장음표시 사용
11쪽
standum est, quatenus lege, seu ratione probatur, ut dixit Panhor. in L p. I. in .eoLver uarta Iperies deposui.prae .rt.& voluit g di Bara.m A I .in vi tot C.
de Det. δύ producere potest quamplures esse tus, nam pro decisione dubie,ubi lex ε f deficit, sufficit alle are auctoritatem maiorum Doctorum ita formaliter Ang, in Isi idem ea eoAm in princi fide iuri . .
de quibus per Fe-n. in cap. r. in penulco vers nonofritat de ransit. Ite habens 7 quis opini em ' Dociorum tenentςm pro parte, piro qua litigat dicitur hibe- , re iustam causam litigandi, ut non tene tur ad expensas ita in specie tenet Petr. de Anchar. post alios in Clem. ia Romani in prine. de eleu. rLin d. Clem. a.de
Magi Vir. &'iden si quis habeat pro se consilia aliquorum Doctorum authentibeorum , quae si est scripta, & sigillata, ut voluit Bar. in Lboriorum per i liam M. de bonoriossiff. Ze es .in cureis ignorantia C. qui ad . Ang. 9 Lmo. in L Aeonuenerit, F de re itid. eum concor . de quibus IV. in Iproperadum sipue auterii alterutra in quarta eorum.ver prima smer vers. equenti C. eiudici praeterea lima de x, qui imitatur opinionem Magistri excusatur m lindicatu secundum est .in I. I.si quaestum . defund. ins . Anq.in I. terminato C.de Iruci. 9 hLexpen Piaabor.m d cap. .in io eo densul praelat. Is quia tenetur discipulus ' desendere opinionem Magistri sui distinguedo, ct eam a approbando,ut voluit Bar.in L diems . de arbitrict Panbor. in cap. mira Principes de maiorier obed. eum conered de quibus 6 per Felyn.in d.eap. I .in cit. LVcV.quimio nata de constit. 7Idcirco ego Petriis Gregorius Siculusio Messanensis ' inter Vtriusq; Iuris pro Lsores nummus ab operto cognoscetias quam utilis, & quotidiana sit in hoc Regno Siciliae haec Apostolica Bulla, seu c cessio Aelicis recordationis Nicolai P pae v. super venditionibus annualium ii rium censualium aedita,necnon & aedict lis lex, seu Pragmatica sanctio a Bonae Memoriae Rege Alphonso desuper emanata , videns etiam quantum sit usui recepta , & quotidie frequentetur in hoc Regno contractus huius inodi annualium iurium censualium in maxima summa; Λquatumq; etiam eorum executiones sint iversatiles in iudicijs, & super his sepiit me diuersa dubia; & altercationes oriamtur. Fraetur gratia De quae secundum diuisiones gratiarum, & ut ait Apostvius data est nobis interpretatio fierin nimii secunda diuitias grati* eius, quae super bundauit in nobis huiusmodi concessi nem, seu Apostolicam Bullam sic in hoc Siciliae Regno vulgariter nuncupata, ne non, I praefatam aedictale legem, & Regiam Pragmaticam sanctiones a ad propriam , di communem audie, tum utilitatem pro viribus interpraetati, & deci rare constitui, quaestiones,& dubia soluere, prout succedente casu in cotradictorio iudicio ut plurimum decidi,& termianari consueuerunt secundum consilium Iuriscosulti in Logauis. de liberile g. eaq;oiunia & singula in unum collecta,velut in tuarium pro viribus reducere decreui, ne forte secundum temporis varieta-r xet' 'Abilem hominum niena oriani x rum declaratio, di decili , varietur. Verram: quia praecipit idem Apostolus , ve omne quodcunq; facimus in verbo, aut in opere, omnia in nomine D
stillii rgS V CHRISTI faciamus agentes gratias Deo, & Patri per Iesum Christaen Don num Nostra incipiam in nomine Patris, S. Fith, α Spiritus ancti.
Pontifex an possit dis ures ,su.dissensares per usuris, ernu. S. t Papa non potest dissemare super viris, amplia nu. L, qua sit ratio ibidem in
Eceloia tolerat meretrices, Ut maius sandatam etiatditur. tripa potest ex causis limitare legem Dei. A R G v M E N T V M. - . Vtru Pontifex possit dispensare, seri quo-uismodo clisponere super usuri S.
V .E R O igitur pri- imo pro faciliori intelligentia eorum, 'linae inferius dicenda sunt. Vtru Papa poscit dii, pensare, f seu quouis Ax ---- alio modo disponere super usuris. Hanc quaestionem latius examinatαDominus Iason praeceptor
12쪽
meus in studio Papiens in L. re p. I. r. de Summ. Trinit. 9 Fid. Catho. in I r.
nu 3 pluribus seqq: C.eoaetidi ubi dixit , quod ista est alta, & profunda quaestio, in qua mallet dis re, quem docere, re ibi ponit eam in casu magis dubitabili super usuris exercendis per Iudeaeos, ubi dicit, quod nullo modo Papas dispensore potest, quod Christiani mutuare possint aliquo modo ad usuras,qui ponit rutionem , nam contra prohibitum veteri.& nouo testamento Papa dispensare non potest, etiam ' si pro redimenda vita alterius talis dispensatio concederetur, &ita not. Dominus Amst.ibi in I. t. de etiasi propter bonum publicum impetraretur, ut voluit ita d. l. I.in 3. s. Uerso sed iuxta hoc quaero, ct in autb. ad haec in 3. LC.de usuri S tandem reassumptis argumentis , di auctoritatibus Doctorum Pro utraq; parte coneludit partem negativam fauore animae veriorem, i sed partem amrmativam aequiorem, ut maius
scandalum evitetur, sicut Ecclesia f to terat meretrices in Ciuitatibias, ut maiora scandala evitentur iuxta . I s. in eap'inter opera charitatis in Aue i. de Pone& quia haec ratio respicit publicam utilitatem, & necessitatem, ex quo licet indistincte Papa facere non possit contra Ie gem Dei, ut usurae indistincte sint licitae, potest f tamen ex causa limitare legem Dei, & modificare Ius Diuinii super usi ris cap. liret defer. 9 eap. a nobis de δε- eim. 5c ibi per Ioan. Andriis alios,, pr
ct per in .consit. 7. incip. pro inuring tione praedictorum quas per totum in a. voL una cum alijs per Iasibi adeg. super quibus non multum insisto, quia de his hic principaliter non agitur, & super his saniori, &securiori iudicio Sanctae MDtris Ecclesiae me remitto.
Pontifex an possit dispensare ' super usuris λ adde Corrad. de contrae t. quoi .a s. emn trib. seq.7Nestu.decis edam. per totam. Sed an possit dispensere tam Pontifex , qua Princeps Iudaeis f licitum usurarii exercitium erga Christianos, & dicas, quod non Clem. I .d urimbi Card. q. ry.i dem in eap. pos miserabilem, cer cup. quanto de Usum communem dicit Curi Iun.in Leius, qui in Prouinciam nu. y . CV repet. Ciar.in Lusura versiae autem, & quod peccent Iudaei l faenerando Christianis dicit esse communem opinionem Theologorum, &Canon. Alemde Nouo cons. Ioo .nu. I . adeo,qudd Ecclesia i non debet, neq; potest hoc pe catum permittere, nec tolerare no infligendo Poenam, ne; propter ' aliquod maius malunt vitandum, neq; propter aliquod bonum, ' quod exinde siequi speretur, & est comunis opunio Canonistarum, et Theologorum ut dicit idem Alex. de Nem d. consiLIoo. . s.ct I3-
rum Catholicorum ' Hispaniae Regum extare constitutiones, quae priuilegia ab alijs Reg, bus concessa Iudaeis ad exercendas Huras penitus reuocant,& hanc opinione sequitur multa alia addendo LDp. in traei. de inur.eomment. I .F. .nu. 68.cum seq. & haec opinio de iureost receptissima, licci de consuetudine contrarium seruetur: nam ubiq; tolerantur Hebraei' fenerantes etiam in reis Ecclesiae, licet illam consuetudinem improbet in . de Ne cons. io2. . I 3. & dicit, quod tanquam nutritiua peccati non valet, quinimo si aliquis It daeiis f exerceat usuras in Iudaisino ut ipsi comuniter faciunt,) & deinde essiciatur Christialaus tenebitur ad restitutioncm usurarum,quas ante Baptismum extorsit, ita dicit Clari in a. . ura nu. 7. insta. ubi remissiue. Sed tu dicas, quod Iudaei ' hodie excrcent arte usi rariam ex quadam praua consuetudine, seu tolerantia, & condonatione Principum, atque Pontificum, quae quidem condonatio plurimum differt a dispensatione Sot.lib. 6. de ius. ivr.art. I .col. 7. imo cogi poterunt Iudaei ' ad remitendas usMas Christianis per Principes,& Saecularcs Potestates cap. pos miserabilem Ubi Abb., cap.quanto de Usur. Guid. Pap. intract. de contract.Hucit.nu. 3 o. Vnde metito vigilanxii simus noster Prorex ' Don Didacus de Cardines Dux Maquedae hoc anno emanari fecit bannum publica cotra Mauros f conv
anorantes hac in urbe, ne possint amplius Denerari sub grauissimis poenis. Λa Ex
13쪽
dit Ex praedictis quaero de notabili quaestione, an testator ' in suo testametolicite possit inaducere usuras,& ponitur exemplum,ueluti si cui certam qualitatem legasset, etsi intra ce tum tempus no iblueretur, mada sed in singulos menso certu aliquid pro strictibus,& vix a ris ab haerede praestari,& respondeo, quod aut i testator dixit,quod legatarius statiin polheius mortem legatum consequi possit,& non soluendo,teneatur ad certum quid in singulos annos,vel menscs,et eo casu legatum valet,usurae tamen no substinentur,et in sortem computabuntur, cum fit in facultate legatarij legatum exigqre ut dixit Bart. in L 3 .F.ίθ. f. de
ann. leg ct ibi Lancell. Dec. asserens ita fuisse declium Papiae, idem Nar in l. r. e bii, quae
bus deducitur, se ratio est,quia in facultate legatarij stat illud legatum petere, atq; exacti nem differre causa illud retinendi sub usuris. Aut vero legatarius quantitate sibi legatam petere non potest, nisi post certum tempus. puta, quia testator reliqucrit sibi soluendum post certum tempus,et inperim voluit certam pensionem solui, et co casu valet legatum, et Usurα debcntur, ita dixit tex.in I. 3 .g. Cis.f. de Fann.leg. Couare. in loco praeaAE..er sed i. Moder Paris in trare de Asur.q. 73.nu. a. Soriis d. l. 2.n. .de his, quamn .no.Alciat. lib. Parad cap-τθ-Rip in dIncmopote col. 3. um in I. curabit nu. IJ . C. de act. empl. quicquid in contrarium Consuluerint f 'rane. de Aret. iuconss. IIa .rncip. vise thematae, nam ut dixit Soc in aena, haec quaestio accidit de facto in Ci uitate Florentiae, et quod prius fuit requisitus ad consulendum Pro opinione contraria, et illo recusante causa fuit remissa ad D.Franc de Arct praceptor sta mei quod postea pro ccontraria parte requisitus cosuluit,vi apparet in conse ψι .lib.q. atfirmans pro ista sua opinione Romae suis te decisum,et ratio est,quia tunc in legatario non potest considerari suspi , cio aliqua usurariae prauitatis,tum impediatur PCtere,et consequi legatu; facit etiam, quia istud legatum est alternatiuum,et optio data est haeredi soluendi, vel legatum, vel annuam pensionem, de quo per Bai. in cunica q-3 C. G bii, quae pen no.9 asty si a relati, et quia, a ista pensio debetur non iure 'noriS, sed tamqua legatum t annuum a iure permissim Lup. in d. Leurabit, qui alios allegae LM. Mexia inprag.taxian cones. 6. n. Io 6. Felici. de resib. lib. 1.eap. inu. 3. 6.m sim et ita intelligcaduS est tm in L 3. F.vit. de ann.leg. Praesupponitur enim ibi moram ex Parte haeredis, dum dicitur, et quoad praestetur . et non ex parte elegatarij, ct ita procedit rex. ille.' Adde huic proximae quaestioni ea quae latissimc tradunt Gassar Roder. de an . reddit. lib. 3.q.6. . I.9 6. et melius Priden Martiu in tract. de cens. cap. 3.num: .ere eq. ubi refert tres opiniones, Menoch. consZψΦ i . l. I, sed quid si testator in testamento fatetur se usuras extorsisse,an confessio eidem,et haercdibus suis praeiudicet, et pollini ex ea conue- tiari, dicas quod sic si testator iurauerit secundum Bart. 9 alios in L eum quis decedim, Ceondicillis, de leg. 3.Auenda gn. de exequi man β 2. par. cap. 29.nu. Ι2.Grego. Lopez.LΣglosoreb. de ura II. par. 6. quia praesumitur quod ob iuramentum adhibitum non fuerit in meinor solutis aeternae Auct. quod obtinu ubi Bal num. . C. de probat.Bart. in La .nu. I. C. eommv. de legat. Menoccb.lib. a. praesump. 6 Q. --8. Rodcr. in Aeopreas e. nu. Σε. Sed an de- .: rbeantur uxori, donec dotes restituantur, si per testatorem fuerit ita dispositum Uide Lup. in Leurabit nu. Tl. C. de art.empe.' Adde Roderide annu reddit.lib. 3 .q. I 2.nu. I .cumseq.Vbi late pertractat materiam,le lib. 3. q. 7.nu. la .cumseq. ubi ponit ampliationes, et multa Ponit in pratica Peregrin. rem d. 93. r
1 Mutua,quae sunt in montibus Florentiae, Venetiarum, ct Ianuae a ni lieita δα Sors CH es demortua, interusuria sunt
3 Sors perpetua non debet esses erilis.
Praestationes, seu mutua, quae fiunt in Monte Florentiae, Venetiarum , de Ianuae an sint licita
14쪽
cessive qu ro nunquid prestationes,' seu mutua,quae fiunt in monte Florentiae, & Venetiarum,uel in locis Ianuae sint licita,seu pecunia , quae percipitur ex annuo redditumontium praedictorii licite percipiatur. Hanc quaestionem posuit D. Laar.de R DLin repet. cap.consuluit in 3 saririnoin 8.quὼf. pri .in I.Lib. ubi ponit tota seriem facti de monte Florentiae, et ibi post multa cocludit , quod talis redditus est licitus, et ili talis pecunia licite percipiatur , ct inouetur principaliter ex tribus , et primo quia ciuis non sponte soluit pecuniam monti,seu Ciuitati,ex qua percipit redditus, sed inuitus copellitur per officiales Ciuitatis ad illain soluendam, seu mutuandam. Secundo, quia tam iis coactio, seu copullio fit fauore Reip. propter innumeras Guerras ad defensionem, seu custodia Ciuitatis. Tertio,quia a illa pecunia, seu sors t principatis ab initio soluta, seu mutuata est demortua, et per illum mutuantem , seu sic soluentem repeti non potest, nisi ad beneplacitum Montis, seu officialium citis , cui fuit ab initio soluta,seu mutuata ut ibi per eum, et has rationes sensit ML Iu I. I .in q. I. Cerfer sic vidctur C.de Summ TFinit.&Fid. DoLubi dixit,quod prῆstatis,quq si Florentiae habenti ius pecunia in monte est licita, quia est inducta fauore communitatis, ne soluere c0gatur.creditori bus sorte, nam illud non proprie est mutuum, cum reddi no debeat, sed est quaedam subuentio in communi, et quaedam collecta necessaria,ut ibi per cum, et hac eandem rationem, quia non possunt creditores petere, quando volunt capitale tenuit Alex. in Litem quia g.idem iudicio
F. depare. ubi dicit post Fustos quod c
munis opinio est, quod non lit vlura, et
propterea dixit idem Bald. in I. hae aedietam β. his illud in vis. conversic. ibi pro usus v. C. de secund. nupt. loquendo in proposito de pecunia Montis litorentiae ,3 et Venetiarum, ' quod sors perpetua nodebet esse sterilis, ut ibi per cum, et adeo annuus redditus ex ea percipi potest. Hoc idem voluit Petri δε Mehar. 9 Panhor. in eap.in ciuitate insta.de Qu. de ibi Dominus Ant. in Uersc. praeuieta faciunt Ad EDd, Cr Balcin eap. I.in vis co vers extra quaero de iure ivr.de super hoc vide
etiam Baia. in L rogem, s.s tibi inpen.
eol. n. V. Acert set. Hanc eandem rationem respeetR copulsionis sensit Paul. de Ca . in I. quis, nec cauom in . ine ieretpet. & hac opinione tenuit Imolpos MLin L maritus D a .in in. M. mare. cum concorae de quibus perAE .in d. Litem quaeritur, si idem Iuliim, & ibi per Iafetia in eius apost. & peris .cons Io 3.inem. vi scripturis in I. GL verse. 9praedicta fortiscantur in a. Col. & per Ias in I. I. in I Mi.in I 3.col. in . ct seq. verso. 3 .quaero nu.6 I. ct in
I Contractus renialis iuxta forma Bulti, ct Regiae Pragmaticae an t Iiritus δ
a Praefationes probant eausam sinalem dif- positionis. 3 Pontifex potes dispensare eontra ius DAtiinum in certis ea bus. Stattitum superioris contra ius Diuinum Ualeis ex/o non comittitur peccatum 3 Malum permittitur proprer bonum, quod
6 Lex antiqua permis Iudaeis aeripere et furas.
I, is fuit permissus libellus repudij, ne
8 Pontifex cocedendo contractu censualem minus malum absq; peccato permittit. 9 Vsiura committitur in contractu mutui,
r o Vfura es Derum mutui ex pacto debita.
II Contractus usurarius no multat ex comtractu censurii.
ra Papa potes Deere, quod e tum in aliquibus casibus non spereatum. r3 Papa potes ex causa expressa limitare ius
r Causa iusta praeflumitur in dubio in comeessione Pontisseis, ves Principis. is Diuini iuris limitasio in Bulla A sol,
ea ex quibus deducatur. I 6 Sors inicontractu iuxta formam Bullae Nieolai V. debet esse demortua. et 7 meta, quaefaciunt sortem non repetibi lem ficiunt contractum licitum. I 8 Contrarius censuatis iuxta formam Bul De no potes excedere decimam partem
recepti pretis. I9 Annuales pensones in sortem computari
15쪽
xo Vsiurae Usurarum non sVnt permis . 2 i Clauseula non obsantibus consitutionibus, ordinationibus) apposita in Bulla Apossica quid operatur.
22 Deeisio in materia et surartim Pereat ad Doetores Canonicos, er quare. ruid in inter aetatione iuris Divini,
2 Dubitans in consileaia non intelligitur facere contra eonfitentia, ct ibi limita. I Actus,qui exsimatur licitus non dicitur
27 LVes seruandae sunt eteam in foro com
23 Bucta Apostilio sera da es de iure Cinonico, quare ibidem 'as Census de decε impos ins super domo qua Uadebat quin i farit contractia Hiritu,
Contraditis censualis i iuxta sorinam Bu lae an sit licitus.
ter qriero ue notabili,& necessaria quaestione utrum contractust venditionis iurium annualium cessialium: iuxta formam Bullae Apostolicae, et Regiae Pragmaticae sanctionis sit licitiis, et perminiis non solum in soro iudiciali, sed etiam in foro costientiae In hac dicessaria quaestione, in qua pendet virtus dictae Apostolicae Bullae mihi videtur , saluo semper iudicio Sanctae Matris Ecclesiae, et alterius melius se tientes, quod dictus cotractus sit licitus, et permistiis non solum in foro iudiciali, sed etiam in soro conscientiae, quod deduco ex pluribus. Et primo certum est, quod praefati nes ' probant causam finalem dispositi nis text. est, per quem ita dixit ibi Bart. in L .f. de is .instit. eum concord. de quibus per Barbat. in ransii suo D in z. col. in I. I. sed ex praefationibus dictae concessionis, seu Apostolicae Bullae colit, gitur, quod auaritiae caecitas, i dainnandae ambitionis improbitas, usurariaque prauitas in Regno siciliae in tantum excreuit, quod incolae, et habitatores dicti Regni pecuniis indigentes vix aliter, tuas aeneratorii opera, quasi in auditum faenus exercentium col equi possent, et cum eas acceperint si in ici'Ore percepta non restituant breui eorum bona inexecrabitili usurarum voragine miserabiliter consumuntur, ex quibus praefationibus probatur causa finalis dispositionis, per qua cupiens sanaus Pontifex indemnitatibus incol uum utriusq; Regni Siciliae subuenire,nec non praefatas censualium venit, tiones ciam clausulis, et cautionibus ad eorum validitatem inter venditores, et cmptores mutuo cos su ineundas absq; laesione conscientiae fieri posse debere decernere, et declarare ad supplicatione in
eiusdem Regis Alphon si tim eidem Regni, quam omnibus,et singulis incolis, et habitatoribus utriusque Regni praesentibus, et futuris huiusmodi censualia super
rebus, et proprietatibus sitis, ac facultae tibias, et cmolumentis eorundem instri
mento gratiae pro simili tretio illa redimendi mediat dummodo annualis census liuiusmodi censualium decimam paretem principalis recepti,stu pretii eorundem no excedat inter se clarahendi,yer dendi, et emendi cum opportuna coir hentium saecuritate, et alijs quibuscunq; de quibus inter ementes, et vendetes hi iusmodi censualia couentum, et in pacta deductum fuerit Isenam licentiam, et i heram auctoritate Apostolica:concessit
facultatem decernens, et declarans eosdem incolas,et habitatores, Ic locorum, Ciuitatum,ct Terraru uniuersitates censualia huiusmodi modo praemisib in si is ipsis Siciliae citra, et vltra pharum
inter se libere, et licite contrahere, vendere, emere posse, neq; propterea usurariam prauitatem comittere prout in dicta concessione , seu Apostolica Bulla latius continetur, et sic.causa finalis,et intentio Summi Pontificis taliter disponentis sust perniittere, seu concedere mitius malum absq; peccato, et laetione cosiciet tiae propter maius malum usurariae prauitatis euitandum,sed hoc Summus Ponlisex de iure Canonico facere potest, Itinserius dicam, ergo talis contraetus cst licitus, et permillus no sol uni in foro iudiciali, sed etiam in foro conscientiae. Secundo probatur ex alto,quia potest
Papa t dispensare contra ius diuinum incerto casu, quando ex hoc omnino venit comittendum peccatum mortale,ut prinbatur
16쪽
batur in eap. . de eo uet. cum ibi not. per Doct. ubi probatur valere consuetudinem contra ius Diuinum, si no induc tur ex ea mortale peccatum, ergo pari ratione potest Summus Ponti sex dispensare super viris cotra ius Diuina,quando ex ea non comittitur peccatum mor
tale, hoc quide probatur per tem in ea licet, ct in cap. . defer. ubi ex causa Pa-Pa certo casu tollere potest ius Diuinum disponens, quod sollennes dies in honorem DEI debeant venerari ut not. glosa 6.quos. I. capsunt quidem. Idem etiam voluit Bart. in Lomnes populi in 3 .quos. princip. Is de ius.ct iuraewn eoneo . de quibus per Alex. eonfia. Ioa .incip. pro in uesigatione praedictorum 2. GL Crescidi quod Papa,ct Uerseseq.m a .vol. ubi voluit post alios ibi per eu allegatos, quod' Statutum ' Superioris contra ius Diuianum valet si ex eo non committiturpe catum dummodo tale Statutu fiat supereo, quod spectat ad superiorem statuentem prout in casu nostro per Romana Pontificem super viris iuxta ea, quae habentur in eap. Gelsae S. Mariae de Const. ct in aum. Cassa. C. de Saeros eos sed ita est in casu Aostro, prout insta dicam,
Tertio probatur hoc etiam ex alio, 3 quia propter bonum, ' quod ex aliquo male gesto sequitur ipsum malu permittitur,ut lex. in cap. necne:I3. disinu. et per id, quod notrat. U. in cap.inter opera
despons ubi dicit, quod Ecclesia tolerae
publicas meretrices, et sub dissimulatione pertrantit, ut maius malum euitatur, etiam si huiusmodi tolerantia meretricii publicarum contineat in se peccatum. . Quarto probatur, quia lex f antiqua permisit Iudaeis accipere usuras a gentia. bus,ut euitarent idem maius malum, scilicet a DEVM colentibus acciperet usi ram propter auaritiam, cui dediti erant ut dixit Arcti. in eap.ab illo Ι q. quor. q. pus Bea.Thom.1biper eum a P t. codem modo fuit permissus Iudaeis ' libellus reripudij, ne uxores eorum Occiderentur, ut pergis . ιε.quaest. 3 an Summa, et per Io. Mur.in eap.conquesus pyrgo. de Uguris Quod autem Romanus Pontifex f per huiusmodi concestione, seu Ballam Apostolicam concesserit, et permiserit nobis huiusmodi contractu venditionis iurium annualium censualium, et sic minus malum absq; peccato, et laesione coscientiae proptero maius malum usurariae prauit iis cultandum deduco ex multis.
mittitur generaliter, nisi iii cotractu mutui,ut declarat Luaren. de Roda θ. in repet. eap. consuluit in F .conversis. tertium primipale de Usu. et patet in eius definia Io tione, quia usura est lucrum mutui ex pacto debito, vel ex actu ut dixit Panho. sn rubr.de Usur. no autem dixit,quod est lucrum emptionis,et venditionis,et propterea dixit Panho. in eap. in Cimtate in I. t. de Usum quod ex cotractu empti II nis, et venditionis non resultat formalis contractus usurarius, ct hoc ideo quia r. usura ' committitur regulariter in mutuo tantum, ut ibi per eum,et idem dixit Bald.in cap. I.in Uu.co Uerfextra quaero de iure iuri in sim licet quo ad intenti nem deprauatam possit esse usura in comtractu emptionis, et venditionis, ut dixit 'idem Pantior. in ear imin I. convers narict Uersis. His quoque de Usur. ct propte-' rea tunc talis contractus dici pollet illucitus de iure positivo tantum per tem ind. cap.in Guitate, et ibi per Dom. Ant. de ur. quo casu succedit doctrina Specul.
in tit. de legat. F. nune de imprum ore risunt etiam ubi post Host. dixit, quod licet in istis, in qωibus secudum legem Iabuinam comittitur iriortale peccatum, vein surto, et rapina no possit Papa dispensare quo minus agatur poenitentia,et re stitutio fiat,tamen in his,in quibus secundum ius politivii mortale peccatu com mittitur solus Papa dii pensare potest, veibi per cum,et istam doctrinam refert,et sequitur Arct in cap. n. ιε. quo. I. O
miatrarium potes diei in a. I. sed dicta concellio, seu Bulla Apostolica loquitur
de cotractu emptionis, et Veditionas tantum, dum dat liberam facultate venden- ἔ di, ct emendi dicta iura censualia, dum facit mentionem de pretio, quod no nisi in cotractu emptionis, et venditionis c
trahen. empl. dum etia loquitur de istrumento gratiae pro simili praetio illa redimendi, quod no nisi in contractu empl. 9 sendi. derepotes La. C. uepare inter empl. 9 vendit. et voluit Paui de Casmin L s eum venderet, 1. de pigno. aet. 9Aiem in consio in I. OL crgo sequitur, quod in dicto cotractu emptioniS,et Ucuditionis,quatenus tu eo forte usura committeretur , cum illa committatur de iii re positivo latum, solus Papa dilpensare Potest,
17쪽
potest, et per consequens talis cotractus virtute dictae concessionis,seu Bullae Ap, I stolicae licitus est,et permissus non solum in foro iudiciali, sed etiam in foro conscientiae maxime quia talis cotractus potius diceretur prohibitus, quia usurarius
de iure positivo, quam prohibitus, quia usurarius de iure Diuino iuxta mos in
cap. exparte A I .de Uf.deleg. Secundo deduco ex alto,quia licet P pa ' de peccato utraq; lege damnato nopossit facere no peceatum, tamen potest Isdecernere,et declarare illud in certis c sibus non esse peccatum ita in indiuiduo in materia usurarum determinat Card.
Hor. post Guel de Monte Laud in Clem.
I. g. n. in I a quoi de Usu. et sequitur
voL Sed Summus Pontifex in dicta concessione, seu Apostolica Bulla decernit,et
declarat eosdem incolas, er habitatores, ac locorum, et Ciuitatum, et Terraram 'Vniuersitates censeati.ι huiusmodi incido praemisso in Regnis ipsis Siciliae citra, ct vitra pharum inter se libere,et licite corrahere, ac vendere et emere posse, neq; Propteret usurariam Prauitatem comit- 16 ter dummodo an ualis census huiusmodi censualium decima partem principatis recepti, seu preiij eorumdem non excedat, prout ibi formaliter continetur,
ergo in dictis casibus iuxta forma dictae concessionis,seu Bullae Apostolicae potuit
decernere , et declarare recipere aliquid vltra sortem virtute pri licti contractus emptionis, et venditionis iurium annua lium censualium non esse peccata,et per consequens talis contractus est licitus,et
permisitis no solum in foro iudiciali, sed etiam in foro conscientiae. Tertio deduco sic, Papa f potest ex- 17 presse limitare ius Diuinum, probatur hoc ossicaciter cap. lubriter de Usur.ubi ex causa dotis limitat prohibionein vi- rarum inter Iud s,quibus dicta fuerunt illa verba, quod Deus coniunxit, Homo non separet, ut in capit. de Insiduitas de consae. 9 affini. probatur hoc etiam in eap. Praesul. a. quaes ubi limitat legem Diuinam colentam super tribus testibus cap. in omni negotio de testo. hoc etiam probatur pergis in cap. a nobis A i. de deeim.ini limitat Papa obligatione decimarum, quς est de iure Diuino, ergo p test prohibitionem usurarum firmatam
in veteri, et nouo testamento iuxta text. in OF Aper eo de Usuri ex causa expressa
certo modo limitare iuxta forma dici qc6cessionis, seu Bullg Apostolic . Et licet in dubio prssumat ar iusta i causa in Papa, et in Principe, ut est D . in LNICaiidytae paen ponit Pelyn in eap. quae in E
etesiarum in a. ol. in Urri.quinta eo lusio de eo tit. & per Ias in I. tesamentum, C. de testam. in rep. fua Lquo minus tua. col. st . desumin. tamen in casu nostro reperitur ca ita expressi in pritationibus dictae concelsi Inis Apostolicae, de quibus
dixi supra ea. quae. I. argum.
Limitatio ' autem iuris Diuini in materia usurarum facta per Romanum Pontificem virtute dictae c6cessionis, seu Apostolicae Bullae, per quam reduxit prohibitionem usurarum Inductam de iure diutiano in veteri, de nouo testamento de peccato uniuersali in certis casibus limitariaue ad non peccatu, consistit ita pluribus
Et primo, quia coccisit, ex permisit posse
recipi ultra sortem no Di contractu mutui,in quo regulariter committitur usura, sed in contracta empcionis, & venditionis tantuin, ubi tormaliter non committitur usura, prout sit perius dixi in ea
quas Cers primo dico. Secundo voluit, quod sors f principalis pretij conuenti soluta venditori per
cmptorem annualium Iurium censualia sit demortua, & per ipsam emptorem repeti possit, quia voluit huiusmodi venditiones annualiu pone heri ad instar earii,
quae fiebant in Regnis Aragona; u& ali sultra montes costitutis,quς mortua nuncupantur, qui nimb cententur venditiones pr fatae factae instrumeto gratiae prosiinili pretio redimendi mediante qua
docunque ad libitum venditoris, prout haec in dicta concessione Apostolica continetur. Ex quibus iniero, quod talia pacta ' faciunt cotractum licitatin,& a iure permissim, nam videmus quod praestationes, seu improstita, quae hunt in monia te Florentiae, & Venetrarum, S in locis Ianuae licite percipiuntur liac potillima ratione inter alias, quia no cogitur mons inuitus,seu communitas loco montis solauere creditoribus sorte ita sata. in I. 1.in Φ.es. Uerso sic videtur, C.de Summa Trinit.& Fid.Gatb.9 BaM.in Lbac ediaetuli, A. his illud in est. l. C. descunI. - . & utrobiq; loquitur de monte Flo. rentiae,& Venetiaru,& idem voluit Eata.
in cap. I.tarico vers. extra quam de iure
18쪽
. quod moderni communiter tenent , quod non comittatur usura, licite percipiuntur, quia no possunt ciues, seu creditores recipere sorte, seu capitale quando volunt, licet comunitas possit se ex
nerare ab illo debito soluendo capitale, et sic censetur appositum pactum de r trouendendo,ut ibi per eum,et quod ista sit comunis opinio refert AIM.pos FuAmon Litem, Lidem Iulianus, s de pacti de quo latius dixi supra in a.quas. et dicam insea latius ubi melius cadet. Is Tertio voluit, quod annualis census fB huiusmodi censualium decima partein principalis recepti, seu preiij eorundem, non excedat prout in dicta concessione Apostolica forin aliter continetur, sed sic est, quod decima pars totius sortis primcipalis est satis probabilis,quia etiam secundum usum bonae mercatiae tale lucru ffertur, et confertur sortis honestum, et
in hoc recurri debet ad consuetudinem Regionis ita salae dum loquitur de int rusurijs dotis promissae propter onera matrimonij iux. Op Salubriter de Usur.
in L .F.praetereis in a.eol. C. de iur.δερ. per terin eappre Cesra de dontanter vir. o Uxor. per quem text. ita dixit etiam Bart. Alex. in alys lueris, quae honeste
percipi possimi in I.diuus fad Lfariae et
sequitur Rom. goo I 77. inop.iure hodierno , et idem voluit BaL depraestantia inuenassili, ubi sors nunqua reflabetur, sed datur quidam redditus annuus, puta
decem pro centenario cap. I. in vis.cota.
Cres extra quaero de iure iur. et ad idem adduco id, quod voluit B. H. in rubri de constit.Princip. in I . l. dum loquitur de cambijs, quae licita sunt dummodo non nimis excedant modum, sed secundu g neralem cosuetudinem mercatorii fiant, ut ibi per eum cia concordis de quibus per
d. l. I. in s.convers nunquid autem num.
I 6.C. de Summ. Trinit. 9 Fid. G. sed decima par s preth, seu sortis principalis
non nimis excedit secundum conluetudinem regionis in hoc Regno, ergo,&c. de quo latius insta dicam ubi melius cadet in F .quaesi ine.Uersquinto requiritur- Quarto voluit Papa in dicta concessi ne Apostolica, quod pensiones annales 39 in sortem non computentur, et quod pro tali redemptione praeter principale summam nil ultra percipiatur ab empi re, vel exhibeatur a venditore, prout ibi formaliter continetur, et ratio huius est,
quia licet aliquo cessi de iure Canonico,
vel Ciuili permittatur usura, prout declarat Lauren.Redia . in re cap.consubuit in I .eol. Uersis octauum de Usur. ubi enumerat septem casus, quibus de iure Canonico permittitur usura, et plures etiam casus ponit etiam rasin rep.LI .in I .leu.in II .eoLUer reundo principaliter in n. O.C.de Summ. Triniri, Fid. G. tamen nec de iure Civili, nec Canonico o usurae ' usurarum ' permittuntur l. An. C.de inuri sed si tales pensiones annuales computarentur in sortem, sequeretur, usurae usurarum permitteretur; ideo arposita fuit clausula praefata consorinis iuri Canonico. Quinto reperitur in dicta concessionea I Apostolica, clausula non obstantibus constitutionibus,et ordinationibus quae squiparatur clausuη de plenitudine P - testatis,) quae operantur posse Papam incertis casibus dispensare contra ius diu,
num: nam iura prohibent rescripta co cedi , vel valere in certis casibus, tamen
hoc fallit, nisi in rescripto sit clausula non obstante ut per On.Bald.9 alios in . C. s eontritus, in L quoties, in I.
referipta, C. depree.imp. Fr. in cap. non nulli inprine. de referiri. dummodo cesset peccatum praeiudiciale faluti animarum, refert,et sequitur Alex. in Leonyta Io7- in a.ωLin .verse.modo resat, sed
ita est in proposito iuxta sormam dictarcocessionis Apostolicae virtute dictς clausulae non obstantibus igitur,&c. Ex quibus omnibus satis probabiliter
Summus Pontifex potuit virtute dictae concessionis, seu Bullae Apostolicae limitare ius diuinum in materia usurarum utraq; lege prohibitum, ut in certis casibus concurrentibus omnibus primissis , et alijs in ea requisitis dictus contractus emptionis, et venditionis annualium iurium censualium sit licitus, ct permisitis
non solum in Qro iudiciali, sed in foro
Secundo principaliter, quod dictus
contractus sit licitus, et permissiis deduco ex alio: nam ubi sunt variae Doctoruopiniones circa legem pricepti in eius
intellectu, tunc seruans unam opinione ex illis, no peccat, licet appareat ex post contrariam opinionem esse veriorem ita Panhor.per illum text.in eap. Capellanusin 3 .eol. pos Ioan.Andr.9 Dominia Amtonium ibi defer. et ideo voluit Panhor. in eap. ne imitaris est. t. de ransiit. ubi
instre ad illam opinionem de Ieata in
19쪽
gine an sit concepta in peccato originali, et de Salomone an sit saluus, vel damnatus, ut ibi per eum, et si in hoc aliqui sorte Sacrae Theologiae Prosessores inuenirentur, qui discreparent a Doctoribus iuris Canonici, tunc magis standum est Doctoribus iuris Canonici, quam Sacrae Theologiae Magistris, ita egregie conci dit Petr. de Anebaran. iuisa diss. inei aliquis ex modernis temporibus, ubi re clat an decisio quorundam emergetium in materia usurarii spectet ad Magistros Theologiς, an vero ad Doctores iuris Canonici, et Ciuilis, ct tandem conclu-21 dit,quod talium casuum decisio ' spectat principaliter ad Doctores iuris Canonici, quia conscientia Canonica specialiter ad noc tendit interpreta lo ius diuinum in casibus dubiis pertinentibus ad mor Iem Philosophiam, ut patet in prohemio dia decretallu,scientia vero Theologica pertinet ad interpretatione iuris diuini quoad opera Domini Nostri IESU CHRISTI, ut ibi latius per eum, quem reserta et sequitur Alex. in aerensiLio 7 .in 3
nu.8O.in a. l. ergo quatenus B E circa interpretationem, et virtutem huiusmodi concessionis, seu Apostolice Biliginuenientur varie Doctorum opinion , tuti sunt cotrahentcs iuxta eius formam in foro costienti tenentes illam opini,nem, per quam eiu silc concessionis Ap stolics dispositio valet, et tenet, nec pz cant seruantes illam donec contrariam opinionem esse veram aliter appareat Pin dicta in quibus opinionum varietatibus,si quς sorte opiniones reperirentur, in quibus Sacri Theologie Prosessores discreparent a Doctoribus iuris Canonici, masis standum erit Doctoribus iuris C nonaci,quam Sacrs Theologiet Prose foribus per prς dicta.
Confirmatur hoc ex alio, quia dubia tans f in conscientia non intelligitur facere contra consuentiam, nisi postquam ostensa est sibi veritas, ita signanter Brid. in eaps .in 3 .co de consuet., in eap.b ni ei a.in 3 . I.deposuLPraelato in cap.
si diligenti in i .eom. pos os ibi deprae
sum .eum concord. de quibus per Iasin I. quamdiu in a eo vers. ad idem ad eonum. 6.C. qui admisi. quia sola dubitatio non inducit consuentiam erroneam ut voluit Pan r.in eap.breui insin. de iuratur. et consiuentia dubia non grauat ma
is fidei, quando iuste dubitat ex post s cto,et a principio prςscriptionis fuit bon fidei; prout declarat Balae in L p.
diligenti in a. l. Uersis. quaero nunquia, nisi sorte haberet consitientiam rem O dentem , quia tunc peccaret mortaliter, si conscientiam non deponeret, quando conscientia remordens esset talis, lus' ii duceret ad peccatum mortale; prout dixit idem Bes in cap.ssmin princ. se prae iuuet. Ideo ubi contractus est dubius an scilicet contineat peccatu in se, vel non, debemus potius abstinere a tali contractu, quia in dubio debemus capere par
tem magiS cautam fauore an inas,ut dixit ubor. in eap.in Ciuitate in 3.not. & ibi Doct. de et fur. quia veniens contra con scientiam etiam scrupulosam aedificat ad gehennain dest comittit peccatum mor tale. Idem dixit Panseri in eap.tuas is a. in est.not.de Simon. Cofirmatur etia ex alio, ' quia actus, qui comuniter extimatur licitus , tamen contrarium cst in veritate, quia sapit usi rariain prauitatem ex hoc, non aliter dicitur usurarius ita Bart. in I. qui Mugitiuus, M. apud Iabeonem, .de aedia...edieris equitur Alex. V. 3 9. in priar. in 3.Vocer Caepol. in confi3. inpen. OLer Iasin
si ferifugit. de ratio f est quia actus in dubio non debet iudicari intrarius,ut dixit Bata. in Erogasi, si.si tibi insis FGrt.
Tertio principaliter arguo sic. Ille,
. quem lex humana excusat, non peccat ,
17 nisi talis lex sit contraria legi Diuinae, squia leges seruandae sunt etiam in foro conicientiae,ita dixit formaliter Briae in capit. in omni negotio in ine. de tes. Nideo di xit idem Bal in i quidam, F.HA,
C.de nee Meribai .ins. quod quando lex disponit super certo, disponendo secundum aliquam rationem satis reputatur iusta in foro conscientiae, & dixit idem Baia. in ea qua in Lecusaria de consit. quod lex Ciuilis, & Canonica seritanda est in soro consi lentiae, quando est iuste facta ab habente potestatem, S fundans se super certo secundum ibi iure poti cum conrori de quibus per Feon.in
cap. I. iv I q. cotvers. extra aedictos tres
ea as de constit. sed lutc cocesso,seu Bulla Apostolica fuit per Romanu Pontifice iacta, qui habuit potestatem condendi .eam, di erat lex Canonica,& animata in
20쪽
terris, & habet in se rationem contenta, ct superius expressatam in princi huius quas . de non est expressa contraria legi Diuinae in casibus , & qualitatibus in ea contentis, et superius expressatis. Item eadem concessio Apostolica fuit laudata, acceptata , et in vim t. condendae ampliata per Regem Alphonsum. qui erat lex Ciuilis animata in Regnis suis, et habuit potestatem eam ampliandi, et continet in se rationem in ea expressam, satis rationabilem, ergo sequitur, quod sicut eadem concesso Apostolica seruanda est in sero Canonico, et Ciuili, ita est seruanda etiam in Bro conscientiae. Et quod ultra prςmissa eadem concepas sio ' Apostolica seruanda sit in sero Ca. nonico,et Ciuili deduco ex multis,at primo ex eo, quod voluit B. d. in eap. i. in Co.eol. Uers .extra q ro de iure ivr.ubi
dicit,quod licet iste quq stiones sint perbculosae maxime quo ad conicientiam,tamen ibi dicit, quod si iste contractus h
bet in se equitatis recompensationem,et proportionem licitus est, quia cum non si iasinaliter cotractus usurarii ad qquitatem nat iralem recurrendum est, quia aequitas naturalis in Omni re debetur cast idem,quod ipsa naturalis iustitia I se, re oportet,si. mari F. de ex fiuno fuit rex. in cap.nauigati de uri dum
tamen ex isto contractu , quis excessive non lucretur, quia excessus modi facit
Daudem praesumi, ut in L per diuersas in Lab Ariapusio, C. maia. ut ibi p eum qui loquitur de praestantia in reddibili, ubi
sors nunqualm rehabetur, sed datur quisam redditus annuus puta decu pro centenario,et in qua no reperitur concessio, nee licetia Apostolica, prout in casu nostro, in quo ultra concessi anem, et licen- am Apostolicam concurrunt illae aliae qualitates ibi,quod sers nunquam rehabetur, et quod datur annuus census ad rationem de decem pro centenario, de
qua praestantia latius scripsi supra in a. quas. ita quod si illa licita est absq; concessione,et licentia Apostolica cocurrentibus qualitatibus praedictis, multo M tius erit licitus, et permissas hic contractus venditionis, seu annualium iurium censualium iuxta tarma concessionis, seu
Apostol icae Bullae, et si licitus est in soroiudiciali Canonico, et Ciuili, ergo coecmodo erit licitus in foro coscientiae per praedicta. Secundo deduco ex eo,quod determi
in I a .quo. prima para.de Us2r. ubi quaerit, quis habebat censum unius forem in domo, et vendidit talem censium pro decem florenis adiecto pacto, quod liceret illi redimere pro illis decem storenis, an talis cotractus sit licitus, et ibi arguit ad partem, et tandem concludit, quod si costituatur census puta unius unci ς quin libet anno in re puta domo,vel vinea, et ille censas vedatur alteri pro decem V cijs, tunc contractus talis est validus, et
licitus, quia hic interuenit ius vendibile scilicet ipsum ius census tinpositu super
re, quia ius, et iura venduntur L qui tabernas FG contris. tot.tit. de haered. Celatet.υend. hic interuenit pretiit in pecunia numerata, per quam constituitur
emptio, et venditio g. pretiem, si. spin'. de empl. 9 venae nisi dolus, vel deceptio interueniant vltra dimidium uini pretii l. in cause inde mim, cap. eum disiecti, ct ea . cum eaussa de empl. vend. vel nisi talis census non possit in totum percipi, et haberi super re qua fuit impositus, ut quia constituo censum domui dedecem, cum non posset conduci, nisi pro quinque, et tunc talis ci tractus censetur ' in fraudem, ' ut ibi per eum, et non valebit,uis pro ea sumit in quae ratione pensionis ex illa domo percipi potest, et in
residuo talis contractus vitiabitur,prout dixit Bald. in eap. r. incit. tot in sine de iure iur. dum dixit, quod idem iacta rescinditur quatenus modus exceditur, qa quod fit ultra modum reducitur ad modum. et mensura, ut ibi per eum,et ideo consuenit hodie in his contractibus ius census constitui super omnibus rebus, et proprietatibus ipsi,rum venditorum; ita quod tale ius census impositu super illis sit insta summa pensionis, seu percepti nis seu uni percipiendorum ex bonis praedictis, ergo,&c. Tertio deduco ex eo, o decidit Guid. o. in traei. sibo de contrare illieit in s. l. vers. quod si Vendidi, ubi concludit, quod si vendidi tibi domum, vel vineam, vel pensione annuam super certo stando, vel super omnibus bonis in ei ct completo contractu venditionis ibidem incontinenti, cui silet fieri emptor dedit mihi
gratiam redemptiuam perpetuo, vel ad tempus pro eode pretio pro me, et meis
haeredibus,iste contractus erit validus, et Iicitus, et quod de hoc est rex. 9 non es bi in L 1. C. de paci. inter empl. 9 Uend. nee in I. Mostea, nee in L Euangulea talis contractus reperitur prohibitus , ergo v a per-