Disputatio theologica De legibus praeside Jacobo Illsung Societ. Jesu, theol. moral. ... publice propugnata ab ornatiss. & doctiss domino Joanne Casparo Heiss theol. moral. & controv. studioso ac philosophiae cand

발행: 1669년

분량: 115페이지

출처: archive.org

분류:

11쪽

Caput Primum

De Legibus in Communi.

' De Naturain es sentia Legis.

um cujusvis rei essentia per definitionem, &divisionem illius optime cognoscatur, id- . eo dico legem recte a S.Tho- , mala comuniter recepto de ifiniri, quod tu ordinatio a initionis ad boni im commune ab eo,qui curam communitatis trabet , promulgata unde tres potistrinum conditiones ad legem proprie di ctam requiruntur. . Prima est, ut fit ratibnabilis aliis esset iniciua.&hoc ipso invalida. , Itaque lex, etsi probabit id non sit actus intel- . lectus, per se loquendo tamen supponit actum 'intes lectus, quo legislator ridieat obligationem legis esse convenientem Reipublicae, seu comm multa talia sufficit autem hoc judiciu esse probabile, luod in dubio, utrum tale sit, supponi debet chim enim legislator fit in possessione potestatis serendi legem, nili ea propter alique aefectum essentialema praedicta potestate extrahat tir, ideo necesse eli, tuum ratione moraliter Cerra, non tantum probabili detegi; ne vis obligandi per legem infirma, cum magno rei publicae damno plerumque contemptibilis reddatur; quia vix aliqua lex statui posset, con-

12쪽

De Natura se essentia Legis. 3

Tra quam non aliquae rationes apparenter sine prosabiles ab aliquibus excogitarentur.Quod vero lex, ut rationabilis ac justa sit, ad bonum ebmmunes non tantum ad privatam quorui dam utilitatem reserri debeat,indicatur in ea Erit auum lex die. - . unde in rigore distere lex a praecepto, quod bonum privatum respicit, morte praecipientis exspirat. Quam vis auteri etiam aliouae leges videantur respicere bonimi solummodo particulare quorundam hominum ex Communitate,' g. pupillorum , minore filum, militumae e cujusmodi videntur esseges vectigalium,quae in principum utilitatem conduntur item privilegia,uuae in ea . prast . H. . lex prisata dicuntur nihilominus istae Umnes ultimate,&Irincipaliter tendunt in u-

ilitatem Cossimunitatis,tui expedit,eas miri

seeutida renditio est de sanesarii Aeo,cui comissa est cura eu jurisdicti: iri com- 'ni unitatem inde differt a consalio, S petita o- ne, quae etiam a non superiore fieri possunt: indicatur autem per laas particulas in desini.

Inpone , quia lex debeat esse talis ordinatio Quae fiat a superiore,ut superior est,seu ut hin ens iurisdictionem ac potestatem obligandi; proinde legem ferens debet intendere dc hi- flere Voluntatem obligandi subditos, eamque

voluntatem exprimere verbis non sub dubio,

esse manifeste nificantibus,alias in me reta libertatis pro consilio 3 exhort tion dunt

13쪽

Caput primum

ditat sidii ficanda, non autem pro lege aeeipientur; quia in dubio semper benignior interpretatio facienda est,ut dicitur in L Interpre- -ωne, dolus prasis 1 depinnis. O regula m. aenis da regulis juriam C. Manifeste alitemgnificare censentur illa verba, quae necessitatem important, aut voluntatem superioris exemquendi, aut poenam latam vel ferendam subeundi, cujus ni odi sunt verba stracipio, impero, jubeo, mando, quod postremum verbum Aetor a immeritois contra communem inmitio

rilsiguificatione, quam priora intelligi posse dicit Verbum debeo a quibusdam pro debito

honestatis, plerisque tamen etiam pro debit obedientiae necessitatis sumitur. Dubiae significationis, sitam ad consilium, quam imperium denotandum indifferentia verba sunt ψoiamm, decernimu , ordinam- , ασπιmων, hancim-, νο sam me quae tamen ad im- Ierium significandum determinantur additis iujusmodi vocibus sin irrue obessientia sub poena notiti iurament. in ιrtiata Spiritus an nomine IESU Chrogi , sub interminasiona maledιctionis aferna , I gehenna linigna risisi solorum sis excommunicatione e c. Imo sine talibus particulis secundum consumtudinem religionum superiorum verba alias expressum mandatum significantia benignius accipiuntur, ut pro nostra societate declarais tum est Con tutionum p. c. e. s. similiter diIbiaeca Io. I. Insiit. Mores. lib. s. capses.

14쪽

De Natiu a Messentia Legis a

bis significationis sunt verba , modo impς- rativo tantam prolata, ε nullum alias imperium continetntia , . . . Soni, is meane, Ea n quaeuamet materiae gravitate, necessitate, aesertim in Decretiis Concilio .

rumin pontificum plerumque colligu*ur,exsuxenthone obligandi prolata esse. Tertia Conditio est promulgatio lagis it mr comminitati: sicut etiam legesseruntue non in unius hominis, sed in ommunitatis altilitarem, ita apta primo ter se obligatue ad ear uidem observationem , singuli autem in aluum obligantur, inquantum iant mem- bra commvnuatis*bligatae. Vnde si alicui in ' partieulari constet 4egem esse latam,antequam putate promulgetur,non tenetur lege innis teste ala neque contra iustitiam peccat latens promulgandae egis itistitia in damnum ab

eis usitato pretio per gem taxatoriam a rogando quia antet abrogationem est adhuc iustum nam et ex defectu necessariae eo ditionis nondum habet vim ob igandi, quam primam aequirit per publieam prosamati . nem, vel a uexionem in ioco pialieo M. Veautem melias intelligatur, qualis promulgatio ad complendam obligationem lagis requiratur advertendum est , aliam esse legem Eeelasiasticam, seu Canoninam sie dictanti quod Canones Eeclasiae maxime conseirmeu- Liuirimae regulae rem virendi aliam exi

15쪽

lem,quae vel a saeculari Principe supremo, vel ab inferiore aut magistratu subordinato statuitur, eaque vel ad plura parva Regna aut Provincias eidem Domino subjectas extenditur, vel ad unam tantem: si itaque Lex sit iis

Filis, ad pluras Provincias se extendens,cominmunis est sententia,quod nisi Legislatoria nifeste velit legem statim ac in uno loco pro

Uulgata fuerit, a subditis ibidem observari, ea in qualibet Provincia publice debeat promulgari neque ante elapsos duos menses publieatione facta obligetata expresse habe

aiar in Authentica ut sacta nossi a Constitutiones.

cossis. Neq; obstat,quod istud ita universaliter quoad omnes leges pluribus provinciis con munes solum in titulo, non autem in ipso Ca, non dicatur, qui tantum ad leges Testamen- rarias titulum restringit quia cum titulus perfectum sensum ad modum legis habeat, se aeundum benignioren interpretationem, quae in legibus servanda est, per modum uniuscum ipso Canone accipi possit, juxta Communem

Doctorum sensum Canon subnexus non se. cundum se tantum, neque ut restringens titulum, sed ut assignans leges Testamentarias solum pro exemplo,accipi debet. Si vero lex pro una Provincia solummodo seratur, vel si non Civilis, sed Canonica sitiecundum com- .munem doctrinam lassicit , modo illa in prae .cipua Civitate Provinciae, cista in urbe Romana publicetur, neque duo menses pro illius

16쪽

De Naturari essentia Legis.

-,ligatione exspectandi sunt, sed solum illud empus, quo praesentes piiblicationi, dum quidem statim obligaridegem in totam h divulgare potuerunt, quae deinde jam tanquam populus quidamin civitas speetali, sta 'tim ineipit obligari, sic successive diffunditur obligatio lagis etiam ad aliis ivitates Viciniores, semper tamen, ut contra Salas a di Bonae, byadvertit Palavate eum uari dalanto tempore obligationi inchoamsaeia tot

quo estis publicatio ad totam illam vicinio, em communitatem pervenire potuit unde quando uni vel alteri tantum quocunq; m do innotuit, nondum ad obedientiam illvin

Ebstringit, ut ex dicti pater Ratio auteni communis assertionis est, quia iure naturali non requiritur amplior publicatio,neque m jor obligationis disserendae mora, quam quae sufficit, ut voluntas legislatoris integrae alicui

communitati innotescere potuerit: us autem

positivum in cit. Authentica expressiim nihil disponit de legibus particularibus unius provinciae, consequenter relinquit omnia in eo , quod secundum jus naturale unice necessarium est. De Legibus Canonicis autem praedis 'um jus Civile disponere nec quidquam portest,etiamsi enim juxta cap. I. -ορι----ο- jus Canonicum adjuvetim iure C

17쪽

s Caput Primum

vili in se eunduna ea si in adjutorium dicio.

quando Ius Canon nil statuit assumatur ad decidendas causas, quod in civili recte staturum eae in modo tamen ferendi, promulis sandi leges Ius Canonicum non debet imitari civile. Atque iste est sensus definitionis explicantis tres conditiones legis. 4. Addunt aliqui adhuc aliam eorulitionem, vel saltem immediate allatis includunt. nimirum ut lex emcaciter promulgata sit,iabsolutam ac completam vim obligandi habeat, necessariam adhuc esse acceptationem mconsensum populi, legem subeuntis quam

conditionem non tantum in legibus civilibus ex communi sententia requirunt multi a Suar 'elati, sed etiam in legibus Canonicis contra

communem in fere certam sententiam exigunt. Nava r. a in Valenti byVerum proba-hilitis est, acceptationem legis loquendo dehotestate eam condendi secundum e spectata, si legislator eadem omnino uti velit, neque in Ecclesiasticis, neque in civilibus necessariisam esse, licet de facto in legibus valde gravi-hus, vel contra consuetudinem aliquam inductis tam Ecclesiasticis quam civilis lagis lator non supponatur velle obligare populum, cujus major pars de legis relaxatione per me Iiorem legislatoris informationem,aut supplicationem aut appellationem agendum en fuerit, vel legem connivente legislatore aliis

18쪽

De Naxura istanti legis. γ

totis impune violaverit, aut eo etiam in. seio per non visum illam abrogaverit. Ratis primae pariis est; quia legislator Canonicus nempe Pontifex, per hunc Episcopi subor--inati, aliique inferiores praelati potestate suam non a populo, sed immediate a Deo a ceperunt, ergo coriam potestas a populi eo sensu est independens Legislatores autem civiles etiam fi potestatem suam a populo ae ceperint, juxtari μή quia In . --γnaasurati ναι--cisis, videntur tamen sine tali limitatique dependentia a populi ratisfieatione accepisses; quia populus proptere uni capiti se regendum permisit, sed ipsi hoc convenientius videretur, quam si seipuim per plurium consensam regeret,qui dissicultet siere is non sine magna perturbatione aequandocunque nimis sero obtineretur. Neq; ex hae absautae potestatis translatione Irra. tionabilium ac injustarum legum perieulo se exposuit; quia a lex lata majori parti irrationabilis videretur. h. ipso jam sussiciens haberetur certitudo exemptionis alere,quam duntaxat populo negamus , si contra legem alias justam , sed sibi ingratam reclamaret, cuius proinde consensum ad complendam te'

gem credimus eum sum a Fasq. b Bonae. e salas ' Palao e ter se lo quendo , neces

19쪽

sarium e 11e,quamvis juvet ad eam eonfirmaniadam, Habiliendam, quod solum indicatur per illud dictum Gratianiri Leges ea ., Q.

4. Letes constituuntur com promulgantur, fremantur cum uorιba utentrum approbantuν

quocum consentit lex de quibus Ede Legibus, ibi dicitur. Cum ipsa leges nulla alia ex causa μου teneat, quam quo uici populi recepta seuntehe. Sine hoc enim non tenerent us, sed per desuetudine abrogarentur ut infra his et mi subjungitur: illud receptum es quod leges Mon solum sufeti legislatoris hed etiam tacino consensu hominum per desuetuinem abrogemin

Ratio secundae partis est,quod scilicet defacto in legibus valde dissicilis observationis, vel receptae consuetudini adversis,popu- I acceptatio requiratur; quia ab experientia constat, multas leges tam Ecclesiasticas,quatri eiviles ex eo,quod vel ab universo populo', vel a quibusdam Provinciis particularibus acceptatae fuerint, earum conditores etiam non perrexerint illarum executionem urgere, ac obligationem invitis imponere. Ratio miterior est; quia si legislatores in praediistis legibus tantum conditio nate intendant obli-hare , scilicet subditi non nimium gravatos se putent, ade6iue legem acceptent, e . rum autoritas minus contemnitur,d gubernatio suavior redditur, quod utrumque tam

20쪽

Canonicarum,quam Civilium legum condit os merito supponuntur velle obtinere.

6. Dividitur lex primo, communissimε in Divinam naturalem,& humanam ha ed inde in Civilem, Canonicam,&Ius gentium Lex Divina est illa, quae immediate a Deo humano generi ut politicum eorpus constituens , lata esst. Naturalis est talis Divina lex, quae naturali intellectili lumine agnosti. tur, inomini promulgatur Humana est,qua immediat ab homne statuitur,prout a Deo habente potestatem gubernandi homines equae si limnediat statuatur prineipe vel Magistratu saeculari, dicitur Civilis,si a superiore Ecelesiastico, dieitur Canonica, si deniq;aeon ab uno supremo Domino, sed a diverus gentibus ac regnis usu ac consuetudine propter communes necessitates,constituatur, jus

gentium appellatur, ut constat ex s. Ius gentia ,- Inmt den re naturali, Gent ne ossi HR. tali autem jure gentium statuta sunt , bella , eontinereia, servitute, legatorum admissio nes,stedera &e quae referuntur in evam r instinct. I. Ius enim naturale non he-eessitabat ad ista instituenda, alia quippe via tubernari possent' homines.& de injuriis sibi

sitisficere die. unde etiam jus gentiumda naturali iundetur &de illo participet, tamen in hoc e veni m. Civis.& iterutriimq. medium tenet, quod ab hominibus perilsum

' consiletudinem introductum sit.

SEARCH

MENU NAVIGATION