장음표시 사용
151쪽
snes Invasit,futurum sperans, ut rege absente totam insulam paucis diebus subigeret. Vbi
vero id nuntiatu reginae es mulier animum mgerens,curamque virilem init a celeritate con
tracto exercitu ,i nfestis haltis,cly pcis,armiscuhoste concurrit, fuitque hac pugna superior
ipsa, Scoti fusi fugatique sunt multi ex his caes. Periit hoc in proelio rex ipse lacobus adhuc
aetate florens, ct cum eo nobiles plurimi. Tradunt quidam venisse in Angliae fines Scotum, ut in nostris locis aduersus Gallos belligerantem Henricum auerteret, ad que regni tui de fensionem reuocaret hoc pacto Gallorum regi Ludovico gratificaturUS..cAROLI EDUCATIO. QVia nullum tam feliciter natum est ingenium,quod peruersa non corrumpat educatio,& nihil referat filium genuisse imperio,nisi eundem cures educandum imperio, ut piis Se integris nutricibus committeretur, Gandaui natus filiolus, pater Philippus cura iterataQtio in Hispanijs mortuo, Caesar auus magna cura dispicere coepit, quibus viris primam nepotis mellitissimi aetatem,principe di gnis moribus & literis instituendam traderet. Ex uniuersa patria delecti sunt GuillelmusCeuerius princeps, Sc Adrianus Florentius, quita tunc erat Lovaniensis scholae cancellarius, amho viri Sc sapientes Sc incorrupti, quos in re
cie instituendo adolescente, requenter fidelem audiui
152쪽
audiui ac strenuam nauata operam, nec priua tum emolumentum, sed patriae spectasse uti
cAROLUS BRABANTIAE PRINaeipatum suscipit. SIc educatus, sic institutus noster Carolus
anno aetatis quintodecimo, L Ouanη quem admodum pater,atius, M proauuS fecerant, Brabantiae principatum suscepit, non unius tantum urbis,sed Ec omnium nostratium pro
uinciarum gaudio incredibili. Carolo enim conspeeto, re in administratione imperii, iam solenni ritu inaugurato, non Traianum dico vel Antoniti pium, Vel Epaminundam, quos ita fuisse bonos existimo, ut tamen vitiis magnis non caruerint. Sed qualem Deus ipse in libro Deuteronomii describit,hoc est, optimum M sanctissimum principem sibi omnes homines pollicebantur , sub quo quasi fatali sedere
afflati, ad meliorem se frugem conuerterent. Creditum est enim nullam Cometam, fatalem vim nullam sic res mortalium afficere, ut vita principis rapi ac transformari mores Ad animos civium. Incidit haec inauguratio in eum humanae salutis annum, qui fuit quintusdecimus supra millesimum quingente timum. cAROLO MIDDEL BURGI Aspud Selandos agente, Gebij Hostatu dis oppida quaedam capta diripuerunt. K Bien
153쪽
TMennio post durante adhuc bello Getrico
D Felix comes incensis Gelriorum nauibus, arcem quandam munitissimam vi cepit. Vnde nostratibus hostis multum antea incommodauerat. Sub idem tempus, Carolo princi-Pe agente Middelburgi in Selandia, ut inde secundo vento in Hispaniam trahceret, Gelrii cum equitatu validissimo, pedestribus etiam
cophs Hollandiam ingressi, oppidum medelishlicum vi captum,diripuerunt hostiliter. Processum est inde Alcmariam. Qua Urbe occupata, immensum argenti pondus M auri, vestes Preciosas, aliaq; permulta secum avexertint.
Hinc Sparendamum, hinc Sc alia qusdam loca sunt incendio absumpta. Postremo ad oppidum Asperam ductus exercituS,moenia ter conscendit,toties repulsus a ciuibus. Mille iam Sequingenti in Gelriorum cop is desiderabatur: quia occupata δd vi capta urbecula viros cum uxoribus, ct liberis,alios ferro super alios confecit hostica rabies. Sunt re templa diuorum ad quae plerique confugerant humano foedata sanguine. Pueruli in scholis reperti suis crudeliter necati .Quibus seditis in oppidanos crudelitatis generibus in eliciter nataS virgines mulieresq; , etiam in propatulo cCnstuprauerunt. Hic te rogo Carole Egmondane, cuius haec iussu δc mandato fecisse militem constat, num te postea flagitiorum poenituerit.Si magnanimus haberi volebat, non ita saeuire debuisti in
154쪽
victos. Aliena est ab officio magnanimi crudelitas. Omnino fortis animus Sc magnUS,Parcere multitudini innoxisAn omni fortuna, recta atque honesta retinere solet.
Arolus quum egisset ferme tres menses in ualachria Selandiae insula, tandem fantibus ventis, nauem ascendit, ac mare iri gressus,horrendii vidit spectaculum,ante suos oculOS pereuntem navim unam incendio. In
qua combusti Ec homines Sc equi complures singulari forma ac magnitudine. Post dies in de octenos gaudio inestabili conspectus Hispanis, de singulis pene oppidis summa cum veneratione faust is acclamationibus exceptus, totque pulcherrimis ac sorentissimis regnis estinauguratus, populus quoquo se contui ister, studium in eum propensum, atque egregiam voluntatem pollicentibus. IESARIS M AXI MI LIA NI OB Istus,m quaedam alia de eodem memos ratu digna. ANno salutis nostrae m.D.xiX.mense Iaisnuari Ο,Caesar maximilianus fatalem die obihi in Germania superiore,quii esset in gressus annia a ratis lxin. Quod ut palam factu est hac nostra inferiore Germania, luctus ingcSatq; moestitia per oes fuit ciuitates. Quibus ob clementiam,placabilitatem,Voluptatu omniuK α ab-
155쪽
inentiam,virtutesq; alias fuerat Ionge chari selinus hic princeps. Cuius ut vitae, velut summam partem proponam,cotinuoS nouem annos in castris agens, difficillima quinq; hel la profligauit, Gallicum, Eburonicum,dicamhricum, Batauicum, Morinicum. Hic nobili simae gentes,hic scientissimi bellicae rei popu- Ii,hic urbes opulentissimae ad deditionem Sc poenitentiam ab eo compulsae sunt. Quale ni hil socer Carolus,nihil prosocer Philippus excellentissimi duces unquam consequi portie runt.Quot hyemes cum caetero milite sub pel libus egitiQuot sudauit aestates s uis unquam eo solertius castris Iocum cepitnommeatus expedivit hostem ludificatus est s Nullum huic Castrense munus sorduit. Quoties pro signis
ipse stetitsQuoties egit sorte excubias oties vallum tuliis Quoties speculatum egressus estsNeque vero postremum inter huius laudes Viri ponendia,quod literas de ingenia tam ima
pense dilexerit, quodque bonas artes non lauerit modo,sed aluerit,atque promouerit. Iuventutem nemo religiosius emo innocentius, nesmo unquam sanctius eXegit. Nemo fuit via
quam patri obsequentior filius. Auxit huius mortui desiderium principis, atrocitas ins
cAROLVS ROMANORUM REX eligitur. Eiusdem in Germania profi cito. Haeresiis Lutheranae damnatio. Ira
156쪽
BRAB. DUCUM. TFINMaximiliani locum Carolus huius ne Pos,principum suifragio imperium adipiicitur. Agebat is tum in Hispaniis. Vnde
per legationem euocatuS, anno redempti on
his M.D.xxcin Flandriam applicuit sub Calendas Apriles. Partim hic, partim BruXellae, mechlimae exacta aestate, cum omni fortunae suae strepitu, mense Octobri LOuantum venit . a in urbe dies circiter viginti commΟ- ratus, Aquilaranura proficiscitur. V bi exquisitissimis honoribus acceptus, imperii donatus insimilius, Coloniam, inde Vuormatiam Vangionum se contulit. Nullus vinquam principum studio maiori, Sc ciuitatum luxu cultus est. Nulli plura exhibita sunt spectacula. Muormaciae celebri conuentu Germaniae principum , qui ad eius edictum huc conuenerant, damnata est Lumerana haeresis. Testaturq; id eiusdem principis edictum imperiale. Quod impressum ante hac, piorum aliquot rogatu virorum hisce chronicis nostris inseruimuS, eadem qua principio aeditum M euulgatum est,
CA R O L V S Quintus , diuina fauente
clementia , electus Romanorum impera tor, semper Augustus, ac Germaniae,Hispaniarum,utriusq; Siciliae, Hierusalem, Hungariae, Dalmatiae, Croatiae, M.Rex. Archi- dux Austriae. Dux Burgundiae, Brabantior, Styriae,Carinthiae,Carniols.Comes Hatabur
157쪽
CHRONICAgi Flandriae Tirolis, Sc. Vnsuersis S sngulis Sacri Romani imperii electoribus,alijsq;
Principibus, tam ecclesiasticis, quam saeculari hus: Archiepiscopis, Episcopis, PraelatiS,Tu cibus, Marchionibus,Comitibus, Baronibus, obilibus, militibus, Clientibus, Praefectis, Praesidibus, Iudicibus, Sculteis, Burgimagistris,Consulibus,Scabinis,ciuitatUm,oppidorum,Villarum, terram, Sc quorumutS aliorum Iocorum Communitatibus.Nec no vniuersitatum, Studiorum siue Gymnasiorum rectori hus, re locum tenentibus, seu officialibus eo rundem , ac caeteris quibuscunque Nobis tam iure sacri Imperii, quam haereditario, aut alio quocunque modo subiectis fidelibus dile..' ' ctis, cuiuscunque status, graduS, aut conditio nis sint,& ad quos prssentes Vel earunde exemplum,nostro,vel alicuius Praelati ecclcsiastici
sigillo,siue etiam publici Notarii manus sub
scriptione communitum perueneris, Gratiam Caesaream, sc omne bonum .
Ad veri' Romanorum Imperatoris officiuPertinet, non solum fines huius sacri imperii, quod praecessores nostri Germaniae principes, ob defensionem Sanctae Romanae, Ac uniuer salis Ecclesie,suo suortiq; saepius effuso sanguine,per diuinam gratiarn sibi quaesierunt,ad orthodoXam viam adductis vel expulsis in fide libus propagare. Verumetiam ne qua haere
seos labes,aut suspicio in iam sibi subditis na-
158쪽
B R A L . OV V Μ. Totionibus sacrosanctam religione nostram commaculet, summo studio prouidere. Aut si qua iam Oriri coeperit,eam omni ope,omnique cura, iuxta normam a Sancta Romana Ecclesia hactenus obseruatam delere penitus, Ec extinguere.Quod si quis alius e maioribus nostris, tanto nos magis praestare debemus, quanto
dei Opt. Maxam mensa benignitas Nobis plura regna Sc dominia, pluresque Sc magis bellicosos populos, maioresque vires, quam iam multis saeculis alicui principi, qui hisce titulis sit potitus, ad suae sanctae fidei tutelam, Ec incrementum elargiri dignata est . Accedit quod quum eae paterno genere e Christianissimis Imperatoribus,& Archiducibus Austriae, Duci husque Burgundiae: eκ materno vero,Catho licis Hispaniarum Siciliae, Hierusalem Regibus simus orti, quorum omnium pro fide Christiana res praeclare gestas, nulla Vnquam deleuit obliuio, non sine graui conscientiae nostrae onere, Sc perpetua nominis nota, qua
damque veluti nebula sollicibus ineuntis Principatus nostri auspiciis offusa factum credere tur, si quae iam ab hinc triennium pullulare in Germania coeperunt, nouas quasdam haereses, imo verius iam saepe olim per cocilia, de Summorum Pontificum Decreta approbante ecclesia damnatas . Se nunc denuo veluti ab inseriserulas,altiores iacere radices vlla iaostra negligentia passi esse Videamur. Sane Κ, φ
159쪽
CHRONICASane vestrum neminem ignorare existimamus, quibus erroribus &haeresibus ab orthodoxa fide longe alienis, quidam frater Marti nus Lutherus, ordinis sancti Augustini, religionem Christianam in hac praesertim inclyta Germanica natione omnis infidelitatis, Ad has resum perpetua oppugnatrice, ita inficere co
Metur, ut nisi mature occurratur, tota haec natio , Sc deinde serpente contagione uniuersa Christiana respublica in abominandum schita a Sc bonorum morum,pacisque, ac tandem detestandam sui perniciem prolapsura Uideatur.
- Quapropter non immerito commotus sanctissimus in Christo pater Dominus Leo x. Sacrosanctae Romanae δύ uniuersalis Ecclesiae Summus Pontifex ,ad quem fidem catholica, ct ecclesiae sacramenta curare spectat praedictumartinum a principio clementer Sc paterne monuit,& hortatus est, ut a nefandis huiusmodi incoeptis desisteret, ct iam sparsos erroreS reuocaret. Quod quum ille neglexisset, re peiora semper prioribus adderet, idem beatissi mus Pater ad opportuna, neque tamen insueta remedia procedere statuit. Itaque conuocatis saepius Reuerendissimis sanctae Rom. ecclesiae Cardinalibus, Episcopis, ac aths Praelatis, nec non regularium ordinum Prioribus, seu ministris generalibus, accersitisq; pluribus, scientiam probitate praestantibus viris , re in omni doctri
160쪽
doctrinarum Ad linguarum genere eruditis,ac. diuersarum nationii doctoribus re magistris, praedicto tamen Martino prius vocato,ac citato, Sc in contumacia perfluente, ipsius scriptatam Alemanico, quam Latino sermone aedita Ec adcnda, ut pernitiosa,& fidei unitatiq; ecclesiae contraria authoritate sua Apostolica, Praefatorumq; ad hoc accedente Cardinalium consilio Mas1eni,ac Episcoporum,& Proeta torum,doctorumque Sc magistrorum matura deliberatione damnauit, Ec ubique locorum comburenda prorsusque abolenda censuit, Sedecreuit. Martinum vero ipsum nisi infra cer tum expressum terminum a publicatione decreti sanctitatis suae mutata sentcti a se errores suos
reuocasse, M ad poenitctiam redhsse docuisset, ut inobedietioere iniquitatis filium ut schismaticum,& haereticum ab omnibus inuitandum, Ed prout iura postulant punie dum declarauit, sub poenis Ec cens uris,quae in Apostolicis lite. his bulla plumbea communitis, Ec super hac reaeditis latius continentur. Quas ad nos,Vtpote Christianae fidei verum Sc supremum propugnatorem,& sedis Apostolicae, sanctaeque R omanae uniuersalis ecclesiae primarium filis , Ec aduocatum per suum de dictae Sedis specia Iem nuncium, Sc Oratorem honorabilem vi rum nobis dilectum Hieronymum Alexandrum eiusdem Sedis Prothonotarium, L Apostolicae bibliothecae praefectum, dedita ad hoc