Institutiones juris naturae et gentium in quibus ex ipsa hominis natura continuo nexu omnes obligationes et jura omnia deducuntur

391쪽

P. I C. M. De actibus f. 636.

D. - Quoniam locator rem usui conclu-cto aptam praestare tenetur 9. 6a I. ;

-- ὰ-ductor fecit impensas necessarias,

friti sine quibus scilicet res non poterat here usum, que in conduxerat, Deatoreas restituere tenetur non vero lint

facere impensas utiles ne eonsensu la- careris, utpote qui nonnisi usum eo, ductum praestare tenetur is 337- , cumque conductor non sit dominus L 6ao. ne suo quidem sumtum c-bsensi locatoris in re conducta quicquam. Imutare licet conductoriis. 36. . g. 37-μο- Cum quilibet damnum ab alio aveo leti texe debeat f. 69. locator quoquei vitia reiicatae, quibus damnum dari potes in usu rei, indicare tenetur, velu- ni tempore ab mundatione periculum

od ergo sciens rem sitiuam locet, conductori tenetur in i , quod interest L 1s. , si ignorans invincibiliter, etsi ab imputatione liber sis I. 34.), cum tamen usum non praestet, quem res minime viriosa habere poterat: pose

392쪽

- remittere tenetur pro ei cum mitis datis f. 6aΙ.).f. 638. . Si aliis pecudum usus pro viliori res Amercede annua, aut certa fructuum ια

parte conceditur ea lege, ut, si quae librum pereant, accipiens vel alias in earum locum substituat, ei aestim tionem praestet, contractias dicitur 6,eida Patet itaque, Midam esse Acmtionem eonductionem crim pacto lecto, simo periculum omne Hilaratae in Iesu i cepit tanductor I 6ao. 6a8.). patet porro, in socia pecudes locatori numquam mori, Nae natos esetradendas. Et quoniam Pecudes ferreae dicuntur, quae danti nunquam moriuntur, vel pereunt sorida es locaris pecudum se rearum. Quia vero aequalitas obsedivanda in contractibus onerosi, 3. 8έ; mines in Reida determinanda ex pretis fructarum, quos expecudibus pere,pit conductor, EI perieulo, quod se Immis. Cumque usas causa pecudes locenturiis rex peeudes aras instadam tradere obligatur, se morbo ante scidam contracto moriantur pecudes,

393쪽

P. II. C XII. De actibus

q. 639.

1 His si duo, vel plures inter se conum neutis niant, quod rem operas ad negotia-ziac tionem quandam conferre velitu eo η' fine, ut iterum ac damnum commune sit, contractus dicitur Societas, nimbram negotiatoria. Qui societatem imeunt, ston vocantur. 5bciem autem e trabstur, e uterque sociorum res V operas, sue unus res, alter operas Me unus res, operas, alter vel re -- operas confert. Sub rebus etiam comprehendi pecuniam, per se pateti Cum eo, qui nec operas, nec res confert,

societas non emtrahitur; sed se ad pantem lucri saltem ad istitur, donatio g. 47s. , si etiam dammi particeps esse debet, peculiaris quidam eontractus es g. 380. g. 6 O. D suis Quoniam quilibet jus suum remit

μυω- tere poteu G. a. unicuique per .isiisse mittendum, inquantum se obligareum liti, 78 970; societas ita contrahim es, ut quisAt partiseps Iucri, non ve o damni ast cum damnum ab altero avertere debeamus 3. 69. , nec eum

damno ejus locupletiores Ories. 7id;

394쪽

pmnutatoriis, seu conre oneross. 363

ra contrahi nequit, ut socius A parib

teps damni, non vero lucri, consequenter cum ficietas Donina dicatur, in qua unus ius lucrum, alter solius damnum

habet; ea illicita est, per se nulla.

f. I. Si/bona universa tam praesentia, societas quam futura in communionem dedu 2 ' cuntur, Societas dicitur omnIum D - α 5 rvini velfortunarum; si vero ea Omnia, --. quae pera, negotiatione acquiruntur, Societas bonorum simpliciter voca tur. Utraque communi nomine Societas imi r sis. subinde etiam gmeralis appellatur; in oppositione partula . m. audit, in qua communicantur ea, quae ex certis rebus, vel certa negoti. done proveniunt. g. 6 2. Bona cietatis dicuntur, quae in com Debonis munionem deducuntur, dum societas e0ntrahitur. Quamobrem in bonis so-

ei tatis quilibet cius pro parte dominium habet 6 639. x consequenter 'omprimum flocietas ominiambonorumisit. Reius uisusquisque in alterum transfert do Mimium in bona uapraesen-

395쪽

s6 P. I C. XV De actibus

sortis Pecunia, quae in societate ad em: di tum usum consertur; in generes: Izis ... cunia, qua stuimur, dicitur Sors.

αδ Si quis operas las, alter vero pe-Ws cuniam confert, b operae conferuntur zisis, Mn ulu pecuniae, cum usus pecuniae

cum D Usus operarum invicem communicen

ἔ : tur collatur operarum nonsi partices 2 ue Iortis, sors perit ac salvas ei, quipo

indi. Muniam contulit: ast si eaedem operae conferantur omni odominiopecuniae, Quoniam ipsa pecunia is operae eadem aestimandae invicem communicantur;

qui operam impendit, D particeps Grais pro eo, quod valet pretium operae, Ioni adjicienamn. f. 6 s. isses Cum in societate negotiatoria socius m ' nullus alteri gratis quid dare di facere praesumatur, nec dare vel facere o beat naturaliter L 4 3. 39.); in emdem observandas aequalitas I. 8 ,

consequenter commune luerum, dimnum in ratione collatorum diuidem dum, .m scilicet ut qui duplum contulit,

396쪽

ρ uiatoriis, sicaratri merosis 36s

-t, duplum percipiat lucrum, sed duplum quoque ferae damnum, ac ideo Aioliata aequalia, partessum, vir ω damni coequales. ublibet aequissimam iudicat aequalitatem partium, si collata tuerint aequalia Sed cum qui duplum confert, duos repraessentet socios, cita porro inde omnino sequitur, ut eadem sit sequitas dius sonis lucri damni communis in in 'tione collatorum. Quoniam vero socii de partibus inter se convenire possunt, prout ipsis commodum visumiserit β. 38s ud inpartes lacri θ' omni fuerint expressae, eaedem servam uni g. 3 8 ). Enimveros operae nisi pecuniae conferantur, cum qui vera confert, nonsat partiseps sionis S, ratio, in qua eo-nune linis dividendinu, definienda ex is, quod valet usus pecuniae, periculum mittendae reis, ex re, quod valent verae perieulum eas perdendi quos A vero perierulum non attendatur, ex eo, pia valet usus pecuniae, ου ex eo, quos

en operae. g. 6 6. 4 ,

397쪽

pecunia, quae bonis nostris superacem dies f. ivi impensae autem in soci late lucri iaciendi causa fiant f. a s. 639. lucrum non intelligitum nisi δε- bis impenses, consequenter etiam de ductapemnia, quae coliat ductis damnis, quae lucrum imminuunt

seri Cum societas certi cujusdam n gotii causa contrahaturi f. 39.i. - , . . to negotio, propter quod focietas comesta tracta ficietas nitur, sat reum tempus contracta, elapso tempore btur 3. 38. . Quoniam vero societaae prorogari dicitur, quando ultra tem.

Pus conventum continuatur const- quenter societatem prorogare idem est

ac eandem rem re f. 4410 - δε renovatione pactorum dicta sunt de prorogatione societatis valent s. αλΑst cuia nemo alieri damnum dared Me , 69. ; asocietate discessilicet euandam ficietatis: δε tamen nudum eertina tempus conreacta, Medamno societatis ab ea difledere licet; quia tunc nihil fit contra jus sociorum s. 648.

398쪽

permutatorii seu conir oneroses 367 Societate renuntiare dicitur, qui Dere declarat, se in ead- diutius manere '' Gaiale is unciam itaque a ficietate is FHeiscedit f. 4 et ). QuamobremMocius risu D- v vi non praestet, a quod praestandin μ ρομuisocietatis tenetur, alteri licet renuntiare societati, consequenter silures fuerint, certi deletatem contintiare rurium negligentem, vel rixosum, qui sol uo arbitrio omniaferi vult excludere psisnt. Idem nimirum est, ac si cierati renunciarent, ac postea no- m inter se contraherenti Mutuo tutem disensi, sicuti pactum omne

pote, satis liquet. f. 649. Quicquid Pro usurei, quae usu confite Us semitur, seu fungibilis, inprimis pecu niae datur, sive sit pecunia, sive resilia, sura dicitur. Cum usus rei, quae usi consumitur, non minus aliquid aestimabile sit, quam rei, quae usu non consumitur, prout evidenter apparet, si ponamus pecuniam in emtionem iundi fructiferi , aut negotium quod

tam lucrosum imDendi nem autem

399쪽

alteri gratis lare teneatur, qui vicissim dare potest 3 4 3 usurae in se illis,

tae nonsunt, naturaliter autem 'animias definienda ex usu pecuniae, cujus eam 4reditur debitori. Nimirum usurae spectari possunt tanquam pars lucri, cuius particeps fit socius pecuniam solam conserens, habita ratione periculi, quod solus in se suscipit debitor Abque hinc patet, naturaliter usuras nunetisse pose majores, nunc minores. Hinc visurae mordentes dicuntur, si exigum tur ab eo, qui usu pecuniae vix tam tundem lucrari potest, quantum ad v, tae necessitatem sussicit, vel si excedunt lucrum, quod usu pecuniae facere podi est debitor Meas naturaeire illicitas se patet f. 33.). Usurarum vero illicitarum exactio Huraria pravitas

vocatur.

s. so. Dorem Quoniam mutuum non est, si usus pecunia non datur gratis, sed pro pecunia f. 330 ac ideo quoque premnia sub usuris debita Putinis usuraria scitur contractum, quo pecunia uti Muris creditur, indum naturae parti a3. contractinnsambrem appella, mus;

400쪽

pinnulatoriis, seu conre onerosis 36smus: sicuti in dure Romano lacuniafaenebris dicitur, pro cujus usu uturaeio, vuntur. Poterat etiam dici conis Lus

i. , Androci us vocatur pactum m o Anuenitur: ut usum convertantur in syrtem, debeantur etiam usurae usu. arum. Cum usu solutae, qmmpr inum solvuntur, sint sors accipientis, hecuniam vero credere liceat ei cui ν antea sub usuris credidisti; 'ras acceptas u usuris rursus credere eas debent se justam usurarum causa ina ruraliter licet. Quamobrem apparer, anatocidinum se illicitum non se.

- on rraphum sunt liter in quἰbucta aquis fatetur, se rem quandam fungi. g'

bilem ab altero accepisse,s eam in gene eta: '

re restituere promittit. ContractuS, qui ctu ebi. madiante chirographo perficitur, dici rem

tur Contractus chirographarius. Unde

P0rro patet, quinam si creditor, quinam dehitis chirographarius, quod- 'iam debitum chirographaris' i Liquet etiam contractum chirographaritim es.