Thomae Bartholini De insolitis partus humani viis dissertatio nova. Accedunt cl. v. Johannis Veslingi ... De pullitie Aegyptiorum & aliae ejusdem obseruationes anatomicae & epistolae medicae posthumae 1

141쪽

THOMAE BARTHOLI&Ιilicum & moralem huic narrationi ines e sensum. Quemadmodum enim dignior Pallas ex cerebro , ita . . Dionysius ex femore Iovis ii tus singitur, ut aliorum seculorum JOves

damnentur, qui semori Minci Vam , Dionysium nullo suo merito, inserunt cerebro, praeseruntq; laevum numen

Actium praesidi. CAPUT XVI.

De Fortu raegnante . MIssus querelis ad mulierem nostram revocamur, cujus hactenus breviter historiam illustravimus, Op- pido raram, sed non inauditam. Me- frito inter raros Naturae casus numeramus, qVia raro has vias Natura eligit , aut moram istam patienter perfert. Non tamen exemplis caret , quod per partes ordine hactenus monstravimus. Multa eveniunt passimi, quae negliguntur, quia ad Medicos ha-

142쪽

DE IxsoLITis PARTus Wisi iis rumq; rerum gnaros non perveniunt. Supprimuntur enim plerumq; ab Obstetricibus, & ab ipsis Puerperis, ne fabula vulgi fiant. Id evenit forsan Johannae uxori Nicolai Petri, quae embryonem praegnantem enixa est in

Fionia nostra, de qua vere dici potest, quod de Psyche Apulum l. V Meta sie

adhuc infantilis uterus gestat nobis infantem aliqm. Hujus historiam ex Obstetricis Siseliae relatione Cent. I. Hist. ioo. consignavimus. At quum ex Clementissimo Reg. Maj. mandato dicta Iohahita a Praefectis de partu suo interrogaretur, ea quae obstetrix& palpaverat & viderat, strenue nega vit, sive ea ipsa non fuerit, de qua obstetrix narraverat, sive metu territa , ne faniam aut fortunaS suaS ea con- .fessione prostitueret, quod inaudita passa esset, quasi illa misella Naturae

ludentis' culpam praestare deberet,

143쪽

g. ineq; id quod fataliter accessit, matri damnum injungere deberem

Hac timida vel verecunda taciturnitate, multa Naturae secreta, fiunt secretiora& occultantur, quae interesset Reip. literariae, si remoto velo innotescerent.' Ita his diebus mulier Civis . Hamiensis ovum peperit, quod, ne a pluribus videretur, statim manu pr hensum confregit & abjecit, ipsa marito. confitente . Sub hoc silentio multa monstra sepeliuntur,ranae aliaq; miranda non semel a mulieribus ediata, Occtiliantur. De embryone praegnante quid lsentiam, in Historia nominata aperui, & adhuc in ea sum sententia . Theo-

phrastus ursinas carnes asservatas ac-.

crescere perhibuit, quod & si videret Verderim, nescit tamen an possit sibi spersuadere, Cens in Quid . lde hoc portento dicturus esset, si alta fhuc inter vivos mereretur, nescire . non possunta. Quod si fides obstetrici hais

144쪽

tem, praegnantes causas habeo nullas,

qualiquam a me ipso dissicile limpetrem assensum , tamen conabor inauditum antea in humano genere partum aliis similibus vel illustrare vel confirmare. Ovum alio ovo prognans in Technicotheca sua Augusta Serenissimus Rex noster mihi clementissime monstravit. Nec dubium quin. similia frequentius Occurrant

quoq; in aliis animantium generibus. Io. Merenber,m l. VI. Hissi Na t. C. a. scribit de Equa in Hispania, poperisse mulam alia mula gravidanti. Certε salaces sani equae His anicae,&ssicut ferunt edecimo postquam natae sinat mense concipiunt , & geminos pe uno partu ejiciunt. Tor em da Dial. apud G . a Rejes Q 36. n. 28 eqvam peperisse mulam mortuam confirmat, in cujus alvo aperta aliab ata est. sayis horum prior,

ignoro, & an de ea em inula sermo

145쪽

' THOMAE BARTHOLaui . illis siit. Nam gravidam dicit Me -- bergim, at locum non determinat , quem per alvum exprimit Tor emari , nec tempus aut locus hujus .egregii partui annotatur. Juc obse ens de Prodig. Coss. C. Valer. M. Herenn. vituli maris meminit , cui cum exta demerentur, gemini vitelli in alvo jus inventi. Alvum hic it corpo verti Interpres Italus Damian. Marai . Et simile est quod resertJo. Langius Epist. LXX. in Cervi masculi alvo , cum evisceraretur, hinnulum repertum fu- is G. Scilicet in alvo natiVL itate haeserant vitelli & hinnulus, pa-

trisq; sui fratres dici possimi, simul geniti, id quod de tatus prάgnantis

foetu Cent. 6. Hist. roo. suspicatus sum, . gemellas enim hic molitam esse Naturam , sed errore quodam unam in alterius alvum indu eta cuticula detrusania. Ratione loci quidem posterior, filia alterius dici potest, quia in utero quasi mat colicius a fuit, sed

146쪽

DE lasoLITIs PARTus VIIs. Ia' ratione generationis ab eadὸin patris virtute, appellandae sorores. Mures in alvo matris praegnantes esse vel Tum traditione fertur. Elianun XVII. c. i7: Si ianus praegnans capta dissecetur, & eximatur foetus, in eo quoq; dissecto foetus reperietur alter. Ad. Persicas mures refringit Plinius L X. C. 6s: apud Persas praegnantes & in utero paren iis repertas ; & salis gustatu fieri praegnantes opinantur. Editio Parmensis veti P praegnant. hi utero Venerem patientis parentis repertas. Codex Clii etianira ; . in praegnantis ventre parientis. Ante Plinium eadem , tradit Arsoteles i. VI. Hist. Animal. c. 37. Decunditatis musculorum causam assignans: inodam loco Persicae terrae dissectis e matris utero foetibus, feminaei sexus vasi praegnantes videmtur. Maliger Illustris notat ψά - , videri, non esse, & quas additum, modestiamq; Philosophi eo nomine lati dat, sed Gazam perstringit , qui οιον I omi-

147쪽

Omisit. De musculis prorsus eadem repetit motionm l. V. de Dis f. Aniris. c. 8 . sed innominaro authore, qui mos illius L multorum est aliorum ,. Veterum hanc de murium generatione sententiam defendit magnus Ari- ..patronus Fortunim Luetin , e 1 usq; duplicem rationem prodidit l. . de sponi. Viv. Ort. c. sol alteram RVidem es e generationem norL spontaneam , quia viventis muris anima in

utero. rha uis materiei viscidφ in suo uterculo degentis amm,m. sibi consi- . mitem generet, ac indat, eo modo quo in piscium genere passeres, rubel- rtiones , & hiatulae apud Aristotelem, sine usa maris omnes feminae ex se pa- iunt, intra se quum genuerint ova prolifica : qui modus generationis 'communis sit etiam strepibus, in quibus non inest sexuum distinctio: at

teram vero eorundem murium generationem Spontaneam esse , 'via in uterculi, cituum muris rescita prae-

148쪽

gnantium materia contineatur, sive a paren in sive a faetuum corpore illuc effluxa ; in qua, velut in vase, portio sentientis animae pristini viventis delitescat: Cui materiei ab ambientis calore ubi per coctionem dispositio-nςs ad vitam congruentes advenerint; statim animam illam sibi componere in formam essentialem novi muris constitutricem . s. a Rues Quaest. 36. Π 3I. Omnem harum generationem aequivocam esse statuit, nec specie cum aliis sed similitudine tantum convenire, a materiae dispositione ab universali cause folinata & animata , prout materiae dispositio formam po- 'stulabat, quam dispositionem sicut in iterra, ita in utero, & etiam in aliqvi- bus humani corporis partibus, & contentis ibidem humoribus dari posse, i'ori dubium esse credit. Quam tamen aequivocam generationem Mn- intus operoso studio evertit

149쪽

Hr OMAE BARTHOLINI sit, iii praesenti non addo Crarissimus Vir Antonius Deusingim, in Foet uss. Secundin. sect. 6. quem commodi videram antequam haec in publicum emitteretitur , de foetus impraegnati &a me descripti miraculo , ita statuit: Apparere saltem suppolita histori Veritate seminis alicujus masculinici rpulentia ad constituendum conceptum nequaquani esse opus ue sed virtvuem illius seu emcaciam sussic . re, semineo semini communicatam :Fieri ergo posse , ut virtus a paterno semine communicata ipsi semini Matris, unde embryo primum constituebatur, ita essicax suerit, ut succo alicui senainali Embryonis, ad hujusce uterum confluenti, ut sequens est, scelus semineos recens natos. 'uxum' album pati, seu q. seminalis alicujus maturiae ad uterum confluxum , atq; ex utero effluxum,) essicaciam addid rit ,qua ad fermentationem, seu spiritus ac naturae, quae in semine insunt

150쪽

exu scitationem, potuerit concitari. Sed ego malo επέχω, ut ad utiliora progrediar. De muribus praegnantibus quae sit sententia celeberrimi apud Batavos Philosophi, arnoldi Mnguer j, ex lite ris patet, quas ad me non ita pridem amice exaratas, hic publicE legendas

Petis opinionem meam de ina praegnatione murium , quae temporei partus dari, asseritur. Mihi hactenus ea fabulosa videtur. Varios quidem. qui ejus meminerunt, legi ; neminem tamen, qui eam certo docuerit. Existimo , quae autores de illa scribunt, petita esse ex Aristotele illud, ut putant, asseverante, ob. . Histor. Animal. cap. 37. Hoc ut pateat, conseram Aristotelis textum cum verbis eortlmis:

Deinde inquiram in verum loci illius sensum & mentem Philosophi. Hic, per interpretem Theodorum Gagam, ira loquitur: Terrae Persica parte of -