장음표시 사용
741쪽
ΕΤ IN SAEC. DE JURE CIRCA SACRA. ε ν
indulgeant , & praeceptores liberorum
g. VI. Quod ad A. C. addictos inter se Quoia
ipsos, Lutheranos scit. ac Reformatos a theritinet res aestimanda CX ara. . L P. In eo M Rφ' articulo omnia, quae pax religiosa omne que eo pertinentes constitutiones A. C. addictis tribuunt, conceduntur etiam Eeformatis, salvis tamen semper Statuum Protestantium inter se&cum subditis suis pactis, privilegiis, reversalibus &c. salva etiam cujusque conscientiae libertate. De caetero conVentum, ut, si Status Imperii Luther anus, Vel Re ormatus in futurum te ritoria acquirat, in Batu ejusdem religionis omnia relinqui debeant, quo accepit; possit tamen ipse, diversae religionis sit sit, exercere religionem suam suis sumtibus, in Residentia sua,& concionatores aulicos secum habere; aliisque suo sumtu id concedere. Quae latius ex ipso articulo cognosci possisnt. Rh. VI. . De eo casu si Principes, vel Status Evangeliacus in territorio ante pacem acquisito, reformare velit, nihil disponit PM. arcnec cliam terminus anni 2 . statutus est, si inter dissentientes protestantes quaestio vertatur: ergo videtur liberum esse jus reformandi hac in parte, quousque pa
ctis cum subditis nou rcstringitur, quie
742쪽
religiose servanda sunt uxra g. 931 art. F. Na. 7. Ad plures quaestiones speciales hic
descendere non licet. v. tamen a. c. se S. II.
. VII. Asserto Principibus nostris jure
circa in oducendam religionem non potest non etiam illis jus csse 1udicandi de rebus lacris, de quo repetenda omnia illa sunt, quίe dicta cap. .a. f. II. N S IX. Atquc hinc est potestas illis non tantum colloquia Theologorum adornarC, Verum Etiam Synodos provinciales instituere, atque in illis de rebus ad religionem perti nentibus agere, exteros etiam ad illas invitare, omniaque facere, tum in ejusmodi Synodis, tum extra illas quae sum inmis imperantibus competere digimus,&denuo allegare non opus. Ad quod tique pertinet facultas edendi formulas, quibus Summa fidei, quam Eccletia profitetur , continetur: quae Symbola alias vocantur. Nec e)iam desunt harum reis rum exempla. Passim enim videmus, Principes Protestantes in Comitiis Proviniacialibus , una cum Statibus Ecclesiasticis N Politicis, de rebus ad religionem pertinentibus, agere, quae ComItia eatenus rationem habent Conciliorum provincialium. Catholici vero Status hac parte jure suo raro uti solent, sed hanc judicandi taculiatem tantum non omnem Cleis
743쪽
ET IN SPE C. DE JuRE CIRCA SACRA. Maro Romano relinquunt, atque fere, quod Ecclesia credit, pie credunt. Negandum tamen non est, inter illos quoque esse, qui disquisitiones de fide & religione ii iiituant. Quorsum pertinet a Georgis Duce Saxoniae instituta disputatio Liah ri, & Eccii. it. Colloquium ritatisbone e , auctoribus Maximiliano & Philippo Ludυ-
vaco, Comitibus Palatinis D Baυ. 1MA Quid vero adversus dissentientes liceat, tum ex c. . . tum eX antecedentibus h. c. dictis intelligitur. Ziegler. de Pur. Mai. Lil. L.
g. VIII. Porro Principibus & Statibus
Imperii competit potestas condendi leges L ecclesiasticas, Miredem rumingen, de qua dictum rν. a. u. Qua plenissime t tuntur Evangelici, nisi temperamentum vel ex legibus publicis 'P. Rec scit. &c. vel pactis cum subditis, aut aliis adsitia Plerumque vero in Comitiis Provincialiabus leges istae clim Statibus Provinciali bus communicantur ante promulgationem. Neque enim hic ullam potestatem Romani Pressulis' agnoscunt. Et si juris Pontificii admissionem in quibusdam causis ferunt ; id non nisi ex sbera Volunta- . . te fit, nulla vero ex necessitate. Ad hoc jus etiam spectat mutatio
sub initio hujus seculi, ex communi pla- cuo Evangelicorum Statuum, quolibet
744쪽
territorio vi territorialis potestatis lege publica facta. viae s r. cap. a g. a1. Per tinet huc etiam potestas jubendi , ut illi, qui ad munia ecclesiastica, vel secularia adspirant , jurejurando Hrment, se doctrinae illi assentiri, quae libris Symbolicis Ecclesiae continetur. Quod instit tum licet variis conviciis proscindatur, improbandum tamen non est. Cum C-nim maxime intersit Principis , nosse,quid sentiant circa religionem, qui ossiciis praeficiuntur, cur non liceat per jurame tum securum se hac parte reddere P& cur quis defugiat bona fide assimare, & ca dide, quae sententia animo haereat Θ N mo vero ad hoc jusjurandum subeundum vi compellitur: nec eo pertinet, ut, si conscientia ad aliam sententiam impellat, prior mutari non possit. Sed hoc tamen probare non possum, quod ad jusjura dum tale accedant, vel admittantur, qui libros Symbolicos vix oculis aspeXerunt, multo minus perlegerunt. Quicquid enim hic obvertatur, probatur mihi neu D;φα. tiquam. Uti Vero leges ecclesiasticas vel suis. ipsi condunt, vel jus Canon. libere admittunt: ita etiam hoc intuitu jus interpretandi istas leges, & dispensandi etiam illis denegandum non est ex principiis notissimis. Atque sic etiam poterunt Cir
Capitulorum bruina dispensare, quod
745쪽
Canonistae communiter concedunt R mano Pontifici. . SIU . de Fure Pasal.c.
s. g. ro. Si enim Statuta illa aliquid, quod praeter, vel contra jus commune sit, contineant, pariter ut alia Statuta subjacent Superioris voluntati. Et si maxime hic illa confirmavit, ita ut sic legis vim acceperint, dispensandi tamen facultas adhuc superest, sive facultas mutandi resiervata, sive non, quo que in aliis LL. Did. Us. M Cons. Mai. g. 33 seq. IntCrim tamen non nego, si Superior vel expresse vel tacite confirmavit, haud facile dispensando ab illis recedendum, nisi magna causa urgeat, & inrtasse talia sint, quis nuLlum usum habent, C. g. ut Canonicus noviter admissus primo anno residentiae
singulis noctibus in templo dormire de beat, quod saepe compotationibus & tu
sibus chartarum ansam praebet. In Aetis nostiae Facultatis clegauS CXtat reis sponsum a B. Zieglero ιυ7. scriptum,
pro dispensatione in tali casu. Idem dicendum, si res statuto comprehensa cum periculo anima: quodammodo conjiln- e. c. si de matrimonio Canonicis,
vel Abbatibus Evangelicis permittendo quaestio sit. Plane ubi per LL. Imperii putilicas, Vel per pacta Capitulorum Statuta tale robur acceperunt, ut principi
746쪽
cessabit. y A-S.-M Nec tamen facultas dispensandi eo trahi debet, ut contra ius diVinum e. g. in gradibus eo prohibitis dispensetur. Nam licet Papa hoc faciat, male tamen fit, atque Prit cipes Evangelici hanc usurpationem imutari non debent. D. M . de Fure Papal. eap.2.6 a. Catholici vero Status omniabus hisce nunquam, Vel Parce. Utuntur, sed L Lationem'Pontificis , & dispensi
tionem agnoscunt. Fid. d. c a. g. as. a .
Potesta 'PIX. Sequimr po ectas judiciaria, quae μῆ-j- estiter iis, qui S. D pollent, Vindicanda, quamvis Catholici Status illam negligant, atque Episcopis, ct supremam P. R. rClinquant, in causis, ubi Jurisdictio eccle-
in quorum territoriis tota jurisdictio e clesiastica Pontificia excepto casu si ratatioue reditnum censuum &c. in possessi ne vel quasi jurisd. Cccle ann. 162 . Dcre SH a. suspensa. Prodestantes voro certa sedicia rectesiastica, quae Consistoria Vocantur , in territoriis constituunt, qvibus pleraque ea demandant, quae MIias ad Dreaedicti meis, s L. Droetesianam canonisis refcruntur ; quamvis quaedam Aiam ex hisce S gemmendent lus, vel Mis o rib c ut vocamus. committamur Lisc'
747쪽
Collegia. plerumque tum Theologi , inmPolatini eonstituunt; sed ita, ut ine ubi vis Directorium Politico demandetur Quae miXtura uti non improbanda ρ ita vero ista praecise necessaria Famen non est, nec ubique Observatur Linu. ae De IP. n. o. atque etiam in eis locis, tibi a Coi sistoriis mixtis ad superiora appellatis Tribunalia, non nisi Politici causas ire his dijudicant, uti fit se dis ita Senatu Provocationum summo, ut notum ,& im Tribanaei in mari φ. -υ. P. IV. Dec L. Ubi vero ab , ejusmodi collegiis absiunt Theologi, & consilio eorum op , m lito in parte& vocantur. In his terrisi. Coeili1torius u supremum, ober- - priaum, datur Dresdae, quod tamen,qua tale in reliqua Consistoria nullam habet potestatem; sed tantum vel ratione ordinis, vel quia conjunctum est. cum Senatu. Ecclesiastico. yix demi vh , ita. dicitur. Qui Senatus sub nomine Principis ipsius jus
circa lacra exercet, & intuitu. reliquo tum Consistoriorum ini pectione, & dire ctione gaudet, ita tamen ut res majorist momenei ad Consilium Status intimia reserantur , axque Eliatoris ipsius sente tia expectet r. Carpe.L te. In illis veri, Iudiciis jurisdictio exercetur , tum circae Peridum, &res ecclesiasticas, qua. tale
748쪽
tum etiam ratione causarum ecclesam earum, vel mixtarum, ut Vocantur, de quibus omnibus hic prolixe agere non licet. Legi autem p Junt in nov. Brum m. nolimma scripta, & in compendio Suester. IV. Iur. Can. I. Quorsum e iam apud protestantes adhuc cauta m trimoniales plerumque referuntur, quae a
Pontificibus alioquin perperam ad ecclesiasticam iurisdictionem tractae. RelaX-tio tamen iuramenti, quam Catholici e iam tribuunt ecclesiasticae jurisdictioni, pud Evangelicos potestati seculari a
scribitur. Const. Sax. 9β. P. II. ubi Ca semas l. c. in . Eorum etiam iudiciorum est, decernere poenas, & censuras ecclesiasticas, imprimis sententias excommunia
; quae quidem inter Protestantexrarius in usiam deducitur, non tamen pe
M . Lib. λ ων. r. Atque licet Dominis territoriorum i vindicare quoque crimina Clericorum, eo tamen casu, quando res en devenit, ut tortura decernatur , atque ad capitalem poenam, vel corporis aini-
749쪽
ET IN SPEC. DE FRE CIRCA SACRA. 6ssia III. Modum procedendi in his judiciis prolixe hic describere non datur. Obiter tamen notandum duco, in nostraphsea Saxonia illud, quod in Ressit. Grav. 166I. sus. Tu. voa Consilioria Saclen S. XI. de citatione mediata habetur, tantum ad Nob
les, & Civitates, & illos, qui juxe patrimoniali habent iurisdictionem, pertinere, non Vero ad praefecturas, Clamur Aemb-rer, quarum subditi immediate a Consistoriis citari possunt. Quod probat notabile Rescriptum Parentis. Regis Pol. ad
Consi s. mitenb. das. o. μίν. τυ. Sente tias exequuntur per judicem secularem, juxta l. X. C. de Epist. Audient. G aov. III. 13. Ac licet a Consistoriis ad Principes, uel tribunalia superiora provocetur,qu lia exempla antea allata Schator L LAX. ulterior tamen provocatri regulariter non datur: non ad Pontificem propter ex P. a.svis. I. R. N. g. m. non ad Judicia Imperii, quod haec regulariter ejusmodi causas non recipiunt. Exceptiones dixia,mm S. u. c. M. quae tamen & tunc non invenient locum, si Principes gaudeant privilegio de non appellando. Dis D. MU . de Dre Pap. c. o D. Rodin. de illiciis ra a Principibus Protesior. Provocat. in Esecus. X. Quoad Iurisdiationem autem Ec-Momiselasim ain, di legem Diosaram illud ad- ω-
750쪽
huc observandum est, in territoriis SM-rvum Catholicorum, si Lan assii, Vasasti fi subditi anno io. jurisdictionem Ecclesia sticam Episcoporum non agnoVCruns, sed eam ipsi exercuerunt, in posterum etiam illam exercere posse, R. F. υ - Sari arr. F. S. II. -Τ Αtque tunc faculam
etiam illis est, Consistoria instituendi, quae Domino territorii non sunt subjecta sequalia mediatorum Consistoria quidem interris Evangelicorum Statuum etiam TC-Periuntur. Lincke. e γ 0. n. XX. S sed
dependentia illa stata Dominis territ riorum. Ubi vero e contrario Stat Pr vinciales & subditi Evangelici ann. ιoa iurisdictionem Ecclesiasticam Catholico-Tum agnoVerunt, porro subesse debent in illis, quae A. C. neutiquam tangunt,m do nihil injungatur occasione proceis A. C. vel conscientiae repugnanS, a. F. S. Ut Rher. a. LIX. Quo eodem jure A. C. magistratuum Cathol. subditi censenturae. M. Quod si vero subditi dantur RQ addicti anis. Ista . nec subfuere Episcoporum Cathol. jurisdictioni, nec ipsi iuiam exercuerunt, illi nemini, nisi Domi' nis territorii ratione horum subjacent, qui tamen ita exercent potestatem ecclesiasticam in illos, ne aliquid A. C. vel conscientiis, vel R R. vel pactis adve