장음표시 사용
11쪽
Tibi CApti NALis Auptassi M opus istud deberi. Cum enim me illius laudi pro virili consulere aequum esset, e cujus eruditissmis laboribus non mediocris Thesauro nostro Liturgico splendor accesserat , me aliquo modo huic muneri facturum satis putavi, si Maecenatem hujusmodi delegi sieri, qui pro suo judicio, pro assidua
cum litteratis hominibus consuetudine, vehementique in litteris studio aequus aestimare posset Clar Auctoris summam diligentiam , exquisitissimam ejus criticen omnigenamque eruditionem meritis laudibus commendare . Quae quidem virtutes quamquam ita passim eluceant in hoc opere , nihil necesse sit me illas singillatim persequia nihilominus Tibi CARDiNALis AMPLISSIME non ingratum fore arbitror, si nonnulla, qua summa commendatione digna semper mihi visa sunt, quatri brevissime complectar. Cum itaque Auctor apri me sciret, ab eo , qui antiquos Codices, ac praecipue illos , in quibus Sacrorum mysteriorum vetus disciplina ratioque continetur, inlustrandos suscipit, tria vulgo eruditissimos homines, ac profana sacraeque antiquitatis cupidos requirere sinteres, ut scilicet voluminis antiquitatem , quam accuratissime seri potest , definiat statuatque, ut usus doceat,
ut mores , caeremonias, ritus, qui sorte occurrunt a nostra consuetudine abhorrentcs , explicet atque expediat. In haec potissimum animum intendit suum , atque ita intendit, ut mirum profecto sit, hominem privatis
publici hue muneribus distractum tantam diligentiam
12쪽
Eum summii rerutritognitione eonjunctam afferre potuisse, quanta ne in summo quidem otio expectari posse videbatur . Ut enim omittam eas curas , quas suscipit ut Archivo Castri . Angeli, Typographia linguarum Orientalium Congregationis de Propaganda Fide, quibus praeest , operam navet suam , ut Pontificii Bullarii editionem promoveat, primam ex quatuor Academiis in Quirinali a SS. D. N. institutis diligentissime moderetur scilla utique, quae maximi momenti sunt munia , nempe Sacri Collegii, consistorii Pontificii,& Congregationis Consstorialis, alterius super Libris Ecclesiasticis , mitibus Orientalibus praepositae,
quibus est a Secretii, fatis essent, ut totum hominem occuparent. Noqia inter haec pietatis officia, cin Lateranensi Basilica cujus etiam Archivum curat latis diebus assiduitatem unquam omittit. Supersunt quidem Clarissimo Viro , ut ad privatum studium incumbat, horae non paucae , ut illis , qui tempus non terunt, accidere let Gudicio autem non dicam meo quamquam me non inficior in hisce studiis mediocriter esse versatum' sed praestantissimorum virorum , qui de hujusmodi rebus serre sententiam cum dignitate possunt, doctissimus Praesul tam prudenter,is ingeniose ea omnia , quae discutienda suscipit, ad trutinam re-VOcat, expendit, ut nihil excogitari selidius, nihil accuratius posse videatur ac mihi quidem elegantissimas hasce Elucubrationes Lepius legenti illud accidit sane mirum, ut in nullam Cl. Auctoris opinionem imbri ide-
13쪽
ciderim , quae mihi aliqua ratione debilitari , stangique
posse videretur, e contrario non pauca mihi veluti sponte sua se obtulerint, quae , siquid necesse esset, ad confirmandam Auctoris mentem , inservirent.
Cujus rei ut aliquot exempla in medium proseram , ad solidissimas conjecturas e quibus CL Auctor colligit Missalem hunc Codicem S. Benedicti Monachis usui fuisse , aliquid momenti addere mihi videntur orationes illa, quae Cpag. Isa perleguntur . Ibi enim
exempla obedientiae proponuntur, quae Sanctus Benedi-
Cius alumnis suis ad imitandum praebuit idemque ibidem Pater Venerabilis appellatur , ejusque interventiones Paternae dicuntur quae omnia cum familiam Religiosam a Diuo Benedicto institutam identur innuere , tum hunc Codicem ad ipsos Divi Benedicti clientes pertinuisse confirmant. Ita porro, ad hujus Codicis antiquitatem , quod attinet Cl. Auctoris sententia qua statuit Mussalem hunc librum XI. saeculo desinentes, vel certe ineunte XII descriptum suilli,confirmari ulterius posse mihi videtur ex ipsomet Ritu benedicendi 4lvaS, quem, tum cum hic Code deseriptus sula adhuc obtinuisse δε quidem absoluto Canones, iri usquam. Oratio Dominica recitaretur, adhibitum esse , apertissime constat ex precatiuncula illa, quae in nostro Codice VIII. Idus Sextiles adhibetur α Benedie Dominera
fructus uvae novos , quos tu Domine rore coelesti ,--- undantia pluviarum et temporum serenitate, atque tramquillitate ad maturitatem perducere dignatus es ta Ritum
14쪽
autem hune antiquissimum fuisse, satis est monio esse
possunt Sacramentarium Gregorianum editum a Me- nardo tom. III Operum Divi Gregorii per Patres aurinos,is vetus Missa Rataldi Abbatis apud eosdem pag. 1 f., ut Valafridum Strabonem de Rit cap. 8., ae Christianum Lupum tona. 3. Dissert de VIII. Synodo pag. 3 3 edit. Venetae silentio praeteream . Et vero Codicem hunc descriptum suis ante Pontificatum Innocenti III., qui ab anno II 98. ad 1 116. Orbi Christiano praesui , luculentissima suppetunt argumenta, vetustissima ex oratione Secreta S. Leon . quae in nostro Codice continetur pag. 228. eisdem verbis conceptari ac in Gregoriano Menardi Socramentario, nimirum fημ' - ρου prosit oblatio α quae verba sane jam sublata fuisse, sedente Innocentio III., vel ex ipsa Decretalium Collectione cuique perspectum esse potest . Interrogatus enim hac super re ab Archiepiscopo Lugdunensi Summus Pontifex Innocentius III. π Fraternitas tua Cinquit cap. cum Marthae, de celebratione Missarum s. finalio requisivi
quare fuerit mutarum, quod in Secreta Beati Leonis secundum antiquiores codices Ontinetur, si videlicet Annue nobis Domines, ut animae famuli tui Leonis haec prosit oblatio α cum in modernis Sacramentariis habe turi Annue nobis, quaesumus Domine, ut intercessione Beati Leoriis haec nobis prosit oblatio αIw qμοrespondemus , quod eum Sacrae Scriptura dicat auiloratas,
quod i uriam facit Marturi, qui orat pro Martyre, idem
15쪽
idem eae ratione eonsimili de aliis Sanctis sentiendum Quanquam si verissima laus est incorrupta vox bene judicantium de excellenti virtutes, quod ad hujus Cl. Viri commendationem dici honorificentius potest, quam quod, magno Patruo Tuo CLEMENT XlL, Tibi ipsi probatus semper fuerit , ac summis etiam beneficiis cumulatusci quae quidem beneficia a Vobis in ipsum munificentissime collata ita passim commemorat , ac crebris usurpat sermonibus, ut quantus ipse est
Sed ut unde digressa est , jam redeat oratio no-ltra tanta Cl. Auctoris , ac tam singularis diligentia eruditio, doctrina exitus optatissimos habitura mihi videbatur , si in tuo veluti sinu conquiesceret, seque a
Te, CARDINALI AMPLISSIME, merita laudum commendatione auctam , exornatamque intelligeret a te inquam, qui quanti litteras facias, nullo non tempore, neque obscure significasti, qui lirr raros homines summa humanitate complecteris, atque auctoritate, munificentia, patrocinio, ad praeclara. studia nunquam non excitas, qui denique ne quid deesset, quo voluntatem hanc tuam declarares, tuam clarissmam domum , elegantissimosque hortos, Quirinorum Academiae Musis caeterisque nobilioribus scientiis patere voluisti. Quapropter neminem extiturum puto, qui non judicet, me pro viribus Cl. Auctoris laudi consuluisse , meque
illi gratissimum praebuisse , cum elegantissimas ipsius Lucubrationes tibi inscribendas putarim
16쪽
Praeterea eum iam diu vehementer optassem , ut aliquod meae erga te observantiae gratique animi ic stinionium extarct, quo praesentibus posterisque palam facerem, quantum Corsinae Genti debeat Lusitania tum propter immortalia Pontificis Optimi CLEMENTis XII. in nos merita , tum propter tua , qui Lusitanici Imperii apud hanc Apostolicam Sedem summa fide, studio, benevolentia patronum agis, nulla prosecto mihi opportunior exhiberi potuit occasio , quam haec suit, ut voti compos felicius aliquando fierem. Cum enim hic Co- dei, sive argumenti dignitas, atque praestantia, sive additamenta spectentur, quibus a Cl. ANTON ELLO auctus est ornatusque , immortalitatem sibi spondere jure optimo possit; non dubito, quin etiam tuorum erga nos
ingentium meritorum , ac Lusitaniae totius , meaeque
cum primis erga te observantiae, gratique animi memoriam sit ad posteritatem quam diutissime propagaturus; non semel enim tuis felicissimis auspiciis, ac praesenti, atque perspecta omnibus tua erga me benevolentia frui licuit, cum binis disputationibus a me de re Liturgica habitis , quarum alteram Ioanni V., alteram Josepho I. Regibus Fidelissimis consecraveram , tanta maiestate , tam frequenti nobilissimorum Praesulum comitatu intersuisti.
Quamquam etiam si hujusmodi causae mihi non adfuissent, locus tamen ipse inde primum e tenebris ac tu in apertam lucem prodiit Missalis hie Codex
te mihi potissimum operis hujus patronum designare
17쪽
videbatur quod jam Cl. Assimanus tom. IV. Collectionis suae de nostro Codice observavit : : Cum primum, Te ita alloquitur mihi proposui sub BENEDic TrPAPAE XIV. auspiciis publici juris facere Codicem Li-
turgicum Ecclesiae univeris , statim in animum induxi meum aliquam ejuGem Codicis partem nomini tuo inscriberes atque eam maxime in qua contineretur C de Missalis antiquus Lateranensis Basilicae, cujus Amthipresbyter ipse tot nominibus Corsinae Genti addicaam , tanta cum EMINENTIAE TUAE commendatione
moderaris allustras ; verum cum Codicem illum tibi nuncupandum ad hanc usque diem habere mihi non licuerit c. α Tu profecto, PRINCEPS EMINENTISSIME
primus in mentem venis , cum de Basilica Lateranensis gloria disceptatur; quis enim hanc omnium Urbis , Orbis Ecclesiarum Matrem ac principem intueatur, cui non simul splendidissima Corsini a Gentis decora in-ctitas, munificentia , liberalitas, egregia pietas, summa religio animis obversentur . Ac religio quidem
quae in ANDREA CoRsi No fuit certe maxima , in Patruo tuo Pontifice optimo Maximo CLEMENTE XII non mediocris vel in ipso Lateranensis Templi aditu nobis occurrit. Hic enim horum alteri splendidissimum Sacellum , alteri nobilissimum au laeum constitutum est. Munificentia vero , ac liberalitas sum mo Principe digna vel ex ipsa Templi fronte innotescit, ac praeteremti unoculos clarissima luce perstringit. Egregia denique pietas , ac Religio vel in te niaxime elucet, qui uiri pri-
18쪽
mam post Urbis Episcopum in eadem Lateranensi
Eeclesia dignitatem obtineas, sanctissimo gravissimoque munere tam praeclare deiungeris, ut omnium in oculis sis , omnes te suspiciant , atque admirentur omnium studiis tua summa virtus celebretur . Itaque noster hic Codet, qui antiquitus Lateranensi Ecclesiae usui fuerat, in tuos sinus convolare , tuoque clariss monomine cohonestari propemodum gestiebat, ac prosecto non aliunde ipsi cum primum in lucem emitteretur, quaerenda erant vel praesidia, vel ornamenta, quam ab eo, qui ipsum Lateranens Templum tot nominbhus nobilitaverat. Vides profecti, atque intelligis PRINCEps EMINENTISSIME, quot quantaeque mihi adfuerint cauta curvetustissimum hunc Codicem tibi inscribendum existimaverim tamen nondum illam attigi, quae vel sola tantum momenti apud me habuit, ut etiamsi caeterae defuissent, tamen in suscepta sententia permansissem.
Deligendus enim erat mihi vir summus , qui ad pedes BENEDICTI XIV. de Cl. ANTON ELLO, de me ipso, de Lusitania tota, denique de rebus Liturgicis optime meriti volumen hoc sisteret, illique Pontificis vere Maximi Optimique Principis studium , atque existimationem conciliare facile posset. Quod quidem non dubito, quia Tu propter tua erga Sedem Apostolicam princlara merita sis facillime consequuturus . Quae quidem in praesentia non commemorabo me longius, quam par est , nostra protrahatur oratio , aut etiam modestiae tuae
19쪽
molestior accidat, praesertim cum ita in omnium oculis, atque ore cruentur , ut commendatione nostra nihil prorsus indigeant. Id tantum brevissime dicam quod cum maximum sit, tum fortasse mirum , atque inauditum videri potest, Corsinite scilicet Gentis ita proprium esse de hac Apostolica Sede bene mereri , ut propterea legamus quadringentis ferme ab hinc annis huic eidem Genti a Summis Pontificibus summa tributa fuisse beneficia. Cum enim Gregorius I. anno i 3 6 legere est apud Pagium in ejus vita in eo anno apud Zovium , ainaldum plerosque Ecclesiasticae Historiae Scriptores Florentinorum ortunas diripientium voluntati, corpora servituti subjecisisti, quod illi anno superiore nulla usta causa in ditionem Pontificiam impetum secissent, Pontificiasque Pr vincias submissis militaribus signis, copiisque suppeditatis ad rebellionem concitassent, denique in viros E clesiasticos passim crudelissime se gessissent, duobus e vit Nobilibus Viris Ioanni, Philippo de Corsinis ac Pontificiis diplomatibus illorum vitam, libertatem, fortunas omnes falvas esse jussit testatus se id tribuere egregiis eorumdem, totiusque familiae suae, ac germani eorum Fratris Petri Episcopi Portuens erga Summos Pontifices ac Sedem Apostolicam meritis . Verum enim vero tibi non ingratum fore arbitror, si hic ipsisisma Gregorii XI. Pontificis Maximi diplomata subjiciam Cnondum enim , quod sciam , typis excusa sunto ex quibus duo manifestissime constabunt, antiquissima
20쪽
stitieet familiae tuae nobilitas, .summum maiorum tuorum , a quibus sane nihil descivisti , erga Summos Pontifices, Sedemque Apostolicam studium
Dium Filio Nobili Viro Ioanni de Cosmis
Domicello Florentino salutem, Apostolicam Benedictionem.
Incera devotionis assectus, quem ad Nos es Romanam geris Ecclesiam, promer turi, ut te favore specialis gratiae profe- quamur : Nos siquidem attendentes graves excessus , ac nefanda peraci, scelera , quae impii Florentini contra Non, in Sanctam Romanam Ecclesiam matrem unctorum chris Fidelium, GMagistram , es etiam contra Rempublicam , quorum etiam aliqua haeresim , es Haereticorum fautoriam sapere digno-fμntur, perpetraverant, es quotidie perpetrare nullatenus erebantur , adversus ipsos Florentinos , ae alios de eorum comitatu es Districtu, ae de cimitatibus, Terris, Castris, es Locis ipsis Furentinis, etiam de facto subjectis certos processus de Fratrum Nostrorum consilio fecimus, grave s a