uci mor- tui patris aut iudicis, seu arbitri:in quibus postremis obseruo in modo S: Rr- mula diuidendi: primum,si inter plures familiae erciscundae iudicio agatur, o t.. uini aere inter eosdem comuni diuidundo, aut finium regundorum,eundem iudicem esse accipiendum. Praeterea quo facilius coire colueredes vel soch poisint in ν nisi .. e. ν i. eundem locum,omnium praesentia fieri debere Deinceps considerandum . est,an diuisio fuerita patre defuncto bonoru inter liberosma cum iacul-q i diuisionis νυςi--illa patri data sit siue o scriptura siue sine e , eam iudex sequi debet isiue ex testamento,siue ab intcstato succedatur, dummodo tamen extranea: is uis' ec persona in hac diuisione non misceatur rata debet esse huiusmodi voluntas. ' . .. extranei parte pro nulla habita ':siquide subscripserint fili j diuisiond vivente una tua. ubi. patre, vel ipse pater Rubd si omnia parentes non diuiserint,vel post omniu, tac '. . , si diuisionem alia superuenerant eis bona,quae pater inter filios non diuisit post T: . ia datas actiones vice diuisionis ad singulos proli creditaria portione pertinet'. . .. M Sic non pro virili vel aequaliter diuisio fiet reliquortim, sed secundum pro-' u I, , i ..i. portionem diuisionis paternae, Sc secundu portiones haereditarias. Nec fides

s ciasi ratione . i. a. h. iii oriri rorari inter omne irarent btui

habetur scripturae parentis dicentis se omnia diuisisse si contra xiii appareat Qu'dsi nulla diuisio paterna sit, iudex vel arbiter datus in primis conside rabit in diuisione facienda quotas institutionis num omnes aequE instituti, ' L . .. unt an ex diuersis portionibus:quia secundum eas fieri debet ' , dehinc ad res scI cI-d id conuertct lia reditatis, dc ad ea quae imputanda deducendaue sunt: de tunc subductis illis quae in iudicium non veniunt, de postea imputatis quae impi ' i I iis tari debent ex mutuis inter cohaeredes factis petitionibus personalibus , ad raeia res diuidendas Sc compensationes ' animum intendet: in quibus ponderat .. I, ,- -- indiuiduae per se sint, antic incommodE diuidi possint,an diuiduae. Et libram .c iit ita de omnibus rebus ante iudicium sibi fidem iacere iubebit'. In indiui- , α - ., is M. duis, si iura sunt, ut seruitutes praediales, illae praedia sequuntur, si tempore, diuidi dc mensura usus possit, fiet ': sin minus vel consentire debent in

conuv. xx adiudicatioite iacienda viii, vel perpetuo inter illos erunt iura indiuidua, red. ixin eo tibi, ut iurisdictio, ius patronatus, homagia, de similia : sed ut utatur unus,

debent conuenire inter se: vel si corpus individuum sit, adiudicabit ei eum iudex , penes quem licitatio remanserit . Sic alteri prinium, vel, latearum ιν i, alteri res dabitur, vel si rursum aliani rem alteri in solidum det indiuist,

victur

279쪽

DE RE A Ws LIBER

ri utetur compens rione. In licitatione tamen facienda, dc tertius alius quam 'socius potest interuenire, ex causa tamen, non semper ':videlice si consors . .

delbcius velit offerre iustum praetium Singulas res iure communi singulis ei viri laseis

haeredibus adiudicabit iudex, dc in his quae comodE diuidi non possunt, uni

uersam rem uni,vel duobus adiudicare potest , cum cosque caeteris in certa Pecimia condemnare q. Vsusfructus ex certo tempore dc ad certii tempus.& alternis annis adiudicari,dc diuidia iudice potest . Increditis seu nomini- M o. i. izs. i. cibus alia aliis integra de singulis adiudicabir, ad faciliore diuisione:quia alio- . hquin solutio & exactio paratu, non minima incomoda habet '. Praediaampla pro regionib' diuideta, vel singula singulis assignatano tame debet diuidi e Cai .ia i. s. i. initiumenta a fundis, vel familiae Meipsis . Nec minutatim, sed per partes, s Via. i. a.Gn. i, ut dicunt,ennos, luereditas diuidenda Instrumenta pored rerum comunia ipenes antiquiore remanebunt , si sint exaequalibus, portionibus haeredes vel apud eum qui maioris partis est,testamentu remanebit,vel deponetur inaede ii i. a. in sacram ',vel de his aditus iudex existimabit In summa,in fami.erciscundae '.' 'ir'4.

iudicio nihil debet iudex inditii sum relinquere ' , cum tota causam debeat ζ, o. Σ

definire arbiter ' . In hoc tande iudicio condemnationes M absolutiones in The in et i, omnium persona qui egerunt facienda sunt: aliter sententia pro parte non ν. i. a. ' potest valere,si unus omittatur uim si omnes quidem agetes cotineatur , lodi, iat. uita sententia,verum quaeda inueniatur relicta diuidenda, cum non possit repetii arbitrium familiae erciscundae,nisi causa cognita, comuni diuidundo de his i agi potest Ioannis Fabri ' tame sententia videtur potior, quae vult agendu mi. hat acteiri. i. potius familiae erciscundae iudicio. postquam licet causa cognita acti nem illam repetere,error omissi iustam causam dare poterit'. Videbiturque haec actio quaeda executio prioris iudicu potius, 'uam nouum iudicra, ut in s h. iu

uisio, no autem si sequatur divisionem paterna: nam pro rebus diuisis patre non est locus euictioni erga alios fratres . Seruatur Qipsiun in diuisione c- ii. traiudiciali quod in iudiciali,ut cuictio locu habeat nisi cautu c5tratiu inter 'is diuidentes,vel nisi scirent res alienas esse, qui eas acceperint 'Alius modus diuidendi comimis iudiciali,& ei diuisioni quae fieri potest ex consensu pa diu, ut si res comode diuidi nequit, rei comittatur, omnibus potissimu cade s i. tuo ie. ore. is petentibus,ut eius si que sors praetulerit 1. Alioquin iure ciuili videtur receptu esse iudice facere&distinguere partes,& singulis adiudicare debem', . . nec posse libertate vel onus diuidendi vel eligendi concedere contendenti --i1 bus. Caetei sim qui de moribus seu consuetudinibus pertractarunt, dicunt ' . l. eum ii. i. frouocantem ad diuisonem. diuidere debere, δι prouocatum eligere: et si sint plures prouocati, minorem eligere debere , tanquam inferioris iudici j, quod firmatur iure pontificio '. Arcadi in hospiti; divisi electione inter si i. i. si eoota dominum de hospitem, statuit Halter ex his quilibet quiue maluerit, diutis is sionem arbitraria aequitate iaciat. Malter eligendi habeat optionem '. Sed 'iuris ciuilis melior videtur prouiso ',utarbitrio dc maturitati iudicis seu at ,- -- ... buri fiant portiones, quia multi, tanquam corrumpendi totius patrimonii .

occasione captata, unius cuiusque rei sibi paniculam vendicando, adeo eo a d.c. s.

totas dilacerant ficultates, ut dum participibus telictarum opum nocere cupiunt in quoque iura primipitenti Qua ratione Theodosius' Augustus, . cum quarta pars haereditatis praestanda esset,statuit, ut haeres in parto qua- tiri r reditatem diuidi procuraret,ut rebus totis in sortium casum reductis electio ex sortis suelicitate contingati Mihi celse ex superioribus mixta sen- :rentia magis placet, ut inter cohaeredes vel fratres maiot vel senior, vel qui ciuiscientia o cognitione rem praeualet,diuisione faciat Sc breuia seu voi a mina scriptato quot partes:dehinc ea municet cohaeredibus,vel sociis, M.

petitione haereditatis dicitur '. Curare quoque d et iudex,ut de euictione caueatur per cos,quibus adiudicat,nempe ab aliis',si eius authoritate taedi- '

si illa in m non placean emendentur,&ab omnibus subscribantur, etsi x 3 pertinax

quan para

280쪽

pertinax si qui diuisit, adiudicem eatur, vel per arbitrum comunibus sumptibus reficia . Postimodum aute pro electione sortibus diuisionem illam comitti placet, subscriptis ab omnibus contudentibus diuisionum voluminibus,quae rorula vocant,hac c5ditione,ut aequali superficie de leuitate pro iecta volumina &confusa, quilibet stram partem ducat qua volu non sublatum corinebit.Et ita minorem ex fratribus de cohaeredibus incipere sonitam electionem non erit a ratione alienum: sicuti Abraham diuisionem obtulit a G - 3, Lotho iuniori,Loth autem elegit ex locis oblatis quem inhabitare vellet. GUI. r. .i . Guido Papaeus probat, suadetque tenendum modum, quod antiquior fratrum diuisionem faciat, oci tot eligat pertextum in c. i. de parrochis, . ubi idipsum sequitur Hostiensis, &Ioan. Andreas.&Baldus '. Sed hic in Iet dus mea sententia . ni fallor, meretur temperamentum, ut obuiam eatur. malitiis hominum i verumtamen liberam cuique relinquo sςntontiam. Hoc iudicium familiae ereiscundae directum de utile est.

iudicia.

an De finium regundorum iudicio, Caput F-

R A c τ λ τα haee de finibus Mndis est, de dirimendis nibus podiorum confinium rusticorum, non visanorum illis confuse ubi irruptione fluminum f, vel aratione, vel doiectione . Habetque mixtam causam hoc iudicium ut diximus, in superioribus duobus capitibus, x preci γε in communi diuidundo, familiis erciscundae, α finium regundorum tradidi. Actio eius in personain. licet pro vendicatione rei sit. Consiadoro hic res, praedia vidi i , ica confini non urbana aedificia, quae gis vicina dicuntur. Md x in urbe ubi horti sunt confines, Ac iudicium hoc habet locum: Confinia dicuntur ea, inter quae nihil intervenit potissimpublicu: si riuus tamen priiratus interuenit hoc iudicio agi potest L Gin oramen in hoc iudiciu non venit,quia sine finibus est ''. Fimum Mihini obstit uatur spatium cervi ex lcge Solonis,in aedificio iuxta alienos fines faciendo, si mutu quis aedificet, relinquat pedemisi domum; duos pede si sepulchium aut foueam, quantum profundu eius:il puteum, passum: si olivam aut ficum serat, nouem pedes si abaligna, quinq se veniunt in hane actionein me stationes reales, post luem contestatam et uinis i sed ante litem contestatam

SEARCH

MENU NAVIGATION