Natalis Comitis Historiarum sui temporis libri decem. Pars prima. Cum indice antiquorum & recentiorum nominum vrbium, oppidorum, ac fluminum locuplete. ... Venetiis apud haeredes Melchioris Sessae, 1572

발행: 1572년

분량: 632페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

121쪽

di Historiarum l

bantur. cum mos iste multos dies esset struatus funebribus mox induta est. I. monacti quotidie sacra agebam in te podiui Dion l. e leculi regipne duo erant astana cum multis luminibus . se quaIuordecim candelebra,quae circum crassa funaliasustinebant. Rexplaustro impositus ad sepultura vectus e circu quod erant a . monachi cereos accensosgestantes,quibus praecedebant quingeti inopes fugubribus induti cere gestantes. Securisum cariuer undecim purpurati antistites, multi epissepi, omnes galli proceres, populus uniuersus tanqua patrepatriae. habita oratio es funebris a Maconensi episcopo cu multis sane lacrymis. Ea morte in castris Caesarianis nuntiasa uariae nataesunt ducum Caesari ementiae,cu non pauci parum tutum esse arbitraremur rebus Italicis in subiugadispopulis Saxoniae occupari;quibus certe res italae videremurpraeferendae. ad Agud conssiliu impellebat non sium dificultas transitis,cum hostis ora aditus praeclusi et firmis pra

's,conuectiomsi tormemora,cu uires Federici in dies magis magis . augerentur, uerum etia angustiae locori cum iter facienis esset inter Disas se montes,qui inter Saxones et Casarianos intercedebant; qua non poterat nisspersumma diri

cultate come atus convehi. ea res animu Caesaris nonnihil cmmouit,quonia non omnino carere ratione uidebatur cu multi

essent Florentini Neapolitanii exules, 's no a rentariautoritati quipossent Hos caetero principῶ ad eoru patria libri radi iduis precibus sesuasionibus incitare. esse ista Italoruconsuetudine ut reb.nouis delectetur,ρ soliti seunt sepius principes mutare,quodaequiore aio ferunt g reliquae nationes foruit igitur Caesar Saxoniae expugnatione si res es integra napraetermittere quid ed quanta tamen feri pol cestritate negotia conficere. psea re cu 's, quos adhibebat cos ijs,comunicata, statui ob die eius diei Egra castra mouere, ubi quadringet os pedites reliquit in prae idys. Sed quoniaplures erat uti, quae ducebant in Saxoniiquam non diffcilia ea uidebatur fore quae ductis Memia, cu inter Saxones Zoemossi fuat

Assis,qui multis in locis postpra vadari: alia sese esserebat s mgrum Adors in extrema parte Saxonu, non plurima di amis

122쪽

Liber secundus. 1

ab Egraique aditum Caesarputabat posse per vim armoru aperiri,quiuis Armis prae hs esset munitus.alia rumus erat Turingi dimicilis or Angusta inter mon fluuiis Sala quam ei faciebant Angussae aptam ut a paucis tenereris aduersius uim multor u.Caesar his omnibus inier ouos propositis,ac dulgerer in utroq; parte ponderatis tuit deniq; Ador fuit acere,us quae magis VIa uideretur conuectioni rormento , umettit illud comodi per hanc uti consequeretur,neque locu cogeretur a tergo relinquere,quod in mora maxime omniu multis de causis uitandu es. Praemittit i Iur Albanusiummu c

piarῆ duce, qui primῶ locia aut oritatis post Caesare ipsum in exercitu obtinua cis uniuerso peditatu, se parte equitatus. Albanus Lissiccu expugnatum mistit Amonium Tolet anucse mille Hosanis peditibus, equitibus trecemis. indor raesidia Caesaraanos vix conssectos aufugiunt, Et nicchi uisesiumn sinitimor iv armatoris numery uelle resissere; siduses postea copijs Caesarianis ad se uenientibus comiso leui .ptio sise dediso codisione ut militibus uita cocederetur g essent ιtra maenia, qui quide era eptingenii expediti pedites.Toleranus eo confecio negotio civ sis is copise in castra redi' postero die,quisuis pridie idus Aprilis Caesar uniuersu copias hesernas cu Albano praecedere ιube cum i e cu reliquis sequere ur alijs itinerab.non. n. propIer di cultaIe locorum quae Sylvestria erat semoniost,umuersus exercitus poterat comori ιncedere. Sic igitur in itinere alse non siis urbibus per deditione occupatis, quo facio cosequebatur proprer clementia se human ratem qua in 'Eplices urebatur, quae maxime omniu atroci imoris tormentorum pGes in bello runtiatur Caesari Federica trai cto Albim fluvio ad Mase nam nobil imam urbe, Masmaei apud agim metropolim capra locasse, ubi ista muniebat, uι- res f. in dies adaugere. is nuntius no mediocrater copulit Caesre ut optaret ostramu gna conferresed quia in ructus ex recisus propter natura iocoris ut diximus duo non poteras, ubi

peruentis es ad urbε, a Plasi uocantu plani ira incipis aperiri nili ima, multat amaeni Fima prata, r castella uarias sis in planitie desieritibus osset t. Tota ea princia in armis

deditio ScAlorii. Clemetia

toriCeratuatrox ad expugnandum.

123쪽

ἰ p . Historiarum

consit erat, erat . praesidise se armatis egregie in ructa; ippe cum pauci essent pagi nedum castella, in quibus non esem vexilla peditum. Caesar quo commodus copias in aciem

instrueret ιn planitIem profecIus non pro I9 Multa ignobili uio tam eridiem versus constitis. Ibi cum tam numerosus non esset exercitus,se copiae peditum ut commode posses in tria agmina diuidi in duo tantum distribuit, in primum aciem, Or Phalangem frequentem, quo pacio copiae firmiores fore uidebantur ad resi endum. Sed qxoniam astronte semper hoste procedens habiturus esset patuit ui primastos irmior instri

rueretur ; in qua collocarae sunt Germanicae copiae Marini ni, or sensualdi, Hisanaes Arriij cr uari Sandaei. Erat in fonte ordines quinquaginta in lineam rectam Scopertariorum, qui guli viginti crvnum habebant Scopeuarios, cum duabus ordinibus alabardiserorum paris numeri Ur Ordo Cae me armatorum. subsequebantur posea uexilla triginta se u, quinque,duo rarissatorum millia in sexaginta es tres ordines institi cte disributa, quisinguli trigintaqquinque armatos contine- procedςΠ- bant erant v rinque se lateribus mille Scopetiarω ὰ dextrao fra tanquam alae,qui extremae aciei uice etiamflossent flui. uniuersus hic exercitus ab Albano Fummo copiarum duce ductabatur, quem Vngara Dabi equites am edebam, quos siquebantur a tergo catapracti NeapoliIani or Mauror, in extrema acie siubsequebatur i e Caesar cum copiis Nicolai Madruccij,equi asu Regis Maximitiani, Geo/gν Γrando burgi, statis P arciferis, inter quas omnes copias brahebam turirementa . sic Caesar ι ructis copiys omni diligentia in hostem contendit,cum uihil magis optares, quam cum eo consi, gere,quod verebasse ne se in munit imas munisiones Gorta aut Et unum, aut Sonebastum, auI Vlumbeream incisae ret Federisus, cum istae propter mir cum naturam locs,mus

tos di bellicos apparatus viderentur in mutios anno osse be lum sussim re ac protrahere. peruenil igitur Caesar ad che sanum, quod Giparuum caste u ea munitu beneficio du rum collium, a quibus protegisur, cum ex abera parae quum habeat oculdam. t M ssus es Sulmonensis'inceps cum Ita

124쪽

Liber Secundus. 3 6

i lis equitibus ad occupandam Valdemsergam, aly mis meinsitum,quibus in locis cum essent finitimorum accola praesidia, vix auditis tympanis Caesarianorum, omnia Amsi unt di gata urbes . ipsae se Caesari dediderunt. dux praesidiorum Rocantet: si e Lei reum contulit urbem hostem se a Saxonibus μ' oditam. Caesar italos equites mittit ad eam urbe ad expugnationem explorandam,quibus uises Saxones desem i . sionis uoluntatem praesie tulerunt. at Caesariani etsi urbs se

oppidulum est in loco edito se Saxas tum, quo dissicile erat

equis accedere, collem undique Gendunt tanquam ponas concremasuri . ciues, etsi numerum eorum equitum facio contemnebant, tamen quod omnisse auxiliorum uiderentur desis uti, se quod victorem exercitum expectarent, cuius ui ribus nulla ciuitas resi ere potueras ca erum inter se agere de pace. respondent igitur missis, ad deditionem qui homiab surse urbe extruros Aluis impedimentis ac libertate cu ' iusique. His responsium est non esse Caesaris consuetudinem ut armatos de pace agentes audiat; positis armis quae petamur forsan concessum in.ea 'e confirmati portas aper ut, omVia LEAt ei committunt arbiIrio Caesaris. uita es bona ciuIum omniu ιm delitio.

columnia se mutolata at conseruata ; sed milites oliaci,es dux praesidiorum captiuus ad Caesarem ductas, eo possea castra transtulit cum urbem opportunum locum castrametati nibus inresisteret, alterami panem copiarum citra fluuium Multam , alteram vorastatuit . praemissis interea quadringentos equites qui ad C Ibim fluuium que procurrerent,

' qui inde distabat ad triginta millia ρ suum, ut aliquid de hseintelligeretur. id cum ictum e et, non procul absunt obui, nonnulli equites Saxones,qui cse ipsius aliquid de

Caesaraanis audirem excurrerant e castris . committitur ab

utririque atrox praelium; sied Saxones numero multo inferi res denique in fugam vertuntur, nonnullis captis. Caesar cognita e captiuis Saxonis cactrametatione praemimis italis orPannonibus iter carpit; qui spe praedae longius o castris protracti uel in intimus hostium uires excurrum; ab incolis igitur, qui metu C crianorum in unum conuenerant in quandam Diuam

125쪽

h Historiarum

MLampago diripiendo intenti inuaduntur, nonnustis truci dantur. Sedιωδε breui In unum congres , acue agrestium hominum rei militaris Imperitorum impetum retandis; qui rim audito iubaru seno territi abiectis armis salutis Jem omnem in celeritate pedum reponunt . Veruntamen omnes sere - rrucidati sint cum omnibus eιus passa incotis, cum Pannones

natura. nulli neqυμμα,υ 'paetati peperolent. Sunt enim Vngari e Funq; ut Iurcae nonusti crudeles inhumani,.neq; Husiuppia cantium miseericordia aui lacrymis commouentu=; quod idem modo fit propter te aramentum corporis cum stigore regionis consentiens, modo propter stequentem homicidiorum tim,ut accidit in bellis.interea Cae r Masenam uersus gulari diligenter contendit urbem auriti',quam ille Saxoni ademerat. ea re cognita Federicus consilium cepis ut uidebatur saliare contrahendi copias inferius magis oceanῆ ue fus, quod ibi Albis esset profundior, traiectussi. tanto di PLtior quanto uicInror oceano. qua etiam Orione uidebatur an mos Memorum confirmaturus, Invitaturuss adferendas Mauxilia, est a Caesare alienaturus. eo consilio capro Federisus ne postridie uel co Mere,uel turpiter e recipere cogeretur, potem qui seupra 'mun actus uerat, concremauis, es castra mouit secundumfluuium De aciens, ut C trianos Iraiecturos coerceret. Caesara GMasenum cum exercitu procedenti nuriatur Tumesernem cumsuis copys non plus tribus millibus passuum inde abesse, Federacum. traieci se Agim ut castra corveret. Haec ita cretatasunt a Ferdinando Rege or Mauritio

non minus quam si uidissent,quare iusserant copias labore

itineris defessas ei diurno calore iter capere:neq; tame ita cerro nuntio accepto. Cesr cum rem non ita temere credendam

putasset, ad quem summa prudentia, castrorum . administritio peninebat, hinc ducentos Pannones equites, inde duce tos italos mistri exploratum hosfium consitia, ac Iotrem exercitum interim iubet quiescere;quod consilium sin uis salabrias Cae irranis,qubm ua ii o uiso copias defatigare. ut exploratu misi uerant cum eoperuenissent, ubi hosus castrametatus dicebatur,neminem inuenianisquod us nuntiatum es inca ris serianis,

126쪽

Libet Secundus. I 17

Caesarianis, eam noctem quietam agum equentem diem nam per decem dies iter confecerant. Nuntiatum fuerat C Iari Federicum Guasena discessisse, ati Mosiurgum uersuscepisse iter, arepsera nobis contento gradu ad uium co- tendit ignibus uetitis accendi, ne lumine aduentus hostibus significaretur.Vix autem dies it xeras Fum obuioum Maiyenensium,aborum, topulorum legationes ueniam pacem miseni impetrantes suis urbibus . Signiscatur Saxoni Mosiurgum deditio. profecta Caesarem panem copiarum tauasenam mi se, qu

re ne inter duos exercitus interciperetur cum omnibus copiserria millia passuum inde recedit Meis milis pedites se equites ducentos, quos adsutelam Torgen um reliquera3 ingredimi Iemberga . utpositis camissatim nuntiatur Caesar uis propinquare, quod non sine aliqua trepidarione auditum es Existimabant reram bellicarumpenti Mosiurgum redeuniadum essesemmoi conatu enitendum ne honis Caesarianus uium ira, ceres, in quo uno consilio videbatur totases eius belli reposita. quippe cum medius sit fortunamselli cum alia quo locorum, temporum, aut rerum huiusmodi a illo, qua aequo Marte , feriposiit, experiri. ali' censuant praestarem adurbes maritimas copiae conIraherentur,cum Vovemberga urbs mraropolis eius principatus Eris nonnulla ita essent munitae,us p stem in multos annos bellum si tinere: quod e stitim ridiculam sane uidebatur, cum nullum Iam munitum sit oppido, quod ob dione, es Uiduis certam bus,qua uis munitissimumsit, ni Amittantur auxilia, vino deniq; non pos t. omnia enim uel inexpugnabilia tempus se uirtus ob demium se penuria rerum necessariarum denique sev rat. Horum consiliorum neu rum usum es salubre Feririco, auerum quod nimis timidum cst in quo summa inerat mi liraris turpitudo; si si Ponte se tanquam victum fugae commisisti s alterum minime necessarium usum est, cum san ta esset minis profunditas ct astitudo, ut inuino ins erabitis appareret. misit tamen ducentos pedites Mogurgum se centum equites qui reliquias pomis in tres partes diuisassuccederent o concremarem, ubi eram triginta es quinque lin

127쪽

ε Historiarum I

stra. putasa sane furiposse me non minus ijs paruis copiis iue pane, am uniuersis fluuium tueretur, propter angustiasse aggeres varia cum angustias domibus maxime protecti cura fluuium pauci Anuisos re imere posmi. Peruenera copia Cariarianae iam ad agum quendam distantem ab Origia mille lacus,quem uocans se emererum, , as ea parte praecipue,ubi Saxones Hum ruebantur. ta resiper ex orator significatumsuerat Caesari, tamen misis sessanam rumagna ala equisum exploratum, qui nistianis periculosum esse ne magnam Uaus panem in ea diocritate traiyciendi ut' ab umere cogeretur; cum neque pons ullus esset,neq; ad

conficiendam ulla commoda materia. nam conueriti tintres

propter amplitudinem iij nonsu ciebam; vadari aure pros ex profunditatem aquarum raditarus omnino non poterat. Caesar ea ι eprofectus cum retiquis cons vises hostibus inusteriore ripa, Mamis omnino trajcere . non laudaba r Caesaris consilium ab ise qai consi δινε bellicis adhibebatur , cum solutis limri s reaiycere in consectu ho rumparum esses summςpontem extrui,ueque amplitudo fluminis , neque Ush LMm videbatur passura , quibus erat facillimu id pro hibere. His accedebat od Federicus castra habens pro mqua facile pati poterat ab iam partem copiarum hostilium pertransire deinde ita inuadere ut velferro trucidaretur,ues A fluuiose oraremur. Eigae quoniam rationi milirari conuenire uiribanturi Caesar neque est ab idis terrisus aut reta' datus, neque tamen o Ino 'ernatus. iubet Hidanos Sclope ri protendi secundum fluuium loricatos ac saxi atoscam sex ι ampestribus tormentis, apud hos re in loco arboribus conssio se Germanos,est in duas acies innot in eadem planitie, quae inter Albimo Serfemecerum insercedebat. adlatus fuit etiam nebulae beneficio Caesar se protectas , quae mane orsa tamdiu perdurauis ut nulla pars exercitus , qua tenderet Deme haberet a posset 'ospicere quare priss ad uium acceditur,quam ho si ensi s. Hi eo ster

tum es omnis obscuritas paula im euanuis, rustis cespectus es,o hesis in altera ripa fluminis habens in coria sex mi

128쪽

Liber Secundus. 18

ssia ueteranorum peditum estria equitum, cum reflauas copias haberet Tume siremes, ct uiginti bellica tormenta. iubet Caesar incolas eius regionis nonnullos capi, ut ex his pessim da fluminis cognositi atque pontem interim eregione se in conssecta hostium confici. cognito Caesaris consilio capti sunt nonnulli incolae sed omnes signiscabant furuium non temere esse tentandum , qui periculosus esset,ac di Pisis cognitu. M AElbanus mox incolam quendarie reperisse nuntiat, qui dum optime sciret, quae res pergrata fuit Caesari Sed cum ad locum uadi peruentum set,cognitum eri hostes ex Hierapores minis Scopetiarios se tormeta distribui se in ripa melhuros s esse se impedituras traiectum non modo in , sita etia

prohibituros fieri pontem e lintribus, quos Caesar secum a uoxerat. erat autem ripa quam ruebantur Saxones muciosve rior es altior Caesariana s in ea . extructae reparatidnes,qua

rum beneficio Scopeuari, aduersus Caesaremprotegebantur. caesaris ripa contra ita eras depressa es aperta ac plana..H omnis aquarum excrescentium impetus ea ferretur; qui bus Saxonum commodis illud etiam accedebat quod haberes eo stam,quod res Atribus exercituum resipere Non poterat,

tamen uadum se traiectum di cillimi minis egregie pateras impedire. Pars rursus agri in qua Caesar confiserat ira erat raso aperta, ut nihil omnino appareres praeter nomnullas denses arbores a fruio disantes. Equites nonnulti Casaris de deris cognito nonferenses moram neque expectantes

di ducem gloriae desiderio omni molestissimo imulo acutiore compulpaudacter siluuium ingrediuntur, natantibuss quis adulteriorem ripam incolumes decem perueniunL Suringebat agger in ea ad altitudinem decem pedum cum no nullis domibus ex altera parte, ex altera Sylva, in quam haud sa-cile instici posset . ad eiusflrontem in aperio loco apud iuuium aerans nonnulli equites; ad aggerem uero se intra domos priaires qui fluuium tuebamur . halebat is profundIrarem a tuor pedum plerisque, atθιnalys locispaulominus, inalys mulio etiam magis erat profundus: erati tantus aquarum excurriIum Impetus,ut is esset instrar magnae prosandru

129쪽

' t Historiarum I

talis cum latitudo pedum. ρoo. illi equite r ut hostium obpam citatem riserepetuntur,cogumurirumus uium ingredi, quorum nonnulti in uioperaesens, asty se incolumes ad suos seruarum,cum interim Federicus parum de atribus Caesarianis solici ius expticationem euangeticam diligenter arae ero, ut adulterina ferebat inserpreMID . Caesar quod uideret ira muniram esse ab honibus ripam fluminis , ut ais o an cis opus esset,aus ut insigni, iuber ad eas arbores, quae distabat ab aqua nonnulla tormema in hestes dirigi, milles operiarios locat, qui in hostes uuism H oderent ne ram verte, tamgruio ripa ne controuersia ρotirentur: urrissent , Caesariani ad suam ripam,quamuis essera aperta accedere; quod etsi minyro fiebat cum periculo ac di cultate, tamen fieri omnino necesse erat. Enimuero rama animi magnitudine id rarium s a nonnullis Caesarianis,us ue vra pube aqua ingre sint, quoscopertis e propinquiore statio hoste impeterent. Saxonessio-pet ara' ad eam Caesarianorum audaciam reprimendam in Ir Ibus secundo sumine uehebamur, quare Caesarianis in apertam ripam exire necesse uis . ceptum es leue praelium ab iis; bs pM m Saxones siclopeua ri, o Iormentis Saxonui hesectum Caesariano undiq; impeterent. at Caesariani et erant in loco

in oret ramen se M maxime Saxones in Nabant. Caesar

mille Scopetiarios rursusprocedere 1 erat Heca frorum insubrum militum magi o ad hostes etiam acrius uexEdos, qua= e tam 'requens erat utrinq; Scopetrariorum uis est

procesia, uisalutatio militibus potius, quam leue praelium pos. HAEMen. Jaxones qui erat in lintribus partim caesi sunt.ponm quia uerebamur ne linIres nemrent inpotestatem Caesarianorum, cum eos insusum HIrahere non possen concrem

rum. ali' pro'er procellam glandium 9 Caesarianis suentia non debant ripam ascendere pro aris iacebant in lintrisbus, quia si consurgerem uidebantur in magnum periculum incurrere. Sed iam pons Caesarianus ad ripam conuectuso , uerum 'men cum Ianta esses amplitudo staminis tirures

ab hoste onires reliquos exurguere. Saxones quia tanta um

130쪽

Liber secundus. 39

tantam procellam Caesarianorum ferre nonpossent , animo patitit A concidunt sensim recerat a fluuio, non ita tamen ut non essent reliqui multi ripae defensores. Caesarianis contra ita auctus es animi impetus,osses certa uictoriae innata, ut uideretur omnia uel dis illima facio superaturi: quippe curantundem audaciae uictoribussuccrescat quantum uibris se

profligatis solet imminui. nonnulli igitur Hi ani gloriae simulo permoti positis uestibus friectos gladios mordicus ci piemes fumum ingrediuntur , adestintres, natant, in quibus ita Saxones latebunt profrati. et si ex altera ripa frequentes glandes a Scopretardis saxonibus in hos es mdebantur', tamen ab incepso minime deterrentur, quinita inermes.armatos in Irmribus Irucidant , lintribusI. po riuntur no sine magna utrius; exercitus admiratione se suorum lauded quippe cum decem tantum nudi triginta cr quinque ceciderint .i sanus interea rusticum hominem incola eius regionis adducit ad Caesarem, qui Molendina in uiseriare ripa habitare selitus erat, tanta eius fluminis peritia usnemo eius regionis magis fluui' singulas partes cognosceret. accedebat huic peritiae incredibile odium aduersus Saxones, quo maxime impellebatur ad ultionis desiderium, cuisii duas equos Saxonespridie eius diei rapuissent.quare se ultro duce c uari se indicem futurum albanoprofessus es . iubetur igitur binis tui pons e raptis liniribus ad uiseriorem ripam protendi conium cris Caesarianis,quo mox per eum uniuersusperitatum tran- iueola. siret. atque cum ripa ulterior libera apparuisset, iubes Caesar equitarum per uadum ingredi ab eo aggrest indice senseum. Imperat ad toniis custodiam nouem uexilla Germanorum,

tria scilicet e singulis Renimentis, se quingentos equites con Astere. atqui I ametsi nonnulli saxones siclopetiar, infestabat,

ιamen Caesarianus equitatus tanta alacritate trajcit ad ult riorem ripam,ut primi eo euadentes non minus tuti quam in sua ripa reliquos expectarent. Ea re uisa Saxones desse tuendae ripae promus decidunt atque conspecta tanta equitum multitudine ac peditum in se irruentium deserta ripa tanta Ir

pidatione replentur,ut reliquamdem salutis in fuga collocan

SEARCH

MENU NAVIGATION