장음표시 사용
231쪽
Lib. IV. DE SPONs ALIBUS ET MATRIMONIO. ais
dicunt huic , varissct vidit illi . -
Quare & miles,qui in firmo praeparoelio sidio est, habitatIonem amitatur,&firmi prae- coram parocho praesidij matrimo- nium recte contrahit. L I9.La. θ3. De indis. c. 3. de sepulturirn 6.ίay. . I. D. ad munit 'at miles , inquit, ibi domicilium habere videtur, et bi meret : & adscriptus munitionum suarum glebae, cui datus est praesidio. arg. I. ia. ct 37. quod si autem ad exiguum tempus alicub, subs stat ut quasi per modum transitus ibi sit ; non censebitur loci parochus illius proprius
3 Ici et . Npi OptCrea per Concor- est per mo. data Delegati exercitus declaradum tran, tum fuit antiqua praesidia spectare ad Ordinarios locorum.&anno i 624. idem repetitum, adiectumque ab Ordinarijs solis curam ani marum fixorum praesidioru com mitti, exercentes approbari, & fata cultates recipere debere : & ite Tum, non secere parochis assistere militibu , fleu per senu de evercitu matrimonium contrahere volentibus,nisi tanquampraesidia ita eorundem parochoram parochise resideant. Quia ubi Sed dum mora est nec perpe-
mora φsi tua, nec momentanea . causa prae-h. ἡiuius siclij nec nata durare diu nimium,nat nec statim cessare. satis est perplexa consideratio: ut in mortuo ad tempus deposito , aut in perpetuum sepulto. l. .. l. 4o. D. de religiososv t. sum. &, dum fundus legatur, cum ijs qui ibi erunt, in
pecunia,quae ibidem est foeneran di causa e I. M. D. de legat. s. aut praesidij: t. 79. s.fn. eod. ad tem- . pus vel ad futuras necessitates : L39. f. . D. dea r.erarg. leg. qui in
' villa est recreationis Causa. a. c. 3. in academia studiorum : l. 2. C.
in L nam si maiori parte anni alibi habitet,contrahere hic non potest matrimonium: si morali mo-- do aequaliter utrobique ; poterit
contrahere utrobique. vi casiam
utrumque saepius a Concilij Jn
terpretibus decisum referimi au
Igitur an miles eductus ex suo s . praesidio in aliam quasi expediti, loto να nem statariam ad custodiendos alios limites, per aestatem duratua .όαρ' ram,an ex quasi aequali ibidem ha expeditios
bitatione,seu mantione, potuisset trata
Contrahere; non opus est ex facto etiam mox
hic disputare: sed hoc dumtaxat,
an obtento ad dies commeatu re- Praesidi . .
uersus ad priorem stationem, Coram parocho suae munitiunculae λ- & dicendu videtur potuisse. quia centuria praesidia fluminis N. primitus destinata retinebat: quam- 'uis rariori miliae: paucis inde numeris alio ad tempus translatis, signis aquilisque ad flumen remanentibus: ubi merere censentur:
quamuis annona & stipendia re gia ad expeditionem alio comi
Sicut autem in patria possessio. nes habens , retinet nihilominus prius domicilium t d I. 23. sic etiam
d. Concordata, art. I. se a. Gubernatorem generalem, domesticos utriusque sexus , corporis custoades, nobiles, & alios inferiores in his partibus habentes suos ordinarios dum sub ijs , seu in domicilio agunt eosdem illis subiiciunt dum in exercitu; Delegaro. Similiter censendum est miliatem de quo quaeritur, dum tempor/lem expeditionem ad tempus , relinquit, reuersum ad praefidium Centuriae destinatum , quamdiu centuria ibi haeret, meretque, re tinuisse praefidiariam niunitiunculet habitationem. subiectioneminque parochialem: te, ad imitatio nem ex villa reuersi, potuisse hic
matrimonium contrahere; quamuis illo contracto reuersurum ad 'numeros alio ad tempus mi ubsiadeoque matrimonium, de quo quaeritur, valido fuisse contina
232쪽
de licentia generali parochi coram alio sacerdote.
in matrimonij contractu exigri parochi prauentiam, aut alterius sacerdotis, de illius seu Ordinarii licentia; requenter in controuersiam venit,an lassiciat indefinita concessio supplendi vices parochi Z . Et quidem specialem licentiam non requiri recte docet Sanches. l. 3. demat. H ur. s. cum id Concilium Trid. non exigat: sed susscere ea mandari quae ad curam animarum spectant, seu parochi ossicium. ut decisum ait Hurtado apud Barbos in coli. DD. ad
Conc. Trid. s. 26. demat. c. I in . I 27.
imo Concili j Interpretes apud Ce-uali. in Spec. commu.vcl. 6Ο . n. Ii . Pontium. l. s.c. 29.n. I. non sufficit, inquiunt, tacita luentia , qua resultat ex tolerantia: requisitur vero vel cominmissio generatu admini Irandi sacra mento. velos hac absi .expresse, M specialis licentia. ubi PontiuS n. Σ. notatre generalem sussicere& vςrbo sacramenti etiam assistentiam matrimoni j intelligi. idemque ante illum docuit Bonarina, Reginalia drRebest. denique Sanches ιAp. n. 8.huiusmodi assistentiam comprehendi admittit, si qua coniectura probabilis norix animi delegan
Generalis ergo licentia lassicit. quamquam nec desint qui, etsi expresso omnium uniuersaliter se cramentorum administratio concessa foret, id commode contendant intelligendum,de necessarijs; non de matrimonio; Cuius non eadem sit ratio : atque ita multo magis indefinitam esse restringendam: & ita accipiendam esse bullam Cruciatae declarasse Ro tam . qua de re Sanches de mar.L3.rist. Is ni. or quosplures citat Barbosa Gipupra, /Denique AEgidius Coninck, a*que ab eodem Barbosa citari n. I 29.Tu gant mandato contineri assistentiam matrimonij sub generali co missione administrandi omnia sacramentaequonia praesentia,quam praestat parochus matrimonio , noest ministratio sacramenti, cum in si matrimonium contrahentes rint ministri, presbyter publicus tantum testis: sed in negocijs mo-rcili Hus loquendum , i iuxta philo
sophum, Ut multii. o. LMmana aures.
22.q. s. VsuS aut loquendi tu D ad ministratione sacramentoria comprehendit etiam ministerium parochi matrimonio Coniungenti S. iuxta Trid.d. c. I. in verb. & ego vos coniungo. &c. quod quidam adeo extollunt, ut parochum matrimo nij ministrum faciant. iuuanturque illis verbis, ego vos coniungo. Quinimo decisum est, in matrimonio c. 7. X. de siponsul. ut si alter alterius verba non intellexerit, ad communem, inquit, verbi intem gentiam recurratur. est cogatur uterque verba prolata in eo siensiu rei nee, qΠemsiolent recte intrituemi- gene rare.& consonat L Labeo D. De suppelίυ-gat. communem ergo intelligentiam sequemur:& quam ipsis Cardinalibus Concilij Interpretibus
huiusmodi verba generariant. Opponitur tamen regula iitris. in generati concessione non venire, qua quis in sipecie verisimiliter non essit concessum . ut in generali mandato noli continetur matrimonium. c. sis. de procurator. m 6. Sicut etiam generaliter responsum est.ea quς speciali nota egent, nisi specialiter designentur, omissa censeri . l. item. f. ait. D. de in
Quin & verisimiliter concessio in specie praesumi non solet, cum cara aliqua quis habet. Vt in l. obligat. 6. D. depignor. generalis Ob
233쪽
Lib. IV. DE SPONSALIBUS EΤ MΑΤRIMONIO. 21
ligatio non comprehendit supel- tantum quoad causam in facto du- lectilem , vestem, mancipia , quae biam; sed etiam in iure probabili in usu quis habet necessario , vel ter controuersam; ut pro illo pro-
maiori simo menti sunt. c. in. de Us nuntiari debeat. ibid. n. 6. ct '. Nais vrc. in s. l. Duffam. 7. D. de donat. ua'. cons. I S. de conuers conivg. Mal- ubi generale mandatum non completi itur donationem e c. a. destiae-nit. ct remis is 6. ubi facultas eligendi confessarium, non continet facultatem absoluendi a reseruatis. ' .
Indefinitam etiam in materia spirituali accipiendam pro uni-Etiam spluersali, valde probat c. unam sanis ritu i bu cum . de maior. o obed. in extrauet. comm. in ven. dicente Domino ipsistentiam nullam habere compara- Petro, pasce oves meas, inquit, segetionem cum ipso matrimonio, neraliter non singulariter has vel quo corpora in mutuam tradan- Lias : per quod commisisse sibi in-tur seruitutem , & nisi sit ani- telligitur uniuersis. ubi di serie ge- morum Consensio, perpetuam ge- neraliter oues Dominum dixis. hennam et ut sub generalibus ver- se dicit, cum dixit indefinite, dc bis quis seipsum non ita abdicare intelligi uniuersaliter. nec minus censendus sit, cum parocho ex sO- late illud verbum pasie accipitur, la assistentia nilui decedat, vel ac- cum inde & primatus, & tota au- Cedat. thoritas Petri,& succetarum eius Quinimo dc Clement. depri- deducitur. unde & h1c late acciuileg. eodem fere gradu videtur pienda videtur facultas admini- statuere, unctionis extremae, vel strandi sacramenta, secundum fa- eucharistiae sacramentum , viati- cultates loquentis. cum ministrare , vel matrimΟ- Enimuero authores axioma se- 1. nium solemniZare. qui parans indefinitam uniuersali, Vbi ead MIgitur cui vices ministrandi ita solent exaudire , ut habeat lo λμ' viatici,poenitentiae, aliaque pasto- cum; ubi eadem omnino ratio est: ralia alijs prohibita, commissae quod si illa fuerit dispar. non obti- sunt : & matrimonii celebratio neat. Tuscud late Concl. prael. v. inde censenda videtur etiam demanda' sinita aquiposier uniuersali, er quandota, sub generali seu uniuersali lo- secus. concL86..ubi multos authores Θcutione. conclusiones refert: quarum fere sub-Sed an etiam sub indefinita 8 & stantia est: vi paritas 3c disparitas An indefi, quidem pro iuris axiomate est re- rationis distinguat. Negant vero solemniZandi ma- , trimonij aliorumque pastoralium An hie pasadministrationem eandem esse ra- ix rsed mox diximus in d.
My3 ος ceptum , ut dicatur indefinita lo
momi assis cutio in iure aequi pollere uniuer-
stentiam sali. in iure inquam. nost vi logica heni aer Verborum. suffragantur leges si pluribus 4 . in princ. D. deleg. a. si clem. I . depriuin fatis comparari: nec serias f. sannua. D. de pignεr. atque ideo ex communi iuris ra-act. l. in υμ is 8. D. de verb.Ignis tione censendum, id, quod gen Diaries 98. de seg. 3. raliter aut indefinite concessum . Sed imprimis indefinita cense- porrigitur ad alia sacramenta , dc' 'stit, tur aequipollere V niuersali,seu ge- pastoralia, esse etiam intellisen-
aequipolleat nerali; in causi S fauorabilibus. s dum de sollemni Eatione matri- uniuersalit cus ubi v. n. s. o. fauorabile au- moni j. tem est matrimonium: c. sis. de Communi, inquam, ituris, ser- In fauorassent. or re iudicat. Sanchesl. 3. ij. ys. monilque rationeaeontingit enim n. Is . in M. LI. disipui. I 8. n. setiam ex alijs cau sis aliud dici oportere. zud tui quoad forum internum : neque atque inprimis si mens mandantis ae Cou
234쪽
Contraria eluceat: I. in ambiguis. D. De Reg. Iur. quamuis verba impropriarentur , illa' sic quenda est. l. v a. si 'cr '-s . D. de reg. iur. I. ν ehenda .iam 6. D. de praescript.verb. tot.rat. tur con C. plus valere quod agitur. l. in vendι-
nis D. ripa I. c. humana aures in D.
ii. Elucere potest seu in alijs ver- Ut illa elu bis , seu fictis. attenduntur enim teredemi an recedentia & conlequentia di-bus & coii- cia,& facta : l. haeredes. 2 i. f. sidor
Dan. . proinde. D. Ad Macedon. 3bi, intes eudum ab initio sic accepisse. enoch.de prasu t. t 6. pr. V. a. n. 2ῖ. V que adsin. i a. Iterum in ambiguis, quod solet Fieri con, fieri, actum censetur. I. certi condi
cito. ι nummos. D. μ certum fletatur.
praesumitur. Euerar loc. leg. a communiter accident. Consuetudo patri,f. & regionis attenditur. L sistrau pluraum s o. f. vis. D deleg. I.
Ai ὰ, d Si tamen de more delegantis,
ius referen, aut loci consuetudine non appa- dum sin ret . ad terminos iuris redeundum est. I. a. in n. ad sus remtit. C. de
hared. insitum. sed & quando va-
i. rius mos est. Utique non attendi- Etiam cum tur. d. I. siemper. I . D. de reg. xur.
varius. sed & praeIer more tuit hic aegrorum & profugorum multitudo de qua mox infra , ut extraordinario eguerit remedio: & quae obscure dicta sunt,etiam ubi de matrimonio quaeritur, iuxta communem intellectum accipi debent. d. c. 7.
X. de jonseci, Sed N contingit limitatam esse
Causa li, delegandi causam, quae limitatum id mihi ' producit effectum :& inde termi effectum. natum sermonem causa determinat. l. s. o ibi Barib. D. de admin. tui. I. cum pater s. duos. D. de leg. a. GaIl. l. a. ob. St. n.Ι. ex causis diacendi assumitur intelligentia diactorum. c. s. X. de et e .sign. ideΟ-UR. CANO N. que delegatio interpretanda est
secundum terminos primordialis causae l. s. D. de administrat. Denique ubi rationabiliter hae- i 6. sitatur,contra eum facienda est in- ν 'di , terpretatio , qui legem dicere po- etiam contuit, debuitque apCrtiuS. c. contra 'eum. de reg. iur. in o. I. veteribus. D. diecte bo, de pacI l. in contrahend. D. de reg.tur. 3pς cum in lege. D. de contrahend. empl. Contra proferentem : ergo tun Cindefinita aequi ualet uniuersali. secus si pro eo faceret. T cub. d. c. 98. n. ZO. post Roman. At verti, ut id obtineat, ubi inter aliquos de contractibus agitur: scd ubi terti j in-t Crest, non item: ut hic cum de validitate sacramenti. ubi in vero dubio interpretatio facienda esset pro matrimonio. d. c. D. X. de re
Speciales ergo circumstantiae excutiendae sunt, an hic communi iuris rationi aliquid dCtrahant. t . constat ergo hic datam esse iurisiai- id si .ctionem , pote uatem, se facultatem admini anai s. ramenta : se ne di trimoni, tinctione, aut reflexione ad matrimo- i. 'sininiam: verba sunt iplius parochi,& delegatae his conformia ipsius Lacerdotis, qui matrimonium, unde quaestio, solemni Zauit. mos non fuit parocho isti alis siue istius urbis ita indefinite committere, praeter vice-pastores: ipse parochus , cum primum rogatus fuit, dixit se matrimonium istud pro valido habere, perinde atque si ipse celebrasset: alijs cum si lem facultatem dedit, solitum se esse excipere matrimonium.
ciamus,an generalis locutio a causa sua hic determinetur. Causa ergo committendi fuit multitudo eo tempore aegrotorum , & aliorum ex omni vicinia armis gallicis infesta eo confluentium : cui cu randae solus parochuS, & vnuS Uicarius par non erat : eoque testa. tur parochus ex ea occasione faciata- . rem esse datam, & Ordinarius se, ideo parocho mandasse, Ut plures
235쪽
res assumeret iubsidiarios. nem sacramentorum commisit, ... s. . Sane indeterminate dictum ideoque non ut profugis tantum, ι ..is '' determinatur secundum suam & aegrotis subsidiarij operam prae impulsiva causam: sed utique finalem. qua- stiterunt. sed indifferenter omni lis in legibus supra citatis proponi- bus,citra dissicultatem. tur: non ita secundum suam Cauia Sed an ea expressio ore onusam impulsivam quam dispositio m*θιtudinis agrorum o aliorum egem
saepe excedit. & inter utramque ιι msacramentupaenitentia, latici,sepulchre distinguit lex cancelD- eurema unctionu , impediat indefi-uerat. a. D. de hu qua in uriam. δε- nitam locutionem comprehende-len. in ambiguo autem benigniorem in- re assistentiam matrimonij, quam terpreιutionem siqui , non minus iu- adeo multi non exigunt infirmi, pius eis. quam tuti inquit l. s. ibid. aut profugi ρdubitatur nunc ex hoc
y ii 'μ'ci autem maxim E iacto & pugnat tam verbum occa- dub ,''' in fauorabili cause,ut matrimoni j, sto, quam fauor matrimonij, contra tRsendu. pro ea respondendum est . quam restrictione: impulsiva enim causa uis dubium grauius sit: ut in liber. non restringit; sed finalis dumta-tate serui, quamuis nomen indu - Xat &de hac accipi tantum potestctum esset, Constituit Antoninus, quod cessante causa cesset lex, &fauore libertatis d. s. in D. di, cum dispositio testantis:ant contrahen- argumentum est variationis, pro iis ; non autem ubi cessat impulsi- subsistentia actus pra umitur. ut ua,cessat dispositio. .
cum duo exstarent instrumenta. eiusdem supremae voluntatiS, alterum testator Cancellauerat, alterum integru reliquerat L A. ibid. Ad hunc modum Tuscus multis
I h ζιζ 'docet causam finalem regulare
praesuma- actum. v. causa. conc. I 3 s. ct conc.
1 i. quaerit causa finalis quando nino matrimoniu contrahere vo- dicatur;& quando impulsi ρ & n. lentes inhabilitet ad contrahenduat . praesumi causam finalem cum aliter, qua coram proprio alterius ad ijcitur a lege, Vel Principe: n.au- parocho, vel alio sacerdote,de illiustem I 4. impulsivam quando a te- Ordinarijue licentia, & duobus statore, vel contrahente, et quan- saltem testibus; contractusque ir do ad fauorem recipientis,uel ter- ritos atque nullos faciat:frequenti iij n. I 8. tamen sentetitia receptum est, ut Vbi autem dispositioni adiectu quamuis parochus interdictus, est verbum,occasio,late docet idem prohibitus;priuatus, iniustum ti- Tuscus m c. 318. v. dictio occasione, tutum habens,aut propter aliquos quid imponet. denotare causam im- iuris defectus nullum,atque etiam pulsivam , nullatenus autem fina- parochus putatiuus fit tantum, lem. pou Baldum, Corneum, Felinum, matrimonium tamen sit validum. er Ioannem Andrea, referentem o, citati a Barbosa in Glisa. DD. ad Con- . . tentum in practica, quod causa sit cuniae adaec. r.n. 87.ct ρqq. sed ta- sumit ἐκ finalis;occasio, impulsiva. men no quomodocumque putati.ςQ mu iVnde multitudo profugorum, uus singulari quopiam priuati ali-& aegrotorum fuisse causa nici m- cuius sed populari,atque commu- pulsiva videtur adlegendi subsidi ni errore, ex titulo saltem colorarios, non finalis: praesertim addito to , atque aliqua possessione. ut in hoc verbo ob occasionem multitudi- L Barbarius Phia pus. D. de Q. pra-nis aegrotorum,&alioru, quo Vsus tor. Barbarius seruus cum esset est parochus , qui administratio- in candidatorum numerum irrep-Τ a , serat,
236쪽
serat, a populo praetor fuit constitutus, omciumque exercuit:aῖ- . que ob communem errorem, bonumque publicum acta eius sustinentur. idem est in L a. C. de sent. ct interloc. om. Dd. Cum ergo error priuati unius tantum est, non idem receptum est. I. nulla. qui ct a quib. manum. bb. l. non idcirco. qq. f. l. D. de iudic. optime Culac. ob L i 8.obf3 3. H Ioman.quast illuss.c. II. q quitur Busus ad L Barbarius. ut in errore no prohibili aliud ob
. Porro in praesciati causa error Mctricis priuatus est, suppositi caculae,in vicem parochi uacerdotali veste induti, personam non ag
Ah Eb , Vidς mu . an actus coram per sonato parocho celebratus , fal-uoactus tem habeat vim sponsalium p &sponsalin 3 quidem Cum omnis omnino abia fuit parochus, eam controuersiam in utramque partem agitant doctores citari a Barbos Gisupra n. IIo. III. dum Concilium d. c. I.& contrahentei reddit inhabiles,& contractus nullos. & quidem subtiliter disputari haec possunt, quando contrahentes in nudis veris bis substiterunt. Na licet ind. c. I. in verbis ad sic contrahendumis huiusmodi conrea 3 partium inhabilitas& nullitas actus,ut talis, decernatur; non tamen alio quouis modo : ut idem Concilium s. et s. de regular. c. Is professio ante aetatis&nouitiatus annos ibi praescrip tos sit nusia , inquit, nusiamque ruis ducat obligationem ad aticuι- reguia, vel religionis , vel ordinis obseruaιω-nem, aut ad abos quo cumque efecita . &c. I 6. renuntiatio secus quam ibi praescribitur facta At irrisa , inquit, o nullius essectus. quae adleuctiones faciunt, ut cum illae desint decreto d. c. I. non abs ratione dubitari possit, an nul litas illius extendatur ad omnes omnino
alios effectus. praesertim illos, qui proposito fini , intentionique
Concilij non aduersantur Zquem admodum saepe respondit S. Congregatio Interpretum Conci- lij Tridentini decretum d. c. I. non extendi ad sponsalia de fulti.
ro; eo excepto, quod per COPu- ilam nunc non transeant in sponsa lia depraesenti. - retulimus in Iur. Pone. nov. anat. de siponsat in principio, ct ρυnim citati a Burbos ubi siupra. n. 146.1 2. Sane authores citati ibidem n. 3-Is I. graues sulit , neque rationes heimbus' leues in defloratis bona fide , non bon aliqua erga decretum ecclesiae d.
c. i. cUntumacia contrahentibus. potest.
quanto magis dum sub umbra ecclesiastici ministri sacrilege decipiuntur ut omnino actus, si Monvalet, Vt agitur, valeat meliori modo quo valere porcst. vi in im puberibus sponsalia de praesenti vertuntur in sponsilia de futuro.
terpreIatrone fuerint bponsalia defuturo , N in verb. contractus valuit is potuit ; non sicuti agebatur. & causina ubique assignant doctores, fauorem matrimonij.qui utique & hic deberi videbitur ei, quae nulla erga ecclesiae decretum contumacia fuit,sed miserabiliter decepta;& sub specie proprij parochi. dc
propterea Concilium Trid. d. c. a. Ρι aliter. dum utitur verbo at-rensabunt, praesumptionem & contumaciam aduersus ecclesiae decretum denotat. quae in hoc casu non inuenitur, cum persona prOprij parochi, quis induit.adeo quidem , ut quamuis matrimonium omnino serio ante d.' . qui aliter inculcauerit coram proprio paro cho contrahendum, atque aliter validum esse nequeat ; posse ramen videatur eam recipere fauoris interpretationem, ut vim
Enim vero ut in Iur. Pont. Mai.
mero quidem contractuum iure , seu vi sola conuentionum expensa,
237쪽
22 1 expensa , verius est non transire contractus huiusmodi de praesenti in sponsalia de futuro iuxta.c.is qui
fidem. X. destos quia id quod nul a
lum est, nullum producit iuris effectum. adeoque quod fit contra d. f. qui aliter, neque valebit ut potest: vi in impuberibus, quia ius diserte resistit: ut non facit in matrimonijs impuberum . sed defectus materiae seu personaru copulae incapacium. tamen cum deuentum erit ad copulam, non ex contumacia aduersus ecclesiae decretum , sed seductione , errore, ignorantia, aequius est deceptis
subuenire t ex ratione c. I. X. de
adult. adeoque in personis honestis eam speciem seu uction is praesumere, ut credantur verbis in praesens conceptis complecti voluisse& futurum . ut, si non valeant ut emeruntur . valeant ut valere possunt : atque ita ex intentione de ceptarum ante honeste viventium
testimentur sponsalia de futuro complecti: ut in illorum vim vitiatae in uxorem duci se, ad viiij restaurationem, iuste postulent.
Sed quid opus est hanc sponsalium obligationem elicere argumentando , cum Rei chirographum habeamus manifestumὸquo fatetur ipse se obligatum ad d. actricem in uxorem lumendar se fidem coram Deo ei dedisse, imprecaturque, si eam fefellerit, ut gratia diuina excidat ad obligati nem huiusmodi, fidemque exsoluendam actionem dari, dirarum imprecationum horribiles successus promisIa explendo vitandosesie,omnis ratio christiana exigit. atque huiusmodi promissa irretractabilia esse , neque poenitentiae, locum dari , quando res ab altera parte non est integra, utique copula subsecuta sicut in contractu facio ut facias, cum alter fecit, alter non potest non facere ) optime ait Sanches. d. I. d. IO. 3, 4.
Neque resert quod dicitur chirographum illud , post copulam
datum essemeque enim ι ut id verum foret, ideo fides flocci pendi, aut non prauiari potest. adeoque scrupulosa fuit inquisitio, per tot
testes coniecturales, an datum illud fuerit anno 163 F. an l636. Praesertim cum illud etiam ex chirographo liqueat non tantum e
fidem ibi promitti in futurum; sed& confessionem scribi datae iam
pridem de praeterito . renouari promissionem praestandae ad exonerationem cun scientiae. &c. Scrupulum autem nullum mO' Coia, uere potest, quod coacta matri- mammo/monia dissiciles soleant habere exitus: quia id scrupulum nullum iniecit Concilio Trid. ΣΑ. de re- Non vi
form. mat. c. ι . Ubi decernit raptois sententia
rem debere ducere, & dotare rap 'Int,
tam , postquam extra eius potesta- ligatione. tem consenseriti neque diuinis
scripturis, unde sumptum est d. o. c. I. X. is aduo. Vt seductor virgi- tii. 'Inem ducat, & dolet. imo non po deni test Iudex non seruare sacros Ca. non es, vel in dictanda sententia ab illis recedere, ut ius situm Culiaque reddad praesertim cum dictamen istiusmodi sententiae, quam proxime reparet honorem de Aratae t. quod non facit sola dotatio. Jn ipsa porro executione huiusmodi sententiae exsurgunt partes pru
dentiae Judicis. Viae rest. seq. Vt circumspiciat hinc iustitiam laesae; inde coacti matrimonij dissiciles exitus i hinc fidei obligationem, iuramentique religionem I inde
. duritiam ceruicis inuoluntariae:
hinc quatenus iustitia coactionem exigat; inde quatenus prudentia, ne excedat:hinc illa poenas & cena suras velit infligi . inde expendi, ne si nimis diu, & obstinate perferantur , venenum fiant, quae pro remedio sunt inuentae. in summa, condemnare per sententia Iudex debet ut ducat .hanc exequi,& Cois gere; sed tamen cum prudentia. ut cogendo inuoluntari uiseCiat transire ad liberum consensum aut sal-
238쪽
tem sententia ali is sic concipienda esset , si per anticipationem dedissicultatibus istis sint allegationes , probationesque inductae, ut actis conformis sit sententia, ut iudex declaret debuisse quidem
reumactricem ducere; ob incommoda tamen aliud tolerandum. nam ea formula nonnihil saltem consulitur honori deceptarum: ne meretricio animo , sed affectu quasi coniugali, peccasse videan
quaeritur, an Reus Offerendo dotem,ad arbitrium Iudicis, obligatione sua defungi possit f quamuis
enim praxis fbrensis tenorem d. c. I. x.de aduo. qui coniuDctim scrip tus est, ut seductor virginis ducat.& dolet , transtulerit ad sensum alternatiuum, ut ducat, aut doleta propter varias seductionum spe-
Cies; Sc quod 1 epe promi sta dedu-
Cendo non probentur: & in alteria
nat tuis obligationibus debitoris sit electio , ita ut unam praestando,ab altera liberetur ρ tamCn cum pr
missa de ducendo sunt facta,eaque probantur ι tenetur promissori Scin omnibus hodie Belgij tribunalibus ecclesiasticis condemnatur, ut ducat.
Quod si unquam iustum, aequuest,in hac facti specie fine iniquissimum fuerit sacrilegum deceptorem remissius condemnari. praesertim cum , ut diximus , de seductore id diuinae literae statuerint: Exod. c. 22. & sit plusquam seductor hic: & in stupratore ex d. c.
a. ut siu tis. de Hup. re adaui. iacet; &sit plus quam stuprator hic: in rapiatore Concit.Τrid. aec. s. & sit plus quam raptor hic. Sane praeter veterum legum austeritatem aduersus raptores , seductorestiue laudatur capitalis smueritas edicti Heurici III. Galli rum Regis contra eos, qui inscijs parentibus, tutoribusque filios fi liasue familias, seu minorenneS a ducunt.& annales nostri referunt,
& Lipsius in Monitis Politicis ex tollit, Caroli Audacis egregium factum, quo juridicum,qui dec perat spe liberandi mariti hone
stam eousque matronam, & marito nihilominus mortem irrogaue orat: deceptam iusserit uxorem duia cere , haeredemque instituere. a
post priuatam satisfactionem , ad vindictam publicam gladio subie
claratio scripto facta ab actrice: νiobeiue eam siquidem per vim & metum in remit- extortam esse censendam, sum. hzm.'cientissimis praesumtionibus , ar- promun. gumentisque probatur. ea sunt clamor, lacrymae, saeuitia inclusio, detentio , quam ipse reus fatetur saltem talem fuisse, ut ne dΟ-minicis quidem aut festis diebus
actricem permiserit templum ac cedere t protestatio d. actricis, quod id cogeretur ii. uita signare, quod omnino aut verum non es-1et, aut ipsa nollet. ex qua sola refertur irritata professio in c. i. ebis qua vi aut mei. denique tenor ipsius extorti scripti, qui talis est,ut Vix a meretrice sponte obtineri posset. quod sci licet nullo matri monio , nullo promisso praeuio, Actrix reo sui copiam fecerit. nam praeter Rei chirographum Euidenter contrarium, de tam honeste nata, tam probe educata, tam laudabiliter anteacta vita, talibus parentibus orta , consanguineis& amnibus coniuncta , qui possit credi p aliter sensit Justinianus in
I. unis. C. de rapi. viet. nisi etenim, inquit , eam solicuaserit , nisi odiosiuartibus circumuenerit, non facis eam
vel, in tantum dedecussi eprodere. Et Romani veteres sola professione apud Praetorem facienda satis puctabant coerceri posse foeminarum luxuriam. & pro monstro talaue runt apud Tacitum, Vestitiam honeste natam , ita pudorem suum vulgasse. Eamque adeo exilio da
narunt. & nos reus velit credere
act 'cem natalibus, moribusque hactenus
239쪽
Lib. IV. DE SPONS ALIBUS E Τ MATRIMONIO. aret
hactenus landatam, sponte verecundiam omnem exuisse, atquzvltro se infra dedecus meretricum scrpito huiusmodi collocassep
An coniuges citra parentum avitutorum assensum coniuncti inuicem hic ali- . menta debeant ZE Pictis anni i 14o. & 3623. super minorennium matrimOnisS citra consensum tutorum aut
parentum initis. quorum Fbstantiam retulimus in Notitia laris Best. ιit. desponsa cum decretum sit,ut neuter
ab altero quidquam lucri siue per
contractu matrimonij,seu quo O- documque alias acquirere possitaquaestum est , an uxor ali a mari to vel contra debeat, cum sic conia traxeruntρquoad parentes expressum est diserte, ut aduersus illos etiam alimentorum nomine actio nulla detur: quoad coniuges inuicem; non aeque. videri tamen p a. test etiam lucri nomine excludi.
dui,' his. Verius tamen Videtur lucrum ibi mine tueri accipiendum esse iuxta subiectam; obsequi, m/xeriam qua ibidem agitur, eoniuga. de duarijs: legalibus, consuetudi-l narij, & conuentilijs: ijsque quae per caulam matrimonij comm da mere lucrativa sunt. υι diximus ubi seupra. consequenter dicendum est obligationes, effectusque coniugales per edicta non impediri. adeoque per mores maritum fieri mam burnum, & tutorem personae, uxoris, dc ad mi nistratorem bonorum ipsius; caput mulieris &familiaet uxorem debere marito reuerentiam, & subiectionem;le-Is societatis coniugis vel peratum inductas , vel per contractum pactas & ossicia natura debita coniugibus , qui iam una caro facti sunt , seruari oportere; adeoque inuicem coniugalia o
sequia deberi: & proinde alimenta alterum , cui satis est, praestare a. alteri egenti debere. haec enim sunt non lucra,sed reciproca con- ea. iugum debita : quae a naturali aequitate fluunt. ad quae proinde extendi non debet odiosa & poenalis dispositio. sed lucra stricte accipi, atque in rigore verbi debent: sicut odia restringi, & fauores matrimoniales conuenit ampliari. ita ut contra ius vetus correctio dc poena non expressa non recipia
Obtinet ergo alimentorum Ob- 3. ligatio inter eos .- qui sunt contu An 'iit ges. qualitas vero quae obligatio- lupo con
nem Parit , inesse debet agenti: ivgior
quia sine actione, adeoque mair illius obligatione , nemo potest experiri: at hic matrimonium nullitatis accusetur: an igitur praeiudiciali illa quaestione pendente alimenta addicenda suntρlite pendente nihil innovandum est: &hi coniuges fuerunt in mutua coniugij possessione, retinendi ergo sunt in illa: adeoque alendi debito: donec supernuli itate succedat definitio I. 1. s.flvesparens.ί. 7. D. De agnos lib. ACcedit quod instrumenta contracti matrimonij secundum apparentem formam Concilij Trid. sint liquida:exceptio nullitatis, & non proprij parochi hactenus obscura penitiorem indaginem requirens: ade que illa inquisitione pendente prouisionalia alimenta sub cautione addicenda sunt. d. f.si via. d. L7. quod & in apparenti tantum praesumtione tenet Afflict. dissisa. Specul. tis. qui M. Og. .. . n.sa. sed quoniam rursus tam super nublitate, quam alimentis causae conis
clusae sunt ι praesudicialis nullit iis coniugii quaestio prius est pronuntianda. c. I. ct tor. rit. X. de oraecet. & secundum eam alimenta exinde,vel addicenda, vel negan-ganda. d. I. An autem praeterita alimenta ... addicenda fini , an tantum futu- Ande prae
240쪽
ra pluries reus Actricem asseriti Parisiis huc venisse, ut coniuga- . lem actione institueret , adeoque inchoata aditio haec Iudicis, primordium liti praestat; ex eoque tempore ad effectum alimentorum lis inchoata conseri potest.
Addicenda autem alimenta censentur ex quo peti coeperunt: praeteriti autem temporis alimenta addicenda no videntur. quia cum tantum debeantur ossicio Iudicis, non via actionis; qui aliunde de praeterito vixit, ea petere non pΟ-test. Faber in Cod. suo l. q. t. r. d. ΣΟ.pou Bart. rn l. hiartu quod . I. n. 3.D. de alimen. leg. ubi id asserit in fi lio respectu patris : Rota decis. 3ΟF.
cho respectu abbatis : Decius in c. svus X. de prae b. in ordinato si ne titulo respectu Ordinantis:
dua intra annum luctus non agente respectu haeredum : Castrensis L Huonio 8. n. 6. D.sol. mat. & generatim Felin. in c. exparae X.de a
cus in D. Matth. AfflicI. decis 3 o. DD. & iusta est ratio,quia de praeterito nemo vivit, sed transijt ea Cura. unde leges de praeteritis alia mentis transigi permittunt, non de futuris. L alimentis. c. de ιrans
Alimenta, quae a coniugibus inuicem praestanda sunt, officio Iudicis, non via actionis debentur. dum nullus est contractus qui eam
pactionem habet ; vel quas: non maleficium vel quasi: sine quibus
non datur actio. f. namque agit. Inst. de ad . pec haec,sine obligati ne. L ocet. f. I l. D. de procur. sed
gignit haec instinctus naturalis, &aequitas. & ubi haec subest, & illa deest;datur ossicium ludicis. Δ-ne.IAn. D.de petit.hared. inuimus. f. Pompan. D. Malim. leg. ,. Quod autem obijcitur mari-Quid si tum qui indotatam uxorem accelado lam pix, non teneri-alimenta ,' pM uxorem trem illa habeat suffcientem: arg.
sumtus funeratae uxoris. quin imo Fulgo ael. 28.contendit dari re petitionem marito, qui aluit vXO- rem, si aliunde habet ipsa, aut patrem opulentum. dixi indotatam: alioquin indubie tenetur maritus. L dotis fructus. D. detur. At. L sis. in
vero patris legitimi ossicium est dotare filia secundum suam qualitatem: at hic non est pater legitimus. & adulterinam filiam iure ciuili nequidem alere tenetur. L s. . dem resicripsit. D. De agnost. θ ιιιb. t urb. Alib. mod. nat. e c. sivi. . discretis. s. sin. f. oportet. uxor splendere dicitur radijs mariti, dignitatem & domicilium ab eo sortiri. L et r. C. demcol. L Io. ergo maritus pro sua qualitate id prata stare debet, quod non debet pater.& quamuis iure canonum pater etiam ex illicito coitu natam pro lem pro ratione facultatis teneatur alere. c. s.in D.X. de eo qui duxisquam polluit per adult. tamen id etivergit ne fame tales pereant: quia necare videtur qui non alit inec re. D. de agnos lib.non ut auferat d bita maritalia , quae non tantum pietatis, sed & politiae ratio induxit in societate coniugali. ι
L Egi ximos filios nasci constat
ex matrimonio legitimo, c. st.
x. qui fili, sint legit. non tantum,
sed etiam ex nullo saepe, & irrito; gk eo nisa cum in facie ecclesiae bona fide cto in faeie
contractum fuerit. c. a. c. I l . c. I 4. X. eod. etiam ad effectum succe- nio vi Iegiadendi in haereditatem parentum. d. c. a. o c. II. etiam quoad seu- fitii. da